Srimad Bhagawad Gita Chapter 2


ōṃ śrī paramātmanē namaḥ
atha dvitīyō’dhyāyaḥ ।
sāṅkhyayōgaḥ

sañjaya uvācha
taṃ tathā kṛpayāviṣṭamaśrupūrṇākulēkṣaṇam ।
viṣīdantamidaṃ vākyamuvācha madhusūdanaḥ ॥ 1 ॥

śrībhagavānuvācha
kutastvā kaśmalamidaṃ viṣamē samupasthitam ।
anāryajuṣṭamasvargyamakīrtikaramarjuna ॥ 2 ॥

klaibyaṃ mā sma gamaḥ pārtha naitattvayyupapadyatē ।
kṣudraṃ hṛdayadaurbalyaṃ tyaktvōttiṣṭha parantapa ॥ 3 ॥

arjuna uvācha
kathaṃ bhīṣmamahaṃ sāṅkhyē drōṇaṃ cha madhusūdana ।
iṣubhiḥ pratiyōtsyāmi pūjārhāvarisūdana ॥ 4 ॥

gurūnahatvā hi mahānubhāvānśrēyō bhōktuṃ bhaikṣyamapīha lōkē ।
hatvārthakāmāṃstu gurunihaiva bhuñjīya bhōgān’rudhirapradigdhān ॥ 5 ॥

na chaitadvidmaḥ katarannō garīyō yadvā jayēma yadi vā nō jayēyuḥ।
yānēva hatvā na jijīviṣāmastē’vasthitāḥ pramukhē dhārtarāṣṭrāḥ ॥ 6 ॥

kārpaṇyadōṣōpahatasvabhāvaḥ pṛchChāmi tvāṃ dharmasammūḍhachētāḥ।
yachChrēyaḥ syānniśchitaṃ brūhi tanmē śiṣyastē’haṃ śādhi māṃ tvāṃ prapannam ॥ 7 ॥

na hi prapaśyāmi mamāpanudyādyachChōkamuchChōṣaṇamindriyāṇām।
avāpya bhūmāvasapatnamṛddhaṃ rājyaṃ surāṇāmapi chādhipatyam ॥ 8 ॥

sañjaya uvācha
ēvamuktvā hṛṣīkēśaṃ guḍākēśaḥ parantapa ।
na yōtsya iti gōvindamuktvā tūṣṇīṃ babhūva ha ॥ 9 ॥

tamuvācha hṛṣīkēśaḥ prahasanniva bhārata ।
sēnayōrubhayōrmadhyē viṣīdantamidaṃ vachaḥ ॥ 10 ॥

śrībhagavānuvācha ।
aśōchyānanvaśōchastvaṃ prajñāvādāṃścha bhāṣasē ।
gatāsūnagatāsūṃścha nānuśōchanti paṇḍitāḥ ॥ 11 ॥

na tvēvāhaṃ jātu nāsaṃ na tvaṃ nēmē janādhipāḥ ।
na chaiva na bhaviṣyāmaḥ sarvē vayamataḥ param ॥ 12 ॥

dēhinō’sminyathā dēhē kaumāraṃ yauvanaṃ jarā ।
tathā dēhāntaraprāptirdhīrastatra na muhyati ॥ 13 ॥

mātrāsparśāstu kauntēya śītōṣṇasukhaduḥkhadāḥ ।
āgamāpāyinō’nityāstāṃstitikṣasva bhārata ॥ 14 ॥

yaṃ hi na vyathayantyētē puruṣaṃ puruṣarṣabha ।
samaduḥkhasukhaṃ dhīraṃ sō’mṛtatvāya kalpatē ॥ 15 ॥

nāsatō vidyatē bhāvō nābhāvō vidyatē sataḥ ।
ubhayōrapi dṛṣṭō’ntastvanayōstattvadarśibhiḥ ॥ 16 ॥

avināśi tu tadviddhi yēna sarvamidaṃ tatam ।
vināśamavyayasyāsya na kaśchitkartumarhati ॥ 17 ॥

antavanta imē dēhā nityasyōktāḥ śarīriṇaḥ ।
anāśinō’pramēyasya tasmādyudhyasva bhārata ॥ 18 ॥

ya ēnaṃ vētti hantāraṃ yaśchainaṃ manyatē hatam ।
ubhau tau na vijānītō nāyaṃ hanti na hanyatē ॥ 19 ॥

na jāyatē mriyatē vā kadāchinnāyaṃ bhūtvā bhavitā vā na bhūyaḥ।
ajō nityaḥ śāśvatō’yaṃ purāṇō na hanyatē hanyamānē śarīrē ॥ 20 ॥

vēdāvināśinaṃ nityaṃ ya ēnamajamavyayam ।
athaṃ sa puruṣaḥ pārtha kaṃ ghātayati hanti kam ॥ 21॥

vāsāṃsi jīrṇāni yathā vihāya navāni gṛhṇāti narō¶aṇi।
tathā śarīrāṇi vihāya jīrṇānyanyāni saṃyāti navāni dēhī ॥ 22 ॥

nainaṃ Chindanti śastrāṇi nainaṃ dahati pāvakaḥ ।
na chainaṃ klēdayantyāpō na śōṣayati mārutaḥ ॥ 23 ॥

achChēdyō’yamadāhyō’yamaklēdyō’śōṣya ēva cha ।
nityaḥ sarvagataḥ sthāṇurachalō’yaṃ sanātanaḥ ॥ 24 ॥

avyaktō’yamachintyō’yamavikāryō’yamuchyatē ।
tasmādēvaṃ viditvainaṃ nānuśōchitumarhasi ॥ 25 ॥

atha chainaṃ nityajātaṃ nityaṃ vā manyasē mṛtam ।
tathāpi tvaṃ mahābāhō naivaṃ śōchitumarhasi ॥ 26 ॥

jātasya hi dhruvō mṛtyurdhruvaṃ janma mṛtasya cha ।
tasmādaparihāryē’rthē na tvaṃ śōchitumarhasi ॥ 27 ॥

avyaktādīni bhūtāni vyaktamadhyāni bhārata ।
avyaktanidhanānyēva tatra kā paridēvanā ॥ 28 ॥

āścharyavatpaśyati kaśchidēnamāścharyavadvadati tathaiva chānyaḥ।
āścharyavachchainamanyaḥ śṛṇōti śrutvāpyēnaṃ vēda na chaiva kaśchit ॥ 29 ॥

dēhī nityamavadhyō’yaṃ dēhē sarvasya bhārata ।
tasmātsarvāṇi bhūtāni na tvaṃ śōchitumarhasi ॥ 30 ॥

svadharmamapi chāvēkṣya na vikampitumarhasi ।
dharmyāddhi yuddhāchChrēyō’nyatkṣatriyasya na vidyatē ॥ 31 ॥

yadṛchChayā chōpapannaṃ svargadvāramapāvṛtam ।
sukhinaḥ kṣatriyāḥ pārtha labhantē yuddhamīdṛśam ॥ 32 ॥

atha chēttvamimaṃ dharmyaṃ saṅgrāmaṃ na kariṣyasi ।
tataḥ svadharmaṃ kīrtiṃ cha hitvā pāpamavāpsyasi ॥ 33 ॥

akīrtiṃ chāpi bhūtāni kathayiṣyanti tē’vyayām ।
sambhāvitasya chākīrtirmaraṇādatirichyatē ॥ 34 ॥

bhayādraṇāduparataṃ maṃsyantē tvāṃ mahārathāḥ ।
yēṣāṃ cha tvaṃ bahumatō bhūtvā yāsyasi lāghavam ॥ 35 ॥

avāchyavādāṃścha bahūnvadiṣyanti tavāhitāḥ ।
nindantastava sāmarthyaṃ tatō duḥkhataraṃ nu kim ॥ 36 ॥

hatō vā prāpsyasi svargaṃ jitvā vā bhōkṣyasē mahīm ।
tasmāduttiṣṭha kauntēya yuddhāya kṛtaniśchayaḥ ॥ 37 ॥

sukhaduḥkhē samē kṛtvā lābhālābhau jayājayau ।
tatō yuddhāya yujyasva naivaṃ pāpamavāpsyasi ॥ 38 ॥

ēṣā tē’bhihitā sāṅkhyē buddhiryōgē tvimāṃ śṛṇu ।
buddhyā yuktō yayā pārtha karmabandhaṃ prahāsyasi ॥ 39 ॥

nēhābhikramanāśō’sti pratyavāyō na vidyatē ।
svalpamapyasya dharmasya trāyatē mahatō bhayāt ॥ 40 ॥

vyavasāyātmikā buddhirēkēha kurunandana ।
bahuśākhā hyanantāścha buddhayō’vyavasāyinām ॥ 41 ॥

yāmimāṃ puṣpitāṃ vāchaṃ pravadantyavipaśchitaḥ ।
vēdavādaratāḥ pārtha nānyadastīti vādinaḥ ॥ 42 ॥

kāmātmānaḥ svargaparā janmakarmaphalapradām ।
kriyāviśēṣabahulāṃ bhōgaiśvaryagatiṃ prati ॥ 43 ॥

bhōgaiśvaryaprasaktānāṃ tayāpahṛtachētasām ।
vyavasāyātmikā buddhiḥ samādhau na vidhīyatē ॥ 44 ॥

traiguṇyaviṣayā vēdā nistraiguṇyō bhavārjuna ।
nirdvandvō nityasattvasthō niryōgakṣēma ātmavān ॥ 45 ॥

yāvānartha udapānē sarvataḥ samplutōdakē ।
tāvānsarvēṣu vēdēṣu brāhmaṇasya vijānataḥ ॥ 46 ॥

karmaṇyēvādhikārastē mā phalēṣu kadāchana ।
mā karmaphalahēturbhūrmā tē saṅgō’stvakarmaṇi ॥ 47 ॥

yōgasthaḥ kuru karmāṇi saṅgaṃ tyaktvā dhanañjaya ।
siddhyasiddhyōḥ samō bhūtvā samatvaṃ yōga uchyatē ॥ 48 ॥

dūrēṇa hyavaraṃ karma buddhiyōgāddhanañjaya ।
buddhau śaraṇamanvichCha kṛpaṇāḥ phalahētavaḥ ॥ 49 ॥

buddhiyuktō jahātīha ubhē sukṛtaduṣkṛtē ।
tasmādyōgāya yujyasva yōgaḥ karmasu kauśalam ॥ 50 ॥

karmajaṃ buddhiyuktā hi phalaṃ tyaktvā manīṣiṇaḥ ।
janmabandhavinirmuktāḥ padaṃ gachChantyanāmayam ॥ 51 ॥

yadā tē mōhakalilaṃ buddhirvyatitariṣyati ।
tadā gantāsi nirvēdaṃ śrōtavyasya śrutasya cha ॥ 52 ॥

śrutivipratipannā tē yadā sthāsyati niśchalā ।
samādhāvachalā buddhistadā yōgamavāpsyasi ॥ 53 ॥

arjuna uvācha
sthitaprajñasya kā bhāṣā samādhisthasya kēśava ।
sthitadhīḥ kiṃ prabhāṣēta kimāsīta vrajēta kim ॥ 54 ॥

śrībhagavānuvācha
prajahāti yadā kāmānsarvānpārtha manōgatān ।
ātmanyēvātmanā tuṣṭaḥ sthitaprajñastadōchyatē ॥ 55 ॥

duḥkhēṣvanudvignamanāḥ sukhēṣu vigataspṛhaḥ ।
vītarāgabhayakrōdhaḥ sthitadhīrmuniruchyatē ॥ 56 ॥

yaḥ sarvatrānabhisnēhastattatprāpya śubhāśubham ।
nābhinandati na dvēṣṭi tasya prajñā pratiṣṭhitā ॥ 57 ॥

yadā saṃharatē chāyaṃ kūrmō’ṅgānīva sarvaśaḥ ।
indriyāṇīndriyārthēbhyastasya prajñā pratiṣṭhitā ॥ 58 ॥

viṣayā vinivartantē nirāhārasya dēhinaḥ ।
rasavarjaṃ rasō’pyasya paraṃ dṛṣṭvā nivartatē ॥ 59 ॥

yatatō hyapi kauntēya puruṣasya vipaśchitaḥ ।
indriyāṇi pramāthīni haranti prasabhaṃ manaḥ ॥ 60 ॥

tāni sarvāṇi saṃyamya yukta āsīta matparaḥ ।
vaśē hi yasyēndriyāṇi tasya prajñā pratiṣṭhitā ॥ 61 ॥

dhyāyatō viṣayānpuṃsaḥ saṅgastēṣūpajāyatē ।
saṅgātsañjāyatē kāmaḥ kāmātkrōdhō’bhijāyatē ॥ 62 ॥

krōdhādbhavati sammōhaḥ sammōhātsmṛtivibhramaḥ ।
smṛtibhraṃśādbuddhināśō buddhināśātpraṇaśyati ॥ 63 ॥

rāgadvēṣavimuktaistu viṣayānindriyaiścharan ।
ātmavaśyairvidhēyātmā prasādamadhigachChati ॥ 64 ॥

prasādē sarvaduḥkhānāṃ hānirasyōpajāyatē ।
prasannachētasō hyāśu buddhiḥ paryavatiṣṭhatē ॥ 65 ॥

nāsti buddhirayuktasya na chāyuktasya bhāvanā ।
na chābhāvayataḥ śāntiraśāntasya kutaḥ sukham ॥ 66 ॥

indriyāṇāṃ hi charatāṃ yanmanō’nuvidhīyatē ।
tadasya harati prajñāṃ vāyurnāvamivāmbhasi ॥ 67 ॥

tasmādyasya mahābāhō nigṛhītāni sarvaśaḥ ।
indriyāṇīndriyārthēbhyastasya prajñā pratiṣṭhitā ॥ 68 ॥

yā niśā sarvabhūtānāṃ tasyāṃ jāgarti saṃyamī ।
yasyāṃ jāgrati bhūtāni sā niśā paśyatō munēḥ ॥ 69 ॥

āpūryamāṇamachalapratiṣṭhaṃ samudramāpaḥ praviśanti yadvat।
tadvatkāmā yaṃ praviśanti sarvē sa śāntimāpnōti na kāmakāmī ॥ 70 ॥

vihāya kāmānyaḥ sarvānpumāṃścharati niḥspṛhaḥ ।
nirmamō nirahaṅkāraḥ sa śāntimadhigachChati ॥ 71 ॥

ēṣā brāhmī sthitiḥ pārtha naināṃ prāpya vimuhyati ।
sthitvāsyāmantakālē’pi brahmanirvāṇamṛchChati ॥ 72 ॥

ōṃ tatsaditi śrīmadbhagavadgītāsūpaniṣatsu brahmavidyāyāṃ yōgaśāstrē
śrīkṛṣṇārjunasaṃvādē sāṅkhyayōgō nāma dvitīyō’dhyāyaḥ ॥2 ॥

FAQs

What is Srimad Bhagawad Gita Chapter 2?

Srimad Bhagawad Gita Chapter 2 is a Bhagavad Gita available on Bhakti Granth in the selected language or script.

Which language or script is this version in?

This edition is published in English. Use the language selector to view another available edition.

Can I read Srimad Bhagawad Gita Chapter 2 online?

Yes. The imported text is available directly on this page for online reading and recitation.

Can I download Srimad Bhagawad Gita Chapter 2 as a PDF?

If a verified PDF resource was found on the source page, a PDF download button is automatically connected to this page.

How can I share this page?

Use Copy Link, WhatsApp or Facebook in the sticky sharing bar provided by the Bhakti Granth theme.

Are there related devotional texts on Bhakti Granth?

Yes. The Bhakti Granth theme automatically connects texts through language and topic relationships to strengthen navigation and topical coverage.

WhatsApp Facebook