മുംഡക ഉപനിഷദ് – പ്രഥമ മുംഡക, പ്രഥമ കാംഡഃ

ഓം ഭ॒ദ്രം കര്ണേ॑ഭിഃ ശൃണു॒യാമ॑ ദേവാഃ । ഭ॒ദ്രം പ॑ശ്യേമാ॒ക്ഷഭി॒-ര്യജ॑ത്രാഃ । സ്ഥി॒രൈരംഗൈ᳚സ്തുഷ്ടു॒വാഗ്​മ് സ॑സ്ത॒നൂഭിഃ॑ । വ്യശേ॑മ ദേ॒വഹി॑തം॒-യഁദായുഃ॑ । സ്വ॒സ്തി ന॒ ഇംദ്രോ॑ വൃ॒ദ്ധശ്ര॑വാഃ । സ്വ॒സ്തി നഃ॑ പൂ॒ഷാ വി॒ശ്വവേ॑ദാഃ । സ്വ॒സ്തി ന॒സ്താര്ക്ഷ്യോ॒ അരി॑ഷ്ടനേമിഃ । സ്വ॒സ്തി നോ॒ ബൃഹ॒സ്പതി॑-ര്ദധാതു ॥
ഓം ശാംതിഃ॒ ശാംതിഃ॒ ശാംതിഃ॑ ॥

॥ ഓം ബ്രഹ്മണേ നമഃ ॥

॥ പ്രഥമമുംഡകേ പ്രഥമഃ ഖംഡഃ ॥

ഓം ബ്രഹ്മാ ദേവാനാം പ്രഥമഃ സംബഭൂവ വിശ്വസ്യ കര്താ
ഭുവനസ്യ ഗോപ്താ । സ ബ്രഹ്മവിദ്യാം സർവവിദ്യാപ്രതിഷ്ഠാമഥർവായ
ജ്യേഷ്ഠപുത്രായ പ്രാഹ ॥ 1॥

അഥർവണേ യാം പ്രവദേത ബ്രഹ്മാഽഥർവാ താം
പുരോവാചാംഗിരേ ബ്രഹ്മവിദ്യാമ് ।
സ ഭാരദ്വാജായ സത്യവാഹായ പ്രാഹ
ഭാരദ്വാജോഽംഗിരസേ പരാവരാമ് ॥ 2॥

ശൌനകോ ഹ വൈ മഹാശാലോഽംഗിരസം-വിഁധിവദുപസന്നഃ പപ്രച്ഛ ।
കസ്മിന്നു ഭഗവോ വിജ്ഞാതേ സർവമിദം-വിഁജ്ഞാതം ഭവതീതി ॥ 3॥

തസ്മൈ സ ഹോവാച ।
ദ്വേ വിദ്യേ വേദിതവ്യേ ഇതി ഹ സ്മ
യദ്ബ്രഹ്മവിദോ വദംതി പരാ ചൈവാപരാ ച ॥ 4॥

തത്രാപരാ ഋഗ്വേദോ യജുർവേദഃ സാമവേദോഽഥർവവേദഃ
ശിക്ഷാ കല്പോ വ്യാകരണം നിരുക്തം ഛംദോ ജ്യോതിഷമിതി ।
അഥ പരാ യയാ തദക്ഷരമധിഗമ്യതേ ॥ 5॥

യത്തദദ്രേശ്യമഗ്രാഹ്യമഗോത്രമവര്ണ-
മചക്ഷുഃശ്രോത്രം തദപാണിപാദമ് ।
നിത്യം-വിഁഭും സർവഗതം സുസൂക്ഷ്മം
തദവ്യയം-യഁദ്ഭൂതയോനിം പരിപശ്യംതി ധീരാഃ ॥ 6॥

യഥോര്ണനാഭിഃ സൃജതേ ഗൃഹ്ണതേ ച
യഥാ പൃഥിവ്യാമോഷധയഃ സംഭവംതി ।
യഥാ സതഃ പുരുഷാത് കേശലോമാനി
തഥാഽക്ഷരാത് സംഭവതീഹ വിശ്വമ് ॥ 7॥

തപസാ ചീയതേ ബ്രഹ്മ തതോഽന്നമഭിജായതേ ।
അന്നാത് പ്രാണോ മനഃ സത്യം-ലോഁകാഃ കര്മസു ചാമൃതമ് ॥ 8॥

യഃ സർവജ്ഞഃ സർവവിദ്യസ്യ ജ്ഞാനമയം തപഃ ।
തസ്മാദേതദ്ബ്രഹ്മ നാമ രൂപമന്നം ച ജായതേ ॥ 9॥

॥ ഇതി മുംഡകോപനിഷദി പ്രഥമമുംഡകേ പ്രഥമഃ ഖംഡഃ ॥