ଉଦକ ଶାନ୍ତି (ପୁଣ୍ୟାହ ଵାଚନଂ)
1 କଲଶ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପନ ପ୍ରୟୋଗ ମନ୍ତ୍ରାଃ
ବ୍ରହ୍ମ॑ଜଜ୍ଞା॒ନ-ମ୍ପ୍ର॑ଥ॒ମ-ମ୍ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ଵିସୀ॑ମ॒ତ-ସ୍ସୁ॒ରୁଚୋ॑ ଵେ॒ନ ଆ॑ଵଃ ।
ସ ବୁ॒ଧ୍ନିୟା॑ ଉପ॒ମା ଅ॑ସ୍ୟ ଵି॒ଷ୍ଠା-ସ୍ସ॒ତଶ୍ଚ॒ ୟୋନି॒-ମସ॑ତଶ୍ଚ॒ ଵିଵଃ॑ ।
ନାକେ॑ ସୁପ॒ର୍ଣ ମୁପ॒ୟ-ତ୍ପତ॑ନ୍ତଗ୍ମ୍ ହୃ॒ଦା ଵେନ॑ନ୍ତୋ ଅ॒ଭ୍ୟଚ॑କ୍ଷ-ତତ୍ଵା ।
ହିର॑ଣ୍ୟପକ୍ଷଂ॒-ଵଁରୁ॑ଣସ୍ୟ ଦୂ॒ତଂ-ୟଁ॒ମସ୍ୟ॒ ୟୋନୌ॑ ଶକୁ॒ନ-ମ୍ଭୁ॑ର॒ଣ୍ୟୁମ୍ ।
ଆପ୍ୟା॑ୟସ୍ଵ॒ ସମେ॑ତୁ ତେ ଵି॒ଶ୍ଵତ॑-ସ୍ସୋମ॒ ଵୃଷ୍ଣି॑ୟମ୍ । ଭଵା॒ ଵାଜ॑ସ୍ୟ ସଙ୍ଗ॒ଥେ ।
ୟୋ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଅ॒ଗ୍ନୌ ୟୋ ଅ॒ଫ୍ସୁ ୟ ଓଷ॑ଧୀଷୁ॒ ୟୋ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଵିଶ୍ଵା॒
ଭୁଵ॑ନା-ଽଽଵି॒ଵେଶ॒ ତସ୍ମୈ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାୟ॒ ନମୋ॑ ଅସ୍ତୁ । 1 (ଅପ ଉପସ୍ପୃଶ୍ୟ)
ଇ॒ଦଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁ॒ ର୍ଵିଚ॑କ୍ରମେ ତ୍ରେ॒ଧା ନିଦ॑ଧେ ପ॒ଦମ୍ । ସମୂ॑ଢମସ୍ୟ ପାଗ୍ମ୍ ସୁ॒ରେ ।
ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒-ଵିଁଶ୍ଵା॑ ଅଵୀଵୃଧନ୍-ଥ୍ସମୁ॒ଦ୍ରଵ୍ୟ॑ଚସ॒-ଙ୍ଗିରଃ॑ ।
ର॒ଥୀତ॑ମଗ୍ମ୍ ରଥୀ॒ନାଂ-ଵାଁଜା॑ନା॒ଗ୍ମ୍॒ ସତ୍ପ॑ତି॒-ମ୍ପତି᳚ମ୍ ।
ଆପୋ॒ ଵା ଇ॒ଦଂଗ୍ମ୍ ସର୍ଵଂ॒-ଵିଁଶ୍ଵା॑ ଭୂ॒ତାନ୍ୟାପଃ॑ ପ୍ରା॒ଣା ଵା ଆପଃ॑ ପ॒ଶଵ॒ ଆପୋ-ଽନ୍ନ॒ମାପୋ-ଽମୃ॑ତ॒ମାପ॑-ସ୍ସ॒ମ୍ରାଡାପୋ॑ ଵି॒ରାଡାପ॑-ସ୍ସ୍ଵ॒ରାଡାପ॒-ଶ୍ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ଶ୍ୟାପୋ॒ ଜ୍ୟୋତୀ॒ଗ୍॒ଷ୍ୟାପୋ॒ ୟଜୂ॒ଗ୍॒ଷ୍ୟାପ॑-ସ୍ସ॒ତ୍ୟମାପ॒-ସ୍ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତା॒ ଆପୋ॒ ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵ॒ରାପ॒ ଓମ୍ । 2
ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ୟତି । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା ଵା ଆପଃ॑ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧାମେ॒ଵାରଭ୍ୟ॑ ପ୍ର॒ଣୀୟ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି ।
ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ୟତି ।
ୟ॒ଜ୍ଞୋ ଵା ଆପଃ॑ । ୟ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵାରଭ୍ୟ॑ ପ୍ର॒ଣୀୟ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି । ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ୟତି ।
ଵଜ୍ରୋ॒ ଵା ଆପଃ॑ । ଵଜ୍ର॑ମେ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟେଭ୍ୟଃ ପ୍ର॒ହୃତ୍ୟ॑ ପ୍ର॒ଣୀୟ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି ।
ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ୟତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ର॑କ୍ଷୋ॒ଘ୍ନୀଃ । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ୟୈ । ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ୟତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା᳚-ମ୍ପ୍ରି॒ୟ-ନ୍ଧାମ॑ । ଦେ॒ଵାନା॑ମେ॒ଵ ପ୍ରି॒ୟ-ନ୍ଧାମ॑ ପ୍ର॒ଣୀୟ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି । ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ୟତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ଦେ॒ଵତା॑ ଏ॒ଵାରଭ୍ୟ॑ ପ୍ର॒ଣୀୟ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି ।
ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ୟତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ଶା॒ନ୍ତାଃ । ଶା॒ନ୍ତାଭି॑ରେ॒ଵାସ୍ୟ॒ ଶୁଚଗ୍ମ୍॑ ଶମୟତି । ଦେ॒ଵୋ ଵଃ॑
ସଵି॒ତୋ-ତ୍ପୁ॑ନା॒ତ୍ଵ-ଚ୍ଛି॑ଦ୍ରେଣ ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣ॒ ଵସୋ॒ସ୍ସୂର୍ୟ॑ସ୍ୟ ର॒ଶ୍ମିଭିଃ॑ ॥ 3
2 ଵେଦାରମ୍ଭେ ସର୍ଵସାଧାରଣ୍ୟେନ ଜପ୍ୟାଃ ମନ୍ତ୍ରାଃ
ଓ-ମ୍ଭୂଃ ତଥ୍ସ॑ଵି॒ତୁ-ର୍ଵରେ᳚ଣ୍ୟମ୍ । ଓ-ମ୍ଭୁଵଃ॑ ଭର୍ଗୋ॑ ଦେ॒ଵସ୍ୟ॑ ଧୀମହି । ଓଗ୍ମ୍ ସୁଵଃ॑ ଧିୟୋ॒ ୟୋନଃ॑ ପ୍ରଚୋ॒ଦୟା᳚ତ୍ ।
ଓ-ମ୍ଭୂଃ ତଥ୍ସ॑ଵି॒ତୁ-ର୍ଵରେ᳚ଣ୍ୟମ୍ । ଭର୍ଗୋ॑ ଦେ॒ଵସ୍ୟ॑ ଧୀମହି । ଓ-ମ୍ଭୁଵଃ ଧିୟୋ॒ ୟୋନଃ॑ ପ୍ରଚୋ॒ଦୟା᳚ତ୍ ।
ଓଗ୍ମ୍ ସୁଵଃ॑ ତଥ୍ସ॑ଵି॒ତୁ-ର୍ଵରେ᳚ଣ୍ୟଂ॒ ଭର୍ଗୋ॑ ଦେ॒ଵସ୍ୟ॑ ଧୀମହି । ଧିୟୋ॒ ୟୋନଃ॑ ପ୍ରଚୋ॒ଦୟା᳚ତ୍ । ଓଂ ଶାନ୍ତି॒-ଶ୍ଶାନ୍ତି॒-ଶ୍ଶାନ୍ତିଃ॑ ।
3 ଵେଦାଦୟଃ
ଅ॒ଗ୍ନିମୀ᳚ଳେ ପୁ॒ରୋହି॑ତଂ-ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॑
ଦେ॒ଵମୃ॒ତ୍ଵିଜ᳚ମ୍ । ହୋତା᳚ରଂ ରତ୍ନ॒ ଧାତ॑ମମ୍ ।
ଇ॒ଷେ ତ୍ଵୋ॒ର୍ଜେତ୍ଵା॑ ଵା॒ୟଵ॑ସ୍ସ୍ଥୋ ପା॒ୟଵ॑ସ୍ଥ ଦେ॒ଵୋ ଵ॑ସ୍ସଵି॒ତା ପ୍ରାର୍ପ॑ୟତୁ॒ ଶ୍ରେଷ୍ଠ॑ତମାୟ॒ କର୍ମ॑ଣେ ।
ଅଗ୍ନ॒ ଆୟା॑ହି ଵୀ॒ତୟେ॑ ଗୃଣା॒ନୋ ହ॒ଵ୍ୟଦା॑ତୟେ । ନିହୋତା॑ ସଥ୍ସି ବ॒ର୍॒ହିଷି॑ ।
ଶନ୍ନୋ॑ ଦେ॒ଵୀର॒ଭିଷ୍ଟ॑ୟ॒ ଆପୋ॑ ଭଵନ୍ତୁ ପୀ॒ତୟେ᳚ । ଶଂ-ୟୋଁର॒ଭିସ୍ର॑ଵନ୍ତୁ ନଃ ॥ 1 (1) ॥
4 ରକ୍ଷୋଘ୍ନଂ
କୃ॒ଣୁ॒ଷ୍ଵ ପାଜଃ॒ ପ୍ରସି॑ତି॒ନ୍ନ ପୃ॒ଥ୍ଵୀଂ-ୟାଁ॒ହି ରାଜେ॒ ଵାମ॑ଵା॒ଗ୍ମ୍॒ ଇଭେ॑ନ । ତୃ॒ଷ୍ଵୀମନୁ॒ ପ୍ରସି॑ତିଂ-ଦ୍ରୂଣା॒ନୋ-ଽସ୍ତା॑-ଽସି॒ ଵିଦ୍ଧ୍ୟ॑ ର॒କ୍ଷସ॒ ସ୍ତପି॑ଷ୍ଠୈଃ । ତଵ॑ ଭ୍ର॒ମାସ॑ ଆଶୁ॒ୟା ପ॑ତଂ॒ ତ୍ୟନୁ॑ସ୍ପୃଶ-ଧୃଷ॒ତା ଶୋଶୁ॑ଚାନଃ । ତପୂଗ୍॑ଷ୍ୟଗ୍ନେ ଜୁ॒ହ୍ଵା॑ ପତଂ॒-ଗାନସ॑ନ୍ଦିତୋ॒ ଵିସୃ॑ଜ॒ ଵିଷ୍ଵ॑ ଗୁ॒ଲ୍କାଃ । ପ୍ରତି॒ସ୍ପଶୋ॒ ଵିସୃ॑ଜ॒-ତୂର୍ଣି॑ତମୋ॒ ଭଵା॑ ପା॒ୟୁର୍ଵି॒ଶୋ ଅ॒ସ୍ୟା ଅଦ॑ବ୍ଧଃ ॥ 2 ॥
ୟୋନୋ॑ ଦୂ॒ରେ ଅ॒ଘଶଗ୍ମ୍॑ସୋ॒ୟୋ ଅନ୍ତ୍ୟଗ୍ନେ॒ ମାକି॑ଷ୍ଟେ॒ ଵ୍ୟଥି॒ରା ଦ॑ଧର୍ଷୀତ୍ । ଉଦ॑ଗ୍ନେ ତିଷ୍ଠ॒ ପ୍ରତ୍ୟା ତ॑ନୁଷ୍ଵ॒ନ୍ୟ॑ମିତ୍ରାଗ୍ମ୍॑ ଓଷତା-ତ୍ତିଗ୍ମହେତେ । ୟୋ ନୋ॒ ଅରା॑ତିଗ୍ମ୍ ସମିଧାନ ଚ॒କ୍ରେ ନୀ॒ଚା ତନ୍ଧ॑କ୍ଷ୍ୟତ॒ ସନ୍ନ ଶୁଷ୍କ᳚ମ୍ । ଊ॒ର୍ଧ୍ଵୋ ଭ॑ଵ॒ ପ୍ରତି॑ ଵି॒ଧ୍ୟା-ଧ୍ୟ॒ସ୍ମଦା॒ ଵିଷ୍କୃ॑ଣୁଷ୍ଵ॒ ଦୈଵ୍ୟା᳚ନ୍ୟଗ୍ନେ । ଅଵ॑ସ୍ଥି॒ରା ତ॑ନୁହି ୟାତୁ॒ ଜୂନା᳚-ଞ୍ଜା॒ମିମଜା॑ମିଂ॒ ପ୍ରମୃ॑ଣୀହି॒ ଶତ୍ରୂନ୍॑ ॥ 3 ॥
ସତେ॑ ଜାନାତି ସୁମ॒ତିଂ-ୟଁ॑ ଵିଷ୍ଠ॒ୟ ଈଵ॑ତେ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣେ ଗା॒ତୁମୈର॑ତ୍ । ଵିଶ୍ଵା᳚ନ୍ୟସ୍ମୈ ସୁ॒ଦିନା॑ନି ରା॒ୟୋ ଦ୍ୟୁ॒ମ୍ନାନ୍ୟ॒ର୍ୟୋ ଵିଦୁରୋ॑ ଅ॒ଭିଦ୍ୟୌ᳚ତ୍ । ସେଦ॑ଗ୍ନେ ଅସ୍ତୁ ସୁ॒ଭଗ॑ ସ୍ସୁ॒ଦାନୁ॒-ର୍ୟସ୍ତ୍ଵା॒ ନିତ୍ୟେ॑ନ ହ॒ଵିଷା॒ ୟ ଉ॒କ୍ଥୈଃ । ପିପ୍ରୀ॑ଷତି॒ ସ୍ଵ ଆୟୁ॑ଷି ଦୁରୋ॒ଣେ ଵିଶ୍ଵେଦ॑ସ୍ମୈ ସୁ॒ଦିନା॒-ସା-ଽସ॑ଦି॒ଷ୍ଟିଃ । ଅର୍ଚା॑ମିତେ ସୁମ॒ତି-ଙ୍ଘୋଷ୍ୟ॒ର୍ଵାଖ୍-ସନ୍ତେ॑ ଵା॒ ଵାତା॑ ଜରତା ମି॒ୟଙ୍ଗୀଃ ॥ 4 ॥
ସ୍ଵଶ୍ଵା᳚ସ୍ତ୍ଵା ସୁ॒ରଥା॑ ମର୍ଜୟେ-ମା॒ସ୍ମେ କ୍ଷ॒ତ୍ରାଣି॑ ଧାରୟେ॒ର-ନୁ॒ଦ୍ୟୂନ୍ । ଇ॒ହ ତ୍ଵା॒ ଭୂର୍ୟା ଚ॑ରେ॒ଦୁପ॒ତ୍ମ-ନ୍ଦୋଷା॑ଵସ୍ତ-ର୍ଦୀଦି॒ଵାଗ୍ମ୍ ସ॒ମନୁ॒ଦ୍ୟୂନ୍ । କ୍ରୀଡ॑ନ୍ତସ୍ତ୍ଵା ସୁ॒ମନ॑ସ ସ୍ସପେମା॒ଭି ଦ୍ୟୁ॒ମ୍ନା ତ॑ସ୍ଥି॒ଵାଗ୍ମ୍ସୋ॒ ଜନା॑ନାମ୍ ।
ୟସ୍ତ୍ଵା॒ ସ୍ଵଶ୍ଵ॑ସ୍ସୁହିର॒ଣ୍ୟୋ ଅ॑ଗ୍ନ ଉପ॒ୟାତି॒ ଵସୁ॑ମତା॒ ରଥେ॑ନ । ତସ୍ୟ॑ ତ୍ରା॒ତା ଭ॑ଵସି॒ ତସ୍ୟ॒ ସଖା॒ ୟସ୍ତ॑ ଆତି॒ଥ୍ୟ ମା॑ନୁ॒ଷଗ୍ ଜୁଜୋ॑ଷତ୍ ॥ 5 ॥
ମ॒ହୋରୁ॑ଜାମି ବ॒ନ୍ଧୁତା॒ ଵଚୋ॑ ଭି॒ସ୍ତନ୍ମା॑ ପି॒ତୁର୍ଗୋତ॑ମା॒ଦ ନ୍ଵି॑ୟାୟ । ତ୍ଵନ୍ନୋ॑ ଅ॒ସ୍ୟ ଵଚ॑ସ-ଶ୍ଚିକିଦ୍ଧି॒ ହୋତ॑ର୍ୟଵିଷ୍ଠ ସୁକ୍ରତୋ॒ ଦମୂ॑ନାଃ । ଅସ୍ଵ॑ପ୍ନ ଜସ୍ତ॒ରଣ॑ୟ ସ୍ସୁ॒ଶେଵା॒ ଅତ॑ନ୍ଦ୍ରାସୋ-ଽଵୃ॒କା ଅଶ୍ର॑ମିଷ୍ଠାଃ । ତେ ପା॒ୟଵ॑-ସ୍ସ॒ଧ୍ରିୟ॑ଞ୍ଚୋ ନି॒ଷଦ୍ୟାଗ୍ନେ॒ ତଵ॑ ନଃ ପାନ୍ତ୍ଵମୂର । ୟେ ପା॒ୟଵୋ॑ ମାମତେ॒ୟ-ନ୍ତେ॑ ଅଗ୍ନେ॒ ପଶ୍ୟ॑ନ୍ତୋ ଅ॒ନ୍ଧ-ନ୍ଦୁ॑ରି॒ତାଦ ର॑କ୍ଷନ୍ନ୍ ।
ର॒ରକ୍ଷ॒ ତାନ୍-ଥ୍ସୁ॒କୃତୋ॑ ଵି॒ଶ୍ଵଵେ॑ଦା॒ ଦିଫ୍ସ॑ନ୍ତ॒ ଇଦ୍ରି॒ପଵୋ॒ ନାହ॑ ଦେଭୁଃ ॥ 6 ॥
ତ୍ଵୟା॑ ଵ॒ୟଗ୍ମ୍ ସ॑ଧ॒ନ୍ୟ॑-ସ୍ତ୍ଵୋତା॒ ସ୍ତଵ॒ ପ୍ରଣୀ᳚ତ୍ୟ ଶ୍ୟାମ॒ ଵାଜାନ୍॑ । ଉ॒ଭାଶଗ୍ମ୍ ସା॑ ସୂଦୟ ସତ୍ୟତା ତେ-ଽନୁଷ୍ଠୁ॒ୟା କୃ॑ଣୁହ୍ୟ-ହ୍ରୟାଣ ।
ଅ॒ୟା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ ସ॒ମିଧା॑ ଵିଧେମ॒ ପ୍ରତି॒ସ୍ତୋମଗ୍ମ୍॑ ଶ॒ସ୍ୟମା॑ନ-ଙ୍ଗୃଭାୟ । ଦହା॒ଶସୋ॑ ର॒କ୍ଷସଃ॑ ପା॒ହ୍ୟ॑ସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ରୁ॒ହୋ ନି॒ଦୋ ମି॑ତ୍ରମହୋ ଅଵ॒ଦ୍ୟାତ୍ । ର॒କ୍ଷୋ॒ହଣଂ॑ ଁଵା॒ଜିନ॒ମାଜି॑ ଘର୍ମି ମି॒ତ୍ର-ମ୍ପ୍ରଥି॑ଷ୍ଠ॒ ମୁପ॑ୟାମି॒ ଶର୍ମ॑ । ଶିଶା॑ନୋ ଅ॒ଗ୍ନିଃ କ୍ରତୁ॑ଭି॒ ସ୍ସମି॑ଦ୍ଧ॒-ସ୍ସନୋ॒ ଦିଵା॒ ସ ରି॒ଷଃ
ପା॑ତୁ॒ ନକ୍ତ᳚ମ୍ ॥ 7 ॥
ଵିଜ୍ୟୋତି॑ଷା ବୃହ॒ତା ଭା᳚ତ୍ୟ॒ଗ୍ନି ରା॒ଵି-ର୍ଵିଶ୍ଵା॑ନି କୃଣୁତେ ମହି॒ତ୍ଵା । ପ୍ରାଦେ॑ଵୀର୍ମା॒ୟା ସ୍ସ॑ହତେ ଦୁ॒ରେଵା॒ ଶ୍ଶିଶୀ॑ତେ॒ ଶୃଙ୍ଗେ॒ ରକ୍ଷ॑ସେ ଵି॒ନିକ୍ଷେ᳚ ।
ଉ॒ତସ୍ଵା॒ନାସୋ॑ ଦି॒ଵିଷ॑ନ୍ତ୍ଵ॒ଗ୍ନେ ସ୍ତି॒ଗ୍ମାୟୁ॑ଧା॒ ରକ୍ଷ॑ସେ॒ ହନ୍ତ॒ ଵା ଉ॑ ।
ମଦେ॑ ଚିଦସ୍ୟ॒ ପ୍ରରୁ॑ଜନ୍ତି॒ ଭାମା॒ ନଵ॑ରନ୍ତେ ପରି॒ବାଧୋ॒ ଅଦେ॑ଵୀଃ ॥ 8 (2) ॥
5 ଇନ୍ଦ୍ର ସୂକ୍ତଂ
ଇନ୍ଦ୍ରଂ॑ ଁଵୋ ଵି॒ଶ୍ଵତ॒ସ୍ପରି॒ ହଵା॑ମହେ॒ ଜନେ᳚ଭ୍ୟଃ । ଅ॒ସ୍ମାକ॑ମସ୍ତୁ॒ କେଵ॑ଲଃ । ଇନ୍ଦ୍ର॒-ନ୍ନରୋ॑ ନେ॒ମଧି॑ତା ହଵନ୍ତେ॒ ୟତ୍ପାର୍ୟା॑ ୟୁ॒ନଜ॑ତେ॒ ଧିୟ॒ସ୍ତାଃ । ଶୂରୋ॒ ନୃଷା॑ତା॒ ଶଵ॑ସଶ୍ଚକା॒ ନ ଆ ଗୋମ॑ତି ଵ୍ର॒ଜେ ଭ॑ଜା॒ ତ୍ଵନ୍ନଃ॑ । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରି॒ୟାଣି॑ ଶତକ୍ରତୋ॒ ୟା ତେ॒ ଜନେ॑ଷୁ ପ॒ଞ୍ଚସୁ॑ । ଇନ୍ଦ୍ର॒ ତାନି॑ ତ॒ ଆ ଵୃ॑ଣେ । ଅନୁ॑ତେ ଦାୟି ମ॒ହ ଇ॑ନ୍ଦ୍ରି॒ୟାୟ॑ ସ॒ତ୍ରାତେ॒ ଵିଶ୍ଵ॒ମନୁ॑ ଵୃତ୍ର॒ହତ୍ୟେ᳚ ॥ 9 ॥
ଅନୁ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ରମନୁ॒ ସହୋ॑ ୟଜ॒ତ୍ରେନ୍ଦ୍ର॑ ଦେ॒ଵେଭି॒ରନୁ॑ ତେ ନୃ॒ଷହ୍ୟେ᳚ । ଆୟସ୍ମି᳚ନ୍-ଥ୍ସ॒ପ୍ତଵା॑ସ॒ଵା ସ୍ତିଷ୍ଠ॑ନ୍ତି ସ୍ଵା॒ରୁହୋ॑ ୟଥା ।
ଋଷି॑ର୍ହ ଦୀର୍ଘ॒ ଶ୍ରୁତ୍ତ॑ମ॒ ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ ଘ॒ର୍ମୋ ଅତି॑ଥିଃ । ଆ॒ମାସୁ॑ ପ॒କ୍ଵମୈର॑ୟ॒ ଆ ସୂର୍ୟଗ୍ମ୍॑ ରୋହୟୋ ଦି॒ଵି । ଘ॒ର୍ମନ୍ନ ସାମ॑ନ୍ତପତା ସୁଵୃ॒କ୍ତିଭି॒-ର୍ଜୁଷ୍ଟଂ॒ ଗିର୍ଵ॑ଣ ସେ॒ଗିରଃ॑ । ଇନ୍ଦ୍ର॒ମି-ଦ୍ଗା॒ଥିନୋ॑ ବୃ॒ହଦିନ୍ଦ୍ର॑ ମ॒ର୍କେଭି॑ ର॒ର୍କିଣଃ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒ ଁଵାଣୀ॑ରନୂଷତ ॥ 10 ॥
ଗାୟ॑ନ୍ତିତ୍ଵା ଗାୟ॒ତ୍ରିଣୋର୍ଚଂ॑ ତ୍ୟ॒ର୍କ ମ॒ର୍କିଣଃ॑ । ବ୍ର॒ହ୍ମାଣ॑ସ୍ତ୍ଵା ଶତକ୍ରତ॒-ଵୁଦ୍ଵ॒ଗ୍ମ୍॒ ଶମି॑ଵ ୟେ ମିରେ । ଅ॒ଗ୍ମ୍॒ହୋ॒ମୁଚେ॒ ପ୍ରଭ॑ରେମା ମନୀ॒ଷା ମୋ॑ଷିଷ୍ଠ॒-ଦାଵ୍ନେ॑ ସୁମ॒ତି-ଙ୍ଗୃ॑ଣା॒ନାଃ ।
ଇ॒ଦମି॑ନ୍ଦ୍ର॒ ପ୍ରତି॑ ହ॒ଵ୍ୟ-ଙ୍ଗୃ॑ଭାୟ ସ॒ତ୍ୟାସ୍ସ॑ନ୍ତୁ॒ ୟଜ॑ମାନସ୍ୟ॒ କାମାଃ᳚ । ଵି॒ଵେଷ॒ୟନ୍ମା॑ ଧି॒ଷଣା॑ ଜ॒ଜାନ॒ ସ୍ତଵୈ॑ ପୁ॒ରା ପାର୍ୟା॒ଦିନ୍ଦ୍ର॒ ମହ୍ନଃ॑ । ଅଗ୍ମ୍ହ॑ସୋ॒ ୟତ୍ର॑ ପୀ॒ପର॒ଦ୍ୟଥା॑ ନୋ ନା॒ଵେଵ॒ ୟାନ୍ତ॑ ମୁ॒ଭୟେ॑ ହଵନ୍ତେ ॥ 11 ॥
ପ୍ରସ॒ମ୍ରାଜ॑-ମ୍ପ୍ରଥ॒ମ ମ॑ଧ୍ଵ॒-ରାଣା॑ମଗ୍ମ୍ ହୋ॒ ମୁଚଂ॑ ଁଵୃଷ॒ଭଂ-ୟଁ॒ଜ୍ଞିୟା॑ନାମ୍ ।
ଅ॒ପାନ୍ନ-ପା॑ତମଶ୍ଵିନା॒ ହୟ॑ନ୍ତ ମ॒ସ୍ମିନ୍ନ॑ର ଇନ୍ଦ୍ରି॒ୟ-ନ୍ଧ॑ତ୍ତ॒ମୋଜଃ॑ । ଵିନ॑ ଇନ୍ଦ୍ର॒ ମୃଧୋ॑ ଜହି ନୀ॒ ଚା ୟ॑ଚ୍ଛ ପୃତନ୍ୟ॒ତଃ । ଅ॒ଧ॒ସ୍ପ॒ଦ-ନ୍ତମୀ᳚-ଙ୍କୃଧି॒ ୟୋ ଅ॒ସ୍ମାଗ୍ମ୍ ଅ॑ଭି॒ଦାସ॑ତି ।
ଇନ୍ଦ୍ର॑କ୍ଷ॒ତ୍ରମ॒ଭି ଵା॒ମମୋଜୋ ଽଜା॑ୟଥା ଵୃଷଭ ଚର.ଷଣୀ॒ନାମ୍ । ଅପା॑ନୁଦୋ॒ ଜନ॑ମମିତ୍ର॒ ୟନ୍ତ॑ ମୁ॒ରୁ-ନ୍ଦେ॒ଵେଭ୍ୟୋ॑ ଅକୃଣୋରୁ ଲୋ॒କମ୍ ।
ମୃ॒ଗୋ ନ ଭୀ॒ମଃ କୁ॑ଚ॒ରୋ ଗି॑ରି॒ଷ୍ଠାଃ ପ॑ରା॒ଵତ॒ ଆଜ॑ଗାମା॒-ପର॑ସ୍ୟାଃ ॥ 12 ॥
ସୃ॒କଗ୍ମ୍ ସ॒ଗ୍ମ୍॒ ଶାୟ॑ ପ॒ଵିମି॑ନ୍ଦ୍ର ତି॒ଗ୍ମଂ-ଵିଁଶତ୍ରୂ᳚-ନ୍ତାଡି॒ ଵିମୃଧୋ॑ ନୁଦସ୍ଵ ।
ଵିଶତ୍ରୂ॒ନ୍॒. ଵିମୃଧୋ॑ନୁଦ॒ ଵିଵୃ॒ତ୍ରସ୍ୟ॒ ହନୂ॑ ରୁଜ । ଵିମ॒ନ୍ୟୁମି॑ନ୍ଦ୍ର ଭାମି॒ତୋ॑ ଽମିତ୍ର॑ସ୍ୟାଭି॒ ଦାସ॑ତଃ ।
ତ୍ରା॒ତାର॒ମିନ୍ଦ୍ର॑ ମଵି॒ତାର॒ ମିନ୍ଦ୍ର॒ଗ୍ମ୍॒ ହଵେ॑ ହଵେ ସୁ॒ହଵ॒ଗ୍ମ୍॒ ଶୂର॒ମିନ୍ଦ୍ର᳚ମ୍ ।
ହୁ॒ଵେ ନୁ ଶ॒କ୍ର-ମ୍ପୁ॑ରୁହୂ॒ତ ମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ନୋ॑ ମ॒ଘଵା॑ ଧା॒ତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରଃ॑ ॥ 13 ॥
ମା ତେ॑ ଅ॒ସ୍ୟାଗ୍ମ୍ ସ॑ହସାଵ॒-ନ୍ପରି॑ଷ୍ଟା ଵ॒ଘାୟ॑ ଭୂମ ହରିଵଃ ପରା॒ଦୈ ।
ତ୍ରାୟ॑ସ୍ଵନୋ ଽଵୃ॒କେଭି॒-ର୍ଵରୂ॑ଥୈ॒ ସ୍ତଵ॑ ପ୍ରି॒ୟାସ॑ ସ୍ସୂ॒ରିଷୁ॑ ସ୍ୟାମ । ଅନ॑ଵସ୍ତେ॒ ରଥ॒ମଶ୍ଵା॑ୟ ତକ୍ଷ॒ନ୍-ତ୍ଵଷ୍ଟା॒ ଵଜ୍ରଂ॑ ପୁରୁହୂତ ଦ୍ୟୁ॒ମନ୍ତ᳚ମ୍ ।
ବ୍ର॒ହ୍ମାଣ॒ ଇନ୍ଦ୍ରଂ॑ ମ॒ହୟ॑ନ୍ତୋ ଅ॒ର୍କୈରଵ॑ର୍ଧୟ॒-ନ୍ନହ॑ୟେ॒ ହନ୍ତ॒ ଵା ଉ॑ ।
ଵୃଷ୍ଣେ॒ ୟତ୍ତେ॒ ଵୃଷ॑ଣୋ ଅ॒ର୍କମର୍ଚା॒ ନିନ୍ଦ୍ର॒ ଗ୍ରାଵା॑ଣୋ॒ ଅଦି॑ତି-ସ୍ସ॒ଜୋଷାଃ᳚ ।
ଅ॒ନ॒ଶ୍ଵାସୋ॒ ୟେ ପ॒ଵୟୋ॑-ଽର॒ଥା ଇନ୍ଦ୍ରେ॑ଷିତା ଅ॒ଭ୍ୟଵ॑ର୍ତ-ନ୍ତ॒ଦସ୍ୟୂନ୍॑ ॥ 14 (3) ॥
(ତୈ. ଅର. 6.1.9; ତୈ. ସଂ. 1.4.41.1; ତୈ. ସଂ. 1.4.42.1)
ୟତ॑ ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଭୟା॑ମହେ॒ ତତୋ॑ ନୋ॒ ଅଭ॑ୟ-ଙ୍କୃଧି ।
ମଘ॑ଵନ୍ ଚ୍ଛ॒ଗ୍ଧି ତଵ॒ ତନ୍ନ॑ ଊ॒ତୟେ॒ ଵିଦ୍ଵିଷୋ॒ ଵିମୃଧୋ॑ ଜହି । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି॒ଦା ଵି॒ଶସ୍ପତି॑-ର୍ଵୃତ୍ର॒ହା ଵିମୃଧୋ॑ ଵ॒ଶୀ । ଵୃଷେନ୍ଦ୍ରଃ॑ ପୁ॒ର ଏ॑ତୁ ନ ସ୍ସ୍ଵସ୍ତି॒ଦା ଅ॑ଭୟ-ଙ୍କ॒ରଃ ॥ 15ଅ ॥
ମ॒ହାଗ୍ମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॒ ଵଜ୍ର॑ ବାହୁ ଷ୍ଷୋଡ॒ଶୀ ଶର୍ମ॑ ୟଚ୍ଛତୁ । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ନୋ॑ ମ॒ଘଵା॑ କରୋତୁ॒ ହନ୍ତୁ॑ ପା॒ପ୍ମାନଂ॒ ୟୋ᳚-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॑ । ସ॒ଜୋଷା॑ ଇନ୍ଦ୍ର॒ ସଗ॑ଣୋ ମ॒ରୁଦ୍ଭି॒ ସ୍ସୋମଂ॑ ପିବ ଵୃତ୍ରହନ୍ ଚ୍ଛୂର ଵି॒ଦ୍ଵାନ୍ । ଜ॒ହି ଶତ୍ରୂ॒ଗ୍ମ୍॒ ରପ॒ମୃଧୋ॑-ନୁଦ॒ସ୍ଵାଥା ଭ॑ୟ-ଙ୍କୃଣୁହି ଵି॒ଶ୍ଵତୋ॑ ନଃ ॥ 15ବ୍ (4) ॥
6 ୟେ ଦେଵାଃ
ୟେ ଦେ॒ଵାଃ ପୁ॑ର॒ସ୍ସଦୋ॒-ଽଗ୍ନି ନେ᳚ତ୍ରା,
ଦକ୍ଷିଣ॒ସଦୋ॑ ୟ॒ମନେ᳚ତ୍ରା,
ପଶ୍ଚା॒ଥ୍ସଦ॑ ସ୍ସଵି॒ତୃ ନେ᳚ତ୍ରା,
ଉତ୍ତର॒ସଦୋ॒ ଵରୁ॑ଣନେତ୍ରା,
ଉପରି॒ଷଦୋ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ ନେତ୍ରା,
ରକ୍ଷୋ॒ହଣ॒ସ୍ତେ ନଃ॑ ପାନ୍ତୁ॒ ତେ ନୋ॑-ଽଵନ୍ତୁ॒ ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା॒
-ଽଗ୍ନୟେ॑ ରକ୍ଷୋ॒ଘ୍ନେ ସ୍ଵାହା॑,
ୟ॒ମାୟ॑ ସଵି॒ତ୍ରେ ,
ଵରୁ॑ଣାୟ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତ॑ୟେ॒
ଦୁଵ॑ସ୍ଵତେ ରକ୍ଷୋ॒ଘ୍ନେ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 16 (5) ॥
7 ୟେ ଦେଵାଃ (ଅନୁଷଙ୍ଗଂ)
ୟେ ଦେ॒ଵାଃ ପୁ॑ର॒ସ୍ସଦୋ॒-ଽଗ୍ନି ନେ᳚ତ୍ରା ରକ୍ଷୋ॒ହଣ॒ସ୍ତେନଃ॑ ପାନ୍ତୁ॒ ତେ ନୋ॑-ଽଵନ୍ତୁ॒
ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ୟେ ଦେ॒ଵା ଦ॑କ୍ଷିଣ॒ସଦୋ॑ ୟ॒ମ ନେ᳚ତ୍ରା ରକ୍ଷୋ॒ହଣ॒ସ୍ତେନଃ॑ ପାନ୍ତୁ॒ ତେ ନୋ॑-ଽଵନ୍ତୁ॒
ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ୟେ ଦେ॒ଵାଃ ପ॑ଶ୍ଚା॒ଥ୍ସଦ॑ ସ୍ସଵି॒ତୃ ନେ᳚ତ୍ରା ରକ୍ଷୋ॒ହଣ॒ସ୍ତେନଃ॑ ପାନ୍ତୁ॒ ତେ ନୋ॑-ଽଵନ୍ତୁ॒ ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ୟେ ଦେ॒ଵା ଉ॑ତ୍ତର॒ସଦୋ॒ ଵରୁ॑ଣନେତ୍ରା ରକ୍ଷୋ॒ହଣ॒ସ୍ତେନଃ॑ ପାନ୍ତୁ॒ ତେ ନୋ॑-ଽଵନ୍ତୁ॒
ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ୟେ ଦେ॒ଵା ଉ॑ପରି॒ଷଦୋ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॑ ନେତ୍ରା ରକ୍ଷୋ॒ହଣ॒ସ୍ତେନଃ॑ ପାନ୍ତୁ॒ ତେ ନୋ॑-ଽଵନ୍ତୁ॒ ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ଅଗ୍ନୟେ॑ ରକ୍ଷୋ॒ଘ୍ନେ ସ୍ଵାହା᳚ । ୟ॒ମାୟ॑ ରକ୍ଷୋ॒ଘ୍ନେ ସ୍ଵାହା᳚ । ସଵି॒ତ୍ରେ ର॑କ୍ଷୋ॒ଘ୍ନେ ସ୍ଵାହା᳚ । ଵରୁ॑ଣାୟ ରକ୍ଷୋ॒ଘ୍ନେ ସ୍ଵାହା᳚ । ବୃହ॒ସ୍ପତ॑ୟେ॒ ଦୁଵ॑ସ୍ଵତେ ରକ୍ଷୋ॒ଘ୍ନେ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 16ଆ (5ଆ) ॥
8 ଆୟୁଷ୍କାମେଷ୍ଟି ମନ୍ତ୍ରାଃ
ଅ॒ଗ୍ନିରାୟୁ॑ଷ୍ମା॒ନ୍ଥ୍ସ ଵନ॒ସ୍ପତି॑ଭି॒-ରାୟୁ॑ଷ୍ମା॒-ନ୍ତେନ॒ତ୍ଵା-ଽଽୟୁ॒ଷା-ଽଽୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ-ଙ୍କରୋମି॒,
ସୋମ॒ ଆୟୁ॑ଷ୍ମା॒ନ୍ଥ୍ସ ଓଷ॑ଧୀଭିର୍,
ୟ॒ଜ୍ଞ ଆୟୁ॑ଷ୍ମା॒ନ୍ଥ୍ସ ଦକ୍ଷି॑ଣାଭି॒ର୍,
ବ୍ରହ୍ମାୟୁ॑ଷ୍ମ॒ତ୍ତ-ଦ୍ବ୍ରା᳚ହ୍ମ॒ଣୈ-ରାୟୁ॑ଷ୍ମଦ୍,
ଦେ॒ଵା ଆୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ॒ସ୍ତେ॑ ଽମୃତେ॒ନା ୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ॒ସ୍ତେନ॒ତ୍ଵା
-ଽଽୟୁ॒ଷା-ଽଽୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ-ଙ୍କରୋମି ॥ 17 (6) ॥
9 ଆୟୁଷ୍କାମେଷ୍ଟି ମନ୍ତ୍ରାଃ (ଅନୁଷଙ୍ଗଂ)
ଅ॒ଗ୍ନିରାୟୁ॑ଷ୍ମା॒ନ୍ଥ୍ସ ଵନ॒ସ୍ପତି॑ଭି॒ ରାୟୁ॑ଷ୍ମା॒-ନ୍ତେନ॒ତ୍ଵା ଽଽୟୁ॒ଷା-ଽଽୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ-ଙ୍କରୋମି । ସୋମ॒ ଆୟୁ॑ଷ୍ମା॒ନ୍ଥ୍ସ ଓଷ॑ଧୀଭି॒ରାୟୁ॑ଷ୍ମା॒-ନ୍ତେନ॒ତ୍ଵା
-ଽଽୟୁ॒ଷା-ଽଽୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ-ଙ୍କରୋମି । ୟ॒ଜ୍ଞ ଆୟୁ॑ଷ୍ମା॒ନ୍ଥ୍ସ ଦକ୍ଷି॑ଣାଭି॒ରାୟୁ॑ଷ୍ମା॒-ନ୍ତେନ॒ତ୍ଵା
-ଽଽୟୁ॒ଷା-ଽଽୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ-ଙ୍କରୋମି ।
ବ୍ରହ୍ମାୟୁ॑ଷ୍ମ॒ତ୍ତ-ଦ୍ବ୍ରା᳚ହ୍ମ॒ଣୈ-ରାୟୁ॑ଷ୍ମ॒-ତ୍ତେନ॒ତ୍ଵା ଽଽୟୁ॒ଷା-ଽଽୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତଂ
କରୋମି । ଦେ॒ଵା ଆୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ॒ସ୍ତେ॑ ଽମୃତେ॒-ନାୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ॒ସ୍ତେନ॒ତ୍ଵା
-ଽଽୟୁ॒ଷା-ଽଽୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତ-ଙ୍କରୋମି ॥ 17ଆ(6ଆ) ॥
10 ଅଗ୍ମ୍ହୋମୁଚ ମନ୍ତ୍ରାଃ
ୟା ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ୟତ॒ଵ୍ୟା॑ ତ॒ନୂସ୍ତୟେ॒ ମମଗ୍ମ୍ହ॑ସୋ ମୁଞ୍ଚତଂ॒ ,
ଁୟା ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ସହ॒ସ୍ୟା॑, ରକ୍ଷ॒ସ୍ୟା॑, ତେଜ॒ସ୍ୟା॑,
ତ॒ନୂସ୍ତୟେ॒ ମମଗ୍ମ୍ହ॑ସୋ ମୁଞ୍ଚତଂ॒,
ଁୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ଵ॒ଗ୍ନୌ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ ମେ॒ତେନା ଵ॑ୟଜେ॒,
ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ଦ୍ଵି॒ପାଥ୍ସୁ॑ ପ॒ଶୁଷୁ॒, ଚତୁ॑ଷ୍ପାଥ୍ସୁ,
ଗୋ॒ଷ୍ଠେ, ଗୃ॒ହେ-, ଷ୍ଵ॒ଫ୍ସୋଷ॑ଧୀଷୁ॒, ଵନ॒ସ୍ପତି॑ଷୁ॒,
ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ ମେ॒ତେନା ଵ॑ୟଜେ ॥ 18 (7) ॥
11 ଅଗ୍ମ୍ହୋମୁଚ ମନ୍ତ୍ରାଃ (ଅନୁଷଙ୍ଗଂ)
ୟା ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ୟତ॒ଵ୍ୟା॑ ତ॒ନୂସ୍ତୟେ॒ ମମଗ୍ମ୍ହ॑ସୋ ମୁଞ୍ଚତମ୍ ।
ୟା ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ସହ॒ସ୍ୟା॑ ତ॒ନୂସ୍ତୟେ॒ ମମଗ୍ମ୍ହ॑ସୋ ମୁଞ୍ଚତମ୍ ।
ୟା ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ରକ୍ଷ॒ସ୍ୟା॑ ତ॒ନୂସ୍ତୟେ॒ ମମଗ୍ମ୍ହ॑ସୋ ମୁଞ୍ଚତମ୍ । ୟା ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ତେଜ॒ସ୍ୟା॑ ତ॒ନୂସ୍ତୟେ॒ ମମଗ୍ମ୍ହ॑ସୋ ମୁଞ୍ଚତମ୍ ।
ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ଵ॒ଗ୍ନୌ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ମେ॒ ତେନା ଵ॑ୟଜେ ।
ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ଦ୍ଵି॒ପାଥ୍ସୁ॑ ପ॒ଶୁଷୁ॒ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ମେ॒ ତେନା ଵ॑ୟଜେ ।
ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା॒ ଚତୁ॑ଷ୍ପାଥ୍ସୁ ପ॒ଶୁଷୁ॒ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ମେ॒ ତେନା ଵ॑ୟଜେ । ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ଗୋ॒ଷ୍ଠେ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ମେ॒ ତେନା ଵ॑ୟଜେ ।
ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା ଗୃ॒ହେଷୁ॒ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ମେ॒ ତେନା ଵ॑ୟଜେ ।
ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା॒-ଽଫ୍ସୁ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ମେ॒ ତେନା ଵ॑ୟଜେ ।
ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁ॒ଣୌଷ॑ଧୀଷୁ॒ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ମେ॒ ତେନା ଵ॑ୟଜେ ।
ୟୋ ଵା॑ମିନ୍ଦ୍ରା ଵରୁଣା॒ ଵନ॒ସ୍ପତି॑ଷୁ॒ ସ୍ରାମ॒ସ୍ତଂ-ଵାଁ॑ମେ॒ ତେନା ଵ॑ୟଜେ ॥ (18ଆ) (7ଆ)
12 ଶାସ୍ତୃ ସୂକ୍ତଂ (ଆପ୍ୟଂ)
ଅଗ୍ନେ॑ ୟଶସ୍ଵି॒ନ୍॒. ୟଶ॑ସେ॒ ମମ॑ର୍ପ॒ୟେନ୍ଦ୍ରା॑ଵତୀ॒ ମପ॑ଚିତୀ ମି॒ହାଵ॑ହ । ଅ॒ୟ-ମ୍ମୂ॒ର୍ଧା ପ॑ରମେ॒ଷ୍ଠୀ ସୁ॒ଵର୍ଚା᳚-ସ୍ସମା॒ନାନା॑ ମୁତ୍ତ॒ମ ଶ୍ଲୋ॑କୋ ଅସ୍ତୁ । ଭ॒ଦ୍ର-ମ୍ପଶ୍ୟ॑ନ୍ତ॒ ଉପ॑ସେଦୁ॒ରଗ୍ରେ॒ ତପୋ॑ ଦୀ॒କ୍ଷା ମୃଷ॑ୟ ସ୍ସୁଵ॒ର୍ଵିଦଃ॑ । ତତଃ॑, କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ବଲ॒ମୋଜ॑ଶ୍ଚ ଜା॒ତ-ନ୍ତଦ॒ସ୍ମୈ ଦେ॒ଵା ଅ॒ଭିସନ୍ନ॑-ମନ୍ତୁ । ଧା॒ତା ଵି॑ଧା॒ତା ପ॑ର॒ମୋତ ସ॒ନ୍ଦୃ-କ୍ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଃ ପରମେ॒ଷ୍ଠୀ ଵି॒ରାଜା᳚ । ସ୍ତୋମା॒-ଶ୍ଚନ୍ଦାଗ୍ମ୍॑ସି ନି॒ଵିଦୋ॑ମ ଆହୁରେ॒ତସ୍ମୈ॑ ରା॒ଷ୍ଟ୍ରମ॒ଭି-ସନ୍ନ॑ମାମ । ଅ॒ଭ୍ୟାଵ॑ର୍ତଦ୍ଧ୍ଵ॒-ମୁପ॒ମେତ॑ ସା॒କମ॒ୟଗ୍ମ୍ ଶା॒ସ୍ତା-ଽଧି॑ପତିର୍ଵୋ ଅସ୍ତୁ । ଅ॒ସ୍ୟ ଵି॒ଜ୍ଞାନ॒ମନୁ॒ସଗ୍ମ୍-ର॑ଭଦ୍ଧ୍ଵମି॒ମ-ମ୍ପ॒ଶ୍ଚାଦନୁ॑ ଜୀଵାଥ॒ ସର୍ଵେ᳚ ॥ 19 (8) ॥
13 ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତଂ
ଋ॒ତା॒ଷା-ଡୃ॒ତଧା॑ମା॒-ଽଗ୍ନି-ର୍ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ତ-ସ୍ୟୌଷ॑ଧୟୋ-ଽଫ୍ସ॒ରସ॒
ଊର୍ଜୋ॒ ନାମ॒ ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ,
ସଗ୍ମ୍ହି॒ତୋ ଵି॒ଶ୍ଵସା॑ମା॒ ସୂର୍ୟୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ୟ॒ ମରୀ॑ଚୟୋ-ଽଫ୍ସ॒ରସ॑ ଆ॒ୟୁଵ॑ ,
ସ୍ସୁଷୁ॒ମ୍ନ ସ୍ସୂର୍ୟ॑ ରଶ୍ମି-ଶ୍ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ୟ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣ୍ୟ-
ଫ୍ସ॒ରସୋ॑ ବେ॒କୁର॑ୟୋ,
ଭୁ॒ଜ୍ୟୁସ୍ସୁ॑ପ॒ର୍ଣୋ ୟ॒ଜ୍ଞୋ ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ୟ॒ ଦକ୍ଷି॑ଣା ଅଫ୍ସ॒ରସ॑ ସ୍ତ॒ଵାଃ,
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ର୍ଵି॒ଶ୍ଵକ॑ର୍ମା॒ ମନୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ତସ୍ୟ॑-ର୍ଖ୍ସା॒ମାନ୍ୟ॑-ଫ୍ସ॒ରସୋ॒ ଵହ୍ନ॑ୟ,
ଇଷି॒ରୋ ଵି॒ଶ୍ଵ ଵ୍ୟ॑ଚା॒ ଵାତୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ୟାପୋ᳚ ଽଫ୍ସ॒ରସୋ॑ ମୁ॒ଦା,
ଭୁଵ॑ନସ୍ୟ ପତେ॒ ୟସ୍ୟ॑ତ ଉ॒ପରି॑ ଗୃ॒ହା ଇ॒ହ ଚ॑ ।
ସ ନୋ॑ ରା॒ସ୍ଵାଜ୍ୟା॑ନିଗ୍ମ୍ ରା॒ୟସ୍ପୋଷଗ୍ମ୍॑ ସୁ॒ଵୀର୍ୟଗ୍ମ୍॑ ସଂଵଁଥ୍ସ॒ରୀଣାଗ୍॑ ସ୍ଵ॒ସ୍ତିମ୍ ।
ପ॒ର॒ମେ॒ଷ୍ଠ୍ୟଧି॑ପତି-ର୍ମୃ॒ତ୍ୟୁ-ର୍ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ୟ॒ ଵିଶ୍ଵ॑ମଫ୍ସ॒ରସୋ॒ ଭୁଵ॑,
ସ୍ସୁକ୍ଷି॒ତି- ସ୍ସୁଭୂ॑ତି-ର୍ଭଦ୍ର॒କୃ-ଥ୍ସୁଵ॑ର୍ଵା-ନ୍ପ॒ର୍ଜନ୍ୟୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ୟ॑
ଵି॒ଦ୍ୟୁତୋ᳚ ଽଫ୍ସ॒ରସୋ॒ ରୁଚୋ॑,
ଦୂ॒ରେ ହେ॑ତିର-ମୃଡ॒ୟୋ ମୃ॒ତ୍ୟୁ-ର୍ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ୟ॑ ପ୍ର॒ଜା ଅ॑ଫ୍ସ॒ରସୋ॑ ଭୀ॒ରୁଵଃ॒,
ଚାରୁଃ॑ କୃପଣ କା॒ଶୀ କାମୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ୟା॒ଧୟୋ᳚ ଽଫ୍ସ॒ରସ॑ ଶ୍ଶୋ॒ଚୟ॑ନ୍ତୀ॒ର୍,
ନାମ॒ ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା॒
ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା॒,
ସ ନୋ॑ ଭୁଵନସ୍ୟ ପତେ॒ ୟସ୍ୟ॑ତ ଉ॒ପରି॑ ଗୃ॒ହା ଇ॒ହ ଚ॑ । ଉ॒ରୁ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣେ॒-ଽସ୍ମୈ କ୍ଷ॒ତ୍ରାୟ॒ ମହି॒ ଶର୍ମ॑ ୟଚ୍ଛ ॥ 20 (9) ॥
14 ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତଂ (ଅନୁଷଙ୍ଗଂ)
ଋ॒ତା॒ଷା-ଡୃ॒ତଧା॑ମା॒-ଽଗ୍ନି-ର୍ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ-ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟୌଷ॑ଧୟୋ-ଽଫ୍ସ॒ରସ॒ ଊର୍ଜୋ॒ ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ସଗ୍ମ୍ହି॒ତୋ ଵି॒ଶ୍ଵସା॑ମା॒ ସୂର୍ୟୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟ॒ ମରୀ॑ଚୟୋ-ଽଫ୍ସ॒ରସ॑ ଆ॒ୟୁଵୋ॒ ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ସୁଷୁ॒ମ୍ନସ୍ସୂର୍ୟ॑-ରଶ୍ମିଶ୍ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣ୍ୟ ଽଫ୍ସ॒ରସୋ॑ ବେ॒କୁର॑ୟୋ॒ ନାମ॒ ତା
ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ଭୁ॒ଜ୍ୟୁସ୍ସୁ॑ପ॒ର୍ଣୋ ୟ॒ଜ୍ଞୋ ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒ ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟ॒ ଦକ୍ଷି॑ଣା ଅଫ୍ସ॒ରସ॑ ସ୍ତ॒ଵା ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ର୍ଵି॒ଶ୍ଵକ॑ର୍ମା॒ ମନୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟ॑ର୍-ଖ୍ସା॒ମାନ୍ୟ॑-ଽଫ୍ସ॒ରସୋ॒ ଵହ୍ନ॑ୟୋ॒ ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ଇଷି॒ରୋ ଵି॒ଶ୍ଵଵ୍ୟ॑ଚା॒ ଵାତୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟାପୋ᳚-ଽଫ୍ସ॒ରସୋ॑ ମୁ॒ଦା ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑
କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥ ଭୁଵ॑ନସ୍ୟ ପତେ॒ ୟସ୍ୟ॑ତ ଉ॒ପରି॑ ଗୃ॒ହା ଇ॒ହ ଚ॑ ।
ସ ନୋ॑ ରା॒ସ୍ଵାଜ୍ୟା॑ନିଗ୍ମ୍ ରା॒ୟସ୍ପୋଷଗ୍ମ୍॑ ସୁ॒ଵୀର୍ୟଗ୍ମ୍॑ ସଂଵଁଥ୍ସ॒ରୀଣାଗ୍॑
ସ୍ଵ॒ସ୍ତିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ପ॒ର॒ମେ॒ଷ୍ଠ୍ୟଧି॑ପତି-ର୍ମୃ॒ତ୍ୟୁ-ର୍ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟ॒ ଵିଶ୍ଵ॑ମଫ୍ସ॒ରସୋ॒ ଭୁଵୋ॒ ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ସୁକ୍ଷି॒ତି-ସ୍ସୁଭୂ॑ତି-ର୍ଭଦ୍ର॒କୃ-ଥ୍ସୁଵ॑ର୍ଵା-ନ୍ପ॒ର୍ଜନ୍ୟୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ
ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒ ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟ ॑ଵି॒ଦ୍ୟୁତୋ᳚-ଽଫ୍ସ॒ରସୋ॒ ରୁଚୋ॒ ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ଦୂ॒ରେ ହେ॑ତିର ମୃଡ॒ୟୋ ମୃ॒ତ୍ୟୁ-ର୍ଗ॑ନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟ॑ ପ୍ର॒ଜା ଅ॑ଫ୍ସ॒ରସୋ॑ ଭୀ॒ରୁଵୋ॒ ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥ ଚାରୁଃ॑ କୃପଣ କା॒ଶୀ କାମୋ॑ ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵସ୍ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା॑ତୁ॒
ତସ୍ମୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତସ୍ୟା॒ଧୟୋ᳚ ଽଫ୍ସ॒ରସ॑ ଶ୍ଶୋ॒ଚୟ॑ନ୍ତି॒-ର୍ନାମ॒ ତା ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ କ୍ଷ॒ତ୍ର-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ତାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
ସ ନୋ॑ ଭୁଵନସ୍ୟପତେ॒ ୟସ୍ୟ॑ତ ଉ॒ପରି॑ ଗୃ॒ହା ଇ॒ହ ଚ॑ ।ଉ॒ରୁ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣେ॒-ଽସ୍ମୈ କ୍ଷ॒ତ୍ରାୟ॒ ମହି॒ ଶର୍ମ॑ ୟଚ୍ଛ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ (20ଆ) (9ଆ)
15 ସର୍ପ ସୂକ୍ତଂ
ନମୋ॑ ଅସ୍ତୁ ସ॒ର୍ପେଭ୍ୟୋ॒ ୟେ କେ ଚ॑ ପୃଥି॒ଵୀ ମନୁ॑ । ୟେ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେ॒ ୟେ ଦି॒ଵି ତେଭ୍ୟ॑ ସ୍ସ॒ର୍ପେଭ୍ୟୋ॒ ନମଃ॑ । ୟେ॑-ଽଦୋ ରୋ॑ଚ॒ନେ ଦି॒ଵୋ ୟେ ଵା॒ ସୂର୍ୟ॑ସ୍ୟ ର॒ଶ୍ମିଷୁ॑ । ୟେଷା॑ମ॒ଫ୍ସୁ ସଦଃ॑ କୃ॒ତ-ନ୍ତେଭ୍ୟ॑ ସ୍ସ॒ର୍ପେଭ୍ୟୋ॒ ନମଃ॑ । ୟା ଇଷ॑ଵୋ ୟାତୁ॒ ଧାନା॑ନାଂ॒ ଁୟେ ଵା॒ ଵନ॒ସ୍ପତୀ॒ଗ୍ମ୍॒ ରନୁ॑ । ୟେ ଵା॑-ଽଵ॒ଟେଷୁ॒ ଶେର॑ତେ॒ ତେଭ୍ୟ॑ ସ୍ସ॒ର୍ପେଭ୍ୟୋ॒ ନମଃ॑ ॥ 21 (10) ॥
16 ପଞ୍ଚଚୋଡାଃ
ଅ॒ୟ-ମ୍ପୁ॒ରୋ ହରି॑କେଶ॒ ସ୍ସୂର୍ୟ॑ରଶ୍ମି॒-ସ୍ତସ୍ୟ॑ ରଥଗୃ॒ଥ୍ସଶ୍ଚ॒ ରଥୌ॑ଜାଶ୍ଚ ସେନାନି
ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟୌ॑ ପୁଞ୍ଜିକସ୍ଥ॒ଲା ଚ॑ କୃତସ୍ଥ॒ଲା ଚା᳚ଫ୍ସ॒ରସୌ॑ ୟାତୁ॒ ଧାନା॑ ହେ॒ତୀ ରକ୍ଷାଗ୍ମ୍॑ସି॒ ପ୍ରହେ॑ତି ,
ର॒ୟ-ନ୍ଦ॑କ୍ଷି॒ଣା ଵି॒ଶ୍ଵ କ॑ର୍ମା॒ ତସ୍ୟ॑ ରଥ ସ୍ଵ॒ନଶ୍ଚ॒ ରଥେ॑-ଚିତ୍ରଶ୍ଚ ସେନାନି
ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟୌ॑ ମେନ॒କା ଚ॑ ସହଜ॒ନ୍ୟା ଚା᳚-ଽଫ୍ସ॒ରସୌ॑ ଦଂ॒ଷ୍ଣଵଃ॑ ପ॒ଶଵୋ॑ ହେ॒ତିଃ ପୌରୁ॑ଷେୟୋ ଵ॒ଧଃ ପ୍ରହେ॑ତି,
ର॒ୟ-ମ୍ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ଵି॒ଶ୍ଵ-ଵ୍ୟ॑ଚା॒ ସ୍ତସ୍ୟ॒ ରଥ॑ ପ୍ରୋତ॒ଶ୍ଚା-ସ॑ମରଥଶ୍ଚ ସେନାନି
ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟୌ᳚ ପ୍ର॒ମ୍ଲୋଚ॑ନ୍ତୀ ଚା ନୁ॒ମ୍ଲୋଚ॑ନ୍ତୀ-ଚା-ଽଫ୍ସ॒ରସୌ॑ ସ॒ର୍ପା ହେ॒ତି-ର୍
ଵ୍ୟା॒ଘ୍ରାଃ ପ୍ରହେ॑ତି,
ର॒ୟ ମୁ॑ତ୍ତ॒ରା-ଥ୍ସଂ॒ୟଁଦ୍ଵ॑ସୁ॒ସ୍ତସ୍ୟ॑ ସେନ॒ଜିଚ୍ଚ॑ ସୁ॒ଷେଣ॑ଶ୍ଚ ସେନାନି ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟୌ॑
ଵି॒ଶ୍ଵାଚୀ॑ଚ ଘୃ॒ତାଚୀ॑ ଚା-ଫ୍ସ॒ରସା॒ ଵାପୋ॑ ହେ॒ତି-ର୍ଵାତଃ॒ ପ୍ରହେ॑ତି ,
ର॒ୟ-ମୁ॒ପର୍ୟ॒-ର୍ଵାଗ୍ଵ॑-ସୁ॒ସ୍ତସ୍ୟ॒ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ॒-ଶ୍ଚାରି॑ଷ୍ଟ-ନେମିଶ୍ଚ ସେନାନି ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟା॑
ଵୁ॒ର୍ଵଶୀ॑ ଚ ପୂ॒ର୍ଵଚି॑ତ୍ତିଶ୍ଚା-ଫ୍ସ॒ରସୌ॑ ଵି॒ଦ୍ୟୁଦ୍ଧେ॒ତି-ର॑ଵ॒ସ୍ଫୂର୍ଜ॒-ନ୍ପ୍ରହେ॑ତି॒ ,
ସ୍ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟନ୍ତୁ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒
ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥ 22 (11) ॥
17 ପଞ୍ଚଚୋଡାଃ (ଅନୁଷଙ୍ଗଂ)
ଅ॒ୟ-ମ୍ପୁ॒ରୋ ହରି॑କେଶ॒ ସ୍ସୂର୍ୟ॑ରଶ୍ମି॒-ସ୍ତସ୍ୟ॑ ରଥଗୃ॒ଥ୍ସଶ୍ଚ॒ ରଥୌ॑ଜାଶ୍ଚ ସେନାନି ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟୌ॑ ପୁଞ୍ଜିକସ୍ଥ॒ଲା ଚ॑ କୃତସ୍ଥ॒ଲା ଚା᳚ଫ୍ସ॒ରସୌ॑ ୟାତୁ॒ଧାନା॑ ହେ॒ତୀ ରକ୍ଷାଗ୍ମ୍॑ସି॒ ପ୍ରହେ॑ତି॒ସ୍ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟନ୍ତୁ॒ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥
ଅ॒ୟ-ନ୍ଦ॑କ୍ଷି॒ଣା ଵି॒ଶ୍ଵକ॑ର୍ମା॒ ତସ୍ୟ॑ ରଥସ୍ଵ॒ନଶ୍ଚ॒ ରଥେ॑ ଚିତ୍ରଶ୍ଚ ସେନାନି
ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟୌ॑ ମେନ॒କା ଚ॑ ସହଜ॒ନ୍ୟା ଚା᳚ଫ୍ସ॒ରସୌ॑ ଦଂ॒ଷ୍ଣଵଃ॑ ପ॒ଶଵୋ॑
ହେ॒ତିଃ ପୌରୁ॑ଷେୟୋ ଵ॒ଧଃ ପ୍ରହେ॑ତି॒ସ୍ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟନ୍ତୁ॒ ତେ
ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥
ଅ॒ୟ-ମ୍ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ଵି॒ଶ୍ଵ ଵ୍ୟ॑ଚା॒-ସ୍ତସ୍ୟ॒ ରଥ॑ପ୍ରୋତ॒ଶ୍ଚା-ସ॑ମରଥଶ୍ଚ ସେନାନି ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟୌ᳚ ପ୍ର॒ମ୍ଲୋଚ॑ନ୍ତୀଚା ନୁ॒ମ୍ଲୋଚ॑ନ୍ତୀ-ଚାଫ୍ସ॒ରସୌ॑ ସ॒ର୍ପା ହେ॒ତି-ର୍ଵ୍ୟା॒ଘ୍ରାଃ ପ୍ରହେ॑ତି॒ସ୍ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟନ୍ତୁ॒ ତେୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥
ଅ॒ୟ-ମୁ॑ତ୍ତ॒ରା-ଥ୍ସଂ॒ୟଁଦ୍ଵ॑ସୁ॒ସ୍ତସ୍ୟ॑ ସେନ॒ଜିଚ୍ଚ॑ ସୁ॒ଷେଣ॑ଶ୍ଚ ସେନାନି
ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟୌ॑ ଵି॒ଶ୍ଵାଚୀ॑ଚ ଘୃ॒ତାଚୀ॑ଚା-ଫ୍ସ॒ରସା॒ ଵାପୋ॑ ହେ॒ତି-ର୍ଵାତଃ॒
ପ୍ରହେ॑ତି॒ସ୍ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟନ୍ତୁ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒
ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥
ଅ॒ୟମୁ॒ପର୍ୟ॒-ର୍ଵାଗ୍ଵ॑ସୁ॒ସ୍ତସ୍ୟ॒ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ॒-ଶ୍ଚାରି॑ଷ୍ଟ-ନେମିଶ୍ଚ ସେନାନି
ଗ୍ରାମ॒ଣ୍ୟା॑ ଵୁ॒ର୍ଵଶୀ॑ ଚ ପୂ॒ର୍ଵଚି॑ତ୍ତି-ଶ୍ଚାଫ୍ସ॒ରସୌ॑ ଵି॒ଦ୍ୟୁଦ୍ଧେ॒ତିର॑-
ଵ॒ସ୍ଫୂର୍ଜ॒-ନ୍ପ୍ରହେ॑ତି॒ସ୍ତେଭ୍ୟୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟନ୍ତୁ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒
ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥ 22ଆ(11ଆ) ॥
18 ଅପ୍ରତିରଥଃ
ଆ॒ଶୁ-ଶ୍ଶିଶା॑ନୋ ଵୃଷ॒ଭୋ ନ ୟୁ॒ଧ୍ମୋ ଘ॑ନାଘ॒ନଃ, କ୍ଷୋଭ॑ଣ-ଶ୍ଚର୍ଷଣୀ॒ନାମ୍ । ସ॒ଙ୍କ୍ରନ୍ଦ॑ନୋ-ଽନିମି॒ଷ ଏ॑କ ଵୀ॒ରଶ୍ଶ॒ତଗ୍ମ୍
ସେନା॑ ଅଜୟଥ୍ସା॒କମିନ୍ଦ୍ରଃ॑ । ସ॒ଙ୍କ୍ରନ୍ଦ॑ନେନା ନିମି॒ଷେଣ॑ ଜି॒ଷ୍ଣୁନା॑ ୟୁତ୍କା॒ରେଣ॑ ଦୁଶ୍ଚ୍ୟଵ॒ନେନ॑ ଧୃ॒ଷ୍ଣୁନା᳚ । ତଦିନ୍ଦ୍ରେ॑ଣ ଜୟତ॒ ତ-ଥ୍ସ॑ହଧ୍ଵଂ॒ ଁୟୁଧୋ॑ ନର॒ ଇଷୁ॑ ହସ୍ତେନ॒ ଵୃଷ୍ଣା᳚ । ସ ଇଷୁ॑ହସ୍ତୈ॒-ସ୍ସ ନି॑ଷ॒ଙ୍ଗିଭି॑ର୍ଵ॒ଶୀ ସଗ୍ଗ୍ ସ୍ର॑ଷ୍ଟା॒ ସ ୟୁଧ॒ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଗ॒ଣେନ॑ । ସ॒ଗ୍ମ୍॒ସୃ॒ଷ୍ଟ॒ଜି-ଥ୍ସୋ॑ମ॒ପା ବା॑ହୁ ଶ॒ର୍ଧ୍ୟୂ᳚ର୍ଧ୍ଵ ଧ॑ନ୍ଵା॒ ପ୍ରତି॑ହିତାଭି॒ରସ୍ତା᳚ । ବୃହ॑ସ୍ପତେ॒ ପରି॑ଦୀୟା॒ ରଥେ॑ନ ରକ୍ଷୋ॒ହା ଽମିତ୍ରାଗ୍ମ୍॑ ଅପ॒ ବାଧ॑ମାନଃ ॥ 23 ॥
ପ୍ର॒ଭ॒ଞ୍ଜନ୍-ଥ୍ସେନାଃ᳚ ପ୍ରମୃ॒ଣୋ ୟୁ॒ଧା ଜୟ॑ନ୍ନ॒ସ୍ମାକ॑-ମେଧ୍ୟଵି॒ତା ରଥା॑ନାମ୍ । ଗୋ॒ତ୍ର॒ଭିଦଂ॑ ଗୋ॒ଵିଦଂ॒ ଁଵଜ୍ର॑ବାହୁଂ॒ ଜୟ॑ନ୍ତ॒ମଜ୍ମ॑ ପ୍ରମୃ॒ଣନ୍ତ॒-ମୋଜ॑ସା । ଇ॒ମଗ୍ମ୍ ସ॑ଜାତା॒ ଅନୁ॑ଵୀର-ୟଧ୍ଵ॒ ମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ମ୍॑ ସଖା॒ୟୋ-ଽନୁ॒ ସଗ୍ମ୍ ର॑ଭଧ୍ଵମ୍ । ବ॒ଲ॒ଵି॒ଜ୍ଞା॒ୟ-ସ୍ସ୍ଥଵି॑ରଃ॒ ପ୍ରଵୀ॑ର॒-ସ୍ସହ॑ସ୍ଵାନ୍. ଵା॒ଜୀ ସହ॑ମାନ ଉ॒ଗ୍ରଃ । ଅ॒ଭିଵୀ॑ରୋ ଅ॒ଭିସ॑ତ୍ଵା ସହୋ॒ଜା ଜୈତ୍ର॑ମିନ୍ଦ୍ର॒ ରଥ॒ମାତି॑ଷ୍ଠ ଗୋ॒ଵିତ୍ ॥ 24 ॥
ଅ॒ଭିଗୋ॒ତ୍ରାଣି॒ ସହ॑ସା॒ ଗାହ॑ମାନୋ-ଽଦା॒ୟୋ ଵୀ॒ରଶ୍ଶ॒ତମ॑ନ୍ୟୁ॒ରିନ୍ଦ୍ରଃ॑ । ଦୁ॒ଶ୍ଚ୍ୟ॒ଵ॒ନଃ ପୃ॑ତନା॒ଷାଡ॑ ୟୁ॒ଧ୍ୟୋ᳚-ସ୍ମାକ॒ଗ୍ମ୍॒ ସେନା॑ ଅଵତୁ॒ ପ୍ରୟୁ॒ଥ୍ସୁ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଆସାଂ-ନେ॒ତା ବୃହ॒ସ୍ପତି॒-ର୍ଦକ୍ଷି॑ଣା ୟ॒ଜ୍ଞଃ ପୁ॒ର ଏ॑ତୁ॒ ସୋମଃ॑ । ଦେ॒ଵ॒ସେ॒ନାନା॑-ମଭିଭଞ୍ଜତୀ॒ନା-ଞ୍ଜୟ॑ନ୍ତୀନା-ମ୍ମ॒ରୁତୋ॑ ୟ॒ନ୍ତ୍ଵଗ୍ରେ᳚ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ॒ ଵୃଷ୍ଣୋ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ୟ॒ ରାଜ୍ଞ॑ ଆଦି॒ତ୍ୟାନା᳚-ମ୍ମ॒ରୁତା॒ଗ୍ମ୍॒ ଶର୍ଧ॑ ଉ॒ଗ୍ରମ୍ । ମ॒ହାମ॑ନସା-ମ୍ଭୁଵନଚ୍ୟ॒ଵାନାଂ॒ ଘୋଷୋ॑ ଦେ॒ଵାନାଂ॒ ଜୟ॑ତା॒ ମୁଦ॑ସ୍ଥାତ୍ । ଅ॒ସ୍ମାକ॒-ମିନ୍ଦ୍ର॒-ସ୍ସମୃ॑ତେଷୁ ଧ୍ଵ॒ଜେଷ୍ଵ॒ସ୍ମାକଂ॒ ଁୟା ଇଷ॑ଵ॒ସ୍ତା ଜ॑ୟନ୍ତୁ ॥ 25 ॥
ଅ॒ସ୍ମାକଂ॑ ଁଵୀ॒ରା ଉତ୍ତ॑ରେ ଭଵନ୍ତ୍ଵ॒ସ୍ମାନୁ॑ ଦେଵା ଅଵତା॒ ହଵେ॑ଷୁ । ଉଦ୍ଧ॑ର୍ଷୟ ମଘଵ॒-ନ୍ନାୟୁ॑ଧା॒-ନ୍ନ୍ୟୁଥ୍ସତ୍ଵ॑ନା-ମ୍ମାମ॒କାନାଂ॒ ମହାଗ୍ମ୍॑ସି । ଉଦ୍ଵୃ॑ତ୍ରହନ୍-ଵା॒ଜିନାଂ॒ ଁଵାଜି॑ନା॒ନ୍ୟୁଦ୍ରଥା॑ନାଂ॒ ଜୟ॑ତାମେତୁ॒ ଘୋଷଃ॑ । ଉପ॒ପ୍ରେତ॒ ଜୟ॑ତା ନରସ୍ସ୍ଥି॒ରା ଵ॑ସ୍ସନ୍ତୁ ବା॒ହଵଃ॑ ।
ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଵ॒-ଶ୍ଶର୍ମ॑ ୟଚ୍ଛ ତ୍ଵନା-ଧୃ॒ଷ୍ୟା ୟଥାସ॑ଥ । ଅଵ॑ସୃଷ୍ଟା॒ ପରା॑ପତ॒ ଶର॑ଵ୍ୟେ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ ସଗ୍ମ୍ଶିତା ॥ 26 ॥
ଗଚ୍ଛା॒ମିତ୍ରା॒-ନ୍ପ୍ରଵି॑ଶ॒ ମୈଷାଂ॒ କଞ୍ଚ॒ନୋଚ୍ଛି॑ଷଃ । ମର୍ମା॑ଣି ତେ॒ ଵର୍ମ॑ଭିଶ୍ଛାଦୟାମି॒ ସୋମ॑ସ୍ତ୍ଵା॒ ରାଜା॒ ଽମୃତେ॑ନା॒ଭି-ଵ॑ସ୍ତାମ୍ । ଉ॒ରୋର୍ଵରୀ॑ୟୋ॒ ଵରି॑ଵସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ॒ ଜୟ॑ନ୍ତଂ॒ ତ୍ଵାମନୁ॑ ମଦନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ । ୟତ୍ର॑ ବା॒ଣା-ସ୍ସ॒ମ୍ପତ॑ନ୍ତି କୁମା॒ରା ଵି॑ଶି॒ଖା ଇ॑ଵ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ନ॒ସ୍ତତ୍ର॑ ଵୃତ୍ର॒ହା ଵି॑ଶ୍ଵା॒ହା ଶର୍ମ॑ ୟଚ୍ଛତୁ ॥ 27 (12) ॥
19 ଚମକ-ନ୍ତୃତୀୟ ଅନୁଵାକଃ
ଶ-ଞ୍ଚ॑ ମେ॒ ମୟ॑ଶ୍ଚ ମେ ପ୍ରି॒ୟ-ଞ୍ଚ॑ ମେ-ଽନୁକା॒ମଶ୍ଚ॑ ମେ॒
କାମ॑ଶ୍ଚ ମେ ସୌମନ॒ସଶ୍ଚ॑ ମେ ଭ॒ଦ୍ର-ଞ୍ଚ॑ ମେ॒ ଶ୍ରେୟ॑ଶ୍ଚ ମେ॒
ଵସ୍ୟ॑ଶ୍ଚ ମେ॒ ୟଶ॑ଶ୍ଚ ମେ॒ ଭଗ॑ଶ୍ଚ ମେ॒ ଦ୍ରଵି॑ଣ-ଞ୍ଚ ମେ
ୟ॒ନ୍ତା ଚ॑ ମେ ଧ॒ର୍ତା ଚ॑ ମେ॒ କ୍ଷେମ॑ଶ୍ଚ ମେ॒ ଧୃତି॑ଶ୍ଚ ମେ॒
ଵିଶ୍ଵଂ॑ ଚ ମେ॒ ମହ॑ଶ୍ଚ ମେ (28)
ସଂ॒ଵିଁଚ୍ଚ॑ ମେ॒ ଜ୍ଞାତ୍ର॑-ଞ୍ଚ ମେ॒
ସୂଶ୍ଚ॑ ମେ ପ୍ର॒ସୂଶ୍ଚ॑ ମେ॒ ସୀର॑-ଞ୍ଚ ମେ ଲ॒ୟଶ୍ଚ॑ ମ
ଋ॒ତ-ଞ୍ଚ॑ ମେ॒-ଽମୃତଂ॑ ଚ ମେ ଽୟ॒କ୍ଷ୍ମ-ଞ୍ଚ॒ ମେ-ଽନା॑ମୟଚ୍ଚ ମେ
ଜୀ॒ଵାତୁ॑ଶ୍ଚ ମେ ଦୀର୍ଘାୟୁ॒ତ୍ଵ-ଞ୍ଚ॑ ମେ-ଽନମି॒ତ୍ର-ଞ୍ଚ॒ ମେ-ଽଭ॑ୟ-ଞ୍ଚ ମେ
ସୁ॒ଗ-ଞ୍ଚ॑ ମେ॒ ଶୟ॑ନ-ଞ୍ଚ ମେ ସୂ॒ଷା ଚ॑ ମେ ସୁ॒ଦିନ॑-ଞ୍ଚ ମେ ॥ 29 (13) ॥
20 ଵିହଵ୍ୟମ୍
ମମା᳚ଗ୍ନେ॒ ଵର୍ଚୋ॑ ଵିହ॒ଵେଷ୍ଵ॑ସ୍ତୁ ଵ॒ୟ-ନ୍ତ୍ଵେନ୍ଧା॑ନା ସ୍ତ॒ନୁଵ॑-ମ୍ପୁଷେମ ।
ମହ୍ୟ॑-ନ୍ନମନ୍ତା-ମ୍ପ୍ର॒ଦିଶ॒ଶ୍ଚତ॑ସ୍ର॒ ସ୍ତ୍ଵୟା-ଽଦ୍ଧ୍ୟ॑କ୍ଷେଣ॒ ପୃତ॑ନା ଜୟେମ ।
ମମ॑ ଦେ॒ଵା ଵି॑ହ॒ଵେ ସ॑ନ୍ତୁ॒ ସର୍ଵ॒ ଇନ୍ଦ୍ରା॑ଵନ୍ତୋ ମ॒ରୁତୋ॒ ଵିଷ୍ଣୁ॑ର॒ଗ୍ନିଃ ।
ମମା॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ ମୁ॒ରୁ ଗୋ॒ପମ॑ସ୍ତୁ॒ ମହ୍ୟଂ॒ ଁଵାତଃ॑ ପଵତା॒-ଙ୍କାମେ॑ ଅ॒ସ୍ମିନ୍ନ୍ ।
ମୟି॑ ଦେ॒ଵା ଦ୍ରଵି॑ଣ॒ ମାୟ॑ଜନ୍ତା॒-ମ୍ମୟ୍ୟା॒ ଶୀର॑ସ୍ତୁ॒ ମୟି॑ ଦେ॒ଵହୂ॑ତିଃ ॥ 30 ॥
ଦୈଵ୍ୟା॒ ହୋତା॑ରା ଵନିଷନ୍ତ॒ ପୂର୍ଵେ ଽରି॑ଷ୍ଟା-ସ୍ସ୍ୟାମ ତ॒ନୁଵା॑ ସୁ॒ଵୀରାଃ᳚ । ମହ୍ୟଂ॑ ଁୟଜନ୍ତୁ॒ ମମ॒ ୟାନି॑ ହ॒ଵ୍ୟା-ଽଽକୂ॑ତି ସ୍ସ॒ତ୍ୟା ମନ॑ସୋ ମେ ଅସ୍ତୁ ।
ଏନୋ॒ ମାନିଗା᳚-ଙ୍କତ॒ମଚ୍ଚ॒ ନାହଂ-ଵିଁଶ୍ଵେ॑ ଦେଵାସୋ॒ ଅଧି॑ଵୋଚ ତା ମେ ।
ଦେଵୀ᳚ଷ୍ଷଡୁ-ର୍ଵୀରୁ॒ରୁଣଃ॑ କୃଣୋତ॒ ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେଵାସ ଇ॒ହ ଵୀ॑ରୟଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ମାହା᳚ସ୍ମହି ପ୍ର॒ଜୟା॒ ମା ତ॒ନୂଭି॒-ର୍ମାର॑ଧାମ ଦ୍ଵିଷ॒ତେ ସୋ॑ମରାଜନ୍ନ୍ ।
ଅ॒ଗ୍ନିର୍ମ॒ନ୍ୟୁ-ମ୍ପ୍ର॑ତିନୁ॒ଦ-ନ୍ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦଦ॑ବ୍ଧୋ ଗୋ॒ପାଃ ପରି॑ପାହି ନ॒ସ୍ତ୍ଵମ୍ ॥ 31 ॥
ପ୍ର॒ତ୍ୟଞ୍ଚୋ॑ ୟନ୍ତୁ ନି॒ଗୁତଃ॒ ପୁନ॒ସ୍ତେ॑ ଽମୈଷା᳚-ଞ୍ଚି॒ତ୍ତ-ମ୍ପ୍ର॒ବୁଧା॒ ଵିନେ॑ଶତ୍ ।
ଧା॒ତା ଧା॑ତୃ॒ଣା-ମ୍ଭୁଵ॑ନସ୍ୟ॒ ୟସ୍ପତି॑-ର୍ଦେ॒ଵଗ୍ମ୍ ସ॑ଵି॒ତାର॑ମଭି ମାତି॒ଷାହ᳚ମ୍ ।
ଇ॒ମଂ-ୟଁ॒ଜ୍ଞ ମ॒ଶ୍ଵିନୋ॒ଭା ବୃହ॒ସ୍ପତି॑-ର୍ଦେ॒ଵାଃ ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ୟଜ॑ମାନ-ନ୍ନ୍ୟ॒ର୍ଥାତ୍ ।
ଉ॒ରୁ॒ଵ୍ୟଚା॑ ନୋ ମହି॒ଷ ଶ୍ଶର୍ମ॑ୟଗ୍ମ୍ ସଦ॒ସ୍ମିନ୍. ହଵେ॑ ପୁରୁହୂ॒ତଃ ପୁ॑ରୁ॒କ୍ଷୁ ।
ସ ନଃ॑ ପ୍ର॒ଜାୟୈ॑ ହର୍ୟଶ୍ଵ ମୃଡ॒ୟେନ୍ଦ୍ର॒ ମା ନୋ॑ ରୀରିଷୋ॒ ମା ପରା॑ଦାଃ ॥ 32 ॥
ୟେ ନ॑ ସ୍ସ॒ପତ୍ନା॒ ଅପ॒ତେ ଭ॑ଵନ୍ତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରା॒-ଗ୍ନିଭ୍ୟା॒ ମଵ॑ ବାଧାମହେ॒ ତାନ୍ ।
ଵସ॑ଵୋ ରୁ॒ଦ୍ରା ଆ॑ଦି॒ତ୍ୟା ଉ॑ପରି॒ ସ୍ପୃଶଂ॑ ମୋ॒ଗ୍ରଂ-ଚେତ୍ତା॑ରମଧି ରା॒ଜମ॑କ୍ରନ୍ନ୍ ।
ଅ॒ର୍ଵାଞ୍ଚ॒ ମିନ୍ଦ୍ର॑ ମ॒ମୁତୋ॑ ହଵାମହେ॒ ୟୋ ଗୋ॒ଜି-ଦ୍ଧ॑ନ॒-ଜିଦ॑ଶ୍ଵ॒-ଜିଦ୍ୟଃ ।
ଇ॒ମନ୍ନୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞଂ-ଵିଁ॑ହ॒ଵେ ଜୁ॑ଷସ୍ଵା॒ସ୍ୟ କୁ॑ର୍ମୋ ହରିଵୋ ମେ॒ଦିନଂ॑ ତ୍ଵା ॥ 33 (14) ॥
21 ମୃଗାରଃ
ଅ॒ଗ୍ନେ-ର୍ମ॑ନ୍ଵେ ପ୍ରଥ॒ମସ୍ୟ॒ ପ୍ରଚେ॑ତସୋ॒ୟ-ମ୍ପାଞ୍ଚ॑ଜନ୍ୟ-ମ୍ବ॒ହଵ॑ ସ୍ସମି॒ନ୍ଧତେ᳚ ।
ଵିଶ୍ଵ॑ସ୍ୟାଂ-ଵିଁ॒ଶି ପ୍ର॑ଵିଵିଶି॒ଵାଗ୍ମ୍ ସ॑ମୀମହେ॒ ସ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚ॒ତ୍ଵଗ୍ମ୍ ହ॑ସଃ ।
ୟସ୍ୟେ॒ଦ-ମ୍ପ୍ରା॒ଣ-ନ୍ନି॑ମି॒ଷ-ଦ୍ୟଦେଜ॑ତି॒ ୟସ୍ୟ॑ ଜା॒ତ-ଞ୍ଜନ॑ମାନ-ଞ୍ଚ॒ କେଵ॑ଲମ୍ ।
ସ୍ତୌମ୍ୟ॒ଗ୍ନି-ନ୍ନା॑ଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ସ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚ॒ତ୍ଵଗ୍ମ୍ ହ॑ସଃ ।
ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ ମନ୍ୟେ ପ୍ରଥ॒ମସ୍ୟ॒ ପ୍ରଚେ॑ତସୋ ଵୃତ୍ର॒ଘ୍ନ-ସ୍ସ୍ତୋମା॒ ଉପ॒ମା ମୁ॒ପାଗୁଃ॑ ।
ୟୋ ଦା॒ଶୁଷ॑-ସ୍ସୁ॒କୃତୋ॒ ହଵ॒ମୁପ॒ ଗନ୍ତା॒ ସ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚ॒ତ୍ଵଗ୍ମ୍ ହ॑ସଃ ॥ 34 ॥
ୟ ସ୍ସଂ॑ଗ୍ରା॒ମ-ନ୍ନୟ॑ତି॒ ସଂଵଁ॒ଶୀ ୟୁ॒ଧେ ୟଃ ପୁ॒ଷ୍ଟାନି॑ ସଗ୍ମ୍ସୃ॒ଜତି॑ ତ୍ର॒ୟାଣି॑ । ସ୍ତୌମୀନ୍ଦ୍ର॑-ନ୍ନାଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ସ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚ॒ତ୍ଵଗ୍ମ୍ ହ॑ସଃ । ମ॒ନ୍ଵେଵାଂ᳚ ମିତ୍ରାଵରୁଣା॒ ତସ୍ୟ॑ ଵିତ୍ତ॒ଗ୍ମ୍॒ ସତ୍ୟୌ॑ଜସା ଦୃଗ୍ମ୍ହଣା॒ ୟ-ନ୍ନୁ॒ଦେଥେ᳚ । ୟା ରାଜା॑ନଗ୍ମ୍ ସ॒ରଥଂ॑ ଁୟା॒ଥ ଉ॑ଗ୍ରା॒ ତା ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚତ॒ ମାଗ॑ସଃ ।
ୟୋ ଵା॒ଗ୍ମ୍॒ ରଥ॑ ଋ॒ଜୁର॑ଶ୍ମି-ସ୍ସ॒ତ୍ୟଧ॑ର୍ମା॒ ମିଥୁ॒-ଶ୍ଚର॑ନ୍ତ-ମୁପ॒ୟାତି॑ ଦୂ॒ଷୟନ୍ନ୍॑ ॥ 35 ॥
ସ୍ତୌମି॑ ମି॒ତ୍ରାଵରୁ॑ଣା ନାଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ତୌ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚତ॒ ମାଗ॑ସଃ । ଵା॒ୟୋ-ସ୍ସ॑ଵି॒ତୁ-ର୍ଵି॒ଦଥା॑ନି ମନ୍ମହେ॒ ୟାଵା᳚ତ୍ମ॒ନ୍-ଵଦ୍ବି॑ଭୃ॒ତୋ ୟୌ
ଚ॒ ରକ୍ଷ॑ତଃ । ୟୌ ଵିଶ୍ଵ॑ସ୍ୟ ପରି॒ଭୂ ବ॑ଭୂ॒ଵତୁ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚତ॒ ମାଗ॑ସଃ ।
ଉପ॒ଶ୍ରେଷ୍ଠା॑ନ ଆ॒ଶିଷୋ॑ ଦେ॒ଵୟୋ॒ର୍ଧର୍ମେ॑ ଅସ୍ଥିରନ୍ନ୍ । ସ୍ତୌମି॑ ଵା॒ୟୁଗ୍ମ୍ ସ॑ଵି॒ତାର॑-ନ୍ନାଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ତୌ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚତ॒ ମାଗ॑ସଃ ।
ର॒ଥୀତ॑ମୌ ରଥୀ॒ନା ମ॑ହ୍ଵ ଊ॒ତୟେ॒ ଶୁଭ॒ଙ୍ଗମି॑ଷ୍ଠୌ ସୁ॒ୟମେ॑-ଭି॒ରଶ୍ଵୈଃ᳚ ॥ 36 ॥
ୟୟୋ᳚ର୍ଵା-ନ୍ଦେଵୌ ଦେ॒ଵେଷ୍ଵ-ନି॑ଶିତ॒ ମୋଜ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚତ॒ ମାଗ॑ସଃ । ୟଦୟା॑ତଂ-ଵଁହ॒ତୁଗ୍ମ୍ ସୂ॒ର୍ୟାୟା᳚-ସ୍ତ୍ରିଚ॒କ୍ରେଣ॑ ସ॒ଗ୍ମ୍॒ ସଦ॑ମି॒ଚ୍ଛମା॑ନୌ । ସ୍ତୌମି॑ ଦେ॒ଵା ଵ॒ଶ୍ଵିନୌ॑ ନାଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ତୌ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚତ॒ ମାଗ॑ସଃ ।
ମ॒ରୁତାଂ᳚ ମନ୍ଵେ॒ ଅଧି॑ନୋ ବ୍ରୁଵନ୍ତୁ॒ ପ୍ରେମାଂ-ଵାଁଚଂ॒ ଁଵିଶ୍ଵା॑ମଵନ୍ତୁ॒ ଵିଶ୍ଵେ᳚ ।
ଆ॒ଶୂନ୍. ହୁ॑ଵେ ସୁ॒ୟମା॑ନୂ॒ତୟେ॒ ତେ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚ॒ନ୍ତ୍ଵେନ॑ସଃ । ତି॒ଗ୍ମମାୟୁ॑ଧଂ-ଵୀଁଡି॒ତଗ୍ମ୍ ସହ॑ସ୍ଵଦ ଦି॒ଵ୍ୟଗ୍ମ୍ ଶର୍ଧଃ॒ ପୃତ॑ନାସୁ ଜି॒ଷ୍ଣୁ ॥ 37 ॥
ସ୍ତୌମି॑ ଦେ॒ଵା-ନ୍ମ॒ରୁତୋ॑ ନାଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ତେ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚ॒ନ୍ତ୍ଵେନ॑ସଃ । ଦେ॒ଵାନା᳚-ମ୍ମନ୍ଵେ॒ ଅଧି॑ ନୋ ବ୍ରୁଵନ୍ତୁ॒ ପ୍ରେମାଂ-ଵାଁଚଂ॒ ଁଵିଶ୍ଵା॑ମଵନ୍ତୁ॒ ଵିଶ୍ଵେ᳚ । ଆ॒ଶୂନ୍. ହୁ॑ଵେ ସୁ॒ୟମା॑ନୂ॒ତୟେ॒ ତେ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚ॒ନ୍ତ୍ଵେନ॑ସଃ । ୟଦି॒ଦ-ମ୍ମା॑-ଽଭି॒ଶୋଚ॑ତି॒ ପୌରୁ॑ଷେୟେଣ॒ ଦୈଵ୍ୟେ॑ନ । ସ୍ତୌମି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚-ନ୍ଦେ॒ଵା-ନ୍ନା॑ଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ତେ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚ॒ନ୍ତ୍ଵେନ॑ସଃ ।
ଅନୁ॑ନୋ॒-ଽଦ୍ୟାନୁ॑ମତି॒ରନ୍ଵିଦ॑ନୁ ମତେ॒ ତ୍ଵଂ-ଵୈଁ᳚ଶ୍ଵାନ॒ରୋ ନ॑ ଊ॒ତ୍ୟା ପୃ॒ଷ୍ଟୋ ଦି॒ଵି ॥ 38 ॥
ଅନୁ॑ନୋ॒-ଽଧ୍ୟାନୁ॑ମତି-ର୍ୟ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ଦେ॒ଵେଷୁ॑ ମନ୍ୟତାମ୍ । ଅ॒ଗ୍ନିଶ୍ଚ॑ ହଵ୍ୟ॒ ଵାହ॑ନୋ॒ ଭଵ॑ତା-ନ୍ଦା॒ଶୁଷେ॒ ମୟଃ॑ । ଅନ୍ଵିଦ॑ନୁମତେ॒ ତ୍ଵ-ମ୍ମନ୍ୟା॑ସୈ॒ ଶଞ୍ଚ॑ ନଃ କୃଧି । କ୍ରତ୍ଵେ॒ ଦକ୍ଷା॑ୟ ନୋ ହିନୁ॒ ପ୍ରଣ॒ ଆୟୂଗ୍ମ୍॑ଷି ତାରିଷଃ ॥ 38ଅ ॥
ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ରୋ ନ॑ ଊ॒ତ୍ୟା ଽଽପ୍ରୟା॑ତୁ ପରା॒ଵତଃ॑ । ଅ॒ଗ୍ନିରୁ॒କ୍ଥେନ॒ ଵାହ॑ସା ।
ପୃ॒ଷ୍ଟୋ ଦି॒ଵି ପୃ॒ଷ୍ଟୋ ଅ॒ଗ୍ନିଃ ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ୟା-ମ୍ପୃ॒ଷ୍ଟୋ ଵିଶ୍ଵା॒ ଓଷ॑ଧୀ॒ରା-ଵି॑ଵେଶ ।
ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ର ସ୍ସହ॑ସା ପୃ॒ଷ୍ଟୋ ଅ॒ଗ୍ନିସ୍ସନୋ॒ ଦିଵା॒ ସରି॒ଷଃ ପା॑ତୁ॒ ନକ୍ତ᳚ମ୍ ॥ 38ବ୍ ॥
ୟେ ଅପ୍ର॑ଥେତା॒ ମମି॑ତେଭି॒ ରୋଜୋ॑ଭି॒ ର୍ୟେ ପ୍ର॑ତି॒ଷ୍ଠେ ଅଭ॑ଵତାଂ॒-ଵଁସୂ॑ନାମ୍ । ସ୍ତୌମି॒ ଦ୍ୟାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ନା॑ଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ତେ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚତ॒ମଗ୍ମ୍ ହ॑ସଃ ।
ଉର୍ଵୀ॑ ରୋଦସୀ॒ ଵରି॑ଵଃ କୃଣୋତ॒-ଙ୍କ୍ଷେତ୍ର॑ସ୍ୟ ପତ୍ନୀ॒ ଅଧି॑ନୋ ବ୍ରୂୟାତମ୍ । ସ୍ତୌମି॒ ଦ୍ୟାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ନା॑ଥି॒ତୋ ଜୋ॑ହଵୀମି॒ ତେ ନୋ॑ ମୁଞ୍ଚତ॒ମଗ୍ମ୍ ହ॑ସଃ ।
ୟତ୍ତେ॑ ଵ॒ୟ-ମ୍ପୁ॑ରୁଷ॒ତ୍ରାୟ॑ ଵି॒ଷ୍ଠା ଵି॑ଦ୍ଵାଗ୍ମ୍ ସଶ୍ଚ କୃ॒ମା କଚ୍ଚ॒ ନାଗଃ॑ ॥ 39 ॥
କୃ॒ଧୀ ସ୍ଵ॑ସ୍ମାଗ୍ମ୍ ଅଦି॑ତେ॒ରନା॑ଗା॒ ଵ୍ୟେନାଗ୍ମ୍॑ସି ଶିଶ୍ରଥୋ॒ ଵିଷ୍ଵ॑ଗଗ୍ନେ । ୟଥା॑ ହ॒ ତ-ଦ୍ଵ॑ସଵୋ ଗୌ॒ର୍ୟଂ॑ ଚି-ତ୍ପ॒ଦିଷି॒ତା ମମୁ॑ଞ୍ଚତା ୟଜତ୍ରାଃ ।
ଏ॒ଵା ତ୍ଵମ॒ସ୍ମ-ତ୍ପ୍ରମୁ॑ଞ୍ଚା॒ ଵ୍ୟଗ୍ମ୍ହଃ॒ ପ୍ରାତା᳚ର୍ୟଗ୍ନେ ପ୍ରତ॒ରାନ୍ନ॒ ଆୟୁଃ॑ ॥ 40 (15) ॥
22 ସର୍ପାହୁତୀ ମନ୍ତ୍ରାଃ
ସ॒ମୀଚୀ॒ ନାମା॑ସି॒ ପ୍ରାଚୀ॒ ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ॒ ଽଗ୍ନିରଧି॑ପତି ରସି॒ତୋ ର॑କ୍ଷି॒ତା ୟଶ୍ଚାଧି॑ପତି॒-ର୍ୟଶ୍ଚ॑ ଗୋ॒ପ୍ତା ତାଭ୍ୟାଂ॒ ନମ॒ସ୍ତୌନୋ॑ ମୃଡୟତାଂ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵାଁ॒-ଞ୍ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମ୍ୟୋ-,
-ଜ॒ସ୍ଵିନୀ॒ ନାମା॑ସି ଦକ୍ଷି॒ଣା ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତ॒ ଇନ୍ଦ୍ରୋ-ଽଧି॑ପତିଃ॒ ପୃଦା॑କୁଃ॒ ,
ପ୍ରାଚୀ॒ ନାମା॑ସି ପ୍ର॒ତୀଚୀ॒ ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ॒ ସୋମୋ-ଽଧି॑ପତି ସ୍ସ୍ଵ॒ଜୋ॑ ,
-ଽଵ॒ସ୍ଥାଵା॒ ନାମା॒-ସ୍ୟୁଦୀ॑ଚୀ॒ ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ॒ ଵରୁ॒ଣୋ-ଽଧି॑ପତି-ସ୍ତି॒ରଶ୍ଚ॑ରାଜିଃ॒,
-ରଧି॑ପତ୍ନୀ॒ ନାମା॑ସି ବୃହ॒ତୀ ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॒-ରଧି॑ପତି ଶ୍ଶ୍ଵି॒ତ୍ରୋ,
ଵ॒ଶିନୀ॒ ନାମା॑ସୀ॒ ୟ-ନ୍ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ ୟ॒ମୋ-ଽଧି॑ପତିଃ କ॒ଲ୍ମାଷ॑ ଗ୍ରୀଵୋ,
ରକ୍ଷି॒ତା ୟଶ୍ଚାଧି॑ପତି॒-ର୍ୟଶ୍ଚ॑ ଗୋ॒ପ୍ତା ତାଭ୍ୟାଂ॒ ନମ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୃଡୟତାଂ॒
ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵାଁ॒-ଞ୍ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥ 41 (16) ॥
23 ସର୍ପାହୁତୀ ମନ୍ତ୍ରାଃ (ଅନୁଷଙ୍ଗଂ)
ସ॒ମୀଚୀ॒ ନାମା॑ସି॒ ପ୍ରାଚୀ॒ ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ॒ ଽଗ୍ନିରଧି॑ପତି ରସି॒ତୋ ର॑କ୍ଷି॒ତା-ୟଶ୍ଚାଧି॑ପତି॒-ର୍ୟଶ୍ଚ॑ ଗୋ॒ପ୍ତା
ତାଭ୍ୟାଂ॒ ନମ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୃଡୟତାଂ॒
ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵାଂଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
ଓ॒ଜ॒ସ୍ଵିନୀ॒ ନାମା॑ସି ଦକ୍ଷି॒ଣା ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତ॒ ଇନ୍ଦ୍ରୋ-ଽଧି॑ପତିଃ॒ ପୃଦା॑କୁଃ॒ ରକ୍ଷି॒ତା ୟଶ୍ଚାଧି॑ପତି॒-ର୍ୟଶ୍ଚ॑ ଗୋ॒ପ୍ତା ତାଭ୍ୟାଂ॒ ନମ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୃଡୟତାଂ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵାଂଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
ପ୍ରାଚୀ॒ ନାମା॑ସି ପ୍ର॒ତୀଚୀ॒ ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ॒ ସୋମୋ-ଽଧି॑ପତି ସ୍ସ୍ଵ॒ଜୋ ର॑କ୍ଷି॒ତା ୟଶ୍ଚାଧି॑ପତି॒-ର୍ୟଶ୍ଚ॑ ଗୋ॒ପ୍ତା ତାଭ୍ୟାଂ॒ ନମ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୃଡୟତାଂ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵାଁ॒-ଞ୍ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
ଅ॒ଵ॒ସ୍ଥାଵା॒ ନାମା॒-ସ୍ୟୁଦୀ॑ଚୀ॒ ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ॒ ଵରୁ॒ଣୋ-ଽଧି॑ପତି-ସ୍ତି॒ରଶ୍ଚ॑ରାଜିଃ॒ ରକ୍ଷି॒ତା ୟଶ୍ଚାଧି॑ପତି॒-ର୍ୟଶ୍ଚ॑ ଗୋ॒ପ୍ତା ତାଭ୍ୟାଂ॒ ନମ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୃଡୟତାଂ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵାଁ॒-ଞ୍ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
ଅଧି॑ପତ୍ନୀ॒ ନାମା॑ସି ବୃହ॒ତୀ ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॒-ରଧି॑ପତି-ଶ୍ଶ୍ଵି॒ତ୍ରୋ ର॑କ୍ଷି॒ତା ୟଶ୍ଚାଧି॑ପତି॒-ର୍ୟଶ୍ଚ॑ ଗୋ॒ପ୍ତା ତାଭ୍ୟାଂ॒ ନମ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୃଡୟତାଂ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵାଁ॒-ଞ୍ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
ଵ॒ଶିନୀ॒ ନାମା॑ସୀ॒ୟ-ନ୍ଦିକ୍ତସ୍ୟା᳚ସ୍ତେ ୟ॒ମୋ-ଽଧି॑ପତିଃ କ॒ଲ୍ମାଷ॑ ଗ୍ରୀଵୋ ରକ୍ଷି॒ତା ୟଶ୍ଚାଧି॑ପତି॒-ର୍ୟଶ୍ଚ॑ ଗୋ॒ପ୍ତା ତାଭ୍ୟାଂ॒ ନମ॒ସ୍ତୌ ନୋ॑ ମୃଡୟତାଂ॒
ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵାଂଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥ 41ଆ (16ଆ) ॥
24 ଗନ୍ଧର୍ଵାହୁତୀଃ
ହେ॒ତୟୋ॒ ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵଃ ଁପୁ॒ରୋ ଗୃ॒ହା ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଵ॒ ଇଷ॑ଵ ସ୍ସଲି॒ଲୋ,
ନି॑ଲି॒ପା-ନ୍ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵୋଁ ଦକ୍ଷି॒ଣା ଗୃ॒ହାଃ ପି॒ତରୋ॑ ଵ॒ ଇଷ॑ଵ॒ ସ୍ସଗ॑ରୋ,
ଵ॒ଜ୍ରିଣୋ॒ ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵଃ ଁପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ଗୃ॒ହା ସ୍ସ୍ଵପ୍ନୋ॑ ଵ॒ ଇଷ॑ଵୋ॒ ଗହ୍ଵ॑ରୋ,
-ଽଵ॒ସ୍ଥାଵା॑ନୋ॒ ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵଁ ଉତ୍ତ॒ରା-ଦ୍ଗୃ॒ହା ଆପୋ॑ ଵ॒ ଇଷ॑ଵ ସ୍ସମୁ॒ଦ୍ରୋ-,
-ଽଧି॑ପତୟୋ॒ ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵଁ ଉ॒ପରି॑ ଗୃ॒ହା ଵ॒ର୍॒ଷଂ-ଵଁ॒ ଇଷ॒ଵୋ-ଽଵ॑ସ୍ଵାନ୍,
କ୍ର॒ଵ୍ୟା ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ପାର୍ଥି॑ଵା॒-ସ୍ତେଷାଂ᳚-ଵଁ ଇ॒ହ ଗୃ॒ହା ଅନ୍ନଂ॑ ଁଵ॒ ଇଷ॑ଵୋ ନିମି॒ଷୋ,
ଵା॑ତନା॒ମ-ନ୍ତେଭ୍ୟୋ॑ ଵୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟତ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒
ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥ 42 (17) ॥
25 ଗନ୍ଧର୍ଵାହୁତୀଃ (ଅନୁଷଙ୍ଗଂ)
ହେ॒ତୟୋ॒ ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵଃ ଁପୁ॒ରୋ ଗୃ॒ହା ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଵ॒ ଇଷ॑ଵ-ସ୍ସଲି॒ଲୋ ଵା॑ତନା॒ମ-ନ୍ତେଭ୍ୟୋ॑ ଵୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟତ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
ନି॒ଲି॒ପା-ନ୍ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵୋଁ ଦକ୍ଷି॒ଣା ଗୃ॒ହାଃ ପି॒ତରୋ॑ ଵ॒ ଇଷ॑ଵ॒-ସ୍ସଗ॑ରୋ ଵା॑ତନା॒ମ-ନ୍ତେଭ୍ୟୋ॑ ଵୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟତ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
ଵ॒ଜ୍ରିଣୋ॒ ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵଃ ଁପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ଗୃ॒ହା ସ୍ସ୍ଵପ୍ନୋ॑ ଵ॒ ଇଷ॑ଵୋ॒ ଗହ୍ଵ॑ରୋ ଵା॑ତନା॒ମ-ନ୍ତେଭ୍ୟୋ॑ ଵୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟତ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
ଅ॒ଵ॒ସ୍ଥାଵା॑ନୋ॒ ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵଁ ଉତ୍ତ॒ରା-ଦ୍ଗୃ॒ହା ଆପୋ॑ ଵ॒ ଇଷ॑ଵସ୍ସମୁ॒ଦ୍ରୋ ଵା॑ତନା॒ମ-ନ୍ତେଭ୍ୟୋ॑ ଵୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟତ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧା॒ମି ।
ଅଧି॑ପତୟୋ॒ ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ତେଷାଂ᳚-ଵଁ ଉ॒ପରି॑ ଗୃ॒ହା ଵ॒ର୍॒ଷଂ-ଵଁ॒ ଇଷ॒ଵୋ-ଽଵ॑ସ୍ଵାନ୍ ଵା॑ତନା॒ମ-ନ୍ତେଭ୍ୟୋ॑ ଵୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟତ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ।
କ୍ର॒ଵ୍ୟା ନାମ॑ସ୍ଥ॒ ପାର୍ଥି॑ଵା॒-ସ୍ତେଷାଂ᳚-ଵଁ ଇ॒ହ ଗୃ॒ହା ଅନ୍ନଂ॑ ଁଵ॒ ଇଷ॑ଵୋ ନିମି॒ଷୋ ଵା॑ତନା॒ମ-ନ୍ତେଭ୍ୟୋ॑ ଵୋ॒ ନମ॒ସ୍ତେ ନୋ॑ ମୃଡୟତ॒ ତେ ୟ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ମୋ ୟଶ୍ଚ॑ ନୋ॒ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॒ ତଂ-ଵୋଁ॒ ଜମ୍ଭେ॑ ଦଧାମି ॥ 42ଆ (17ଆ) ॥
26 ଅଜ୍ୟାନି ମନ୍ତ୍ରାଃ
ଶ॒ତାୟୁ॑ଧାୟ ଶ॒ତଵୀ᳚ର୍ୟାୟ ଶ॒ତୋତ॑ୟେ ଽଭିମାତି॒ଷାହେ᳚ । ଶ॒ତଂ-ୟୋଁ ନ॑ ଶ୍ଶ॒ରଦୋ॒ ଅଜୀ॑ତା॒-ନିନ୍ଦ୍ରୋ॑ ନେଷ॒ଦତି॑ ଦୁରି॒ତାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ ।
ୟେ ଚ॒ତ୍ଵାରଃ॑ ପ॒ଥୟୋ॑ ଦେଵ॒ୟାନା॑ ଅନ୍ତ॒ରା ଦ୍ୟାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଵି॒ୟନ୍ତି॑ । ତେଷାଂ॒-ୟୋଁ ଅଜ୍ୟା॑ନି॒- ମଜୀ॑ତି-ମା॒ଵହା॒ତ୍ତସ୍ମୈ॑ ନୋ ଦେଵାଃ॒ ପରି॑ଦତ୍ତେ॒ହ ସର୍ଵେ᳚ । ଗ୍ରୀ॒ଷ୍ମୋ ହେ॑ମ॒ନ୍ତ ଉ॒ତ ନୋ॑ ଵସ॒ନ୍ତ ଶ୍ଶ॒ର-ଦ୍ଵ॒ର୍॒ଷା ସ୍ସୁ॑ଵି॒ତନ୍ନୋ॑ ଅସ୍ତୁ ।
ତେଷା॑-ମୃତୂ॒ନାଗ୍ମ୍ ଶ॒ତଶା॑ରଦାନା-ନ୍ନିଵା॒ତ ଏ॑ଷା॒ମଭ॑ୟେ ସ୍ୟାମ । ଇ॒ଦୁ॒ଵ॒ଥ୍ସ॒ରାୟ॑ ପରିଵଥ୍ସ॒ରାୟ॑ ସଂଵଁଥ୍ସ॒ରାୟ॑ କୃଣୁତା ବୃ॒ହନ୍ନମଃ॑ । ତେଷାଂ᳚ ଁଵ॒ୟଗ୍ମ୍ ସୁ॑ମ॒ତୌ ୟ॒ଜ୍ଞିୟା॑ନା॒-ଞ୍ଜ୍ୟୋଗଜୀ॑ତା॒ ଅହ॑ତା ସ୍ସ୍ୟାମ ।
ଭ॒ଦ୍ରାନ୍ନ॒-ଶ୍ଶ୍ରେୟ॒ ସ୍ସମ॑ନୈଷ୍ଟ ଦେଵା॒ ସ୍ତ୍ଵୟା॑-ଽଵ॒ସେନ॒ ସମ॑ଶୀମହି ତ୍ଵା ।
ସନୋ॑ମୟୋ॒ ଭୂଃ ପି॑ତୋ॒ ଆଵି॑ଶସ୍ଵ॒ ଶନ୍ତୋ॒କାୟ॑ ତ॒ନୁଵେ᳚ ସ୍ୟୋ॒ନଃ ॥ 43 (18) ॥
ଭୂ॒ତ-ମ୍ଭଵ୍ୟଂ॑ ଭଵି॒ଷ୍ୟ-ଦ୍ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ,
ନମ॒ ଋ-ଖ୍ସାମ॒-ୟଜୁ॒-ର୍ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ,
ନମୋ॑ ଗାୟ॒ତ୍ରୀ ତ୍ରି॒ଷ୍ଟୁପ୍ ଜଗ॑ତୀ॒ ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ,
ନମଃ॑ ପୃଥି॒ଵ୍ୟ॑ନ୍ତରି॑କ୍ଷଂ॒ ଦ୍ୟୌ-ର୍ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ,
ନମୋ॒ ଽଗ୍ନିର୍ଵା॒ୟୁ-ସ୍ସୂର୍ୟୋ॒ ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ,
ନମଃ॑ ପ୍ରା॒ଣୋ-ଵ୍ୟା॒ନୋ॑-ଽପା॒ନୋ ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ,
ନମୋ-ଽନ୍ନଂ॑ କୃ॒ଷି-ର୍ଵୃଷ୍ଟି॒-ର୍ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ,
ନମଃ॑ ପି॒ତା ପୁ॒ତ୍ରଃ ପୌତ୍ରୋ॒ ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ,
ନମୋ॒ ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵ॒ ର୍ଵଷ॒-ଟ୍ଥ୍ସ୍ଵାହା॒ ନମଃ॑ ॥ 44 (19) ॥
27 ଅଥର୍ଵଶୀର୍ଷଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 1.5.8.1-1.5.8.3)
ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଦଧୀ॒ଚୋ ଅ॒ସ୍ଥଭିଃ॑ । ଵୃ॒ତ୍ରାଣ୍ୟ ପ୍ର॑ତିଷ୍କୁତଃ । ଜ॒ଘାନ॑ ନଵ॒ତୀର୍ନଵ॑ । ଇ॒ଚ୍ଛନ୍ନ-ଶ୍ଵ॑ସ୍ୟ॒ ୟଚ୍ଛିରଃ॑ । ପର୍ଵ॑ତେ॒ଷ୍ଵପ॑ଶ୍ରିତମ୍ । ତଦ୍ଵି॑ଦଚ୍ଛର୍ୟ॒ଣାଵ॑ତି ।
ଅତ୍ରା ହ॒ ଗୋରମ॑ନ୍ଵତ । ନାମ॒ ତ୍ଵଷ୍ଟୁ॑ର-ପୀ॒ଚ୍ୟ᳚ମ୍ । ଇ॒ତ୍ଥା ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମ॑ସୋ ଗୃ॒ହେ ।
ଇନ୍ଦ୍ର॒ମି-ଦ୍ଗା॒ଥିନୋ॑ ବୃ॒ହତ୍ ॥ 45 ॥
ଇନ୍ଦ୍ର॑-ମ॒ର୍କେଭି॑ ର॒ର୍କିଣଃ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒ ଁଵାଣୀ॑ରନୂଷତ । ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଇଦ୍ଧର୍ୟୋ॒ ସ୍ସଚା᳚ ।
ସ-ମ୍ମି॑ଶ୍ଲ॒ ଆଵ॑ଚୋ॒ ୟୁଜା᳚ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଵ॒ଜ୍ରୀ ହି॑ର॒ଣ୍ୟୟଃ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଦୀ॒ର୍ଘାୟ॒ ଚକ୍ଷ॑ସେ । ଆ ସୂର୍ୟଗ୍ମ୍॑ ରୋହୟ-ଦ୍ଦି॒ଵି । ଵି ଗୋଭି॒ରଦ୍ରି॑ମୈରୟତ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଵାଜେ॑ଷୁ ନୋ ଅଵ । ସ॒ହସ୍ର॑ ପ୍ରଧନେଷୁ ଚ ॥ 46 ॥
ଉ॒ଗ୍ର ଉ॒ଗ୍ରାଭି॑-ରୂ॒ତିଭିଃ॑ । ତମିନ୍ଦ୍ରଂ॑ ଁଵାଜୟାମସି । ମ॒ହେ ଵୃ॒ତ୍ରାୟ॒ ହନ୍ତ॑ଵେ । ସ ଵୃଷା॑ ଵୃଷ॒ଭୋ-ଭୁ॑ଵତ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର॒ ସ୍ସଦା ମ॑ନେ କୃ॒ତଃ । ଓଜି॑ଷ୍ଠ॒ ସ୍ସବଲେ॑ ହି॒ତଃ । ଦ୍ୟୁ॒ମ୍ନୀ ଶ୍ଲୋ॒କୀ ସ ସୌ॒ମ୍ୟଃ॑ । ଗି॒ରା ଵଜ୍ରୋ॒ ନ ସମ୍ଭୃ॑ତଃ । ସବ॑ଲୋ॒ ଅନ॑ପଚ୍ୟୁତଃ । ଵ॒ଵ॒କ୍ଷୁ ରୁ॒ଗ୍ରୋ ଅସ୍ତୃ॑ତଃ ॥ 47 (20) ॥
28 ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରସଃ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.4.2.1-2.4.2.4)
ଚକ୍ଷୁ॑ଷୋ ହେତେ॒ ମନ॑ସୋ ହେତେ । ଵାଚୋ॑ ହେତେ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୋ ହେତେ । ୟୋମା॑-ଽଘା॒ୟୁ-ର॑ଭି॒ଦାସ॑ତି । ତମ॑ଗ୍ନେ ମେ॒ନ୍ୟା-ଽମେ॒ନି-ଙ୍କୃ॑ଣୁ । ୟୋମା॒ ଚକ୍ଷୁ॑ଷା॒ ୟୋ ମନ॑ସା । ୟୋ ଵା॒ଚା ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା-ଽଘା॒ୟୁ-ର॑ଭି॒ଦାସ॑ତି । ତୟା᳚-ଽଗ୍ନେ॒ ତ୍ଵ-ମ୍ମେ॒ନ୍ୟା । ଅ॒ମୁମ॑ ମେ॒ନି-ଙ୍କୃ॑ଣୁ । ୟ-ତ୍କିଞ୍ଚା॒ସୌ ମନ॑ସା॒ ୟଚ୍ଚ॑ ଵା॒ଚା । ୟ॒ଜ୍ଞୈ-ର୍ଜୁ॒ହୋତି॒ ୟଜୁ॑ଷା ହ॒ଵିର୍ଭିଃ॑ ॥ 48 ॥
ତ-ନ୍ମୃ॒ତ୍ୟୁ-ର୍ନିର୍-ଋ॑ତ୍ୟା ସଂଵିଁଦା॒ନଃ । ପୁ॒ରା-ଽଽଦି॒ଷ୍ଟା-ଦାହୁ॑ତୀ-ରସ୍ୟ ହନ୍ତୁ ।
ୟା॒ତୁ॒ଧାନା॒ ନିର୍-ଋ॑ତି॒-ରା-ଦୁ॒ ରକ୍ଷଃ॑ । ତେ ଅ॑ସ୍ୟଘ୍ନଂ॒ ତ୍ଵନୃ॑ତେନ ସ॒ତ୍ୟମ୍ ।
ଇନ୍ଦ୍ରେ॑ଷିତା॒ ଆଜ୍ୟ॑ମସ୍ୟ ମଥ୍ନନ୍ତୁ । ମାତ-ଥ୍ସମୃ॑ଦ୍ଧି॒ ୟଦ॒ସୌ କ॒ରୋତି॑ ।
ହନ୍ମି॑ତେ॒-ଽହ-ଙ୍କୃ॒ତଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିଃ । ୟୋ ମେ॑ ଘୋ॒ରମଚୀ॑ କୃତଃ ।
ଅପା᳚ଞ୍ଚୌ ତ ଉ॒ଭୌ ବା॒ହୂ । ଅପ॑ନହ୍ୟାମ୍ୟା॒ସ୍ୟ᳚ମ୍ ॥ 49 ॥
ଅପ॑ନହ୍ୟାମି ତେ ବା॒ହୂ । ଅପ॑ନହ୍ୟାମ୍ୟା॒ସ୍ୟ᳚ମ୍ । ଅ॒ଗ୍ନେ-ର୍ଦେ॒ଵସ୍ୟ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା । ସର୍ଵଂ॑ ତେ ଽଵଧିଷ-ଙ୍କୃ॒ତମ୍ । ପୁ॒ରା-ଽମୁଷ୍ୟ॑ ଵଷ-ଟ୍କା॒ରାତ୍ । ୟ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ଦେ॒ଵେଷୁ॑ ନସ୍କୃଧି । ସ୍ଵି॑ଷ୍ଟ-ମ॒ସ୍ମାକଂ॑ ଭୂୟାତ୍ । ମା-ଽସ୍ମା-ନ୍ପ୍ରାପ॒ନ୍ନରା॑ତୟଃ । ଅନ୍ତି॑ ଦୂ॒ରେ ସ॒ତୋ ଅ॑ଗ୍ନେ । ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟସ୍ୟା ଭି॒ଦାସ॑ତଃ । ଵ॒ଷ॒-ଟ୍କା॒ରେଣ॒ ଵଜ୍ରେ॑ଣ । କୃ॒ତ୍ୟାଗ୍ମ୍ ହ॑ନ୍ମି କୃ॒ତାମ॒ହମ୍ । ୟୋ ମା॒ ନକ୍ତଂ॒ ଦିଵା॑ ସା॒ୟମ୍ । ପ୍ରା॒ତ-ଶ୍ଚାହ୍ନୋ॑ ନି॒ପୀୟ॑ତି । ଅ॒ଦ୍ୟା-ତମି॑ନ୍ଦ୍ର॒ ଵଜ୍ରେ॑ଣ । ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟ-ମ୍ପାଦୟାମସି ॥ 50 (21) ॥
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.5.1.1-2.5.1.3)
ପ୍ରା॒ଣୋ ର॑କ୍ଷତି॒ ଵିଶ୍ଵ॒ମେଜ॑ତ୍ । ଇର୍ୟୋ॑ ଭୂ॒ତ୍ଵା ବ॑ହୁ॒ଧା ବ॒ହୂନି॑ । ସ ଇ-ଥ୍ସର୍ଵଂ॒ ଁଵ୍ୟା॑ନଶେ । ୟୋ ଦେ॒ଵୋ ଦେ॒ଵେଷୁ॑ ଵି॒ଭୂର॒ନ୍ତଃ ।
ଆଵୃ॑ଦୂ॒ଦା-ତ୍କ୍ଷେତ୍ରିୟ॑ଦ୍ଧ୍ଵ॒ଗ-ଦ୍ଵୃଷା᳚ । ତମି-ତ୍ପ୍ରା॒ଣ-ମ୍ମନ॒ସୋପ॑ ଶିକ୍ଷତ ।
ଅଗ୍ରଂ॑ ଦେ॒ଵାନା॑-ମି॒ଦମ॑ତ୍ତୁ ନୋ ହ॒ଵିଃ । ମନ॑ସ॒ଶ୍ଚି-ତ୍ତେ॒ଦମ୍ । ଭୂ॒ତ-ମ୍ଭଵ୍ୟଂ॑ ଚ ଗୁପ୍ୟତେ । ତଦ୍ଧି ଦେ॒ଵେଷ୍ଵ॑-ଗ୍ରି॒ୟମ୍ ॥ 51 ॥
ଆ ନ॑ ଏତୁ ପୁରଶ୍ଚ॒ରମ୍ । ସ॒ହ ଦେ॒ଵୈ-ରି॒ମଗ୍ମ୍ ହଵ᳚ମ୍ । ମନ॒-ଶ୍ଶ୍ରେୟ॑ସି ଶ୍ରେୟସି । କର୍ମ॑ନ୍. ୟ॒ଜ୍ଞପ॑ତିଂ॒ ଦଧ॑ତ୍ । ଜୁ॒ଷତାଂ᳚ ମେ॒ ଵାଗି॒ଦଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିଃ । ଵି॒ରା-ଡ୍ଦେ॒ଵୀ ପୁ॒ରୋହି॑ତା । ହ॒ଵ୍ୟ॒ଵାଡନ॑-ପାୟିନୀ । ୟୟା॑ ରୂ॒ପାଣି॑ ବହୁ॒ଧା ଵଦ॑ନ୍ତି । ପେଶାଗ୍ମ୍॑ସି ଦେ॒ଵାଃ ପ॑ର॒ମେ ଜ॒ନିତ୍ରେ᳚ । ସା ନୋ॑ ଵି॒ରାଡନ॑ପ ସ୍ଫୁରନ୍ତୀ ॥ 52 ॥
ଵାଗ୍ଦେ॒ଵୀ ଜୁ॑ଷତା-ମି॒ଦଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିଃ । ଚକ୍ଷୁ॑-ର୍ଦେ॒ଵାନାଂ॒ ଜ୍ୟୋତି॑ର॒ମୃତେ॒ ନ୍ୟ॑କ୍ତମ୍ ।
ଅ॒ସ୍ୟ ଵି॒ଜ୍ଞାନା॑ୟ ବହୁ॒ଧା ନିଧୀ॑ୟତେ । ତସ୍ୟ॑ ସୁ॒ମ୍ନ-ମ॑ଶୀମହି । ମା ନୋ॑ ହାସୀ-ଦ୍ଵିଚକ୍ଷ॒ଣମ୍ । ଆୟୁ॒ରିନ୍ନଃ॒ ପ୍ରତୀ᳚ର୍ୟତାମ୍ । ଅନ॑ନ୍ଧା॒-ଶ୍ଚକ୍ଷୁ॑ଷା ଵ॒ୟମ୍ । ଜୀ॒ଵା ଜ୍ୟୋତି॑-ରଶୀମହି । ସୁଵ॒-ର୍ଜ୍ୟୋତି॑-ରୁ॒ତାମୃତଂ᳚ । ଶ୍ରୋତ୍ରେ॑ଣ ଭ॒ଦ୍ର ମୁ॒ତ-ଶୃ॑ଣ୍ଵନ୍ତି ସ॒ତ୍ୟମ୍ । ଶ୍ରୋତ୍ରେ॑ଣ॒ ଵାଚଂ॑ ବହୁ॒ଧୋଦ୍ୟମା॑ନାମ୍ । ଶ୍ରୋତ୍ରେ॑ଣ॒ ମୋଦ॑ଶ୍ଚ॒ ମହ॑ଶ୍ଚ ଶ୍ରୂୟତେ ।
ଶ୍ରୋତ୍ରେ॑ଣ॒ ସର୍ଵା॒ ଦିଶ॒ ଆଶୃ॑ଣୋମି । ୟେନ॒ ପ୍ରାଚ୍ୟା॑ ଉ॒ତ ଦ॑କ୍ଷି॒ଣା । ପ୍ର॒ତୀଚ୍ୟୈ॑ ଦି॒ଶ-ଶ୍ଶୃ॒ଣ୍ଵନ୍ତ୍ୟୁ॑ତ୍ତ॒ରାତ୍ । ତଦିଚ୍ଛ୍ରୋତ୍ରଂ॑ ବହୁ॒ଧୋଦ୍ୟମା॑ନମ୍ ।
ଅ॒ରାନ୍ନ ନେ॒ମିଃ ପରି॒ସର୍ଵଂ॑ ବଭୂଵ ॥ 53 (22) ॥
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.7.7.1-2.7.7.7)
ସି॒ଗ୍ମ୍॒ହେ ଵ୍ୟା॒ଘ୍ର ଉ॒ତ ୟା ପୃଦା॑କୌ । ତ୍ଵିଷି॑-ର॒ଗ୍ନୌ ବ୍ରା᳚ହ୍ମ॒ଣେ ସୂର୍ୟେ॒ୟା ।
ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒ ଁୟା ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ଭଗା॑ ଜ॒ଜାନ॑ । ସା ନ॒ ଆଗ॒ନ୍ ଵର୍ଚ॑ସା ସଂଵିଁଦା॒ନା । ୟା ରା॑ଜ॒ନ୍ୟେ॑ ଦୁନ୍ଦୁ॒-ଭାଵାୟ॑ତାୟାମ୍ । ଅଶ୍ଵ॑ସ୍ୟ॒ କ୍ରନ୍ଦ୍ୟେ॒ ପୁରୁ॑ଷସ୍ୟ ମା॒ୟୌ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒ ଁୟା ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ଭଗା॑ ଜ॒ଜାନ॑ । ସା ନ॒ ଆଗ॒ନ୍ ଵର୍ଚ॑ସା ସଂଵିଁଦା॒ନା । ୟା ହ॒ସ୍ତିନି॑ ଦ୍ଵୀ॒ପିନି॒ ୟା ହିର॑ଣ୍ୟେ । ତ୍ଵିଷି॒-ରଶ୍ଵେ॑ଷୁ॒ ପୁରୁ॑ଷେଷୁ॒ ଗୋଷୁ॑ ॥ 54 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒ ଁୟା ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ଭଗା॑ ଜ॒ଜାନ॑ । ସା ନ॒ ଆଗ॒ନ୍ ଵର୍ଚ॑ସା ସଂଵିଁଦା॒ନା । ରଥେ॑ ଅ॒କ୍ଷେଷୁ॑ ଵୃଷ॒ଭସ୍ୟ॒ ଵାଜେ᳚ । ଵାତେ॑ ପ॒ର୍ଜନ୍ୟେ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ୟ॒ ଶୁଷ୍ମେ᳚ । ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒ ଁୟା ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ଭଗା॑ ଜ॒ଜାନ॑ । ସା ନ॒ ଆଗ॒ନ୍ ଵର୍ଚ॑ସା ସଂଵିଁଦା॒ନା । ରାଡ॑ସି ଵି॒ରାଡ॑ସି । ସ॒ମ୍ରାଡ॑ସି ସ୍ଵ॒ରାଡ॑ସି । ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ ତ୍ଵା॒ ତେଜ॑ସ୍ଵତେ॒ ତେଜ॑ସ୍ଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି । ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ॒ ତ୍ଵୌଜ॑ସ୍ଵତ॒ ଓଜ॑ସ୍ଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି ॥ 55 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ ତ୍ଵା॒ ପୟ॑ସ୍ଵତେ॒ ପୟ॑ସ୍ଵନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି । ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ॒ ତ୍ଵା-ଽଽୟୁ॑ଷ୍ମତ॒ ଆୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣାମି । ତେଜୋ॑-ଽସି । ତତ୍ତେ॒ ପ୍ରୟ॑ଚ୍ଛାମି । ତେଜ॑ସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ॒ ମୁଖ᳚ମ୍ । ତେଜ॑ସ୍ଵ॒ଚ୍ଛିରୋ॑ ଅସ୍ତୁ ମେ । ତେଜ॑ସ୍ଵାନ୍. ଵି॒ଶ୍ଵତଃ॑ ପ୍ର॒ତ୍ୟମ୍ । ତେଜ॑ସା॒ ସ-ମ୍ପି॑ପୃଗ୍ଧିମା । ଓଜୋ॑-ଽସି । ତତ୍ତେ॒ ପ୍ରୟ॑ଚ୍ଛାମି ॥ 56 ॥
ଓଜ॑ସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ॒ ମୁଖ᳚ମ୍ । ଓଜ॑ସ୍ଵ॒ଚ୍ଛିରୋ॑ ଅସ୍ତୁ ମେ । ଓଜ॑ସ୍ଵାନ୍. ଵି॒ଶ୍ଵତଃ॑ ପ୍ର॒ତ୍ୟମ୍ । ଓଜ॑ସା॒ ସମ୍ପି॑ପୃଗ୍ଧି ମା । ପୟୋ॑-ଽସି । ତତ୍ତେ॒ ପ୍ରୟ॑ଚ୍ଛାମି । ପୟ॑ସ୍ଵଦସ୍ତୁ ମେ॒ ମୁଖ᳚ମ୍ । ପୟ॑ସ୍ଵ॒ଚ୍ଛିରୋ॑ ଅସ୍ତୁ ମେ । ପୟ॑ସ୍ଵାନ୍. ଵି॒ଶ୍ଵତଃ॑ ପ୍ର॒ତ୍ୟମ୍ । ପୟ॑ସା॒ ସମ୍ପି॑ପୃଗ୍ଧି ମା ॥ 57 ॥
ଆୟୁ॑ରସି । ତତ୍ତେ॒ ପ୍ରୟ॑ଚ୍ଛାମି । ଆୟୁ॑ଷ୍ମଦସ୍ତୁ ମେ॒ ମୁଖ᳚ମ୍ । ଆୟୁ॑ଷ୍ମ॒ଚ୍ଛିରୋ॑ ଅସ୍ତୁ ମେ । ଆୟୁ॑ଷ୍ମାନ୍. ଵି॒ଶ୍ଵତଃ॑ ପ୍ର॒ତ୍ୟମ୍ । ଆୟୁ॑ଷା॒ ସମ୍ପି॑ପୃଗ୍ଧି ମା । ଇ॒ମ-ମ॑ଗ୍ନ॒ ଆୟୁ॑ଷେ॒ ଵର୍ଚ॑ସେ କୃଧି । ପ୍ରି॒ୟଗ୍ମ୍ ରେତୋ॑ ଵରୁଣ ସୋମ ରାଜନ୍ନ୍ । ମା॒-ତେ-ଵା᳚ସ୍ମା ଅଦିତେ॒ ଶର୍ମ॑ ୟଚ୍ଛ । ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେଵା॒ ଜର॑ଦଷ୍ଟି॒-ର୍ୟଥା-ଽସ॑ତ୍ ॥ 58 ॥
ଆୟୁ॑ରସି ଵି॒ଶ୍ଵାୟୁ॑ରସି । ସ॒ର୍ଵାୟୁ॑ରସି॒ ସର୍ଵ॒ମାୟୁ॑ରସି । ୟତୋ॒ ଵାତୋ॒ ମନୋ॑ଜଵାଃ । ୟତଃ॒, କ୍ଷର॑ନ୍ତି॒ ସିନ୍ଧ॑ଵଃ । ତାସାଂ᳚ ତ୍ଵା॒ ସର୍ଵା॑ସାଗ୍ମ୍ ରୁ॒ଚା । ଅ॒ଭିଷି॑ଞ୍ଚାମି॒ ଵର୍ଚ॑ସା । ସ॒ମୁ॒ଦ୍ର ଇ॑ଵାସି ଗ॒ହ୍ମନା᳚ । ସୋମ॑ ଇଵା॒ସ୍ୟଦା᳚ଭ୍ୟଃ । ଅ॒ଗ୍ନିରି॑ଵ ଵି॒ଶ୍ଵତଃ॑ ପ୍ର॒ତ୍ୟମ୍ । ସୂର୍ୟ॑ ଇଵ॒ ଜ୍ୟୋତି॑ଷା ଵି॒ଭୂଃ ॥ 59 ॥
ଅ॒ପାଂ-ୟୋଁ ଦ୍ରଵ॑ଣେ॒ ରସଃ॑ । ତମ॒ହମ॒ସ୍ମା ଆ॑ମୁଷ୍ୟାୟ॒ଣାୟ॑ । ତେଜ॑ସେ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚ॒ସାୟ॑ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅ॒ପାଂ-ୟଁ ଊ॒ର୍ମୌ ରସଃ॑ । ତମ॒ହମ॒ସ୍ମା ଆ॑ମୁଷ୍ୟାୟ॒ଣାୟ॑ । ଓଜ॑ସେ ଵୀ॒ର୍ୟା॑ୟ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅ॒ପାଂ-ୟୋଁ ମ॑ଦ୍ଧ୍ୟ॒ତୋ ରସଃ॑ । ତମ॒ହମ॒ସ୍ମା ଆ॑ମୁଷ୍ୟାୟ॒ଣାୟ॑ । ପୁଷ୍ଟ୍ୟୈ᳚ ପ୍ର॒ଜନ॑ନାୟ ଗୃହ୍ଣାମି । ଅ॒ପାଂ-ୟୋଁ ୟ॒ଜ୍ଞିୟୋ॒ ରସଃ॑ । ତମ॒ହମ॒ସ୍ମା ଆ॑ମୁଷ୍ୟାୟ॒ଣାୟ॑ । ଆୟୁ॑ଷେ ଦୀର୍ଘାୟୁ॒ତ୍ଵାୟ॑ ଗୃହ୍ଣାମି ॥ 60 (23) ॥
29 ଅନ୍ନ ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.8.1-2.8.8.4)
ଅ॒ହମ॑ସ୍ମି ପ୍ରଥମ॒ଜା ଋ॒ତସ୍ୟ॑ । ପୂର୍ଵଂ॑ ଦେ॒ଵେଭ୍ୟୋ॑ ଅ॒ମୃତ॑ସ୍ୟ॒ ନାଭିଃ॑ ।
ୟୋ ମା॒ ଦଦା॑ତି॒ ସ ଇ ଦେ॒ଵ ମା ଵାଃ᳚ । ଅ॒ହମନ୍ନ॒ ମନ୍ନ॑ ମ॒ଦନ୍ତ॑ମଦ୍ମି । ପୂର୍ଵ॑-ମ॒ଗ୍ନେରପି॑ ଦହ॒ତ୍ୟନ୍ନଂ᳚ । ୟ॒ତ୍ତୌ ହା॑ସାତେ ଅହମୁତ୍ତ॒ରେଷୁ॑ । ଵ୍ୟାତ୍ତ॑ମସ୍ୟ ପ॒ଶଵ॑-ସ୍ସୁ॒ଜମ୍ଭ᳚ମ୍ । ପଶ୍ୟ॑ନ୍ତି॒ ଧୀରାଃ॒ ପ୍ରଚ॑ରନ୍ତି॒ ପାକାଃ᳚ ।
ଜହା᳚ମ୍ୟ॒ନ୍ୟ-ନ୍ନ ଜ॑ହାମ୍ୟ॒ନ୍ୟମ୍ । ଅ॒ହମନ୍ନଂ॒ ଁଵଶ॒ମିଚ୍ଚ॑ରାମି ॥ 61 ॥
ସ॒ମା॒ନମର୍ଥଂ॒ ପର୍ୟେ॑ମି ଭୁ॒ଞ୍ଜତ୍ । କୋ ମା ମନ୍ନଂ॑ ମନୁ॒ଷ୍ୟୋ॑ ଦୟେତ ।
ପରା॑କେ॒ ଅନ୍ନଂ॒ ନିହି॑ତଂ-ଲୋଁ॒କ ଏ॒ତତ୍ । ଵିଶ୍ଵୈ᳚-ର୍ଦେ॒ଵୈଃ ପି॒ତୃଭି॑-ର୍ଗୁ॒ପ୍ତମନ୍ନ᳚ମ୍ ।
ୟଦ॒ଦ୍ୟତେ॑ ଲୁ॒ପ୍ୟତେ॒ ୟ-ତ୍ପ॑ରୋ॒ପ୍ୟତେ᳚ । ଶ॒ତ॒ତ॒ମୀ ସା ତ॒ନୂର୍ମେ॑ ବଭୂଵ ।
ମ॒ହାନ୍ତୌ॑ ଚ॒ରୂ ସ॑କୃ-ଦ୍ଦୁ॒ଗ୍ଧେନ॑ ପପ୍ରୌ । ଦିଵ॑ଞ୍ଚ॒ ପୃଶ୍ଞି॑ ପୃଥି॒ଵୀ-ଞ୍ଚ॑ ସା॒କମ୍ ।
ତ-ଥ୍ସ॒ମ୍ପିବ॑ନ୍ତୋ॒ ନ ମି॑ନନ୍ତି ଵେ॒ଧସଃ॑ । ନୈତଦ୍ଭୂୟୋ॒ ଭଵ॑ତି॒ ନୋ କନୀ॑ୟଃ ॥ 62 ॥
ଅନ୍ନଂ॑ ପ୍ରା॒ଣମନ୍ନ॑ ମପା॒ନ-ମା॑ହୁଃ । ଅନ୍ନଂ॑ ମୃ॒ତ୍ୟୁ-ନ୍ତମୁ॑ ଜୀ॒ଵାତୁ॑ ମାହୁଃ ।
ଅନ୍ନଂ॑ ବ୍ର॒ହ୍ମାଣୋ॑ ଜ॒ରସଂ॑ ଁଵଦନ୍ତି । ଅନ୍ନ॑ମାହୁଃ ପ୍ର॒ଜନ॑ନ-ମ୍ପ୍ର॒ଜାନା᳚ମ୍ ।
ମୋଘ॒-ମନ୍ନଂ॑ ଁଵିନ୍ଦତେ॒ ଅପ୍ର॑ଚେତାଃ । ସ॒ତ୍ୟ-ମ୍ବ୍ର॑ଵୀମି ଵ॒ଧ ଇଥ୍ସ ତସ୍ୟ॑ ।
ନାର୍ୟ॒ମଣଂ॒ ପୁଷ୍ୟ॑ତି॒ ନୋ ସଖା॑ୟମ୍ । କେଵ॑ଲାଘୋ ଭଵତି କେଵଲା॒ଦୀ ।
ଅ॒ହ-ମ୍ମେ॒ଘ ସ୍ସ୍ତ॒ନୟ॒ନ୍ ଵର୍ଷ॑ନ୍ନସ୍ମି । ମାମ॑ଦନ୍ତ୍ୟ॒-ହମ॑ଦ୍ମ୍ୟ॒ନ୍ୟାନ୍ ॥ ଅ॒ହଗ୍ମ୍ ସଦ॒ମୃତୋ॑ ଭଵାମି । ମଦା॑ଦି॒ତ୍ୟା ଅଧି॒ ସର୍ଵେ॑ ତପନ୍ତି ॥ 63 ॥
30 ଵାକ୍ ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.8.4)
ଦେ॒ଵୀଂ-ଵାଁଚ॑-ମଜନୟନ୍ତ॒ ୟ-ଦ୍ଵାଗ୍ଵଦ॑ନ୍ତି ॥ 64 ॥
ଦେ॒ଵୀଂ-ଵାଁଚ॑ମଜନୟନ୍ତ ଦେ॒ଵାଃ । ତାଂ-ଵିଁ॒ଶ୍ଵରୂ॑ପାଃ ପ॒ଶଵୋ॑ ଵଦନ୍ତି । ସା ନୋ॑ ମ॒ନ୍ଦ୍ରେଷ॒ ମୂର୍ଜଂ॒ ଦୁହା॑ନା । ଧେ॒ନୁର୍ଵାଗ॒ସ୍ମା-ନୁପ॒ସୁଷ୍ଟୁ॒ତୈତୁ॑ ॥ 64ଅ ॥
ୟ-ଦ୍ଵାଗ୍ଵଦ॑ନ୍ତ୍ୟ-ଵିଚେତ॒ନାନି॑ । ରାଷ୍ଟ୍ରୀ॑ ଦେ॒ଵାନା᳚-ନ୍ନିଷ॒ସାଦ॑ ମ॒ନ୍ଦ୍ରା । ଚତ॑ସ୍ର॒ ଊର୍ଜଂ॑ ଦୁଦୁହେ॒ ପୟାଗ୍ମ୍॑ସି । କ୍ଵ॑ସ୍ଵି ଦସ୍ୟାଃ ପର॒ମ-ଞ୍ଜ॑ଗାମ ॥ 64ବ୍ ॥
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.8.4-2.8.8.5)
ଅ॒ନ॒ନ୍ତା-ମନ୍ତା॒ଦଧି॒ ନିର୍ମି॑ତା-ମ୍ମ॒ହୀମ୍ । ୟସ୍ୟାଂ᳚ ଦେ॒ଵା ଅ॑ଦଧୁ॒-ର୍ଭୋଜ॑ନାନି । ଏକା᳚କ୍ଷରା-ନ୍ଦ୍ଵି॒ପଦା॒ଗ୍ମ୍॒ ଷଟ୍ପ॑ଦାଞ୍ଚ । ଵାଚ॑-ନ୍ଦେ॒ଵା ଉପ॑ଜୀଵନ୍ତି॒ ଵିଶ୍ଵେ᳚ । ଵାଚ॑-ନ୍ଦେ॒ଵା ଉପ॑ଜୀଵନ୍ତି॒ ଵିଶ୍ଵେ᳚ । ଵାଚ॑-ଙ୍ଗନ୍ଧ॒ର୍ଵାଃ ପ॒ଶଵୋ॑ ମନୁ॒ଷ୍ୟାଃ᳚ । ଵା॒ଚୀମା ଵିଶ୍ଵା॒ ଭୁଵ॑ନା॒-ନ୍ୟର୍ପି॑ତା । ସା ନୋ॒ ହଵଂ॑ ଜୁଷତା॒-ମିନ୍ଦ୍ର॑ ପତ୍ନୀ ।
ଵାଗ॒କ୍ଷରଂ॑ ପ୍ରଥମ॒ଜା ଋ॒ତସ୍ୟ॑ । ଵେଦା॑ନା-ମ୍ମା॒ତା-ଽମୃତ॑ସ୍ୟ॒ ନାଭିଃ॑ ॥ 65 ॥
ସା ନୋ॑ ଜୁଷା॒ଣୋପ॑ ୟ॒ଜ୍ଞ ମାଗା᳚ତ୍ । ଅଵ॑ନ୍ତୀ ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ହଵା॑ ମେ ଅସ୍ତୁ । ୟା ମୃଷ॑ୟୋ ମନ୍ତ୍ର॒ କୃତୋ॑ ମନୀ॒ଷିଣଃ॑ । ଅ॒ନ୍ଵୈଚ୍ଛ॑-ନ୍ଦେ॒ଵା-ସ୍ତପ॑ସା॒ ଶ୍ରମେ॑ଣ । ତା-ନ୍ଦେ॒ଵୀଂ-ଵାଁଚଗ୍ମ୍॑ ହ॒ଵିଷା॑ ୟଜାମହେ । ସା ନୋ॑ ଦଧାତୁ ସୁକୃ॒ତସ୍ୟ॑ ଲୋ॒କେ ।
ଚ॒ତ୍ଵାରି॒ ଵା-କ୍ପରି॑ମିତା ପ॒ଦାନି॑ । ତାନି॑ ଵିଦୁ-ର୍ବ୍ରାହ୍ମ॒ଣା ୟେ ମ॑ନୀ॒ଷିଣଃ॑ । ଗୁହା॒ ତ୍ରୀଣି॒ ନିହି॑ତା॒ ନେଙ୍ଗ॑ୟନ୍ତି । ତୁ॒ରୀୟଂ॑ ଁଵା॒ଚୋ ମ॑ନୁ॒ଷ୍ୟା॑ ଵଦନ୍ତି ॥ 66 ॥
31 ଶ୍ରଦ୍ଧା ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.8.5-2.8.8.8)
ଶ୍ର॒ଦ୍ଧୟା॒-ଽଗ୍ନି ସ୍ସମି॑ଧ୍ୟତେ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧୟା॑ ଵିନ୍ଦତେ ହ॒ଵିଃ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା-ମ୍ଭଗ॑ସ୍ୟ ମୂ॒ର୍ଧନି॑ । ଵଚ॒ସା ଽଽଵେ॑ଦୟାମସି । ପ୍ରି॒ୟଗ୍ଗ୍ ଶ୍ର॑ଦ୍ଧେ॒ ଦଦ॑ତଃ । ପ୍ରି॒ୟଗ୍ଗ୍ ଶ୍ର॑ଦ୍ଧେ॒ ଦିଦା॑ସତଃ । ପ୍ରି॒ୟ-ମ୍ଭୋ॒ଜେଷୁ॒ ୟଜ୍ଵ॑ସୁ । ଇ॒ଦ-ମ୍ମ॑ ଉଦି॒ତ-ଙ୍କୃ॑ଧି । ୟଥା॑ ଦେ॒ଵା ଅସୁ॑ରେଷୁ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା-ମୁ॒ଗ୍ରେଷୁ॑ ଚକ୍ରି॒ରେ ॥ 67 ॥
ଏ॒ଵ-ମ୍ଭୋ॒ଜେଷୁ॒ ୟଜ୍ଵ॑ସୁ । ଅ॒ସ୍ମାକ॑-ମୁଦି॒ତ-ଙ୍କୃ॑ଧି । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା-ନ୍ଦେ॑ଵା॒ ୟଜ॑ମାନାଃ । ଵା॒ୟୁ-ଗୋ॑ପା॒ ଉପା॑ସତେ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧାଗ୍ମ୍ ହୃ॑ଦ॒ୟ୍ୟ॑ୟା-ଽଽକୂ᳚ତ୍ୟା । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧୟା॑ ହୂୟତେ ହ॒ଵିଃ ।
ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା-ମ୍ପ୍ରା॒ତର୍-ହ॑ଵାମହେ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା-ମ୍ମ॒ଧ୍ୟନ୍ଦି॑ନଂ॒ ପରି॑ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧାଗ୍ମ୍ ସୂର୍ୟ॑ସ୍ୟ ନି॒ମ୍ରୁଚି॑ । ଶ୍ରଦ୍ଧେ॒ ଶ୍ରଦ୍ଧା॑ପ-ୟେ॒ହ ମା᳚ ॥ 68 ॥
ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା ଦେ॒ଵା-ନଧି॑ଵସ୍ତେ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା ଵିଶ୍ଵ॑-ମି॒ଦ-ଞ୍ଜଗ॑ତ୍ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା-ଙ୍କାମ॑ସ୍ୟ ମା॒ତର᳚ମ୍ । ହ॒ଵିଷା॑ ଵର୍ଧୟାମସି ॥ 69ଅ ॥
32 ବ୍ରହ୍ମ ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.8.8-2.8.8.11)
ବ୍ରହ୍ମ॑ଜଜ୍ଞା॒ନ-ମ୍ପ୍ର॑ଥ॒ମ-ମ୍ପୁ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ଵି ସୀ॑ମ॒ତ-ସ୍ସୁ॒ରୁଚୋ॑ ଵେ॒ନ ଆ॑ଵଃ ।
ସ ବୁ॒ଧ୍ନିୟା॑ ଉପ॒ମା ଅ॑ସ୍ୟ ଵି॒ଷ୍ଠାଃ । ସ॒ତଶ୍ଚ॒ ୟୋନି॒-ମସ॑ତଶ୍ଚ॒ ଵିଵଃ॑ ॥ ପି॒ତା ଵି॒ରାଜା॑-ମୃଷ॒ଭୋ ର॑ୟୀ॒ଣାମ୍ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷଂ-ଵିଁ॒ଶ୍ଵରୂ॑ପ॒ ଆଵି॑ଵେଶ ॥ 69ବ୍ ॥
ତମ॒ର୍କୈ-ର॒ଭ୍ୟ॑ର୍ଚନ୍ତି ଵ॒ଥ୍ସମ୍ । ବ୍ରହ୍ମ॒ ସନ୍ତ॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ଵ॒ର୍ଧୟ॑ନ୍ତଃ ॥ ବ୍ରହ୍ମ॑ ଦେ॒ଵାନ॑ଜନୟତ୍ । ବ୍ରହ୍ମ॒ ଵିଶ୍ଵ॑ମି॒ଦ-ଞ୍ଜଗ॑ତ୍ ॥
ବ୍ରହ୍ମ॑ଣଃ, କ୍ଷ॒ତ୍ର-ନ୍ନିର୍ମି॑ତମ୍ । ବ୍ରହ୍ମ॑ ବ୍ରାହ୍ମ॒ଣ ଆ॒ତ୍ମନା᳚ ॥ ଅ॒ନ୍ତର॑ସ୍ମି-ନ୍ନି॒ମେ ଲୋ॒କାଃ । ଅ॒ନ୍ତ-ର୍ଵିଶ୍ଵ॑ମି॒ଦ-ଞ୍ଜଗ॑ତ୍ । ବ୍ରହ୍ମୈ॒ଵ ଭୂ॒ତାନା॒-ଞ୍ଜ୍ୟେଷ୍ଠ᳚ମ୍ । ତେନ॒ କୋ॑-ଽର୍ହତି॒ ସ୍ପର୍ଧି॑ତୁମ୍ ॥ 70 ॥
ବ୍ରହ୍ମ॑-ନ୍ଦେ॒ଵା-ସ୍ତ୍ରୟ॑ସ୍ତ୍ରିଗ୍ମ୍ଶତ୍ । ବ୍ରହ୍ମ॑-ନ୍ନିନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଜାପ॒ତୀ । ବ୍ରହ୍ମ॑ନ୍ ହ॒ ଵିଶ୍ଵା॑ ଭୂ॒ତାନି॑ । ନା॒ଵୀ-ଵା॒ନ୍ତ-ସ୍ସ॒ମାହି॑ତା ॥ ଚତ॑ସ୍ର॒ ଆଶାଃ॒ ପ୍ରଚ॑ରନ୍ତ୍ଵ॒-ଗ୍ନୟଃ॑ । ଇ॒ମନ୍ନୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞନ୍ନ॑ୟତୁ ପ୍ରଜା॒ନନ୍ନ୍ ।
ଘୃ॒ତ-ମ୍ପିନ୍ଵ॑-ନ୍ନ॒ଜରଗ୍ମ୍॑ ସୁ॒ଵୀର᳚ମ୍ । ବ୍ରହ୍ମ॑ ସ॒ମି-ଦ୍ଭ॑ଵ॒ତ୍ୟାହୁ॑ତୀନାମ୍ ॥ 71 ॥
33 ଗୋ ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.8.11)
ଆ ଗାଵୋ॑ ଅଗ୍ମନ୍ନୁ॒ତ ଭ॒ଦ୍ର-ମ॑କ୍ରନ୍ନ୍ । ସୀଦ॑ନ୍ତୁ ଗୋ॒ଷ୍ଠେ-ର॒ଣୟ॑ନ୍ତ୍ଵ॒ସ୍ମେ ॥ ପ୍ର॒ଜାଵ॑ତୀଃ ପୁରୁ॒ରୂପା॑ ଇ॒ହ ସ୍ୟୁଃ । ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ ପୂ॒ର୍ଵୀ ରୁ॒ଷସୋ॒ ଦୁହା॑ନାଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॒ ୟଜ୍ଵ॑ନେ ପୃଣ॒ତେ ଚ॑ ଶିକ୍ଷତି । ଉପେଦ୍ଦ॑ଦାତି॒ ନ ସ୍ଵ-ମ୍ମୁ॑ଷାୟତି । ଭୂୟୋ॑ ଭୂୟୋ ର॒ୟିମିଦ॑ସ୍ୟ ଵ॒ର୍ଧୟନ୍ନ୍॑ । ଅଭି॑ନ୍ନେ ଖି॒ଲ୍ଲେ ନିଦ॑ଧାତି ଦେଵ॒ୟୁମ୍ ।
ନ ତା ନ॑ଶନ୍ତି॒ ନ ତା ଅର୍ଵା᳚ ॥ 72 ॥
ନ ତା ନ॑ଶନ୍ତି॒ ନଦ॑ଭାତି॒ ତସ୍କ॑ରଃ । ନୈନା॑ ଅମି॒ତ୍ରୋ ଵ୍ୟଥି॒ରା ଦ॑ଧର୍ଷତି ।
ଦେ॒ଵାଗ୍ଶ୍ଚ॒ ୟାଭି॒-ର୍ୟଜ॑ତେ॒ ଦଦା॑ତି ଚ । ଜ୍ୟୋଗିତ୍ତାଭି॑ ସ୍ସଚତେ॒ ଗୋପ॑ତି ସ୍ସ॒ହ ॥ 72ଅ ॥
ନ ତା ଅର୍ଵା॑ ରେ॒ଣୁ କ॑କାଟୋ ଅଶ୍ନୁତେ । ନ ସଗ୍ଗ୍॑ ସ୍କୃତ॒ତ୍ର-ମୁପ॑ୟନ୍ତି॒ ତା ଅ॒ଭି ।
ଉ॒ରୁ॒ଗା॒ୟମ॑ଭୟ॒-ନ୍ତସ୍ୟ॒ ତା ଅନୁ॑ । ଗାଵୋ॒ ମର୍ତ୍ୟ॑ସ୍ୟ॒ ଵିଚ॑ରନ୍ତି॒ ୟଜ୍ଵ॑ନଃ ॥ 72ବ୍ ॥
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.8.12)
ଗାଵୋ॒ ଭଗୋ॒ ଗାଵ॒ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ମେ ଅଚ୍ଛାତ୍ । ଗାଵ॒ ସ୍ସୋମ॑ସ୍ୟ ପ୍ରଥ॒ମସ୍ୟ॑ ଭ॒କ୍ଷଃ ।
ଇ॒ମା ୟା ଗାଵ॒-ସ୍ସଜ॑ନାସ॒ ଇନ୍ଦ୍ରଃ॑ । ଇ॒ଚ୍ଛାମୀ-ଦ୍ଧୃ॒ଦା ମନ॑ସା-ଚି॒ଦିନ୍ଦ୍ର᳚ମ୍ ।
ୟୂ॒ୟ-ଙ୍ଗା॑ଵୋ ମେଦୟଥା କୃ॒ଶଞ୍ଚି॑ତ୍ । ଅ॒ଶ୍ଲୀ॒ଲ-ଞ୍ଚି॑-ତ୍କୃଣୁଥା ସୁ॒ପ୍ରତୀ॑କମ୍ ॥ 73 ॥
ଭ॒ଦ୍ର-ଙ୍ଗୃ॒ହ-ଙ୍କୃ॑ଣୁଥ ଭଦ୍ରଵାଚଃ । ବୃ॒ହଦ୍ଵୋ॒ ଵୟ॑ ଉଚ୍ୟତେ ସ॒ଭାସୁ॑ । ପ୍ର॒ଜାଵ॑ତୀ ସ୍ସୂ॒ୟଵ॑ସଗ୍ମ୍-ରି॒ଶନ୍ତୀଃ᳚ । ଶୁ॒ଦ୍ଧା ଅ॒ପ ସ୍ସୁ॑ପ୍ରପା॒ଣେ ପିବ॑ନ୍ତୀଃ ।
ମା ଵ॑-ସ୍ସ୍ତେ॒ନ ଈ॑ଶତ॒ ମା-ଽଘଶଗ୍ମ୍॑ସଃ । ପରି॑ଵୋ ହେ॒ତୀ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ୟ॑ ଵୃଞ୍ଜ୍ୟାତ୍ । ଉପେ॒ଦ-ମୁ॑ପ॒-ପର୍ଚ॑ନମ୍ । ଆ॒ସୁ ଗୋଷୂପ॑ ପୃଚ୍ୟତାମ୍ । ଉପ॑ର୍ଷ॒ଭସ୍ୟ॒ ରେତ॑ସି । ଉପେ᳚ନ୍ଦ୍ର॒ ତଵ॑ ଵୀ॒ର୍ୟେ᳚ ॥ 74 (24) ॥
34 ସୂର୍ୟା ଚନ୍ଦ୍ରମସା ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.9.1-2.8.9.3)
ତା ସୂ᳚ର୍ୟା ଚନ୍ଦ୍ର॒ମସା॑ ଵିଶ୍ଵ॒-ଭୃତ୍ତ॑ମା ମ॒ହତ୍ । ତେଜୋ॒ ଵସୁ॑ମଦ୍ରାଜତୋ ଦି॒ଵି । ସାମା᳚ତ୍ମାନା ଚରତ ସ୍ସାମ-ଚା॒ରିଣା᳚ । ୟୟୋ᳚ର୍ଵ୍ର॒ତ-ନ୍ନମ॒ମେ ଜାତୁ॑ ଦେ॒ଵୟୋଃ᳚ । ଉ॒ଭାଵନ୍ତୌ॒ ପରି॑ୟାତ॒ ଅର୍ମ୍ୟା᳚ । ଦି॒ଵୋ ନ ର॒ଶ୍ମୀଗ୍ ସ୍ତ॑ନୁ॒ତୋ-ଵ୍ୟ॑ର୍ଣ॒ଵେ । ଉ॒ଭା ଭୁ॑ଵ॒ନ୍ତୀ ଭୁଵ॑ନା କ॒ଵିକ୍ର॑ତୂ । ସୂର୍ୟା॒ ନ ଚ॒ନ୍ଦ୍ରା ଚ॑ରତୋ ହ॒ତାମ॑ତୀ । ପତୀ᳚ଦ୍ୟୁ॒ମ-ଦ୍ଵି॑ଶ୍ଵ॒-ଵିଦା॑ ଉ॒ଭା ଦି॒ଵଃ । ସୂର୍ୟା॑ ଉ॒ଭା ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମ॑ସା ଵିଚକ୍ଷ॒ଣା ॥ 75 ॥
ଵି॒ଶ୍ଵଵା॑ରା ଵରିଵୋ॒ ଭା ଵରେ᳚ଣ୍ୟା । ତା ନୋ॑-ଽଵତ-ମ୍ମତି॒ମନ୍ତା॒ ମହି॑ଵ୍ରତା । ଵି॒ଶ୍ଵ॒ଵପ॑ରୀ ପ୍ର॒ତର॑ଣା ତର॒ନ୍ତା । ସୁ॒ଵ॒ର୍ଵିଦା॑ ଦୃ॒ଶୟେ॒ ଭୂରି॑ ରଶ୍ମୀ । ସୂର୍ୟା॒ ହି ଚ॒ନ୍ଦ୍ରା ଵସୁ॑ତ୍ଵେ॒ଷ-ଦ॑ର୍ଶତା । ମ॒ନ॒ସ୍ଵିନୋ॒ ଭା-ଽନୁ॑ଚର॒ତୋ ନୁ॒ ସ-ନ୍ଦିଵ᳚ମ୍ । ଅ॒ସ୍ୟ ଶ୍ରଵୋ॑ ନ॒ଦ୍ୟ॑ ସ୍ସ॒ପ୍ତ ବି॑ଭ୍ରତି । ଦ୍ୟାଵା॒ କ୍ଷାମା॑ ପୃଥି॒ଵୀ ଦ॑ର୍ଶ॒ତଂ-ଵଁପୁଃ॑ । ଅ॒ସ୍ମେ ସୂ᳚ର୍ୟା ଚନ୍ଦ୍ର॒ମସା॑-ଽଭି॒ଚକ୍ଷେ᳚ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧେକ-ମି॑ନ୍ଦ୍ର ଚରତୋ ଵିଚର୍ତୁ॒ରମ୍ ॥ 76 ॥
ପୂ॒ର୍ଵା॒ପ॒ର-ଞ୍ଚ॑ରତୋ ମା॒ୟ-ୟୈ॒ତୌ । ଶିଶୂ॒ କ୍ରୀଡ॑ନ୍ତୌ॒ ପରି॑ୟାତୋ ଅଧ୍ଵ॒ରମ୍ । ଵିଶ୍ଵା᳚ନ୍ୟ॒ନ୍ୟୋ ଭୁଵ॑ନା ଽଭି॒ଚଷ୍ଟେ᳚ । ଋ॒ତୂନ॒ନ୍ୟୋ ଵି॒ଦଧ॑ଜ୍ଜାୟତେ॒ ପୁନଃ॑ । ହିର॑ଣ୍ୟଵର୍ଣା॒-ଶ୍ଶୁଚ॑ୟଃ ପାଵ॒କା ୟାସା॒ଗ୍ମ୍॒ ରାଜା᳚ । ୟାସାଂ᳚ ଦେ॒ଵା ଶ୍ଶି॒ଵେନ॑ ମା॒ ଚକ୍ଷୁ॑ଷା ପଶ୍ୟତ । ଆପୋ॑ ଭ॒ଦ୍ରା ଆଦିତ୍ପ॑ଶ୍ୟାମି ॥ 77 ॥
ହିର॑ଣ୍ୟଵର୍ଣା॒-ଶ୍ଶୁଚ॑ୟଃ ପାଵ॒କା ୟାସୁ॑ ଜା॒ତଃ କ॒ଶ୍ୟପୋ॒ ୟାସ୍ଵିନ୍ଦ୍ରଃ॑ । ଅ॒ଗ୍ନିଂ-ୟାଁ ଗର୍ଭଂ॑ ଦଧି॒ରେ ଵିରୂ॑ପା॒ସ୍ତା ନ॒ ଆପ॒ଶ୍ଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟୋ॒ନା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ॥
ୟାସା॒ଗ୍ମ୍॒ ରାଜା॒ ଵରୁ॑ଣୋ॒ ୟାତି॒ ମଧ୍ୟେ॑ ସତ୍ୟାନୃ॒ତେ ଅ॑ଵ॒ପଶ୍ୟ॒ନ୍ ଜନା॑ନାମ୍ ।
ମ॒ଧୁ॒ଶ୍ଚୁତ॒-ଶ୍ଶୁଚ॑ୟୋ॒ ୟାଃ ପା॑ଵ॒କାସ୍ତା ନ॒ ଆପ॒ଶ୍ଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟୋ॒ନା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ॥ 77ଅ ॥
ୟାସାଂ᳚ ଦେ॒ଵା ଦି॒ଵି କୃ॒ଣ୍ଵନ୍ତି॑ ଭ॒କ୍ଷଂ-ୟାଁ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେ ବହୁ॒ଧା ଭଵ॑ନ୍ତି ।
ୟାଃ ପୃ॑ଥି॒ଵୀ-ମ୍ପୟ॑ସୋ॒ନ୍ଦନ୍ତି॑ ଶୁ॒କ୍ରାସ୍ତା ନ॒ ଆପ॒ଶ୍ଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟୋ॒ନା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ॥
ଶି॒ଵେନ॑ ମା॒ ଚକ୍ଷୁ॑ଷା ପଶ୍ୟତାପ ଶ୍ଶି॒ଵୟା॑ ତ॒ନୁଵୋପ॑ ସ୍ପୃଶତ॒ ତ୍ଵଚ॑-ମ୍ମେ ।
ସର୍ଵାଗ୍ମ୍॑ ଅ॒ଗ୍ନୀଗ୍ମ୍ ର॑ଫ୍ସୁ॒ଷଦୋ॑ ହୁଵେ ଵୋ॒ ମୟି॒ ଵର୍ଚୋ॒ ବଲ॒ମୋଜୋ॒ ନିଧ॑ତ୍ତ ॥ 77ବ୍ ॥
ଆପୋ॑ ଭ॒ଦ୍ରା ଘୃ॒ତମିଦାପ॑ ଆସୁର॒ଗ୍ନୀ-ଷୋମୌ॑ ବିଭ୍ର॒ତ୍ୟାପ॒ ଇତ୍ତାଃ । ତୀ॒ଵ୍ରୋ ରସୋ॑ ମଧୁ॒ପୃଚା॑-ମରଙ୍ଗ॒ମ ଆ ମା᳚ ପ୍ରା॒ଣେନ॑ ସ॒ହ ଵର୍ଚ॑ସା ଗନ୍ନ୍ ।
ଆଦି-ତ୍ପ॑ଶ୍ୟା-ମ୍ୟୁ॒ତ ଵା॑ ଶୃଣୋ॒-ମ୍ୟା ମା॒ ଘୋଷୋ॑ ଗଚ୍ଛତି॒ ଵା-ନ୍ନ॑ ଆସାମ୍ । ମନ୍ୟେ॑ ଭେଜା॒ନୋ ଅ॒ମୃତ॑ସ୍ୟ॒ ତର୍ହି॒ ହିର॑ଣ୍ୟଵର୍ଣା॒ ଅତୃ॑ପଂ-ୟଁ॒ଦା ଵଃ॑ ॥ 77ଚ୍ ॥
35 ନାସଦୀୟ ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.9.3-2.8.9.7)
ନାସ॑ଦାସୀ॒ନ୍ନୋ ସଦା॑ସୀତ୍ତ॒ଦାନୀ᳚ମ୍ । ନାସୀ॒ଦ୍ରଜୋ॒ ନୋ ଵ୍ୟୋ॑ମା-ପ॒ରୋୟତ୍ । କି-ମାଵ॑ରୀଵଃ॒ କୁହ॒କସ୍ୟ॒ ଶର୍ମନ୍ନ୍॑ । ଅମ୍ଭଃ॒ କିମା॑ସୀ॒-ଦ୍ଗହ॑ନ-ଙ୍ଗଭୀ॒ରମ୍ ॥ 78 ॥
ନ ମୃ॒ତ୍ୟୁ-ର॒ମୃତ॒-ନ୍ତର୍ହି॒ ନ । ରାତ୍ରି॑ୟା॒ ଅହ୍ନ॑ ଆସୀ-ତ୍ପ୍ରକେ॒ତଃ । ଆନୀ॑-ଦଵା॒ତଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵ॒ଧୟା॒ ତଦେକ᳚ମ୍ । ତସ୍ମା᳚ଦ୍ଧା॒ନ୍ୟ-ନ୍ନ ପ॒ରଃ କିଞ୍ଚ॒ନାସ॑ ।
ତମ॑ ଆସୀ॒-ତ୍ତମ॑ସା ଗୂ॒ଢମଗ୍ରେ᳚ ପ୍ରକେ॒ତମ୍ । ସ॒ଲି॒ଲଗ୍ମ୍ ସର୍ଵ॑-ମା ଇ॒ଦମ୍ । ତୁ॒ଚ୍ଛେ ନା॒ଭ୍ଵପି॑ହିତଂ॒ ୟଦାସୀ᳚ତ୍ । ତମ॑ସ॒ସ୍ ତନ୍ମ॑ହି॒ନା ଜା॑ୟ॒ତୈକ᳚ମ୍ ।
କାମ॒ସ୍ତଦଗ୍ରେ॒ ସମ॑ଵର୍ତ॒ତାଧି॑ । ମନ॑ସୋ॒ ରେତଃ॑ ପ୍ରଥ॒ମଂ-ୟଁଦାସୀ᳚ତ୍ ॥ 79 ॥
ସ॒ତୋ ବନ୍ଧୁ॒ମସ॑ତି॒ ନିର॑ଵିନ୍ଦନ୍ନ୍ । ହୃ॒ଦି-ପ୍ର॒ତୀଷ୍ୟା॑ କ॒ଵୟୋ॑ ମନୀ॒ଷା ।
ତି॒ର॒ଶ୍ଚୀନୋ॒ ଵିତ॑ତୋ ର॒ଶ୍ମି-ରେ॑ଷାମ୍ । ଅ॒ଧସ୍ଵି॑ଦା॒ସୀ(3) ଦୁ॒ପରି॑ସ୍ଵିଦାସୀ(3)ତ୍ ।
ରେ॒ତୋ॒ଧା ଆ॑ସ-ନ୍ମହି॒ମାନ॑ ଆସନ୍ନ୍ । ସ୍ଵ॒ଧା ଅ॒ଵସ୍ତା॒-ତ୍ପ୍ରୟ॑ତିଃ ପ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ ।
କୋ ଅ॒ଦ୍ଧା ଵେ॑ଦ॒କ ଇ॒ହ ପ୍ରଵୋ॑ଚତ୍ । କୁତ॒ ଆଜା॑ତା॒ କୁତ॑ ଇ॒ୟଂ-ଵିଁସୃ॑ଷ୍ଟିଃ ।
ଅ॒ର୍ଵାଗ୍ ଦେ॒ଵା ଅ॒ସ୍ୟ ଵି॒ସର୍ଜ॑ନାୟ । ଅଥା॒ କୋ ଵେ॑ଦ॒ ୟତ॑ ଆ ବ॒ଭୂଵ॑ ॥ 80 ॥
ଇ॒ୟଂ-ଵିଁସୃ॑ଷ୍ଟି॒-ର୍ୟତ॑ ଆବ॒ଭୂଵ॑ । ୟଦି॑ ଵା ଦ॒ଧେ ୟଦି॑ ଵା॒ ନ ।
ୟୋ ଅ॒ସ୍ୟାଧ୍ୟ॑କ୍ଷଃ ପର॒ମେ ଵ୍ୟୋ॑ମନ୍ନ୍ । ସୋ ଅ॒ଙ୍ଗଵେ॑ଦ॒ ୟଦି॑ ଵା॒ ନ ଵେଦ॑ ।
କିଗ୍ଗ୍ସ୍ଵି॒ଦ୍ଵନଂ॒ କ ଉ॒ସ ଵୃ॒କ୍ଷ ଆ॑ସୀତ୍ । ୟତୋ॒ ଦ୍ୟାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ନି॑ଷ୍ଟତ॒କ୍ଷୁଃ ।
ମନୀ॑ଷିଣୋ॒ ମନ॑ସା ପୃ॒ଚ୍ଛତେଦୁ॒ତତ୍ । ୟଦ॒ଧ୍ୟତି॑ଷ୍ଠ॒-ଦ୍ଭୁଵ॑ନାନି ଧା॒ରୟନ୍ନ୍॑ । ବ୍ରହ୍ମ॒ଵନଂ॒ ବ୍ରହ୍ମ॒ ସ ଵୃ॒କ୍ଷ ଆ॑ସୀତ୍ । ୟତୋ॒ ଦ୍ୟାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ନି॑ଷ୍ଟତ॒କ୍ଷୁଃ ॥ ମନୀ॑ଷିଣୋ॒ ମନ॑ସା॒ ଵିବ୍ର॑ଵୀମି ଵଃ । ବ୍ରହ୍ମା॒ଧ୍ୟତି॑ଷ୍ଠ॒-ଦ୍ଭୁଵ॑ନାନି ଧା॒ରୟନ୍ନ୍॑ ॥ 81 ॥
36 ଭାଗ୍ୟ ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.8.9.7-2.8.9.9)
ପ୍ରା॒ତର॒ଗ୍ନି-ମ୍ପ୍ରା॒ତରିନ୍ଦ୍ରଗ୍ମ୍॑ ହଵାମହେ । ପ୍ରା॒ତ-ର୍ମି॒ତ୍ରା ଵରୁ॑ଣା ପ୍ରା॒ତର॒ଶ୍ଵିନା᳚ ।
ପ୍ରା॒ତ-ର୍ଭଗଂ॑ ପୂ॒ଷଣଂ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣ॒ସ୍ପତି᳚ମ୍ । ପ୍ରା॒ତସ୍ସୋମ॑ ମୁ॒ତ ରୁ॒ଦ୍ରଗ୍ମ୍ ହୁ॑ଵେମ ॥ ପ୍ର॒ତ॒ର୍ଜିତଂ॒ ଭଗ॑ମୁ॒ଗ୍ରଗ୍ମ୍ ହୁ॑ଵେମ । ଵ॒ୟ-ମ୍ପୁ॒ତ୍ରମଦି॑ତେ॒ର୍ୟୋ ଵି॑ଧ॒ର୍ତା । ଆ॒ଧ୍ରଶ୍ଚି॒ଦ୍ୟ-ମ୍ମନ୍ୟ॑ମାନ-ସ୍ତୁ॒ରଶ୍ଚି॑ତ୍ । ରାଜା॑ ଚି॒ଦ୍ୟ-ମ୍ଭଗଂ॑ ଭ॒କ୍ଷୀତ୍ୟାହ॑ ॥ 82 ॥
ଭଗ॒ପ୍ରଣେ॑ତ॒-ର୍ଭଗ॒ସତ୍ୟ॑ରାଧଃ । ଭଗେ॒ମା-ନ୍ଧିୟ॒ମୁଦ॑ଵ॒ ଦଦ॑ନ୍ନଃ । ଭଗ॒ପ୍ରଣୋ॑ ଜନୟ॒ ଗୋଭି॒ରଶ୍ଵୈଃ᳚ । ଭଗ॒ ପ୍ରନୃଭି॑-ର୍ନୃ॒ଵନ୍ତ॑ସ୍ସ୍ୟାମ ॥ ଉ॒ତେଦାନୀଂ॒ ଭଗ॑ଵନ୍ତସ୍ସ୍ୟାମ । ଉ॒ତ ପ୍ରପି॒ତ୍ଵ ଉ॒ତ ମଦ୍ଧ୍ୟେ॒ ଅହ୍ନା᳚ମ୍ । ଉ॒ତୋଦି॑ତା ମଘଵ॒ନ୍-ଥ୍ସୂର୍ୟ॑ସ୍ୟ । ଵ॒ୟ-ନ୍ଦେ॒ଵାନାଗ୍ମ୍॑ ସୁମ॒ତୌ ସ୍ୟା॑ମ ॥ ଭଗ॑ ଏ॒ଵ ଭଗ॑ଵାଗ୍ମ୍ ଅସ୍ତୁ ଦେଵାଃ । ତେନ॑ ଵ॒ୟ-ମ୍ଭଗ॑ଵନ୍ତ ସ୍ସ୍ୟାମ ॥ 83 ॥
ତନ୍ତ୍ଵା॑ ଭଗ॒ ସର୍ଵ॒ ଇଜ୍ଜୋ॑ହଵୀମି । ସନୋ॑ ଭଗ ପୁର ଏ॒ତା ଭ॑ଵେ॒ହ ॥ ସମ॑ଧ୍ଵ॒ରା-ୟୋ॒ଷସୋ॑-ଽନମନ୍ତ । ଦ॒ଧି॒କ୍ରାଵେ॑ଵ॒ ଶୁଚ॑ୟେ ପ॒ଦାୟ॑ । ଅ॒ର୍ଵା॒ଚୀ॒ନଂ-ଵଁ॑ସୁ॒ଵିଦଂ॒ ଭଗ॑ନ୍ନଃ । ରଥ॑ମି॒ଵାଶ୍ଵା॑ ଵା॒ଜିନ॒ ଆଵ॑ହନ୍ତୁ ॥ ଅଶ୍ଵା॑ଵତୀ॒-ର୍ଗୋମ॑ତୀ-ର୍ନ ଉ॒ଷାସଃ॑ । ଵୀ॒ରଵ॑ତୀ॒-ସ୍ସଦ॑ମୁଚ୍ଛନ୍ତୁ ଭ॒ଦ୍ରାଃ । ଘୃ॒ତ-ନ୍ଦୁହା॑ନା ଵି॒ଶ୍ଵତଃ॒ ପ୍ରପୀ॑ନାଃ । ୟୂ॒ୟ-ମ୍ପା॑ତ ସ୍ଵ॒ସ୍ତିଭି॒-ସ୍ସଦା॑ନଃ ॥ 84 (25) ॥
37 ନକ୍ଷତ୍ର ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ବ୍ରା. 3.1.1.1-3.1.3.3)
37.1 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – କୃତ୍ତିକା ଦେଵତା – ଅଗ୍ନିଃ
ଅ॒ଗ୍ନିର୍ନଃ॑ ପାତୁ॒ କୃତ୍ତି॑କାଃ । ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ନ୍ଦେ॒ଵମି॑ନ୍ଦ୍ରି॒ୟମ୍ । ଇ॒ଦମା॑ସାଂଵିଁଚକ୍ଷ॒ଣମ୍ । ହ॒ଵିରା॒ସ-ଞ୍ଜୁ॑ହୋତନ । ୟସ୍ୟ॒ ଭାନ୍ତି॑ ର॒ଶ୍ମୟୋ॒ ୟସ୍ୟ॑ କେ॒ତଵଃ॑ । ୟସ୍ୟେ॒ମା ଵିଶ୍ଵା॒ ଭୁଵ॑ନାନି॒ ସର୍ଵା᳚ । ସ କୃତ୍ତି॑କାଭି-ର॒ଭି-ସଂ॒ଵଁସା॑ନଃ । ଅ॒ଗ୍ନିର୍ନୋ॑ ଦେ॒ଵସ୍ସୁ॑ଵି॒ତେ ଦ॑ଧାତୁ ॥ 1 ॥
37.2 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ରୋହିଣୀ ଦେଵତା – ପ୍ରଜାପତିଃ
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତେ ରୋହି॒ଣୀ ଵେ॑ତୁ॒ ପତ୍ନୀ᳚ । ଵି॒ଶ୍ଵରୂ॑ପା ବୃହ॒ତୀ ଚି॒ତ୍ରଭା॑ନୁଃ ॥ 85 ॥
ସା ନୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॑ ସୁଵି॒ତେ ଦ॑ଧାତୁ । ୟଥା॒ ଜୀଵେ॑ମ ଶ॒ରଦ॒ସ୍ସଵୀ॑ରାଃ । ରୋ॒ହି॒ଣୀ ଦେ॒ଵ୍ୟୁଦ॑ଗା-ତ୍ପୁ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ଵିଶ୍ଵା॑ ରୂ॒ପାଣି॑ ପ୍ରତି॒ମୋଦ॑ମାନା । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିଷା॑ ଵ॒ର୍ଧୟ॑ନ୍ତୀ । ପ୍ରି॒ୟା ଦେ॒ଵାନା॒-ମୁପ॑ୟାତୁ ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ ॥ 2 ॥
37.3 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ମୃଗଶୀର୍ଷଃ ଦେଵତା – ସୋମଃ
ସୋମୋ॒ ରାଜା॑ ମୃଗଶୀ॒ର॒.ଷେଣ॒ ଆଗନ୍ନ୍॑ । ଶି॒ଵ-ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମ୍ପ୍ରି॒ୟମ॑ସ୍ୟ॒ ଧାମ॑ । ଆ॒ପ୍ୟାୟ॑ମାନୋ ବହୁ॒ଧା ଜନେ॑ଷୁ । ରେତଃ॑ ପ୍ର॒ଜାଂ-ୟଁଜ॑ମାନେ ଦଧାତୁ ॥ 86 ॥
ୟତ୍ତେ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମ୍ମୃଗଶୀ॒ର୍॒ଷମସ୍ତି॑ । ପ୍ରି॒ୟଗ୍ମ୍ ରା॑ଜ-ନ୍ପ୍ରି॒ୟତ॑ମ-ମ୍ପ୍ରି॒ୟାଣା᳚ମ୍ । ତସ୍ମୈ॑ ତେ ସୋମ ହ॒ଵିଷା॑ ଵିଧେମ । ଶନ୍ନ॑ ଏଧି ଦ୍ଵି॒ପଦେ॒ ଶଞ୍ଚତୁ॑ଷ୍ପଦେ ॥ 3 ॥
37.4 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଆର୍ଦ୍ରା ଦେଵତା – ରୁଦ୍ରଃ
ଆ॒ର୍ଦ୍ରୟା॑ ରୁ॒ଦ୍ରଃ ପ୍ରଥ॑ମାନ ଏତି । ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ॑ ଦେ॒ଵାନାଂ॒ ପତି॑ରଘ୍ନି॒ୟାନା᳚ମ୍ । ନକ୍ଷ॑ତ୍ରମସ୍ୟ ହ॒ଵିଷା॑ ଵିଧେମ । ମା ନଃ॑ ପ୍ର॒ଜାଗ୍ମ୍ ରୀ॑ରିଷ॒-ନ୍ମୋତ ଵୀ॒ରାନ୍ । ହେ॒ତୀ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ୟ॒ ପରି॑ଣୋ ଵୃଣକ୍ତୁ । ଆ॒ର୍ଦ୍ରା ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ଞ୍ଜୁଷତାଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିର୍ନଃ॑ ॥ 87 ॥
ପ୍ର॒ମୁ॒ଞ୍ଚମା॑ନୌ ଦୁରି॒ତାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ । ଅପା॒ଘଶଗ୍ମ୍॑ ସନ୍ନୁ-ଦତା॒ମରା॑ତିମ୍ ॥ 4 ॥
37.5 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ପୁନର୍ଵସୁ ଦେଵତା – ଅଦିତିଃ
ପୁନ॑ର୍ନୋ ଦେ॒ଵ୍ୟଦି॑ତି-ସ୍ସ୍ପୃଣୋତୁ । ପୁନ॑ର୍ଵସୂ ନଃ॒ ପୁନ॒ରେତାଂ᳚-ୟଁ॒ଜ୍ଞମ୍ । ପୁନ॑ର୍ନୋ ଦେ॒ଵା ଅ॒ଭିୟ॑ନ୍ତୁ॒ ସର୍ଵେ᳚ । ପୁନଃ॑ ପୁନର୍ଵୋ ହ॒ଵିଷା॑ ୟଜାମଃ । ଏ॒ଵା ନ ଦେ॒ଵ୍ୟଦି॑ତିରନ॒ର୍ଵା । ଵିଶ୍ଵ॑ସ୍ୟ ଭ॒ର୍ତ୍ରୀ ଜଗ॑ତଃ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠା । ପୁନ॑ର୍ଵସୂ ହ॒ଵିଷା॑ ଵ॒ର୍ଧୟ॑ନ୍ତୀ । ପ୍ରି॒ୟ-ନ୍ଦେ॒ଵାନା॒-ମପ୍ୟେ॑ତୁ॒ ପାଥଃ॑ ॥ 5 (88) ॥
37.6 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ପୁଷ୍ୟଃ ଦେଵତା – ବୃହସ୍ପତିଃ
ବୃହ॒ସ୍ପତିଃ॑ ପ୍ରଥ॒ମଞ୍ଜାୟ॑ମାନଃ । ତି॒ଷ୍ୟ॑-ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରମ॒ଭି ସମ୍ବ॑ଭୂଵ । ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ॑ ଦେ॒ଵାନାଂ॒ ପୃତ॑ନାସୁ ଜି॒ଷ୍ଣୁଃ । ଦି॒ଶୋ ନୁ॒ ସର୍ଵା॒ ଅଭ॑ୟନ୍ନୋ ଅସ୍ତୁ । ତି॒ଷ୍ୟଃ॑ ପୁ॒ରସ୍ତା॑ଦୁ॒ତ ମ॑ଧ୍ୟ॒ତୋ ନଃ॑ । ବୃହ॒ସ୍ପତି॑-ର୍ନଃ॒ ପରି॑ପାତୁ ପ॒ଶ୍ଚାତ୍ । ବାଧେ॑ ତା॒-ନ୍ଦ୍ଵେଷୋ॒ ଅଭ॑ୟ-ଙ୍କୃଣୁତାମ୍ । ସୁ॒ଵୀର୍ୟ॑ସ୍ୟ॒ ପତ॑ୟସ୍ୟାମ ॥ 6 ॥
37.7 ନକ୍ଷତ୍ରଂ -ଆଶ୍ରେଷଂ ଦେଵତା – ସର୍ପାଃ
ଇ॒ଦଗ୍ମ୍ ସ॒ର୍ପେଭ୍ୟୋ॑ ହ॒ଵିର॑ସ୍ତୁ॒ ଜୁଷ୍ଟ᳚ମ୍ । ଆ॒ଶ୍ରେ॒ଷା ୟେଷା॑-ମନୁ॒ୟନ୍ତି॒ ଚେତଃ॑ ॥ 89 ॥
ୟେ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ-ମ୍ପୃଥି॒ଵୀଂ-କ୍ଷି॒ୟନ୍ତି॑ । ତେନ॑ ସ୍ସ॒ର୍ପାସୋ॒ ହଵ॒ମାଗ॑ମିଷ୍ଠାଃ । ୟେ ରୋ॑ଚ॒ନେ ସୂର୍ୟ॒ସ୍ୟାପି॑ ସ॒ର୍ପାଃ । ୟେ ଦିଵଂ॑ ଦେ॒ଵୀ-ମନୁ॑ସ॒ଞ୍ଚର॑ନ୍ତି । ୟେଷା॑ମାଶ୍ରେ॒ଷା ଅ॑ନୁ॒ୟନ୍ତି॒ କାମ᳚ମ୍ । ତେଭ୍ୟ॑-ସ୍ସ॒ର୍ପେଭ୍ୟୋ॒ ମଧୁ॑-ମଜ୍ଜୁହୋମି ॥ 7 ॥
37.8 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ମଘା ଦେଵତା – ପିତରଃ
ଉପ॑ହୂତାଃ ପି॒ତରୋ॒ ୟେ ମ॒ଘାସୁ॑ । ମନୋ॑ଜଵସ-ସ୍ସୁ॒କୃତ॑-ସ୍ସୁକୃ॒ତ୍ୟାଃ । ତେ ନୋ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେ॒ ହଵ॒ମାଗ॑ମିଷ୍ଠାଃ । ସ୍ଵ॒ଧାଭି॑-ର୍ୟ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରୟ॑ତ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାମ୍ ॥ 90 ॥
ୟେ ଅ॑ଗ୍ନିଦ॒ଗ୍ଧା ୟେ-ଽନ॑ଗ୍ନି-ଦଗ୍ଧାଃ । ୟେ॑-ଽମୁଁଲୋ॒କ-ମ୍ପି॒ତରଃ॑ କ୍ଷି॒ୟନ୍ତି॑ । ୟାଗ୍ଶ୍ଚ॑ ଵି॒ଦ୍ମୟାଗ୍ମ୍ ଉ॑ ଚ॒ ନ ପ୍ର॑ଵି॒ଦ୍ମ । ମ॒ଘାସୁ॑ ୟ॒ଜ୍ଞଗ୍ମ୍ ସୁକୃ॑ତ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାମ୍ ॥ 8 ॥
37.9 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ପୂର୍ଵଫଲ୍ଗୁ॑ନୀ ଦେଵତା – ଅର୍ୟମା
ଗଵାଂ॒ ପତିଃ॒ ଫଲ୍ଗୁ॑ନୀ-ନାମସି॒ ତ୍ଵମ୍ । ତଦ॑ର୍ୟମନ୍ ଵରୁଣ ମିତ୍ର॒ ଚାରୁ॑ । ତନ୍ତ୍ଵା॑ ଵ॒ୟଗ୍ମ୍ ସ॑ନି॒ତାରଗ୍ମ୍॑ ସନୀ॒ନାମ୍ । ଜୀ॒ଵା ଜୀଵ॑ନ୍ତ॒ମୁପ॒ ସଂଵିଁ॑ଶେମ । ୟେନେ॒ମା ଵିଶ୍ଵା॒ ଭୁଵ॑ନାନି॒ ସଞ୍ଜି॑ତା । ୟସ୍ୟ॑ ଦେ॒ଵା ଅ॑ନୁସଂ॒ୟଁନ୍ତି॒ ଚେତଃ॑ ॥ 91 ॥
ଅ॒ର୍ୟ॒ମା ରାଜା॒-ଽଜର॒ସ୍ତୁ ଵି॑ଷ୍ମାନ୍ । ଫଲ୍ଗୁ॑ନୀନା-ମୃଷ॒ଭୋ ରୋ॑ରଵୀତି ॥ 9 ॥
37.10 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଉତ୍ତର ଫ॑ଲ୍ଗୁନୀ ଦେଵତା – ଭଗଃ
ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ॑ ଦେ॒ଵାନାଂ᳚ ଭଗଵୋ ଭଗାସି । ତତ୍ତ୍ଵା॑ ଵିଦୁଃ॒ ଫଲ୍ଗୁ॑ନୀ॒-ସ୍ତସ୍ୟ॑ ଵିତ୍ତାତ୍ । ଅ॒ସ୍ମଭ୍ୟଂ॑-କ୍ଷ॒ତ୍ରମ॒ଜରଗ୍ମ୍॑ ସୁ॒ଵୀର୍ୟ᳚ମ୍ । ଗୋମ॒ଦଶ୍ଵ॑-ଵ॒ଦୁପ॒ସନ୍ନୁ॑-ଦେ॒ହ । ଭଗୋ॑ହ ଦା॒ତା ଭଗ॒ ଇତ୍ପ୍ର॑ଦା॒ତା । ଭଗୋ॑ ଦେ॒ଵୀଃ ଫଲ୍ଗୁ॑ନୀ॒-ରାଵି॑ଵେଶ । ଭଗ॒ସ୍ୟେତ୍ତ-ମ୍ପ୍ର॑ସ॒ଵ-ଙ୍ଗ॑ମେମ । ୟତ୍ର॑ ଦେ॒ଵୈ-ସ୍ସ॑ଧ॒ମାଦଂ॑ ମଦେମ । ॥ 10/ 92 ॥
37.11 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ହସ୍ତଃ ଦେଵତା – ସଵିତ
ଆୟା॑ତୁ ଦେ॒ଵ-ସ୍ସ॑ଵି॒ତୋ ପ॑ୟାତୁ । ହି॒ର॒ଣ୍ୟୟେ॑ନ ସୁ॒ଵୃତା॒ ରଥେ॑ନ । ଵହ॒ନ୍॒. ହସ୍ତଗ୍ମ୍॑ ସୁ॒ଭଗଂ॑ ଁଵିଦ୍ମ॒ନାପ॑ସମ୍ । ପ୍ର॒ୟଚ୍ଛ॑ନ୍ତଂ॒ ପପୁ॑ରିଂ॒ ପୁଣ୍ୟ॒ମଚ୍ଛ॑ । ହସ୍ତଃ॒ ପ୍ରୟ॑ଚ୍ଛ ତ୍ଵ॒ମୃତଂ॒ ଁଵସୀ॑ୟଃ । ଦକ୍ଷି॑ଣେନ॒ ପ୍ରତି॑ଗୃଭ୍ଣୀମ ଏନତ୍ ।
ଦା॒ତାର॑-ମ॒ଦ୍ୟ ସ॑ଵି॒ତା ଵି॑ଦେୟ । ୟୋ ନୋ॒ ହସ୍ତା॑ୟ ପ୍ରସୁ॒ଵାତି॑ ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ ॥ 11 ॥
37.12 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଚିତ୍ରା ଦେଵତା – ତ୍ଵଷ୍ଟା
ତ୍ଵଷ୍ଟା॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମ॒ଭ୍ୟେ॑ତି ଚି॒ତ୍ରାମ୍ । ସୁ॒ଭଗ୍ମ୍ ସ॑ସଂୟୁଁଵ॒ତିଗ୍ମ୍ ରୋଚ॑ମାନାମ୍ ॥ 93 ॥
ନି॒ଵେ॒ଶୟ॑ନ୍ନ॒-ମୃତା॒-ନ୍ମର୍ତ୍ୟାଗ୍॑ଶ୍ଚ । ରୂ॒ପାଣି॑ ପି॒ଗ୍ମ୍॒ଶ-ନ୍ଭୁଵ॑ନାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ । ତନ୍ନ॒ସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା॒ ତଦୁ॑ ଚି॒ତ୍ରା ଵିଚ॑ଷ୍ଟାମ୍ । ତନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମ୍ଭୂରି॒ଦା ଅ॑ସ୍ତୁ॒ ମହ୍ୟ᳚ମ୍ । ତନ୍ନଃ॑ ପ୍ର॒ଜାଂ-ଵୀଁ॒ରଵ॑ତୀଗ୍ମ୍ ସନୋତୁ । ଗୋଭି॑ର୍ନୋ॒ ଅଶ୍ଵୈ॒-ସ୍ସମ॑ନକ୍ତୁ ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ ॥ 12 ॥
37.13 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ସ୍ଵାତୀ ଦେଵତା – ଵାୟୁଃ
ଵା॒ୟୁ-ର୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମ॒ଭ୍ୟେ॑ତି॒ ନିଷ୍ଟ୍ୟା᳚ମ୍ । ତି॒ଗ୍ମଶୃଂ॑ଗୋ ଵୃଷ॒ଭୋ ରୋରୁ॑ଵାଣଃ । ସ॒ମୀ॒ରୟ॒-ନ୍ଭୁଵ॑ନା ମାତ॒ରିଶ୍ଵା᳚ । ଅପ॒ ଦ୍ଵେଷାଗ୍ମ୍॑ସି ନୁଦତା॒ମରା॑ତୀଃ ॥ 94 ॥
ତନ୍ନୋ॑ ଵା॒ୟସ୍ତଦୁ॒ ନିଷ୍ଟ୍ୟା॑ ଶୃଣୋତୁ । ତନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମ୍ଭୂରି॒ଦା ଅ॑ସ୍ତୁ॒ ମହ୍ୟ᳚ମ୍ । ତନ୍ନୋ॑ ଦେ॒ଵାସୋ॒ ଅନୁ॑ ଜାନନ୍ତୁ॒ କାମ᳚ମ୍ । ୟଥା॒ ତରେ॑ମ ଦୁରି॒ତାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ ॥ 13 ॥
37.14 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଵିଶାଖା ଦେଵତା – ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀଃ
ଦୂ॒ର-ମ॒ସ୍ମଚ୍ଛତ୍ର॑ଵୋ ୟନ୍ତୁ ଭୀ॒ତାଃ । ତଦି॑ନ୍ଦ୍ରା॒ଗ୍ନୀ କୃ॑ଣୁତାଂ॒ ତ-ଦ୍ଵିଶା॑ଖେ । ତନ୍ନୋ॑ ଦେ॒ଵା ଅନୁ॑ମଦନ୍ତୁ ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ । ପ॒ଶ୍ଚା-ତ୍ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦଭ॑ୟନ୍ନୋ ଅସ୍ତୁ । ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣା॒-ମଧି॑ପତ୍ନୀ॒ ଵିଶା॑ଖେ । ଶ୍ରେଷ୍ଠା॑-ଵିନ୍ଦ୍ରା॒ଗ୍ନୀ ଭୁଵ॑ନସ୍ୟ ଗୋ॒ପୌ ॥ 95 ॥
ଵିଷୂ॑ଚ॒-ଶ୍ଶତ୍ରୂ॑ନପ॒ବାଧ॑ମାନୌ । ଅପ॒କ୍ଷୁଧ॑-ନ୍ନୁଦତା॒ମରା॑ତିମ୍ । ॥ 14 ॥
37.15 ପୌର୍ଣମାସି
ପୂ॒ର୍ଣା ପ॒ଶ୍ଚାଦୁ॒ତ ପୂ॒ର୍ଣା ପୁ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ଉନ୍ମ॑ଧ୍ୟ॒ତଃ ପୌ᳚ର୍ଣମା॒ସୀ ଜି॑ଗାୟ । ତସ୍ୟାଂ᳚ ଦେ॒ଵା ଅଧି॑ ସଂ॒ଵଁସ॑ନ୍ତଃ । ଉ॒ତ୍ତ॒ମେ ନାକ॑ ଇ॒ହ ମା॑ଦୟନ୍ତାମ୍ । ପୃ॒ଥ୍ଵୀ ସୁ॒ଵର୍ଚା॑ ୟୁଵ॒ତି-ସ୍ସ॒ଜୋଷାଃ᳚ । ପୌ॒ର୍ଣ॒ମା॒ସ୍ୟୁଦ॑ଗା॒-ଚ୍ଛୋଭ॑ମାନା । ଆ॒ପ୍ୟା॒ୟ-ୟ॑ନ୍ତୀ ଦୁରି॒ତାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ । ଉ॒ରୁ-ନ୍ଦୁହାଂ॒ ୟଁଜ॑ମାନାୟ ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ ॥ 15/96 (26) ॥
37.16 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଅନୂରାଧା ଦେଵତା – ମିତ୍ରଃ
ଋ॒ଦ୍ଧ୍ୟାସ୍ମ॑ ହ॒ଵ୍ୟୈ-ର୍ନମ॑ସୋପ॒ସଦ୍ୟ॑ । ମି॒ତ୍ର-ନ୍ଦେ॒ଵ-ମ୍ମି॑ତ୍ର॒ଧେୟ॑ନ୍ନୋ ଅସ୍ତୁ । ଅ॒ନୂ॒ରା॒ଧାନ୍. ହ॒ଵିଷା॑ ଵ॒ର୍ଧୟ॑ନ୍ତଃ । ଶ॒ତ-ଞ୍ଜୀ॑ଵେମ ଶ॒ରଦ॒ସ୍ସଵୀ॑ରାଃ । ଚି॒ତ୍ରଂ-ନକ୍ଷ॑ତ୍ର॒-ମୁଦ॑ଗା-ତ୍ପୁ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ଅ॒ନୂ॒ରା॒ଧାସ॒ ଇତି॒ ୟ-ଦ୍ଵଦ॑ନ୍ତି । ତନ୍ମି॒ତ୍ର ଏ॑ତି ପ॒ଥିଭି॑-ର୍ଦେଵ॒ୟାନୈଃ᳚ । ହି॒ର॒ଣ୍ୟୟୈ॒-ର୍ଵିତ॑ତୈ-ର॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେ ॥ 16 ॥
37.17 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଜ୍ୟେଷ୍ଠା ଦେଵତା – ଇନ୍ଦ୍ରଃ
ଇନ୍ଦ୍ରୋ᳚ ଜ୍ୟେ॒ଷ୍ଠା-ମନୁ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରମେତି । ୟସ୍ମି॑ନ୍ ଵୃ॒ତ୍ରଂ-ଵୃଁ॑ତ୍ର॒ ତୂର୍ୟେ॑ ତ॒ତାର॑ ॥ 97 ॥
ତସ୍ମି॑ନ୍ ଵ॒ୟ-ମ॒ମୃତଂ॒ ଦୁହା॑ନାଃ । କ୍ଷୁଧ॑ନ୍ତରେମ॒ ଦୁରି॑ତିଂ॒ ଦୁରି॑ଷ୍ଟିମ୍ । ପୁ॒ର॒ନ୍ଦ॒ରାୟ॑ ଵୃଷ॒ଭାୟ॑ ଧୃ॒ଷ୍ଣଵେ᳚ । ଅଷା॑ଢାୟ॒ ସହ॑ମାନାୟ ମୀ॒ଢୁଷେ᳚ । ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ ଜ୍ୟେ॒ଷ୍ଠା ମଧୁ॑ମ॒ଦ୍ଦୁହା॑ନା । ଉ॒ରୁ-ଙ୍କୃ॑ଣୋତୁ॒ ୟଜ॑ମାନାୟ ଲୋ॒କମ୍ ॥ 17 ॥
37.18 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ମୂଲଂ ଦେଵତା – ପ୍ରଜାପତିଃ
ମୂଲଂ॑ ପ୍ର॒ଜାଂ-ଵୀଁ॒ରଵ॑ତୀଂ-ଵିଁଦେୟ । ପରା᳚ଚ୍ୟେତୁ॒ ନିର୍-ଋ॑ତିଃ ପରା॒ଚା । ଗୋଭି॒-ର୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମ୍ପ॒ଶୁଭି॒-ସ୍ସମ॑କ୍ତମ୍ । ଅହ॑-ର୍ଭୂୟା॒-ଦ୍ୟଜ॑ମାନାୟ॒ ମହ୍ୟ᳚ମ୍ ॥ 98 ॥
ଅହ॑ର୍ନୋ ଅ॒ଦ୍ୟ ସୁ॑ଵି॒ତେ ଦ॑ଧାତୁ । ମୂଲଂ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ର॒ମିତି॒ ୟ-ଦ୍ଵଦ॑ନ୍ତି । ପରା॑ଚୀଂ-ଵାଁ॒ଚା ନିର୍-ଋ॑ତି-ନ୍ନୁଦାମି । ଶି॒ଵ-ମ୍ପ୍ର॒ଜାୟୈ॑ ଶି॒ଵମ॑ସ୍ତୁ॒ ମହ୍ୟ᳚ମ୍ ॥ 18 ॥
37.19 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ପୂର୍ଵାଷାଢା ଦେଵତା – ଆପଃ
ୟା ଦି॒ଵ୍ୟା ଆପଃ॒ ପୟ॑ସା ସମ୍ବଭୂ॒ଵୁଃ । ୟା ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ ଉ॒ତ ପାର୍ଥି॑ଵୀ॒ର୍ୟାଃ ।
ୟାସା॑ମଷା॒ଢା ଅ॑ନୁ॒ୟନ୍ତି॒ କାମ᳚ମ୍ । ତା ନ॒ ଆପ॒-ଶ୍ଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟୋ॒ନା ଭ॑ଵନ୍ତୁ । ୟାଶ୍ଚ॒ କୂପ୍ୟା॒ ୟାଶ୍ଚ॑ ନା॒ଦ୍ୟା᳚-ସ୍ସମୁ॒ଦ୍ରିୟାଃ᳚ । ୟାଶ୍ଚ॑ ଵୈଶ॒ନ୍ତୀରୁ॒ତ ପ୍ରା॑ସ॒ଚୀର୍ୟାଃ ॥ 99 ॥
ୟାସା॑ମଷା॒ଢା ମଧୁ॑ ଭ॒କ୍ଷୟ॑ନ୍ତି । ତା ନ॒ ଆପ॒-ଶ୍ଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟୋ॒ନା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ॥ 19 ॥
37.20 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଉତ୍ତରାଷାଢା ଦେଵତା – ଵିଶ୍ଵେଦେଵଃ
ତନ୍ନୋ॒ ଵିଶ୍ଵେ॒ ଉପ॑ ଶୃଣ୍ଵନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ । ତଦ॑ଷା॒ଢା ଅ॒ଭି ସଂୟଁ॑ନ୍ତୁ ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ । ତନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମ୍ପ୍ରଥତା-ମ୍ପ॒ଶୁଭ୍ୟଃ॑ । କୃ॒ଷି-ର୍ଵୃ॒ଷ୍ଟି-ର୍ୟଜ॑ମାନାୟ କଲ୍ପତାମ୍ । ଶୁ॒ଭ୍ରାଃ କ॒ନ୍ୟା॑ ୟୁଵ॒ତୟ॑-ସ୍ସୁ॒ପେଶ॑ସଃ । କ॒ର୍ମ॒କୃତ॑-ସ୍ସୁ॒କୃତୋ॑ ଵୀ॒ର୍ୟା॑ଵତୀଃ । ଵିଶ୍ଵା᳚-ନ୍ଦେ॒ଵାନ୍. ହ॒ଵିଷା॑ ଵ॒ର୍ଧୟ॑ନ୍ତୀଃ । ଅ॒ଷା॒ଢାଃ କାମ॒-ମୁପ॑ୟାନ୍ତୁ ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ ॥ 20/100 ॥
37.21 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଅଭିଜିତ୍ ଦେଵତା – ବ୍ରହ୍ମା
ୟସ୍ମି॒-ନ୍ବ୍ରହ୍ମା॒-ଽଭ୍ୟଜ॑ୟ॒-ଥ୍ସର୍ଵ॑ମେ॒ତତ୍ । ଅ॒ମୁଞ୍ଚ॑ ଲୋ॒କ ମି॒ଦମୂ॑ଚ॒ ସର୍ଵଂ᳚। ତନ୍ନୋ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମଭି॒ଜି-ଦ୍ଵି॒ଜିତ୍ୟ॑ । ଶ୍ରିୟ॑-ନ୍ଦଧା॒ତ୍ଵହୃ॑ଣୀୟମାନମ୍ । ଉ॒ଭୌ ଲୋ॒କୌ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ସଞ୍ଜି॑ତେ॒ମୌ । ତନ୍ନୋ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ର-ମଭି॒ଜି-ଦ୍
ଵିଚ॑ଷ୍ଟାମ୍ । ତସ୍ମି॑ନ୍ ଵ॒ୟ-ମ୍ପୃତ॑ନା॒ ସ୍ସଞ୍ଜ॑ୟେମ । ତନ୍ନୋ॑ ଦେ॒ଵାସୋ॒ ଅନୁ॑ଜାନନ୍ତୁ॒ କାମ᳚ମ୍ ॥ 21 ॥
37.22 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଶ୍ରଵଣଂ ଦେଵତା – ଵିଷ୍ଣୁଃ
ଶୃ॒ଣ୍ଵନ୍ତି॑ ଶ୍ରୋ॒ଣା-ମ॒ମୃତ॑ସ୍ୟ ଗୋ॒ପାମ୍ । ପୁଣ୍ୟା॑ମସ୍ୟା॒ ଉପ॑ଶୃଣୋମି॒ ଵାଚ᳚ମ୍ ॥ 101 ॥
ମ॒ହୀ-ନ୍ଦେ॒ଵୀଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁ॑ପତ୍ନୀ ମଜୂ॒ର୍ୟାମ୍ । ପ୍ର॒ତୀଚୀ॑ ମେନାଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିଷା॑ ୟଜାମଃ । ତ୍ରେ॒ଧା ଵିଷ୍ଣୁ॑-ରୁରୁଗା॒ୟୋ ଵିଚ॑କ୍ରମେ । ମ॒ହୀ-ନ୍ଦିଵଂ॑ ପୃଥି॒ଵୀ-ମ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷମ୍ ।
ତଚ୍ଛ୍ରୋ॒ଣୈତି॒ ଶ୍ରଵ॑-ଇ॒ଚ୍ଛମା॑ନା । ପୁଣ୍ୟ॒ଗ୍ଗ୍॒ ଶ୍ଲୋକଂ॒ ଁୟଜ॑ମାନାୟ କୃଣ୍ଵ॒ତୀ ॥ 22 ॥
37.23 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଶ୍ରଵିଷ୍ଟା ଦେଵତା – ଵସଵଃ
ଅ॒ଷ୍ଟୌ ଦେ॒ଵା ଵସ॑ଵସ୍ସୋ॒ମ୍ୟାସଃ॑ । ଚତ॑ସ୍ରୋ ଦେ॒ଵୀ ର॒ଜରା॒-ଶ୍ଶ୍ରଵି॑ଷ୍ଠାଃ । ତେ ୟ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପା᳚ନ୍ତୁ॒ ରଜ॑ସଃ ପ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରୀଣ॑-ମ॒ମୃତଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ॥ 102 ॥
ୟ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ନଃ॑ ପାନ୍ତୁ॒ ଵସ॑ଵଃ ପୁ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ଦ॒କ୍ଷି॒ଣ॒ତୋ॑-ଽଭିୟ॑ନ୍ତୁ॒ ଶ୍ରଵି॑ଷ୍ଠାଃ । ପୁଣ୍ୟ॒ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରମ॒ଭି ସଂଵିଁ॑ଶାମ । ମା ନୋ॒ ଅରା॑ତି-ର॒ଘଶ॒ଗ୍ମ୍॒ ସାଗନ୍ନ୍॑ ॥ 23 ॥
37.24 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଶତଭିଷକ୍ ଦେଵତା – ଵରୁଣଃ
କ୍ଷ॒ତ୍ରସ୍ୟ॒ ରାଜା॒ ଵରୁ॑ଣୋ-ଽଧିରା॒ଜଃ । ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣାଗ୍ମ୍ ଶ॒ତଭି॑ଷ॒ଗ୍ ଵସି॑ଷ୍ଠଃ । ତୌ ଦେ॒ଵେଭ୍ୟଃ॑ କୃଣୁତୋ ଦୀ॒ର୍ଘମାୟୁଃ॑ । ଶ॒ତଗ୍ମ୍ ସ॒ହସ୍ରା॑ ଭେଷ॒ଜାନି॑ ଧତ୍ତଃ । ୟ॒ଜ୍ଞନ୍ନୋ॒ ରାଜା॒ ଵରୁ॑ଣ॒ ଉପ॑ୟାତୁ । ତନ୍ନୋ॒ ଵିଶ୍ଵେ॑ ଅ॒ଭିସଂୟଁ॑ନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ ॥ 103 ॥
ତନ୍ନୋ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରଗ୍ମ୍ ଶ॒ତଭି॑ଷଗ୍ ଜୁଷା॒ଣମ୍ । ଦୀ॒ର୍ଘମାୟୁଃ॒ ପ୍ରତି॑ର-ଦ୍ଭେଷ॒ଜାନି॑ ॥ 24 ॥
37.25 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ପୂର୍ଵପ୍ରୋଷ୍ଠପଦା ଦେଵତା – ଅଜୟେକପାଦଃ
ଅ॒ଜ ଏକ॑ପା॒-ଦୁଦ॑ଗା-ତ୍ପୁ॒ରସ୍ତା᳚ତ୍ । ଵିଶ୍ଵା॑ ଭୂ॒ତାନି॑ ପ୍ରତି॒ ମୋଦ॑ମାନଃ । ତସ୍ୟ॑ ଦେ॒ଵାଃ ପ୍ର॑ସ॒ଵଂ-ୟଁ॑ନ୍ତି॒ ସର୍ଵେ᳚ । ପ୍ରୋ॒ଷ୍ଠ॒ପ॒ଦାସୋ॑ ଅ॒ମୃତ॑ସ୍ୟ ଗୋ॒ପାଃ । ଵି॒ଭ୍ରାଜ॑ମାନ-ସ୍ସମିଧା॒ନ ଉ॒ଗ୍ରଃ । ଆ-ଽନ୍ତରି॑କ୍ଷ-ମରୁହ॒ଦ-ଗ॒ନ୍ଦ୍ୟାମ୍ । ତଗ୍ମ୍ ସୂର୍ୟ॑-ନ୍ଦେ॒ଵ-ମ॒ଜମେକ॑ପାଦମ୍ । ପ୍ରୋ॒ଷ୍ଠ॒ପ॒ଦାସୋ॒ ଅନୁ॑ୟନ୍ତି॒ ସର୍ଵେ᳚ ॥ 25 / 104 ॥
37.26 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଉତ୍ତରପ୍ରୋଷ୍ଠପଦା ଦେଵତା – ଅହିର୍ବୁଧ୍ନିୟଃ
ଅହି॑-ର୍ବୁ॒ଧ୍ନିୟଃ॒ ପ୍ରଥ॑ମାନ ଏତି । ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ॑ ଦେ॒ଵାନା॑ମୁ॒ତ ମାନୁ॑ଷାଣାମ୍ । ତ-ମ୍ବ୍ରା᳚ହ୍ମ॒ଣା-ସ୍ସୋ॑ମ॒ପା-ସ୍ସୋ॒ମ୍ୟାସଃ॑ । ପ୍ରୋ॒ଷ୍ଠ॒ପ॒ଦାସୋ॑ ଅ॒ଭିର॑କ୍ଷନ୍ତି॒ ସର୍ଵେ᳚ । ଚ॒ତ୍ଵାର॒ ଏକ॑ମ॒ଭି କର୍ମ॑ ଦେ॒ଵାଃ । ପ୍ରୋ॒ଷ୍ଠ॒ପ॒ଦାସ॒ ଇତି॒ ୟାନ୍. ଵଦ॑ନ୍ତି । ତେ ବୁ॒ଧ୍ନିୟଂ॑ ପରି॒ଷଦ୍ୟଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ତୁ॒ଵନ୍ତଃ॑ । ଅହିଗ୍ମ୍॑ ରକ୍ଷନ୍ତି॒ ନମ॑ସୋପ॒ସଦ୍ୟ॑ ॥ 26 ॥
37.27 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ରେଵତୀ ଦେଵତା – ପୂଷା
ପୂ॒ଷା ରେ॒ଵତ୍ୟନ୍ଵେ॑ତି॒ ପନ୍ଥା᳚ମ୍ । ପୁ॒ଷ୍ଟି॒ପତୀ॑ ପଶୁ॒ପା ଵାଜ॑ବସ୍ତ୍ୟୌ ॥ 105 ॥
ଇ॒ମାନି॑ ହ॒ଵ୍ୟା ପ୍ରୟ॑ତା ଜୁଷା॒ଣା । ସୁ॒ଗୈର୍ନୋ॒ ୟାନୈ॒ରୁପ॑ୟାତାଂ-ୟଁ॒ଜ୍ଞମ୍ । କ୍ଷୁ॒ଦ୍ରା-ନ୍ପ॒ଶୂ-ନ୍ର॑କ୍ଷତୁ ରେ॒ଵତୀ॑ ନଃ । ଗାଵୋ॑ ନୋ॒ ଅଶ୍ଵା॒ଗ୍ମ୍॒ ଅନ୍ଵେ॑ତୁ ପୂ॒ଷା । ଅନ୍ନ॒ଗ୍ମ୍॒ ରକ୍ଷ॑ନ୍ତୌ ବହୁ॒ଧା ଵିରୂ॑ପମ୍ । ଵାଜଗ୍ମ୍॑ ସନୁତାଂ॒ ଁୟଜ॑ମାନାୟ ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ ॥ 27 ॥
37.28 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଅଶ୍ଵିନୀ ଦେଵତା – ଅଶ୍ଵିନୀ ଦେଵ
ତଦ॒ଶ୍ଵିନା॑-ଵଶ୍ଵ॒ୟୁଜୋପ॑ୟାତାମ୍ । ଶୁଭ॒ଙ୍ଗମି॑ଷ୍ଠୌ ସୁ॒ୟମେ॑ଭି॒ରଶ୍ଵୈଃ᳚ । ସ୍ଵନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିଷା॒ ୟଜ॑ନ୍ତୌ । ମଧ୍ଵା॒ ସମ୍ପୃ॑କ୍ତୌ॒ ୟଜୁ॑ଷା॒ ସମ॑କ୍ତୌ ॥ 106 ॥
ୟୌ ଦେ॒ଵାନା᳚-ମ୍ଭି॒ଷଜୌ॑ ହଵ୍ୟଵା॒ହୌ । ଵିଶ୍ଵ॑ସ୍ୟ ଦୂ॒ତା-ଵ॒ମୃତ॑ସ୍ୟ ଗୋ॒ପୌ । ତୌ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରଂ-ଜୁଜୁଷା॒ଣୋ-ପ॑ୟାତାମ୍ । ନମୋ॒-ଽଶ୍ଵିଭ୍ୟାଂ᳚ କୃଣୁମୋ-ଽଶ୍ଵ॒ୟୁଗ୍ଭ୍ୟା᳚ମ୍ ॥ 28 ॥
37.29 ନକ୍ଷତ୍ରଂ – ଅପଭରଣୀ ଦେଵତା – ୟମଃ
ଅପ॑ ପା॒ପ୍ମାନଂ॒ ଭର॑ଣୀ-ର୍ଭରନ୍ତୁ । ତ-ଦ୍ୟ॒ମୋ ରାଜା॒ ଭଗ॑ଵା॒ନ୍॒. ଵିଚ॑ଷ୍ଟାମ୍ । ଲୋ॒କସ୍ୟ॒ ରାଜା॑ ମହ॒ତୋ ମ॒ହାନ୍. ହି । ସୁ॒ଗନ୍ନଃ॒ ପନ୍ଥା॒ମଭ॑ୟ-ଙ୍କୃଣୋତୁ । ୟସ୍ମି॒-ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେ ୟ॒ମ ଏତି॒ ରାଜା᳚ । ୟସ୍ମି॑ନ୍ନେନ-ମ॒ଭ୍ୟଷିଂ॑ଚନ୍ତ ଦେ॒ଵାଃ । ତଦ॑ସ୍ୟ ଚି॒ତ୍ରଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିଷା॑ ୟଜାମ । ଅପ॑ ପା॒ପ୍ମାନଂ॒ ଭର॑ଣୀ-ର୍ଭରନ୍ତୁ ॥ 29 ॥
37.30 ଅମାଵାସି
ନି॒ଵେଶ॑ନୀ॒ ୟତ୍ତେ॑ ଦେ॒ଵା ଅଦ॑ଧୁଃ ।
ନି॒ଵେଶ॑ନୀ ସ॒ଙ୍ଗମ॑ନୀ॒ ଵସୂ॑ନାଂ॒ ଁଵିଶ୍ଵା॑ ରୂ॒ପାଣି॒ ଵସୂ᳚ନ୍ୟା-ଵେ॒ଶୟ॑ନ୍ତୀ । ସ॒ହ॒ସ୍ର॒ପୋ॒ଷଗ୍ମ୍ ସୁ॒ଭଗା॒ ରରା॑ଣା॒ ସା ନ॒ ଆଗ॒ନ୍ ଵର୍ଚ॑ସା ସଂଵିଁଦା॒ନା ।
ୟତ୍ତେ॑ ଦେ॒ଵା ଅଦ॑ଧୁ-ର୍ଭାଗ॒ଧେୟ॒-ମମା॑ଵାସ୍ୟେ
ସଂ॒ଵଁସ॑ନ୍ତୋ ମହି॒ତ୍ଵା । ସା ନୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପି॑ପୃହି ଵିଶ୍ଵଵାରେ ର॒ୟିନ୍ନୋ॑ ଧେହି ସୁଭଗେ ସୁ॒ଵୀରଂ᳚ ॥ 30/107 (27) ॥
37.31 ଚନ୍ଦ୍ରମା
ନଵୋ॑ ନଵୋ ଭଵତି॒ ଜାୟ॑ମାନୋ॒ ୟମା॑ଦି॒ତ୍ୟା ଅ॒ଗ୍ମ୍॒ଶୁମା᳚-ପ୍ୟା॒ୟୟ॑ନ୍ତି ।
ନଵୋ॑ ନଵୋ ଭଵତି॒ ଜାୟ॑ମା॒ନୋ-ଽହ୍ନା᳚-ଙ୍କେ॒ତୁ-ରୁ॒ଷସା॑ ମେ॒ତ୍ୟଗ୍ରେ᳚ ।
ଭା॒ଗ-ନ୍ଦେ॒ଵେଭ୍ୟୋ॒ ଵିଦ॑ଧାତ୍ୟା॒ୟ-ନ୍ପ୍ରଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା᳚ସ୍ତିରତି ଦୀ॒ର୍ଘମାୟୁଃ॑ ।
ୟମା॑ଦି॒ତ୍ୟା ଅ॒ଗ୍ମ୍॒ଶୁମା᳚ପ୍ୟା॒ୟୟ॑ନ୍ତି॒ ୟମକ୍ଷି॑ତ॒-ମକ୍ଷି॑ତୟଃ॒ ପିବ॑ନ୍ତି ।
ତେନ॑ ନୋ॒ ରାଜା॒ ଵରୁ॑ଣୋ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॒ ରାପ୍ୟା॑ୟୟନ୍ତୁ॒ ଭୁଵ॑ନସ୍ୟ ଗୋ॒ପାଃ ।
37.32 ଅହୋ ରାତ୍ରୀ
ୟେ ଵିରୂ॑ପେ॒ ସମ॑ନସା ସଂ॒ଵ୍ୟଁୟ॑ନ୍ତୀ । ସ॒ମା॒ନ-ନ୍ତନ୍ତୁଂ॑ ପରିତା-ତ॒ନାତେ᳚ ।
ଵି॒ଭୂ ପ୍ର॒ଭୂ ଅ॑ନୁ॒ଭୂ ଵି॒ଶ୍ଵତୋ॑ ହୁଵେ । ତେ ନୋ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେ॒ ହଵ॒ମାଗ॑ମେତମ୍ ।
ଵ॒ୟ-ନ୍ଦେ॒ଵୀ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ସଂଵିଁଦା॒ନାଃ । ସୁ॒ରତ୍ନା॑ସୋ ଦେ॒ଵଵୀ॑ତିଂ॒ ଦଧା॑ନାଃ ॥ 108 ॥
ଅ॒ହୋ॒ରା॒ତ୍ରେ ହ॒ଵିଷା॑ ଵ॒ର୍ଧୟ॑ନ୍ତଃ । ଅତି॑ ପା॒ପ୍ମାନ॒-ମତି॑ମୁକ୍ତ୍ୟା ଗମେମ ॥
37.33 ଉଷା
ପ୍ରତ୍ୟୁ॑ଵ ଦୃଶ୍ୟାୟ॒ତୀ । ଵ୍ୟୁ॒ଚ୍ଛନ୍ତୀ॑ ଦୁହି॒ତା ଦି॒ଵଃ । ଅ॒ପୋ ମ॒ହୀ ଵୃ॑ଣୁତେ॒ ଚକ୍ଷୁ॑ଷା । ତମୋ॒ ଜ୍ୟୋତି॑ଷ୍-କୃଣୋତି ସୂ॒ନରୀ᳚ ।
ଉଦୁ॒ ସ୍ତ୍ରିୟା᳚ସ୍ସଚତେ॒ ସୂର୍ୟଃ॑ । ସ ଚା॑ ଉ॒ଦ୍ୟନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ର ମର୍ଚି॒ମତ୍ ।
ତଵେ ଦୁ॑ଷୋ॒ ଵ୍ୟୁଷି॒ ସୂର୍ୟ॑ସ୍ୟ ଚ । ସମ୍ଭ॒କ୍ତେନ॑ ଗମେମହି ॥ 109 ॥
37.34 ନକ୍ଷତ୍ରଃ
ତନ୍ନୋ॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ର ମର୍ଚି॒ମତ୍ । ଭା॒ନୁ॒ମତ୍ତେଜ॑ ଉ॒ଚ୍ଛର॑ତ୍ । ଉପ॑ ୟ॒ଜ୍ଞମି॒ହାଗ॑ମତ୍ । ପ୍ରନକ୍ଷ॑ତ୍ରାୟ ଦେ॒ଵାୟ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରା॒ୟେନ୍ଦୁଗ୍ମ୍॑ ହଵାମହେ । ସ ନ॑ ସ୍ସଵି॒ତା ସୁ॑ଵ-ଥ୍ସ॒ନିମ୍ । ପୁ॒ଷ୍ଟି॒ଦାଂ-ଵୀଁ॒ରଵ॑ତ୍ତମମ୍ ॥
37.35 ସୂର୍ୟଃ
ଉଦୁ॒ତ୍ୟ-ଞ୍ଚି॒ତ୍ରମ୍ ॥
ଉଦୁ॒ତ୍ୟ-ଞ୍ଜା॒ତଵେ॑ଦସ-ନ୍ଦେ॒ଵଂ-ଵଁ॑ହନ୍ତି କେ॒ତଵଃ॑ । ଦୃ॒ଶେ ଵିଶ୍ଵା॑ୟ॒ ସୂର୍ୟ᳚ମ୍ ।
ଚି॒ତ୍ର-ନ୍ଦେ॒ଵାନା॒ ମୁଦ॑ଗା॒ଦନୀ॑କଂ॒ ଚକ୍ଷୁ॑-ର୍ମି॒ତ୍ରସ୍ୟ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ୟା॒ଗ୍ନେଃ ॥ 110 ॥
ଆ-ଽପ୍ରା॒ ଦ୍ୟାଵା॑ପୃ॒ଥିଵୀ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒ ସୂର୍ୟ॑ ଆ॒ତ୍ମା ଜଗ॑ତସ୍ତ॒ସ୍ଥୁଷ॑ଶ୍ଚ ॥
37.36 ଅଦିତିଃ
ଅଦି॑ତିର୍ନ ଉରୁଷ୍ୟତୁ ମ॒ହୀମୂ॒ଷୁ ମା॒ତର᳚ମ୍ ॥
ଅଦି॑ତିର୍ନ ଉରୁଷ୍ୟ॒-ତ୍ଵଦି॑ତି॒-ଶ୍ଶର୍ମ॑ ୟଚ୍ଛତୁ । ଅଦି॑ତିଃ ପା॒ତ୍ଵଗ୍ମ୍ ହ॑ସଃ ॥
ମ॒ହୀମୂ॒ଷୁ ମା॒ତରଗ୍ମ୍॑ ସୁଵ୍ର॒ତାନା॑-ମୃ॒ତସ୍ୟ॒ ପତ୍ନୀ॒ ମଵ॑ସେ ହୁଵେମ ।
ତୁ॒ଵି॒କ୍ଷ॒ତ୍ରା-ମ॒ଜର॑ନ୍ତୀ ମୁରୂ॒ଚୀଗ୍ମ୍ ସୁ॒ଶର୍ମା॑ଣ॒-ମଦି॑ତିଗ୍ମ୍ ସୁ॒ପ୍ରଣୀ॑ତିମ୍ ।
37.37 ଵିଷ୍ଣୁଃ
ଇ॒ଦଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁ॒ ପ୍ରତଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଃ॑ ॥
ଇ॒ଦଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁ॒-ର୍ଵିଚ॑କ୍ରମେ ତ୍ରେ॒ଧା ନିଦ॑ଧେ ପ॒ଦମ୍ । ସମୂ॑ଢମସ୍ୟ ପାଗ୍ମ୍ ସୁ॒ରେ ॥
ପ୍ରତଦ୍ଵିଷ୍ଣୁ॑ ସ୍ତଵତେ ଵୀ॒ର୍ୟା॑ୟ । ମୃ॒ଗୋ ନ ଭୀ॒ମଃ କୁ॑ଚ॒ରୋ ଗି॑ରି॒ଷ୍ଠାଃ । ୟସ୍ୟୋ॒ରୁଷୁ॑ ତ୍ରି॒ଷୁ ଵି॒କ୍ରମ॑ଣେଷୁ । ଅଧି॑କ୍ଷି॒ୟନ୍ତି॒ ଭୁଵ॑ନାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ ॥ 111 ॥
37.38 ଅଗ୍ନିଃ
ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ମୂ॒ର୍ଧା ଭୁଵଃ॑ ॥
ଅ॒ଗ୍ନି-ର୍ମୂ॒ର୍ଧା ଦି॒ଵଃ କ॒କୁତ୍ପତିଃ॑ ପୃଥି॒ଵ୍ୟା ଅ॒ୟମ୍ । ଅ॒ପାଗ୍ମ୍ ରେତାଗ୍ମ୍॑ସି ଜିନ୍ଵତି ॥ ଭୁଵୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॒ ରଜ॑ସଶ୍ଚ ନେ॒ତା ୟତ୍ରା॑ ନି॒ୟୁଦ୍ଭି॒-ସ୍ସଚ॑ସେ
ଶି॒ଵାଭିଃ॑ । ଦି॒ଵି ମୂ॒ର୍ଧାନଂ॑ ଦଧିଷେ ସୁଵ॒ର୍॒ଷା-ଞ୍ଜି॒ହ୍ଵାମ॑ଗ୍ନେ ଚକୃଷେ ହଵ୍ୟ॒ଵାହ᳚ମ୍ ।
37.39 ଅନୁମତ
ଅନୁ॑ନୋ॒-ଽଦ୍ୟାନୁ॑ମତି॒-ରନ୍ଵିଦ॑ନୁମତେ॒ ତ୍ଵମ୍ ॥
ଅନୁ॑ନୋ॒-ଽଦ୍ୟାନୁ॑ମତି ର୍ୟ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ଦେ॒ଵେଷୁ॑ ମନ୍ୟତାମ୍ । ଅ॒ଗ୍ନିଶ୍ଚ॑ ହଵ୍ୟ॒ଵାହ॑ନୋ॒ ଭଵ॑ତା-ନ୍ଦା॒ଶୁଷେ॒ ମୟଃ॑ ।
ଅନ୍ଵିଦ॑ନୁମତେ॒ ତ୍ଵ-ମ୍ମନ୍ୟା॑ସୈ॒ ଶଞ୍ଚ॑ ନଃ କୃଧି । କ୍ରତ୍ଵେ॒ ଦକ୍ଷା॑ୟ ନୋ ହିନୁ॒ ପ୍ରଣ॒ ଆୟୂଗ୍ମ୍॑ଷି ତାରିଷଃ ।
37.40 ହଵ୍ୟଵାହଃ (ଅଗ୍ନିଃ)
ହ॒ଵ୍ୟ॒ଵାହ॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ଵି॑ଷ୍ଟମ୍ ॥
ହ॒ଵ୍ୟ॒ଵାହ॑ମଭି-ମାତି॒ଷାହ᳚ମ୍ । ର॒କ୍ଷୋ॒ହଣଂ॒ ପୃତ॑ନାସୁ ଜି॒ଷ୍ଣୁମ୍ ।
ଜ୍ୟୋତି॑ଷ୍ମନ୍ତଂ॒ ଦୀଦ୍ୟ॑ତଂ॒ ପୁର॑ନ୍ଧିମ୍ । ଅ॒ଗ୍ନିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵି॑ଷ୍ଟ॒ କୃତ॒ମା ହୁ॑ଵେମ ।
ସ୍ଵି॑ଷ୍ଟ ମଗ୍ନେ ଅ॒ଭିତ-ତ୍ପୃ॑ଣାହି । ଵିଶ୍ଵା॑ ଦେଵ॒ ପୃତ॑ନା ଅ॒ଭିଷ୍ୟ ।
ଉ॒ରୁନ୍ନଃ॒ ପନ୍ଥା᳚-ମ୍ପ୍ରଦି॒ଶନ୍ ଵିଭା॑ହି । ଜ୍ୟୋତି॑ଷ୍ମଦ୍ଧେହ୍ୟ॒ ଜର॑ନ୍ନ॒ ଆୟୁଃ॑ ॥ 112/28 ॥
38 ନକ୍ଷତ୍ର ଉପହୋମ ମନ୍ତ୍ରାଃ
(ତୈ. ବ୍ରା. 3.1.4.1-3.1.6.7)
38.1 କୃତ୍ତିକା
ଅ॒ଗ୍ନୟେ॒ ସ୍ଵାହା॒ କୃତ୍ତି॑କାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ଅ॒ମ୍ବାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଦୁ॒ଲାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ନି॒ତ॒ତ୍ନ୍ୟୈ ସ୍ଵାହା॒ ଽଭ୍ରୟ॑ନ୍ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ମେ॒ଘୟ॑ନ୍ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଵ॒ର୍॒ଷୟ॑ନ୍ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଚୁ॒ପୁ॒ଣୀକା॑ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.2 ରୋହିଣୀ
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତୟେ॒ ସ୍ଵାହା॑ ରୋହି॒ଣ୍ୟୈ ସ୍ଵାହା᳚ । ରୋଚ॑ମାନାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ପ୍ର॒ଜାଭ୍ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.3 ମୃଗଶୀ.ର୍ଷଃ
ସୋମା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॑ ମୃଗଶୀ॒ର୍॒ଷାୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଇ॒ନ୍ଵ॒କାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହୌଷ॑ଧୀଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ରା॒ଜ୍ୟାୟ॒ ସ୍ଵାହା॒-ଽଭିଜି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 113 ॥
38.4 ଆର୍ଦ୍ରା
ରୁ॒ଦ୍ରାୟ॒ ସ୍ଵାହା॒-ଽଽର୍ଦ୍ରାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ପିନ୍ଵ॑ମାନାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା॑ ପ॒ଶୁଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.5 ପୁନର୍ଵସୁ
ଅଦି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା॒ ପୁନ॑ର୍ଵସୁଭ୍ୟାମ୍ । ସ୍ଵାହା-ଽଽଭୂ᳚ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା॒ ପ୍ରଜା᳚ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.6 ପୁଷ୍ୟଃ
ବୃହ॒ସ୍ପତ॑ୟେ॒ ସ୍ଵାହା॑ ତି॒ଷ୍ୟା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଵ॒ର୍ଚ॒ସାୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.7 ଆଶ୍ରେଷ
ସ॒ର୍ପେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ଽଽଶ୍ରେ॒ଷାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ଦ॒ନ୍ଦ॒ଶୂକେ᳚ଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.8 ମଘା
ପି॒ତୃଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ମ॒ଘାଭ୍ୟଃ॑ । ସ୍ଵାହା॑ ଽନ॒ଘାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ଽଗ॒ଦାଭ୍ୟଃ॑ । ସ୍ଵାହା॑ରୁନ୍ଧ॒ତୀଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 114 ॥
38.9 ପୂର୍ଵ ଫ॑ଲ୍ଗୁନୀ
ଅ॒ର୍ୟ॒ମ୍ଣେ ସ୍ଵାହା॒ ଫଲ୍ଗୁ॑ନୀଭ୍ୟା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ପ॒ଶୁଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.10 ଉତ୍ତର ଫ॑ଲ୍ଗୁନୀ
ଭଗା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଫଲ୍ଗୁ॑ନୀଭ୍ୟା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଶ୍ରୈଷ୍ଠ୍ୟା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.11 ହସ୍ତଃ
ସ॒ଵି॒ତ୍ରେ ସ୍ଵାହା॒ ହସ୍ତା॑ୟ । ସ୍ଵାହା॑ ଦଦ॒ତେ ସ୍ଵାହା॑ ପୃଣ॒ତେ । ସ୍ଵାହା᳚ ପ୍ର॒ୟଚ୍ଛ॑ତେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ପ୍ରତିଗୃଭ୍ଣ॒ତେ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.12 ଚିତ୍ରା
ତ୍ଵଷ୍ଟ୍ରେ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଚି॒ତ୍ରାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଚୈତ୍ରା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ପ୍ର॒ଜାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.13 ସ୍ଵାତି
ଵା॒ୟଵେ॒ ସ୍ଵାହା॒ ନିଷ୍ଟ୍ୟା॑ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । କା॒ମ॒ଚାରା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଽଭିଜି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.14 ଵିଶାଖା
ଇ॒ନ୍ଦ୍ରା॒ଗ୍ନିଭ୍ୟା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା॒ ଵିଶା॑ଖାଭ୍ୟା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଶ୍ରୈଷ୍ଠ୍ୟା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଽଭିଜି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.15 ପୌର୍ଣମାସି
ପୌ॒ର୍ଣ॒ମା॒ସ୍ୟୈ ସ୍ଵାହା॒ କାମା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା-ଽଽଗ॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 115 (29) ॥
38.16 ଅନୂରାଧା
ମି॒ତ୍ରାୟ॒ ସ୍ଵାହା॑-ଽନୂରା॒ଧେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ମି॒ତ୍ର॒ଧେୟା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॒-ଽଭିଜି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.17 ଜ୍ୟେଷ୍ଠା
ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ଜ୍ୟେ॒ଷ୍ଠାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଜ୍ୟୈଷ୍ଠ୍ୟା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॒-ଽଭିଜି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.18 ମୂଲଂ
ପ୍ର॒ଜାପ॑ତୟେ॒ ସ୍ଵାହା॒ ମୂଲା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ପ୍ର॒ଜାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.19 ପୂର୍ଵାଷାଢା
ଅ॒ଦ୍ଭ୍ୟ ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ଽଷା॒ଢାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ସ॒ମୁ॒ଦ୍ରାୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ କାମା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଅ॒ଭିଜି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.20 ଉତ୍ତରାଷାଢା
ଵିଶ୍ଵେ᳚ଭ୍ୟୋ ଦେ॒ଵେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା॑ ଽଷା॒ଢାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ଅ॒ନ॒ପ॒ଜ॒ୟ୍ୟାୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଜିତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 116 ॥
38.21 ଅଭିଜିତ୍
ବ୍ରହ୍ମ॑ଣେ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଽଭି॒ଜିତେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ଲୋ॒କାୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଽଭିଜି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.22 ଶ୍ରଵଣଂ
ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ଶ୍ରୋ॒ଣାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଶ୍ଲୋକା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ଶ୍ରୁ॒ତାୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.23 ଶ୍ରଵିଷ୍ଠା
ଵସୁ॑ଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା॒ ଶ୍ରଵି॑ଷ୍ଠାଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ଅଗ୍ରା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ପରୀ᳚ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.24 ଶତଭିଷକ୍
ଵରୁ॑ଣାୟ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଶ॒ତଭି॑ଷଜେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଭେ॒ଷ॒ଜେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା ᳚ ॥
38.25 ପୂର୍ଵ ପ୍ରୋଷ୍ଠପଦା
ଅ॒ଜାୟୈକ॑ପଦେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ପ୍ରୋଷ୍ଠପ॒ଦେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 117 ॥
ତେଜ॑ସେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚ॒ସାୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.26 ଉତ୍ତର ପ୍ରୋଷ୍ଠପଦା
ଅହ॑ୟେ ବୁ॒ଧ୍ନିୟା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ପ୍ରୋଷ୍ଠପ॒ଦେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.27 ରେଵତି
ପୂ॒ଷ୍ଣେ ସ୍ଵାହା॑ ରେ॒ଵତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ପ॒ଶୁଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.28 ଅଶ୍ଵିନୀ
ଅ॒ଶ୍ଵିଭ୍ୟା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା᳚ ଽଶ୍ଵ॒ୟୁଗ୍ଭ୍ୟା॒ଗ୍॒ ସ୍ଵାହା ᳚। ଶ୍ରୋତ୍ରା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଶ୍ରୁତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.29 ଅପଭରଣି
ୟ॒ମାୟ॒ ସ୍ଵାହା॑ ଽପ॒ଭର॑ଣୀଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ରା॒ଜ୍ୟାୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଽଭିଜି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.30 ଅମାଵାସି
ଅ॒ମ॒ଵା॒ସ୍ୟା॑ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା॒ କାମା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା ଽଽଗ॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 118 (30) ॥
38.31 ଚନ୍ଦ୍ରମା
ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମ॑ସେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ପ୍ରତୀ॒ଦୃଶ୍ୟା॑ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଅ॒ହୋ॒ରା॒ତ୍ରେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚-ଽର୍ଧମା॒ସେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ମାସେ᳚ଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହ॒ର୍ତୁଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ସଂ॒ଵଁ॒ଥ୍ସ॒ରାୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.32 ଅହୋ ରାତ୍ରୀ
ଅହ୍ନେ॒ ସ୍ଵାହା॒ ରାତ୍ରି॑ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଅତି॑ମୁକ୍ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.33 ଉଷା
ଉ॒ଷସେ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଵ୍ୟୁ॑ଷ୍ଟ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଵ୍ୟୂ॒ଷୁଷ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ଵ୍ୟୁ॒ଚ୍ଛନ୍ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ଵ୍ୟୁ॑ଷ୍ଟାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.34 ନକ୍ଷତ୍ରଃ
ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାୟ॒ ସ୍ଵାହୋ॑ଦେଷ୍ୟତେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 119 ॥
ଉ॒ଦ୍ୟ॒ତେ ସ୍ଵାହୋ-ଦି॑ତାୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ହର॑ସେ॒ ସ୍ଵାହା॒ ଭର॑ସେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ।
ଭ୍ରାଜ॑ସେ॒ ସ୍ଵାହା॒ ତେଜ॑ସେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ତପ॑ସେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚ॒ସାୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.35 ସୂର୍ୟଃ
ସୂର୍ୟା॑ୟ॒ ସ୍ଵାହା॒ ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେଭ୍ୟ॒ ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.36 ଅଦିତିଃ
ଅଦି॑ତ୍ୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ପ୍ରତି॒ଷ୍ଠାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
38.37 ଵିଷ୍ଣୁଃ
ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ॒ ସ୍ଵାହା॑ ୟ॒ଜ୍ଞାୟ॒ ସ୍ଵାହା᳚ । ପ୍ର॒ତି॒ଷ୍ଠାୟୈ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥ 120 ॥
ଦ॒ଧି॒କ୍ରାଵ୍ଣ୍ଣୋ॑ ଅକାରିଷଂ
ଦ॒ଧି॒କ୍ରାଵ୍ଣ୍ଣୋ॑ ଅକାରିଷମ୍ । ଜି॒ଷ୍ଣୋ ରଶ୍ଵ॑ସ୍ୟ ଵା॒ଜିନଃ॑ । ସୁ॒ର॒ଭି ନୋ॒ ମୁଖା॑ କର॒ତ୍ । ପ୍ରଣ॒ ଆୟୂଗ୍ମ୍॑ଷି ତାରିଷତ୍ । ଆପୋ॒ହିଷ୍ଠା ମ॑ୟୋ॒ଭୁଵ॒ସ୍ତା ନ॑ ଊ॒ର୍ଜେ ଦ॑ଧାତନ । ମ॒ହେ ରଣା॑ୟ॒ ଚକ୍ଷ॑ସେ ।
ୟୋ ଵ॑ଶ୍ଶି॒ଵତ॑ମୋ॒ ରସ॒ସ୍ତସ୍ୟ॑ ଭାଜୟ-ତେ॒ହ ନଃ॑ । ଉ॒ଶ॒ତୀରି॑ଵ ମା॒ତରଃ॑ । ତସ୍ମା॒ ଅର॑ଙ୍ଗମାମ ଵୋ॒ ୟସ୍ୟ॒ କ୍ଷୟା॑ୟ॒ ଜିନ୍ଵ॑ଥ । ଆପୋ॑ ଜ॒ନୟ॑ଥା ଚ ନଃ ॥ 121 (32) ॥
39 ଵରୁଣ ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ସଂ. 1.5.11.3)
ଉଦୁ॑ତ୍ତ॒ମଂ-ଵଁ॑ରୁଣ॒ ପାଶ॑ମ॒ସ୍ମ-ଦଵା॑ଧ॒ମଂ-ଵିଁମ॑ଧ୍ୟ॒ମଗ୍ଗ୍ ଶ୍ର॑ଥାୟ ।
ଅଥା ॑ଵ॒ୟମା॑ଦିତ୍ୟ ଵ୍ର॒ତେ ତଵାନା॑ଗସୋ॒ ଅଦି॑ତୟେ ସ୍ୟାମ ॥ (ତୈ. ସଂ. 1.2.8.1 )
ଅସ୍ତ॑ଭ୍ନା॒ଦ୍ଧ୍ୟା-ମୃ॑ଷ॒ଭୋ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒-ମମି॑ମୀତ-ଵରି॒ମାଣ॑-ମ୍ପୃଥି॒ଵ୍ୟା
ଆ-ଽସୀ॑ଦ॒ଦ୍ଵିଶ୍ଵା॒ ଭୁଵ॑ନାନି ସ॒ମ୍ରା-ଡ୍ଵିଶ୍ଵେତ୍ତାନି॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ୟ ଵ୍ର॒ତାନି॑ ॥ (ତୈ. ସଂ. 3.4.11.6)
ୟତ୍କିଞ୍ଚେ॒ଦଂ-ଵଁ॑ରୁଣ॒ ଦୈଵ୍ୟେ॒ ଜନେ॑-ଽଭିଦ୍ରୋ॒ହ-ମ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ୟା᳚-ଶ୍ଚରା॑ମସି ।
ଅଚି॑ତ୍ତୀ॒-ୟତ୍ତଵ॒-ଧର୍ମା॑ ୟୁୟୋପି॒ମ-ମାନ॒ସ୍ତସ୍ମା॒ ଦେନ॑ସୋ ଦେଵ ରୀରିଷଃ ॥ (ତୈ. ସଂ. 3.4.11.6)
କି॒ତ॒ଵାସୋ॒ ୟଦ୍ରି॑ରି॒ପୁର୍ନ ଦୀ॒ଵି ୟଦ୍ଵା॑ ଘା ସ॒ତ୍ୟ-ମୁ॒ତୟନ୍ନ ଵି॒ଦ୍ମ ।
ସର୍ଵା॒ତାଵିଷ୍ୟ॑ ଶିଥି॒ରେଵ॑ ଦେ॒ଵାଥା॑ତେ-ସ୍ୟାମ ଵରୁଣ ପ୍ରି॒ୟାସଃ॑ ॥ (ତୈ. ସଂ. 1.5.11.3)
ଅଵ॑ତେ॒ହେଡୋ॑ ଵରୁଣ॒ ନମୋ॑ଭି॒ରଵ॑ ୟ॒ଜ୍ଞେ-ଭି॑ରୀମହେ ହ॒ଵିର୍ଭିଃ॑ ।
କ୍ଷୟ॑ନ୍ନ॒ ସ୍ମଭ୍ୟ॑ ମସୁର-ପ୍ରଚେତୋ॒ ରାଜ॒ନ୍ନେନାଗ୍ମ୍॑ସି ଶିଶ୍ରଥଃ କୃ॒ତାନି॑ ॥ (ତୈ. ସଂ. 2.1.11.6)
ତତ୍ଵା॑ୟାମି॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ଵନ୍ଦ॑ମାନ॒ ସ୍ତଦାଶା᳚ସ୍ତେ॒ ୟଜ॑ମାନୋ ହ॒ଵିର୍ଭିଃ॑ । ଅହେ॑ଡମାନୋ ଵରୁଣେ॒ହ ବୋ॒ଦ୍ଧ୍ୟୁରୁ॑ଶଗ୍ମ୍ ସ॒ ମା ନ॒ ଆୟୁଃ॒ ପ୍ରମୋ॑ଷୀଃ ॥ 122 (33) ॥
40 ପଵମାନ ସୂକ୍ତଂ
ହିର॑ଣ୍ୟଵର୍ଣା॒-ଶ୍ଶୁଚ॑ୟଃ ପାଵ॒କା ୟାସୁ॑ଜା॒ତଃ କ॒ଶ୍ୟପୋ॒ ୟାସ୍ଵିନ୍ଦ୍ରଃ॑ ।
ଅ॒ଗ୍ନିଂୟାଁ ଗର୍ଭଂ॑ଦଧି॒ରେ ଵିରୂ॑ପା॒ସ୍ତା ନ॒ ଆପ॒ଶ୍ଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟୋ॒ନା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ॥ ୟାସା॒ଗ୍ମ୍॒ ରାଜା॒ ଵରୁ॑ଣୋ॒ ୟାତି॒ ମଧ୍ୟେ॑ ସତ୍ୟାନୃ॒ତେ ଅ॑ଵ॒ପଶ୍ୟ॒ନ୍ ଜନା॑ନାମ୍ ।
ମ॒ଧୁ॒ଶ୍ଚୁତ॒-ଶ୍ଶୁଚ॑ୟୋ॒ୟାଃ ପା॑ଵ॒କାସ୍ତା ନ॒ ଆପ॒ଶ୍ଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟୋ॒ନା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ॥ ୟାସାଂ᳚ ଦେ॒ଵାଦି॒ଵି କୃ॒ଣ୍ଵନ୍ତି॑ ଭ॒କ୍ଷଂୟାଁ ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷେ ବହୁ॒ଧା ଭଵ॑ନ୍ତି ।
ୟାଃ ପୃ॑ଥି॒ଵୀ-ମ୍ପୟ॑ସୋ॒ନ୍ଦନ୍ତି॑ ଶୁ॒କ୍ରାସ୍ତା ନ॒ ଆପ॒ଶ୍ଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟୋ॒ନା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ॥ ଶି॒ଵେନ॑ ମା॒ ଚକ୍ଷୁ॑ଷା ପଶ୍ୟତାପ ଶ୍ଶି॒ଵୟା॑ ତ॒ନୁଵୋ-ପ॑ସ୍ପୃଶତ॒ ତ୍ଵଚ॑-ମ୍ମେ ।
ସର୍ଵାଗ୍ମ୍॑ ଅ॒ଗ୍ନୀଗ୍ମ୍ ର॑ଫ୍ସୁ॒ଷଦୋ॑ ହୁଵେ ଵୋ॒ ମୟି॒ ଵର୍ଚୋ॒ ବଲ॒ମୋଜୋ॒ ନିଧ॑ତ୍ତ ॥ 123 (34) ॥
(ତୈ. ବ୍ରା. 1.4.8.1)
ପଵ॑ମାନ॒-ସ୍ସୁଵ॒ର୍ଜନଃ॑ । ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣ॒ ଵିଚ॑ର୍ଷଣିଃ । ୟଃ ପୋତା॒ ସ ପୁ॑ନାତୁ ମା । ପୁ॒ନନ୍ତୁ॑ ମା ଦେଵଜ॒ନାଃ । ପୁ॒ନନ୍ତୁ॒ ମନ॑
ଵୋଧି॒ୟା । ପୁ॒ନନ୍ତୁ॒ ଵିଶ୍ଵ॑ ଆ॒ୟଵଃ॑ । ଜାତ॑ଵେଦଃ ପ॒ଵିତ୍ର॑ଵତ୍ । ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣ ପୁନାହି ମା । ଶୁ॒କ୍ରେଣ॑ ଦେଵ॒ ଦୀଦ୍ୟ॑ତ୍ । ଅଗ୍ନେ॒ କ୍ରତ୍ଵା॒-କ୍ରତୂ॒ଗ୍ମ୍॒ ରନୁ॑ ॥ 124 ॥
ୟତ୍ତେ॑ ପ॒ଵିତ୍ର॑-ମ॒ର୍ଚିଷି॑ । ଅଗ୍ନେ॒ ଵିତ॑ତ-ମନ୍ତ॒ରା । ବ୍ରହ୍ମ॒ ତେନ॑ ପୁନୀମହେ । ଉ॒ଭାଭ୍ୟାଂ᳚ ଦେଵ ସଵିତଃ । ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣ ସ॒ଵେନ॑ ଚ । ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ ପୁନୀମହେ ।
ଵୈ॒ଶ୍ଵ॒ଦେ॒ଵୀ ପୁ॑ନ॒ତୀ ଦେ॒ଵ୍ୟାଗା᳚ତ୍ । ୟସ୍ୟୈ॑ ବ॒ହ୍ଵୀ-ସ୍ତ॒ନୁଵୋ॑ ଵୀ॒ତପୃ॑ଷ୍ଠାଃ । ତୟା॒ ମଦ॑ନ୍ତ-ସ୍ସଧ॒ମାଦ୍ୟେ॑ଷୁ । ଵ॒ୟଗ୍ଗ୍ ସ୍ୟା॑ମ॒ ପତ॑ୟୋରୟୀ॒ଣାମ୍ ॥ 125 ॥
ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ରୋ ର॒ଶ୍ମିଭି॑ର୍ମା ପୁନାତୁ । ଵାତଃ॑ ପ୍ରା॒ଣେନେ॑ ଷି॒ରୋ ମ॑ୟୋ॒ ଭୂଃ ।
ଦ୍ୟାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ପୟ॑ସା॒ ପୟୋ॑ଭିଃ । ଋ॒ତାଵ॑ରୀ ୟ॒ଜ୍ଞିୟେ॑ ମା ପୁନୀତାମ୍ । ବୃ॒ହଦ୍ଭି॑-ସ୍ସଵିତ॒ସ୍ତୃଭିଃ॑ । ଵର୍ଷି॑ଷ୍ଠୈ-ର୍ଦେଵ॒ ମନ୍ମ॑ଭିଃ । ଅଗ୍ନେ॒ ଦକ୍ଷୈଃ᳚ ପୁନାହି ମା । ୟେନ॑ ଦେ॒ଵା ଅପୁ॑ନତ । ୟେ-ନାପୋ॑ ଦି॒ଵ୍ୟ-ଙ୍କଶଃ॑ । ତେନ॑ ଦି॒ଵ୍ୟେନ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ॥ 126 ॥
ଇ॒ଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ ପୁନୀମହେ । ୟଃ ପା॑ଵମା॒ନୀ-ର॒ଦ୍ଧ୍ୟେତି॑ । ଋଷି॑ଭି॒-ସ୍ସମ୍ଭୃ॑ତ॒ଗ୍ମ୍॒ ରସ᳚ମ୍ । ସର୍ଵ॒ଗ୍ମ୍॒ ସ ପୂ॒ତମ॑ଶ୍ନାତି । ସ୍ଵ॒ଦି॒ତ-ମ୍ମା॑ତ॒ରିଶ୍ଵ॑ନା । ପା॒ଵ॒ମା॒ନୀ॒ର୍ୟୋ ଅ॒ଦ୍ଧ୍ୟେତି॑ ।
ଋଷି॑ଭି॒-ସ୍ସମ୍ଭୃ॑ତ॒ଗ୍ମ୍॒ ରସ᳚ମ୍ । ତସ୍ମୈ॒ ସର॑ସ୍ଵତୀ ଦୁହେ । କ୍ଷୀ॒ରଗ୍ମ୍ ସ॒ର୍ପି-ର୍ମଧୂ॑ଦ॒କମ୍ । ପା॒ଵ॒ମା॒ନୀ-ସ୍ସ୍ଵ॒ସ୍ତ୍ୟୟ॑ନୀଃ ॥ 127 ॥
ସୁ॒ଦୁଘା॒ହି ପୟ॑ସ୍ଵତୀଃ । ଋଷି॑ଭି॒-ସ୍ସମ୍ଭୃ॑ତୋ॒ ରସଃ॑ । ବ୍ରା॒ହ୍ମ॒ଣେଷ୍ଵ॒-ମୃତଗ୍ମ୍॑ ହି॒ତମ୍ । ପା॒ଵ॒ମା॒ନୀ-ର୍ଦି॑ଶନ୍ତୁ ନଃ । ଇ॒ମଂ-ଲୋଁ॒କମଥୋ॑ ଅ॒ମୁମ୍ । କାମା॒ନ୍-ଥ୍ସମ॑ର୍ଧୟନ୍ତୁ ନଃ । ଦେ॒ଵୀର୍ଦେ॒ଵୈ-ସ୍ସ॒ମାଭୃ॑ତାଃ । ପା॒ଵ॒ମା॒ନୀ-ସ୍ସ୍ଵ॒ସ୍ତ୍ୟୟ॑ନୀଃ । ସୁ॒ଦୁଘା॒ହି ଘୃ॑ତ॒ଶ୍ଚୁତଃ॑ । ଋଷି॑ଭି॒-ସ୍ସମ୍ଭୃ॑ତୋ॒ ରସଃ॑ ॥ 128 ॥
ବ୍ରା॒ହ୍ମ॒ଣେଷ୍ଵ॒-ମୃତଗ୍ମ୍॑ ହି॒ତମ୍ । ୟେନ॑ ଦେ॒ଵାଃ ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣ । ଆ॒ତ୍ମାନଂ॑ ପୁ॒ନତେ॒ ସଦା᳚ । ତେନ॑ ସ॒ହସ୍ର॑ ଧାରେଣ । ପା॒ଵ॒ମା॒ନ୍ୟଃ ପୁ॑ନନ୍ତୁ ମା । ପ୍ରା॒ଜା॒ପ॒ତ୍ୟ-ମ୍ପ॒ଵିତ୍ର᳚ମ୍ । ଶ॒ତୋଦ୍ୟା॑ମଗ୍ମ୍ ହିର॒ଣ୍ମୟ᳚ମ୍ । ତେନ॑ ବ୍ରହ୍ମ॒ ଵିଦୋ॑ ଵ॒ୟମ୍ । ପୂ॒ତ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ॑ ପୁନୀମହେ । ଇନ୍ଦ୍ର॑-ସ୍ସୁନୀ॒ତୀ ସ॒ହ ମା॑ ପୁନାତୁ । ସୋମ॑-ସ୍ସ୍ଵ॒ସ୍ତ୍ୟା ଵରୁ॑ଣ-ସ୍ସ॒ମୀଚ୍ୟା᳚ । ୟ॒ମୋ ରାଜା᳚ ପ୍ରମୃ॒ଣାଭିଃ॑ ପୁନାତୁମା । ଜା॒ତଵେ॑ଦା ମୋ॒ର୍ଜୟ॑ନ୍ତ୍ୟା ପୁନାତୁ । ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ ॥ 129 ॥
(ତୈ. ବ୍ରା. 3.5.11.1)
ତଚ୍ଛଂ॒ଁୟୋରା ଵୃ॑ଣୀମହେ । ଗା॒ତୁଂ-ୟଁ॒ଜ୍ଞାୟ॑ । ଗା॒ତୁଂ-ୟଁ॒ଜ୍ଞପ॑ତୟେ । ଦୈଵୀ᳚ସ୍ଵ॒ସ୍ତି-ର॑ସ୍ତୁନଃ । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି-ର୍ମାନୁ॑ଷେଭ୍ୟଃ । ଊ॒ର୍ଧ୍ଵ-ଞ୍ଜି॑ଗାତୁ ଭେଷ॒ଜମ୍ । ଶନ୍ନୋ॑ ଅସ୍ତୁ ଦ୍ଵି॒ପଦେ᳚ । ଶଞ୍ଚତୁ॑ଷ୍ପଦେ ॥ 130 (36) ॥
ଓଂ ଶାନ୍ତି॒-ଶ୍ଶାନ୍ତି॒-ଶ୍ଶାନ୍ତିଃ॑ ॥
41 ଆୟୁଷ୍ୟ ସୂକ୍ତଂ
ୟୋ ବ୍ରହ୍ମାବ୍ରହ୍ମଣ ଉଜ୍ଜଭାର ପ୍ରାଣେଶ୍ଵରଃ (ୟୋ ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରହ୍ମଣ ଉଜ୍ଜହାର ପ୍ରାଣୈ-ଶ୍ଶିରଃ) କୃତ୍ତିଵାସାଃ ପିନାକୀ ।
ଈଶାନୋ ଦେଵସ୍ସନ ଆୟୁର୍ଦଧାତୁ ତସ୍ମୈ ଜୁହୋମି ହଵିଷା ଘୃତେନ ॥ 1 ॥
ଵିଭ୍ରାଜମାନ-ସ୍ସରିରସ୍ୟ ମଧ୍ୟାଦ୍ ରୋଚମାନୋ ଘର୍ମରୁଚିର୍ୟ ଆଗାତ୍ ।
ସ ମୃତ୍ୟୁପାଶା-ନପନୁଦ୍ୟ ଘୋରା-ନିହାୟୁଷେଣୋ ଘୃତମତ୍ତୁ ଦେଵଃ ॥ 2 ॥
ବ୍ରହ୍ମଜ୍ୟୋତିର୍ ବ୍ରହ୍ମପତ୍ନୀଷୁ ଗର୍ଭଂ-ୟଁମାଦଧା-ତ୍ପୁରୁରୂପ-ଞ୍ଜୟନ୍ତମ୍ ।
ସୁଵର୍ଣରମ୍ଭ-ଗ୍ରହ-ମର୍କମର୍ଚ୍ୟ-ନ୍ତମାୟୁଷେ ଵର୍ଧୟାମୋ ଘୃତେନ ॥ 3 ॥
ଶ୍ରିୟଂ-ଲଁକ୍ଷ୍ମୀ-ମୌପଲାଂ ଅମ୍ବିକା-ଙ୍ଗାଂ ଷଷ୍ଟୀଞ୍ଚ ୟାମିନ୍ଦ୍ରସେନେତ୍ୟୁଦାହୁଃ ।
ତାଂ-ଵିଁଦ୍ୟା-ମ୍ବ୍ରହ୍ମୟୋନିଗ୍ମ୍ ସରୂପା-ମିହାୟୁଷେ ତର୍ପୟାମୋ ଘୃତେନ ॥ 4 ॥
ଦାକ୍ଷାୟଣ୍ୟ-ସ୍ସର୍ଵୟୋନ୍ୟ ସ୍ସୁୟୋନ୍ୟ-ସ୍ସହସ୍ରଶୋ ଵିଶ୍ଵ ରୂପା ଵିରୂପାଃ ।
ସସୂନଵ-ସ୍ସପତୟ-ସ୍ସୟୂଥ୍ୟା ଆୟୁଷେଣୋ ଘୃତମିଦ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାମ୍ ॥ 5 ॥
ଦିଵ୍ୟା ଗଣା ବହୁରୂପାଃ ପୁରାଣା ଆୟୁଶ୍ଛିଦୋ ନଃ ପ୍ରମଥ୍ନନ୍ତୁ ଵୀରାନ୍ ।
ତେଭ୍ୟୋ ଜୁହୋମି ବହୁଧା ଘୃତେନ ମା ନଃ ପ୍ରଜାଗ୍ମ୍ ରୀରିଷୋ ମୋତ ଵୀରାନ୍ ॥ 6 ॥
ଏକଃ ପୁରସ୍ତାତ୍ ୟ ଇଦ-ମ୍ବଭୂଵ ୟତୋ ବଭୂଵ ଭୁଵନସ୍ୟ ଗୋପାଃ ।
ୟମପ୍ୟେତି ଭୁଵନଗ୍ମ୍ ସାମ୍ପରାୟେ ସ ନୋ ହଵିର୍ ଘୃତ-ମିହାୟୁଷେ’ତ୍ତୁ ଦେଵଃ ॥ 7 ॥
ଵସୂ-ନ୍ରୁଦ୍ରାନା-ଦିତ୍ୟା-ନ୍ମରୁତୋ’ଥ ସାଦ୍ଧ୍ୟାନ୍ ଋଭୂନ୍ ୟକ୍ଷା-ନ୍ଗନ୍ଧର୍ଵାଗ୍ମ୍ଶ୍ଚ ପିତୃଗ୍ମ୍ଶ୍ଚ ଵିଶ୍ଵାନ୍ ।
ଭୃଗୂନ୍-ଥ୍ସର୍ପାଗ୍ମ୍ଶ୍ଚା-ଙ୍ଗିଗରସୋ’ଥ ସର୍ଵା-ନ୍ଘୃତଗ୍ମ୍ ହୁତ୍ଵା ସ୍ଵାୟୁଷ୍ୟା ମହୟାମ ଶଶ୍ଵତ୍ ॥ 8 ॥
ଵିଷ୍ଣୋ॒ ତ୍ଵନ୍ନୋ॒ ଅନ୍ତ॑ମ॒-ଶ୍ଶର୍ମ॑ୟଚ୍ଛ ସହନ୍ତ୍ୟ ।
ପ୍ରତେ॒ ଧାରା॑ ମଧୁ॒ଶ୍ଚୁତ॒ ଉଥ୍ସ॑ନ୍ଦୁହ୍ରତେ॒ ଅକ୍ଷି॑ତମ୍ ॥ (ତୈ. ସଂ. 3.1.10.3) ॥
ନମୋ ବ୍ରହ୍ମଣେ ନମୋ ଅସ୍ତ୍ଵଗ୍ନୟେ ନମଃ ପୃଥିଵ୍ୟୈ ନମ ଓଷଧୀଭ୍ୟଃ ।
ନମୋ ଵାଚେ ନମୋ ଵାଚସ୍ପତ॑ୟେ ନମୋ ଵିଷ୍ଣଵେ ବୃହତେ କରୋମି ॥ (ତୈ. ଅର. 2.12.1) ॥
(ଏଵ-ନ୍ତ୍ରିଃ)
ୟଦକ୍ଷରପଦଭ୍ରଷ୍ଟ-ମ୍ମାତ୍ରାହୀନ-ନ୍ତୁ ୟଦ୍ଭଵେତ୍ ।
ତତ୍ସର୍ଵ-ଙ୍କ୍ଷମ୍ୟତା-ନ୍ଦେଵ ନାରାୟଣ ନମୋ’ସ୍ତୁତେ ॥
ଵିସର୍ଗ ବିନ୍ଦୁ ମାତ୍ରାଣି ପଦପାଦାକ୍ଷରାଣି ଚ ।
ନ୍ୟୂନାତିରିକ୍ତଂ-ୟଁତ୍କିଞ୍ଚିଦଭିଗୀର୍ଭିରୁଦୀର୍ୟତେ ॥
ଆ॒ଭିର୍ ଗୀ॒ର୍ଭିର୍ ୟଦତୋ॑ନ ଊ॒ନମାପ୍ୟା॑ୟୟ ହରିଵୋ॒ ଵର୍ଧ॑ମାନଃ ।
ୟ॒ଦା ସ୍ତୋ॒ତୃଭ୍ୟୋ॒ ମହି॑ ଗୋ॒ତ୍ରା ରୁ॒ଜାସି॑ ଭୂୟିଷ୍ଠ॒ଭାଜୋ॒ ଅଧ॑ତେ ଶ୍ୟାମ ।
ବ୍ରହ୍ମ॒ ପ୍ରାଵା॑ଦିଷ୍ମ॒ ତନ୍ନୋ॒ ମାହା॑ସୀତ୍ ।
ଓଂ ଶାନ୍ତି॒-ଶ୍ଶାନ୍ତି॒-ଶ୍ଶାନ୍ତିଃ॑ ॥ (ତୈ. ଅର. 4.42.5)
ହରିଃ ଓମ୍ । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣାର୍ପଣମସ୍ତୁ ॥
ଓ-ନ୍ତତ୍ସତ୍ ବ୍ରହ୍ମାର୍ପଣମସ୍ତୁ ॥
ଇତ୍ୟୁଦକଶାନ୍ତିମନ୍ତ୍ରାଃ ॥
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
What is ଉଦକ ଶାନ୍ତି (ପୁଣ୍ୟାହ ଵାଚନଂ)?
ଉଦକ ଶାନ୍ତି (ପୁଣ୍ୟାହ ଵାଚନଂ) is a devotional text available on Bhakti Granth in the selected language or script.
Which language or script is this version in?
This edition is published in Odia. Use the language selector to view another available edition.
Can I read ଉଦକ ଶାନ୍ତି (ପୁଣ୍ୟାହ ଵାଚନଂ) online?
Yes. The imported text is available directly on this page for online reading and recitation.
Can I download ଉଦକ ଶାନ୍ତି (ପୁଣ୍ୟାହ ଵାଚନଂ) as a PDF?
If a verified PDF resource was found on the source page, a PDF download button is automatically connected to this page.
How can I share this page?
Use Copy Link, WhatsApp or Facebook in the sticky sharing bar provided by the Bhakti Granth theme.
Are there related devotional texts on Bhakti Granth?
Yes. The Bhakti Granth theme automatically connects texts through language and topic relationships to strengthen navigation and topical coverage.