2.4 – ଉପହୋମାଃ – କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଠଃ – ଜୁଷ୍ଟୋ ଦମୂନା
କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦୀୟ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ଦ୍ଵିତୀୟାଷ୍ଟକେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରପାଠକଃ – ଉପହୋମାଃ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତୟେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ୟୋ ନମଃ । ହ॒ରିଃ॒ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1 – ଉପହୋମାଃ
ଜୁଷ୍ଟୋ॒ ଦମୂ॑ନା॒ ଅତି॑ଥିର୍ଦୁରୋ॒ଣେ । ଇ॒ମ-ନ୍ନୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞମୁପ॑ ୟାହି ଵି॒ଦ୍ଵାନ୍ । ଵିଶ୍ଵା॑ ଅଗ୍ନେ-ଽଭି॒ ୟୁଜୋ॑ ଵି॒ହତ୍ୟ॑ । ଶ॒ତ୍ରୂ॒ୟ॒ତାମାଭ॑ରା॒ ଭୋଜ॑ନାନି ॥ ଅଗ୍ନେ॒ ଶର୍ଧ॑ ମହ॒ତେ ସୌଭ॑ଗାୟ । ତଵ॑ ଦ୍ୟୁ॒ମ୍ନାନ୍ୟୁ॑ତ୍ତ॒ମାନି॑ ସନ୍ତୁ । ସ-ଞ୍ଜା᳚ସ୍ପ॒ତ୍ୟଗ୍ମ୍ ସୁ॒ୟମ॒ମା କୃ॑ଣୁଷ୍ଵ । ଶ॒ତ୍ରୂ॒ୟ॒ତାମ॒ଭିତି॑ଷ୍ଠା॒ ମହାଗ୍ମ୍॑ସି ॥ ଅଗ୍ନେ॒ ୟୋ ନୋ॒-ଽଭିତୋ॒ ଜନଃ॑ । ଵୃକୋ॒ ଵାରୋ॒ ଜିଘାଗ୍ମ୍॑ସତି ॥ 1 ॥
ତାଗ୍ସ୍ତ୍ଵଂ-ଵୃଁ॑ତ୍ରହଞ୍ଜହି । ଵସ୍ଵ॒ସ୍ମଭ୍ୟ॒-ମାଭ॑ର ॥ ଅଗ୍ନେ॒ ୟୋ ନୋ॑-ଽଭି॒ଦାସ॑ତି । ସ॒ମା॒ନୋ ୟଶ୍ଚ॒ ନିଷ୍ଟ୍ୟଃ॑ । ଇ॒ଦ୍ଧ୍ମସ୍ୟେ॑ଵ ପ୍ର॒କ୍ଷାୟ॑ତଃ । ମା ତସ୍ୟୋଚ୍ଛେ॑ଷି॒ କିଞ୍ଚ॒ନ ॥ ତ୍ଵମି॑ନ୍ଦ୍ରାଭି॒ଭୂର॑ସି । ଦେ॒ଵୋ ଵିଜ୍ଞା॑ତଵୀର୍ୟଃ । ଵୃ॒ତ୍ର॒ହା ପୁ॑ରୁ॒ଚେତ॑ନଃ ॥ ଅପ॒ ପ୍ରାଚ॑ ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଵିଶ୍ଵାଗ୍ମ୍॑ ଅ॒ମିତ୍ରାନ୍॑ ॥ 2 ॥
ଅପାପା॑ଚୋ ଅଭିଭୂତେ ନୁଦସ୍ଵ । ଅପୋଦୀ॑ଚୋ॒ ଅପ॑ ଶୂରାଧ॒ରାଚ॑ ଊ॒ରୌ । ୟଥା॒ ତଵ॒ ଶର୍ମ॒ନ୍ମଦେ॑ମ ॥ ତମିନ୍ଦ୍ରଂ॑-ଵାଁଜୟାମସି । ମ॒ହେ ଵୃ॒ତ୍ରାୟ॒ ହନ୍ତ॑ଵେ । ସ ଵୃଷା॑ ଵୃଷ॒ଭୋ ଭୁ॑ଵତ୍ ॥ ୟୁ॒ଜେ ରଥ॑-ଙ୍ଗ॒ଵେଷ॑ଣ॒ଗ୍ମ୍॒ ହରି॑ଭ୍ୟାମ୍ । ଉପ॒ ବ୍ରହ୍ମା॑ଣି ଜୁଜୁଷା॒ଣ-ମ॑ସ୍ଥୁଃ । ଵିବା॑ଧିଷ୍ଟା॒ସ୍ୟ ରୋଦ॑ସୀ ମହି॒ତ୍ଵା । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଵୃ॒ତ୍ରାଣ୍ୟ॑ପ୍ର॒ତୀ ଜ॑ଘ॒ନ୍ଵାନ୍ ॥ 3 ॥
ହ॒ଵ୍ୟ॒ଵାହ॑-ମଭିମାତି॒ଷା-ଽହ᳚ମ୍ । ର॒କ୍ଷୋ॒ହଣ॒-ମ୍ପୃତ॑ନାସୁ ଜି॒ଷ୍ଣୁମ୍ । ଜ୍ୟୋତି॑ଷ୍ମନ୍ତ॒-ନ୍ଦୀଦ୍ୟ॑ତ॒-ମ୍ପୁର॑ନ୍ଧିମ୍ । ଅ॒ଗ୍ନିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵି॑ଷ୍ଟ॒କୃତ॒ମା ହୁ॑ଵେମ ॥ ସ୍ଵି॑ଷ୍ଟମଗ୍ନେ ଅ॒ଭି ତ-ତ୍ପୃ॑ଣାହି । ଵିଶ୍ଵା॑ ଦେଵ॒ ପୃତ॑ନା ଅ॒ଭିଷ୍ୟ । ଉ॒ରୁ-ନ୍ନଃ॒ ପନ୍ଥା᳚-ମ୍ପ୍ରଦି॒ଶନ୍ଵି ଭା॑ହି । ଜ୍ୟୋତି॑ଷ୍ମଦ୍ଧେହ୍ୟ॒ଜର॑-ନ୍ନ॒ ଆୟୁଃ॑ ॥ ତ୍ଵାମ॑ଗ୍ନେ ହ॒ଵିଷ୍ମ॑ନ୍ତଃ । ଦେ॒ଵ-ମ୍ମର୍ତା॑ସ ଈଡତେ ॥ 4 ॥
ମନ୍ୟେ᳚ ତ୍ଵା ଜା॒ତଵେ॑ଦସମ୍ । ସ ହ॒ଵ୍ୟା ଵ॑କ୍ଷ୍ୟା-ଽନୁ॒ଷକ୍ ॥ ଵିଶ୍ଵା॑ନି ନୋ ଦୁ॒ର୍ଗହା॑ ଜାତଵେଦଃ । ସିନ୍ଧୁ॒-ନ୍ନ ନା॒ଵା ଦୁ॑ରି॒ତା-ଽତି॑ପର୍ଷି । ଅଗ୍ନେ॑ ଅତ୍ରି॒ଵ-ନ୍ମନ॑ସା ଗୃଣା॒ନଃ । ଅ॒ସ୍ମାକ॑-ମ୍ବୋଦ୍ଧ୍ୟଵି॒ତା ତ॒ନୂନା᳚ମ୍ ॥ ପୂ॒ଷା ଗା ଅନ୍ଵେ॑ତୁ ନଃ । ପୂ॒ଷା ର॑କ୍ଷ॒ତ୍ଵର୍ଵ॑ତଃ । ପୂ॒ଷା ଵାଜଗ୍ମ୍॑ ସନୋତୁ ନଃ ॥ ପୂ॒ଷେମା ଆଶା॒ ଅନୁ॑ଵେଦ॒ ସର୍ଵାଃ᳚ ॥ 5 ॥
ସୋ ଅ॒ସ୍ମାଗ୍ମ୍ ଅଭ॑ୟତମେନ ନେଷତ୍ । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି॒ଦା ଅଘୃ॑ଣି॒-ସ୍ସର୍ଵ॑ଵୀରଃ । ଅପ୍ର॑ୟୁଚ୍ଛ-ନ୍ପୁ॒ର ଏ॑ତୁ॒ ପ୍ରଜା॒ନନ୍ନ୍ ॥ ତ୍ଵମ॑ଗ୍ନେ ସ॒ପ୍ରଥା॑ ଅସି । ଜୁଷ୍ଟୋ॒ ହୋତା॒ ଵରେ᳚ଣ୍ୟଃ । ତ୍ଵୟା॑ ୟ॒ଜ୍ଞଂ-ଵିଁତ॑ନ୍ଵତେ ॥ ଅ॒ଗ୍ନୀ ରକ୍ଷାଗ୍ମ୍॑ସି ସେଧତି । ଶୁ॒କ୍ରଶୋ॑ଚି॒ରମ॑ର୍ତ୍ୟଃ । ଶୁଚିଃ॑ ପାଵ॒କ ଈଡ୍ୟଃ॑ ॥ ଅଗ୍ନେ॒ ରକ୍ଷା॑ଣୋ॒ ଅଗ୍ମ୍ହ॑ସଃ ॥ 6 ॥
ପ୍ରତି॑ଷ୍ମ ଦେଵ॒ ରୀଷ॑ତଃ । ତପି॑ଷ୍ଠୈର॒ଜରୋ॑ ଦହ ॥ ଅଗ୍ନେ॒ ହଗ୍ମ୍ସି॒ ନ୍ୟ॑ତ୍ରିଣ᳚ମ୍ । ଦୀଦ୍ୟ॒-ନ୍ମର୍ତ୍ୟେ॒ଷ୍ଵା । ସ୍ଵେ କ୍ଷୟେ॑ ଶୁଚିଵ୍ରତ ॥ ଆ ଵା॑ତ ଵାହି ଭେଷ॒ଜମ୍ । ଵି ଵା॑ତ ଵାହି॒ ୟଦ୍ରପଃ॑ । ତ୍ଵଗ୍ମ୍ହି ଵି॒ଶ୍ଵ ଭେ॑ଷଜଃ । ଦେ॒ଵାନା᳚-ନ୍ଦୂ॒ତ ଈୟ॑ସେ ॥ ଦ୍ଵାଵି॒ମୌ ଵାତା॑ ଵାତଃ ॥ 7 ॥
ଆ ସିନ୍ଧୋ॒ରା ପ॑ରା॒ଵତଃ॑ । ଦକ୍ଷ॑-ମ୍ମେ ଅ॒ନ୍ୟ ଆ॒ଵାତୁ॑ । ପରା॒-ଽନ୍ୟୋ ଵା॑ତୁ॒ ୟଦ୍ରପଃ॑ ॥ ୟଦ॒ଦୋ ଵା॑ତ ତେ ଗୃ॒ହେ । ଅ॒ମୃତ॑ସ୍ୟ ନି॒ଧିର୍ହି॒ତଃ । ତତୋ॑ ନୋ ଦେହି ଜୀ॒ଵସେ᳚ । ତତୋ॑ ନୋ ଧେହି ଭେଷ॒ଜମ୍ । ତତୋ॑ ନୋ॒ ମହ॒ ଆଵ॑ହ ॥ ଵାତ॒ ଆଵା॑ତୁ ଭେଷ॒ଜମ୍ । ଶ॒ମ୍ଭୂ-ର୍ମ॑ୟୋ॒ ଭୂର୍ନୋ॑ ହୃ॒ଦେ ॥ 8 ॥
ପ୍ରଣ॒ ଆୟୂଗ୍ମ୍॑ଷି ତାରିଷତ୍ ॥ ତ୍ଵମ॑ଗ୍ନେ ଅ॒ୟା-ଽସି॑ । ଅ॒ୟା ସନ୍ମନ॑ସା ହି॒ତଃ । ଅ॒ୟା ସନଃଅ॒ଵ୍ୟମୂ॑ହିଷେ । ଅ॒ୟା ନୋ॑ ଧେହି ଭେଷ॒ଜମ୍ ॥ ଇ॒ଷ୍ଟୋ ଅ॒ଗ୍ନିରାହୁ॑ତଃ । ସ୍ଵାହା॑କୃତଃ ପିପର୍ତୁ ନଃ । ସ୍ଵ॒ଗା ଦେ॒ଵେଭ୍ୟ॑ ଇ॒ଦ-ନ୍ନମଃ॑ ॥ କାମୋ॑ ଭୂ॒ତସ୍ୟ॒ ଭଵ୍ୟ॑ସ୍ୟ । ସ॒ମ୍ରାଡେକୋ॒ ଵିରା॑ଜତି ॥ 9 ॥
ସ ଇ॒ଦ-ମ୍ପ୍ରତି॑ ପପ୍ରଥେ । ଋ॒ତୂନୁ-ଥ୍ସୃ॑ଜତେ ଵ॒ଶୀ ॥ କାମ॒ସ୍ତଦଗ୍ରେ॒ ସମ॑ଵର୍ତ॒ତାଧି॑ । ମନ॑ସୋ॒ ରେତଃ॑ ପ୍ରଥ॒ମଂ-ୟଁଦାସୀ᳚ତ୍ । ସ॒ତୋ ବନ୍ଧୁ॒ମସ॑ତି॒ ନିର॑ଵିନ୍ଦନ୍ନ୍ । ହୃ॒ଦି ପ୍ର॒ତୀଷ୍ୟା॑ କ॒ଵୟୋ॑ ମନୀ॒ଷା ॥ ତ୍ଵୟା॑ ମନ୍ୟୋ ସ॒ରଥ॑-ମାରୁ॒ଜନ୍ତଃ॑ । ହର୍ଷ॑ମାଣାସୋ ଧୃଷ॒ତା ମ॑ରୁତ୍ଵଃ । ତି॒ଗ୍ମେଷ॑ଵ॒ ଆୟୁ॑ଧା ସ॒ଗ୍ମ୍॒ଶିଶା॑ନାଃ । ଉପ॒ପ୍ରୟ॑ନ୍ତି॒ ନରୋ॑ ଅ॒ଗ୍ନିରୂ॑ପାଃ ॥ 10 ॥
ମ॒ନ୍ୟୁର୍ଭଗୋ॑ ମ॒ନ୍ୟୁରେ॒ଵାସ॑ ଦେ॒ଵଃ । ମ॒ନ୍ୟୁର୍-ହୋତା॒ ଵରୁ॑ଣୋ ଵି॒ଶ୍ଵଵେ॑ଦାଃ । ମ॒ନ୍ୟୁଂ-ଵିଁଶ॑ ଈଡତେ ଦେଵ॒ୟନ୍ତୀଃ᳚ । ପା॒ହି ନୋ॑ ମନ୍ୟୋ॒ ତପ॑ସା॒ ଶ୍ରମେ॑ଣ ॥ ତ୍ଵମ॑ଗ୍ନେ ଵ୍ରତ॒ଭୃଚ୍ଛୁଚିଃ॑ । ଦେ॒ଵାଗ୍ମ୍ ଆସା॑ଦୟା ଇ॒ହ । ଅଗ୍ନେ॑ ହ॒ଵ୍ୟାୟ॒ ଵୋଢ॑ଵେ ॥ ଵ୍ର॒ତା ନୁ ବିଭ୍ର॑ଦ୍ଵ୍ରତ॒ପା ଅଦା᳚ଭ୍ୟଃ । ୟଜା॑ ନୋ ଦେ॒ଵାଗ୍ମ୍ ଅ॒ଜର॑-ସ୍ସୁ॒ଵୀରଃ॑ । ଦଧ॒-ଦ୍ରତ୍ନା॑ନି ସୁଵିଦା॒ନୋ ଅ॑ଗ୍ନେ । ଗୋ॒ପା॒ୟ ନୋ॑ ଜୀ॒ଵସେ॑ ଜାତଵେଦଃ ॥ 11 ॥
(ଜିଘାଗ୍ମ୍॑ସ – ତ୍ୟ॒ମିତ୍ରା᳚ – ଞ୍ଜଘ॒ନ୍ଵା – ନୀ॑ଡତେ॒ – ସର୍ଵା॒ – ଅଗ୍ମ୍ହ॑ସୋ – ଵାତୋ – ହୃ॒ଦେ – ରା॑ଜ – ତ୍ୟ॒ଗ୍ନିରୂ॑ପାଃ – ସୁଵିଦା॒ନୋ ଅ॑ଗ୍ନ॒ ଏକ॑-ଞ୍ଚ ) (ଅ. 1)
ଅନୁଵାକଂ 2 – ଉପହୋମାଃ
ଚକ୍ଷୁ॑ଷୋ ହେତେ॒ ମନ॑ସୋ ହେତେ । ଵାଚୋ॑ ହେତେ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୋ ହେତେ । ୟୋ ମା॑-ଽଘା॒ୟୁ-ର॑ଭି॒ଦାସ॑ତି । ତମ॑ଗ୍ନେ ମେ॒ନ୍ୟା-ଽମେ॒ନି-ଙ୍କୃ॑ଣୁ ॥ ୟୋ ମା॒ ଚକ୍ଷୁ॑ଷା॒ ୟୋ ମନ॑ସା । ୟୋ ଵା॒ଚା ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ଽଘା॒ୟୁ-ର॑ଭି॒ଦାସ॑ତି । ତୟା᳚-ଽଗ୍ନେ॒ ତ୍ଵ-ମ୍ମେ॒ନ୍ୟା । ଅ॒ମୁମ॑ମେ॒ନି-ଙ୍କୃ॑ଣୁ ॥ ୟ-ତ୍କିଞ୍ଚା॒ସୌ ମନ॑ସା॒ ୟଚ୍ଚ॑ ଵା॒ଚା । ୟ॒ଜ୍ଞୈ-ର୍ଜୁ॒ହୋତି॒ ୟଜୁ॑ଷା ହ॒ଵିର୍ଭିଃ॑ ॥ 12 ॥
ତ-ନ୍ମୃ॒ତ୍ୟୁ-ର୍ନିର୍-ଋ॑ତ୍ୟା ସଂଵିଁଦା॒ନଃ । ପୁ॒ରା-ଽଽଦି॒ଷ୍ଟାଦାହୁ॑ତୀରସ୍ୟ ହନ୍ତୁ ॥ ୟା॒ତୁ॒ଧାନା॒ ନିର୍-ଋ॑ତି॒ରାଦୁ॒ ରକ୍ଷଃ॑ । ତେ ଅ॑ସ୍ୟଘ୍ନ॒-ନ୍ତ୍ଵନୃ॑ତେନ ସ॒ତ୍ୟମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରେ॑ଷିତା॒ ଆଜ୍ୟ॑ମସ୍ୟ ମଥ୍ନନ୍ତୁ । ମାତ-ଥ୍ସମୃ॑ଦ୍ଧି॒ ୟଦ॒ସୌ କ॒ରୋତି॑ ॥ ହନ୍ମି॑ ତେ॒-ଽହ-ଙ୍କୃ॒ତଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିଃ । ୟୋ ମେ॑ ଘୋ॒ରମଚୀ॑ କୃତଃ । ଅପା᳚ଞ୍ଚୌ ତ ଉ॒ଭୌ ବା॒ହୂ । ଅପ॑ନହ୍ୟାମ୍ୟା॒ସ୍ୟ᳚ମ୍ ॥ 13 ॥
ଅପ॑ନହ୍ୟାମି ତେ ବା॒ହୂ । ଅପ॑ନହ୍ୟାମ୍ୟା॒ସ୍ୟ᳚ମ୍ । ଅ॒ଗ୍ନେ-ର୍ଦେ॒ଵସ୍ୟ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା । ସର୍ଵ॑-ନ୍ତେ-ଽଵଧିଷ-ଙ୍କୃ॒ତମ୍ ॥ ପୁ॒ରା ଽମୁଷ୍ୟ॑ ଵଷଟ୍କା॒ରାତ୍ । ୟ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ଦେ॒ଵେଷୁ॑ ନସ୍କୃଧି । ସ୍ଵି॑ଷ୍ଟମ॒ସ୍ମାକ॑-ମ୍ଭୂୟାତ୍ । ମା-ଽସ୍ମା-ନ୍ପ୍ରାପ॒-ନ୍ନରା॑ତୟଃ ॥ ଅନ୍ତି॑ ଦୂ॒ରେ ସ॒ତୋ ଅ॑ଗ୍ନେ । ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟସ୍ୟା ଽଭି॒ଦାସ॑ତଃ ॥ 14 ॥
ଵ॒ଷ॒ଟ୍କା॒ରେଣ॒ ଵଜ୍ରେ॑ଣ । କୃ॒ତ୍ୟାଗ୍ମ୍ ହ॑ନ୍ମି କୃ॒ତାମ॒ହମ୍ ॥ ୟୋ ମା॒ ନକ୍ତ॒-ନ୍ଦିଵା॑ ସା॒ୟମ୍ । ପ୍ରା॒ତଶ୍ଚାହ୍ନୋ॑ ନି॒ପୀୟ॑ତି । ଅ॒ଦ୍ୟା ତମି॑ନ୍ଦ୍ର॒ ଵଜ୍ରେ॑ଣ । ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ୟ-ମ୍ପାଦୟାମସି ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ ଗୃ॒ହୋ॑-ଽସି॒ ତ-ନ୍ତ୍ଵା᳚ । ପ୍ରପ॑ଦ୍ୟେ॒ ସଗୁ॒-ସ୍ସାଶ୍ଵଃ॑ । ସ॒ହ ୟନ୍ମେ॒ ଅସ୍ତି॒ ତେନ॑ ॥ ଈଡେ॑ ଅ॒ଗ୍ନିଂ-ଵିଁ॑ପ॒ଶ୍ଚିତ᳚ମ୍ ॥ 15 ॥
ଗି॒ରା ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॒ ସାଧ॑ନମ୍ । ଶ୍ରୁ॒ଷ୍ଟୀ॒ଵାନ॑-ନ୍ଧି॒ତାଵା॑ନମ୍ ॥ ଅଗ୍ନେ॑ ଶ॒କେମ॑ ତେ ଵ॒ୟମ୍ । ୟମ॑-ନ୍ଦେ॒ଵସ୍ୟ॑ ଵା॒ଜିନଃ॑ । ଅତି॒ ଦ୍ଵେଷାଗ୍ମ୍॑ସି ତରେମ ॥ ଅଵ॑ତ-ମ୍ମା॒ ସମ॑ନସୌ॒ ସମୋ॑କସୌ । ସଚେ॑ତସୌ॒ ସରେ॑ତସୌ । ଉ॒ଭୌ ମାମ॑ଵତ-ଞ୍ଜାତଵେଦସୌ । ଶି॒ଵୌ ଭ॑ଵତମ॒ଦ୍ୟ ନଃ॑ ॥ ସ୍ଵ॒ୟ-ଙ୍କୃ॑ଣ୍ଵା॒ନ-ସ୍ସୁ॒ଗମପ୍ର॑ୟାଵମ୍ ॥ 16 ॥
ତି॒ଗ୍ମଶୃ॑ଙ୍ଗୋ ଵୃଷ॒ଭ-ଶ୍ଶୋଶୁ॑ଚାନଃ । ପ୍ର॒ତ୍ନଗ୍ମ୍ ସ॒ଧସ୍ଥ॒-ମନୁ॒ପଶ୍ୟ॑ମାନଃ । ଆ ତନ୍ତୁ॑ମ॒ଗ୍ନି-ର୍ଦି॒ଵ୍ୟ-ନ୍ତ॑ତାନ ॥ ତ୍ଵ-ନ୍ନ॒ସ୍ତନ୍ତୁ॑ରୁ॒ତ ସେତୁ॑ରଗ୍ନେ । ତ୍ଵ-ମ୍ପନ୍ଥା॑ ଭଵସି ଦେଵ॒ୟାନଃ॑ । ତ୍ଵୟା᳚ ଽଗ୍ନେ ପୃ॒ଷ୍ଠଂ-ଵଁ॒ୟମାରୁ॑ହେମ । ଅଥା॑ ଦେ॒ଵୈ-ସ୍ସ॑ଧ॒ମାଦ॑-ମ୍ମଦେମ ॥ ଉଦୁ॑ତ୍ତ॒ମ-ମ୍ମୁ॑ମୁଗ୍ଧି ନଃ । ଵି ପାଶ॑-ମ୍ମଦ୍ଧ୍ୟ॒ମ-ଞ୍ଚୃ॑ତ । ଅଵା॑ଧ॒ମାନି॑ ଜୀ॒ଵସେ᳚ ॥ 17 ॥
ଵ॒ୟଗ୍ମ୍ ସୋ॑ମ ଵ୍ର॒ତେ ତଵ॑ । ମନ॑ସ୍ତ॒ନୂଷୁ॒ ବିଭ୍ର॑ତଃ । ପ୍ର॒ଜା ଵ॑ନ୍ତୋ ଅଶୀମହି ॥ ଇ॒ନ୍ଦ୍ରା॒ଣୀ ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ଭଗା॑ ସୁ॒ପତ୍ନୀ᳚ । ଉଦଗ୍ମ୍ଶେ॑ନ ପତି॒ଵିଦ୍ୟେ॑ ଜିଗାୟ । ତ୍ରି॒ଗ୍ମ୍॒ଶଦ॑ସ୍ୟା ଜ॒ଘନଂ॒-ୟୋଁଜ॑ନାନି । ଉ॒ପସ୍ଥ॒ ଇନ୍ଦ୍ର॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ଥଵି॑ର-ମ୍ବିଭର୍ତି ॥ ସେନା॑ ହ॒ ନାମ॑ ପୃଥି॒ଵୀ ଧ॑ନଞ୍ଜ॒ୟା । ଵି॒ଶ୍ଵଵ୍ୟ॑ଚା॒ ଅଦି॑ତି॒-ସ୍ସୂର୍ୟ॑ତ୍ଵକ୍ । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରା॒ଣୀ ଦେ॒ଵୀ ପ୍ରା॒ସହା॒ ଦଦା॑ନା ॥ 18 ॥
ସା ନୋ॑ ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ହଵା॒ ଶର୍ମ॑ ୟଚ୍ଛତୁ ॥ ଆ ତ୍ଵା॑ ଽହାର୍ଷମ॒ନ୍ତର॑ଭୂଃ । ଧ୍ରୁ॒ଵସ୍ତି॒ଷ୍ଠାଵି॑ଚାଚଲିଃ । ଵିଶ॑ସ୍ତ୍ଵା॒ ସର୍ଵା॑ ଵାଞ୍ଛନ୍ତୁ । ମା ତ୍ଵ-ଦ୍ରା॒ଷ୍ଟ୍ର-ମଧି॑ଭ୍ରଶତ୍ ॥ ଧ୍ରୁ॒ଵା ଦ୍ୟୌ-ର୍ଧ୍ରୁ॒ଵା ପୃ॑ଥି॒ଵୀ । ଧ୍ରୁ॒ଵଂ-ଵିଁଶ୍ଵ॑ମି॒ଦ-ଞ୍ଜଗ॑ତ୍ । ଧ୍ରୁ॒ଵା ହ॒ ପର୍ଵ॑ତା ଇ॒ମେ । ଧ୍ରୁ॒ଵୋ ରାଜା॑ ଵି॒ଶାମ॒ୟମ୍ ॥ ଇ॒ହୈଵୈଧି॒ ମା ଵ୍ୟ॑ଥିଷ୍ଠାଃ ॥ 19 ॥
ପର୍ଵ॑ତ ଇ॒ଵା ଵି॑ଚାଚଲିଃ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଇଵେ॒ହ ଧ୍ରୁ॒ଵସ୍ତି॑ଷ୍ଠ । ଇ॒ହ ରା॒ଷ୍ଟ୍ର-ମୁ॑ଧାରୟ ॥ ଅ॒ଭିତି॑ଷ୍ଠ ପୃତନ୍ୟ॒ତଃ । ଅଧ॑ରେ ସନ୍ତୁ॒ ଶତ୍ର॑ଵଃ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଇଵ ଵୃତ୍ର॒ହାତି॑ଷ୍ଠ । ଅ॒ପଃ, କ୍ଷେତ୍ରା॑ଣି ସ॒ଜଂୟଁନ୍ନ୍॑ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଏଣମଦୀଧରତ୍ । ଧ୍ରୁ॒ଵ-ନ୍ଧ୍ରୁ॒ଵେଣ॑ ହ॒ଵିଷା᳚ । ତସ୍ମୈ॑ ଦେ॒ଵା ଅଧି॑ବ୍ରଵନ୍ନ୍ । ଅ॒ୟ-ଞ୍ଚ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣ॒ସ୍ପତିଃ॑ ॥ 20 ॥
(ହ॒ଵିର୍ଭି॑ – ରା॒ସ୍ୟ॑ – ମଭି॒ ଦାସ॑ତୋ – ଵିପ॒ଶ୍ଚିତ॒ – ମପ୍ର॑ୟାଵଂ – ଜୀ॒ଵସେ॒ – ଦଦା॑ନା – ଵ୍ୟଥିଷ୍ଠା – ବ୍ରଵ॒ନ୍ନେକ॑-ଞ୍ଚ) (ଅ. 2)
ଅନୁଵାକଂ 3 – ଉପହୋମାଃ
ଜୁଷ୍ଟୀ॑ ନରୋ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା ଵଃ ପିତୃ॒ଣାମ୍ । ଅକ୍ଷ॑ମଵ୍ୟୟ॒-ନ୍ନ କିଲା॑ ରିଷାଥ । ୟଚ୍ଛକ୍ଵ॑ରୀଷୁ ବୃହ॒ତା ରଵେ॑ଣ । ଇନ୍ଦ୍ରେ॒ ଶୁଷ୍ମ॒ମଦ॑ଧାଥା ଵସିଷ୍ଠାଃ ॥ ପା॒ଵ॒କା ନ॒-ସ୍ସର॑ସ୍ଵତୀ । ଵାଜେ॑ଭି-ର୍ଵା॒ଜିନୀ॑ଵତୀ । ୟ॒ଜ୍ଞଂ-ଵଁ॑ଷ୍ଟୁ ଧି॒ୟା ଵ॑ସୁଃ ॥ ସର॑ସ୍ଵତ୍ୟ॒ଭି ନୋ॑ ନେଷି॒ ଵସ୍ୟଃ॑ । ମା ପ॑ସ୍ଫରୀଃ॒ ପୟ॑ସା॒ ମା ନ॒ ଆ ଧ॑କ୍ । ଜୁ॒ଷସ୍ଵ॑ ନ-ସ୍ସ॒ଖ୍ୟା॑ ଵେ॒ଶ୍ୟା॑ ଚ ॥ 21 ॥
ମା ତ୍ଵତ୍କ୍ଷେତ୍ରା॒-ଣ୍ୟର॑ଣାନି ଗନ୍ମ ॥ ଵୃ॒ଞ୍ଜେ ହ॒ଵିର୍ନମ॑ସା ବ॒ର୍॒ହିର॒ଗ୍ନୌ । ଅୟା॑ମି॒ ସ୍ରୁଗ୍ ଘୃ॒ତଵ॑ତୀ ସୁଵୃ॒କ୍ତିଃ । ଅମ୍ୟ॑କ୍ଷି॒ ସଦ୍ମ॒ ସଦ॑ନେ ପୃଥି॒ଵ୍ୟାଃ । ଅଶ୍ରା॑ୟି ୟ॒ଜ୍ଞ-ସ୍ସୂର୍ୟେ॒ ନ ଚକ୍ଷୁଃ॑ ॥ ଇ॒ହାର୍ଵାଞ୍ଚ॒ମତି॑ହ୍ଵୟେ । ଇନ୍ଦ୍ର॒-ଞ୍ଜୈତ୍ରା॑ୟ॒ ଜେତ॑ଵେ । ଅ॒ସ୍ମାକ॑ମସ୍ତୁ॒ କେଵ॑ଲଃ ॥ ଅ॒ର୍ଵାଞ୍ଚ॒ମିନ୍ଦ୍ର॑ମ॒ମୁତୋ॑ ହଵାମହେ । ୟୋ ଗୋ॒ଜି-ଦ୍ଧ॑ନ॒ଜି-ଦ॑ଶ୍ଵ॒ଜିଦ୍ୟଃ ॥ 22 ॥
ଇ॒ମ-ନ୍ନୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞଂ-ଵିଁ॑ହ॒ଵେ ଜୁ॑ଷସ୍ଵ । ଅ॒ସ୍ୟ କୁ॑ର୍ମୋ ହରିଵୋ ମେ॒ଦିନ॑-ନ୍ତ୍ଵା ॥ ଅସ॑ମୃଂଷ୍ଟୋ ଜାୟସେ ମାତୃ॒ଵୋ-ଶ୍ଶୁଚିଃ॑ । ମ॒ନ୍ଦ୍ରଃ କ॒ଵିରୁଦ॑ତିଷ୍ଠୋ॒ ଵିଵ॑ସ୍ଵତଃ । ଘୃ॒ତେନ॑ ତ୍ଵା ଽଵର୍ଧୟନ୍ନଗ୍ନ ଆହୁତ । ଧୂ॒ମସ୍ତେ॑ କେ॒ତୁର॑ଭଵ-ଦ୍ଦି॒ଵି ଶ୍ରି॒ତଃ ॥ ଅ॒ଗ୍ନିରଗ୍ରେ᳚ ପ୍ରଥ॒ମୋ ଦେ॒ଵତା॑ନାମ୍ । ସଂୟାଁ॑ତାନା-ମୁତ୍ତ॒ମୋ ଵିଷ୍ଣୁ॑ରାସୀତ୍ । ୟଜ॑ମାନାୟ ପରି॒ଗୃହ୍ୟ॑ ଦେ॒ଵାନ୍ । ଦୀ॒କ୍ଷୟେ॒ଦଗ୍ମ୍ ହ॒ଵିରାଗ॑ଚ୍ଛତ-ନ୍ନଃ ॥ 23 ॥
ଅ॒ଗ୍ନିଶ୍ଚ॑ ଵିଷ୍ଣୋ॒ ତପ॑ ଉତ୍ତ॒ମ-ମ୍ମ॒ହଃ । ଦୀ॒କ୍ଷା॒ପା॒ଲେଭ୍ୟୋ॒ ଵନ॑ତ॒ଗ୍ମ୍॒ ହି ଶ॑କ୍ରା । ଵିଶ୍ଵୈ᳚-ର୍ଦେ॒ଵୈ-ର୍ୟ॒ଜ୍ଞିୟୈ᳚-ସ୍ସଂଵିଁଦା॒ନୌ । ଦୀ॒କ୍ଷାମ॒ସ୍ମୈ ୟଜ॑ମାନାୟ ଧତ୍ତମ୍ ॥ ପ୍ରତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣୁ॑-ସ୍ସ୍ତଵତେ ଵୀ॒ର୍ୟା॑ୟ । ମୃ॒ଗୋ ନ ଭୀ॒ମଃ କୁ॑ଚ॒ରୋ ଗି॑ରି॒ଷ୍ଠାଃ । ୟସ୍ୟୋ॒ରୁଷୁ॑ ତ୍ରି॒ଷୁ ଵି॒କ୍ରମ॑ଣେଷୁ । ଅଧି॑କ୍ଷି॒ୟନ୍ତି॒ ଭୁଵ॑ନାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ ॥ ନୂ ମର୍ତୋ॑ ଦୟତେ ସନି॒ଷ୍ୟନ୍. ୟଃ । ଵିଷ୍ଣ॑ଵ ଉରୁଗା॒ୟାୟ॒ ଦାଶ॑ତ୍ ॥ 24 ॥
ପ୍ର ୟ-ସ୍ସ॒ତ୍ରାଚା॒ ମନ॑ସା॒ ୟଜା॑ ତୈ । ଏ॒ତାଵ॑ନ୍ତ॒-ନ୍ନର୍ୟ॑ମା॒ଵିଵା॑ସାତ୍ ॥ ଵିଚ॑କ୍ରମେ ପୃଥି॒ଵୀମେ॒ଷ ଏ॒ତାମ୍ । କ୍ଷେତ୍ରା॑ୟ॒ ଵିଷ୍ଣୁ॒-ର୍ମନୁ॑ଷେ ଦଶ॒ସ୍ୟନ୍ନ୍ । ଧ୍ରୁ॒ଵାସୋ॑ ଅସ୍ୟ କୀ॒ରୟୋ॒ ଜନା॑ସଃ । ଉ॒ରୁ॒କ୍ଷି॒ତିଗ୍ମ୍ ସୁ॒ଜନି॑ମା ଚକାର ॥ ତ୍ରିର୍ଦେ॒ଵଃ ପୃ॑ଥି॒ଵୀମେ॒ଷ ଏ॒ତାମ୍ । ଵିଚ॑କ୍ରମେ ଶ॒ତର୍ଚ॑ସ-ମ୍ମହି॒ତ୍ଵା । ପ୍ର ଵିଷ୍ଣୁ॑-ରସ୍ତୁ ତ॒ଵସ॒ସ୍ତ ଵୀ॑ୟାନ୍ । ତ୍ଵେ॒ଷଗ୍ଗ୍ ହ୍ୟ॑ସ୍ୟ॒ ସ୍ଥଵି॑ରସ୍ୟ॒ ନାମ॑ ॥ 25 ॥
ହୋତା॑ର-ଞ୍ଚି॒ତ୍ରର॑ଥ-ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ରସ୍ୟ॑ । ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॑ ୟଜ୍ଞସ୍ୟ କେ॒ତୁଗ୍ମ୍ ରୁଶ॑ନ୍ତମ୍ । ପ୍ରତ୍ୟ॑ର୍ଧି-ନ୍ଦେ॒ଵସ୍ୟ॑ ଦେଵସ୍ୟ ମ॒ହ୍ନା । ଶ୍ରି॒ୟା ତ୍ଵ॑-ଽଗ୍ନିମତି॑ଥି॒-ଞ୍ଜନା॑ନାମ୍ ॥ ଆ ନୋ॒ ଵିଶ୍ଵା॑ଭିରୂ॒ତିଭି॑-ସ୍ସ॒ଜୋଷାଃ᳚ । ବ୍ରହ୍ମ॑ ଜୁଷା॒ଣୋ ହ॑ର୍ୟଶ୍ଵ ୟାହି । ଵରୀ॑ଵୃଜ॒-ଥ୍ସ୍ଥଵି॑ରେଭି-ସ୍ସୁଶିପ୍ର । ଅ॒ସ୍ମେ ଦଧ॒-ଦ୍ଵୃଷ॑ଣ॒ଗ୍ମ୍॒ ଶୁଷ୍ମ॑ମିନ୍ଦ୍ର ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॑-ସ୍ସୁଵ॒ର୍॒ଷା ଜ॒ନୟ॒ନ୍ନହା॑ନି । ଜି॒ଗାୟୋ॒ଶିଗ୍ଭିଃ॒ ପୃତ॑ନା ଅଭି॒ଶ୍ରୀଃ ॥ 26 ॥
ପ୍ରାରୋ॑ଚୟ॒ନ୍ମନ॑ଵେ କେ॒ତୁମହ୍ନା᳚ମ୍ । ଅଵି॑ନ୍ଦ॒ଜ୍ଜ୍ୟୋତି॑-ର୍ବୃହ॒ତେ ରଣା॑ୟ ॥ ଅଶ୍ଵି॑ନା॒ଵଵ॑ସେ॒ ନିହ୍ଵ॑ୟେ ଵାମ୍ । ଆ ନୂ॒ନଂ-ୟାଁ॑ତଗ୍ମ୍ ସୁକୃ॒ତାୟ॑ ଵିପ୍ରା । ପ୍ରା॒ତ॒ର୍ୟୁ॒କ୍ତେନ॑ ସୁ॒ଵୃତା॒ ରଥେ॑ନ । ଉ॒ପାଗ॑ଚ୍ଛତ॒ମଵ॒ସା ଽଽଗ॑ତ-ନ୍ନଃ ॥ ଅ॒ଵି॒ଷ୍ଟ-ନ୍ଧୀ॒ଷ୍ଵଶ୍ଵି॑ନା ନ ଆ॒ସୁ । ପ୍ର॒ଜାଵ॒-ଦ୍ରେତୋ॒ ଅହ୍ର॑ୟ-ନ୍ନୋ ଅସ୍ତୁ । ଆଵା᳚-ନ୍ତୋ॒କେ ତନ॑ୟେ॒ ତୂତୁ॑ଜାନାଃ । ସୁ॒ରତ୍ନା॑ସୋ ଦେ॒ଵଵୀ॑ତି-ଙ୍ଗମେମ ॥ 27 ॥
ତ୍ଵଗ୍ମ୍ ସୋ॑ମ॒ କ୍ରତୁ॑ଭି-ସ୍ସୁ॒କ୍ରତୁ॑ର୍ଭୂଃ । ତ୍ଵ-ନ୍ଦକ୍ଷୈ᳚-ସ୍ସୁ॒ଦକ୍ଷୋ॑ ଵି॒ଶ୍ଵଵେ॑ଦାଃ । ତ୍ଵଂ-ଵୃଁଷା॑ ଵୃଷ॒ତ୍ଵେଭି॑-ର୍ମହି॒ତ୍ଵା । ଦ୍ୟୁ॒ମ୍ନେଭି॑-ର୍ଦ୍ୟୁ॒ମ୍ନ୍ୟ॑ଭଵୋ ନୃ॒ଚକ୍ଷାଃ᳚ ॥ ଅଷା॑ଢଂ-ୟୁଁ॒ଥ୍ସୁ ପୃତ॑ନାସୁ॒ ପପ୍ରି᳚ମ୍ । ସୁ॒ଵ॒ର॒.ଷାମ॒ଫ୍ସ୍ଵାଂ-ଵୃଁ॒ଜନ॑ସ୍ୟ ଗୋ॒ପାମ୍ । ଭ॒ରେ॒ଷୁ॒ଜାଗ୍ମ୍ ସୁ॑କ୍ଷି॒ତିଗ୍ମ୍ ସୁ॒ଶ୍ରଵ॑ସମ୍ । ଜୟ॑ନ୍ତ॒-ନ୍ତ୍ଵାମନୁ॑ ମଦେମ ସୋମ ॥ ଭଵା॑ ମି॒ତ୍ରୋ ନ ଶେଵ୍ୟୋ॑ ଘୃ॒ତାସୁ॑ତିଃ । ଵିଭୂ॑ତଦ୍ୟୁମ୍ନ ଏଵ॒ୟା ଉ॑ ସ॒ପ୍ରଥାଃ᳚ ॥ 28 ॥
ଅଧା॑ ତେ ଵିଷ୍ଣୋ ଵି॒ଦୁଷା॑ଚି॒ଦୃଧ୍ୟଃ॑ । ସ୍ତୋମୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॒ ରାଦ୍ଧ୍ୟୋ॑ ହ॒ଵିଷ୍ମ॑ତଃ ॥ ୟଃ ପୂ॒ର୍ଵ୍ୟାୟ॑ ଵେ॒ଧସେ॒ ନଵୀ॑ୟସେ । ସୁ॒ମଜ୍ଜା॑ନୟେ॒ ଵିଷ୍ଣ॑ଵେ॒ ଦଦା॑ଶତି । ୟୋ ଜା॒ତମ॒ସ୍ୟ ମ॑ହ॒ତୋ ମ॒ହି ବ୍ରଵା᳚ତ୍ । ସେଦୁ॒-ଶ୍ଶ୍ରଵୋ॑ଭି-ର୍ୟୁ॒ଜ୍ୟ॑-ଞ୍ଚିଦ॒ଭ୍ୟ॑ସତ୍ ॥ ତମୁ॑ ସ୍ତୋତାରଃ ପୂ॒ର୍ଵ୍ୟଂ-ୟଁଥା॑ ଵି॒ଦ ଋ॒ତସ୍ୟ॑ । ଗର୍ଭଗ୍ମ୍॑ ହ॒ଵିଷା॑ ପିପର୍ତନ । ଆ-ଽସ୍ୟ॑ ଜା॒ନନ୍ତୋ॒ ନାମ॑ ଚିଦ୍ଵିଵକ୍ତନ । ବୃ॒ହତ୍ତେ॑ ଵିଷ୍ଣୋ ସୁମ॒ତି-ମ୍ଭ॑ଜାମହେ ॥ 29 ॥
ଇ॒ମା ଧା॒ନା ଘୃ॑ତ॒ସ୍ନୁଵଃ॑ । ହରୀ॑ ଇ॒ହୋପ॑ଵକ୍ଷତଃ । ଇନ୍ଦ୍ରଗ୍ମ୍॑ ସୁ॒ଖତ॑ମେ॒ ରଥେ᳚ ॥ ଏ॒ଷ ବ୍ର॒ହ୍ମା ୟ ଋ॒ତ୍ଵିୟଃ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॒ ନାମ॑ ଶ୍ରୁ॒ତୋ ଗ॒ଣେ ॥, ପ୍ର ତେ॑ ମ॒ହେ । ଵି॒ଦଥେ॑ ଶ॒ଗ୍ମ୍ସିଷ॒ଗ୍ମ୍॒ ହରୀ᳚ । ୟ ଋ॒ତ୍ଵିୟଃ॒ ପ୍ର ତେ॑ ଵନ୍ଵେ । ଵ॒ନୁଷୋ॑ ହର୍ୟ॒ତ-ମ୍ମଦ᳚ମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॒ ନାମ॑ ଘୃ॒ତ-ନ୍ନ ୟଃ । ହରି॑ଭି॒ଶ୍ଚାରୁ॒ ସେଚ॑ତେ । ଶ୍ରୁ॒ତୋ ଗ॒ଣ ଆ ତ୍ଵା॑ ଵିଶନ୍ତୁ ॥ 30 ॥
ହରି॑ଵର୍ପସ॒-ଙ୍ଗିରଃ॑ ॥ ଆଚ॑ର୍ଷଣି॒ପ୍ରା ଵୃ॑ଷ॒ଭୋ ଜନା॑ନାମ୍ । ରାଜା॑ କୃଷ୍ଟୀ॒ନା-ମ୍ପୁ॑ରୁହୂ॒ତ ଇନ୍ଦ୍ରଃ॑ । ସ୍ତୁ॒ତ-ଶ୍ଶ୍ର॑ଵ॒ସ୍ୟନ୍ନଵ॒ସୋପ॑ମ॒ଦ୍ରିକ୍ । ୟୁ॒କ୍ତ୍ଵା ହରୀ॒ ଵୃଷ॒ଣା ଽଽୟା᳚ହ୍ୟ॒ର୍ଵାମ୍ ॥ ପ୍ର ୟ-ଥ୍ସିନ୍ଧ॑ଵଃ ପ୍ରସ॒ଵଂ-ୟଁଦାୟନ୍ନ୍॑ । ଆପ॑-ସ୍ସମୁ॒ଦ୍ରଗ୍ମ୍ ର॒ତ୍ଥ୍ୟେ॑ଵ ଜଗ୍ମୁଃ । ଅତ॑ଶ୍ଚି॒ଦିନ୍ଦ୍ର॒-ସ୍ସଦ॑ସୋ॒ ଵରୀ॑ୟାନ୍ । ୟଦୀ॒ଗ୍ମ୍॒ ସୋମଃ॑ ପୃ॒ଣତି॑ ଦୁ॒ଗ୍ଧୋ ଅ॒ଗ୍ମ୍॒ଶୁଃ ॥ ହ୍ଵୟା॑ମସି॒ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ର॑ ୟା॒ହ୍ୟ॑ର୍ଵାମ୍ ॥ 31 ॥
ଅର॑-ନ୍ତେ॒ ସୋମ॑ସ୍ତ॒ନୁଵେ॑ ଭଵାତି । ଶତ॑କ୍ରତୋ ମା॒ଦୟ॑ସ୍ଵା ସୁ॒ତେଷୁ॑ । ପ୍ରାସ୍ମାଗ୍ମ୍ ଅ॑ଵ॒ ପୃତ॑ନାସୁ॒ ପ୍ର ୟୁ॒ଥ୍ସୁ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ॒ ସୋମାଃ᳚ ପ୍ର॒ଦିଵୋ॒ ଵିଦା॑ନାଃ । ଋ॒ଭୁ-ର୍ୟେଭି॒-ର୍ଵୃଷ॑ପର୍ଵା॒-ଵିହା॑ୟାଃ । ପ୍ର॒ୟ॒ମ୍ୟମା॑ଣା॒-ନ୍ପ୍ରତି॒ ଷୂଗୃ॑ଭାୟ । ଇନ୍ଦ୍ର॒ ପିବ॒ ଵୃଷ॑ଧୂତସ୍ୟ॒ ଵୃଷ୍ଣଃ॑ ॥ ଅହେ॑ଡମାନ॒ ଉପ॑ୟାହି ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ । ତୁଭ୍ୟ॑-ମ୍ପଵନ୍ତ॒ ଇନ୍ଦ॑ଵ-ସ୍ସୁ॒ତାସଃ॑ । ଗାଵୋ॒ ନ ଵ॑ଜ୍ରିନ୍-ଥ୍ସ୍ଵ॒ମୋକୋ॒ ଅଚ୍ଛ॑ ॥ 32 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରାଗ॑ହି ପ୍ରଥ॒ମୋ ୟ॑ଜ୍ଞିୟା॑ନାମ୍ ॥ ୟା ତେ॑ କା॒କୁ-ଥ୍ସୁକୃ॑ତା॒ ୟା ଵରି॑ଷ୍ଠା । ୟୟା॒ ଶଶ୍ଵ॒ତ୍ପିବ॑ସି॒ ମଦ୍ଧ୍ଵ॑ ଊ॒ର୍ମିମ୍ । ତୟା॑ ପାହି॒ ପ୍ର ତେ॑ ଅଦ୍ଧ୍ଵ॒ର୍ୟୁର॑ସ୍ଥାତ୍ । ସ-ନ୍ତେ॒ ଵଜ୍ରୋ॑ ଵର୍ତତାମିନ୍ଦ୍ର ଗ॒ଵ୍ୟୁଃ ॥ ପ୍ରା॒ତ॒ର୍ୟୁଜା॒ ଵିବୋ॑ଧୟ । ଅଶ୍ଵି॑ନା॒ଵେହ ଗ॑ଚ୍ଛତମ୍ । ଅ॒ସ୍ୟ ସୋମ॑ସ୍ୟ ପୀ॒ତୟେ᳚ ॥ ପ୍ରା॒ତ॒ର୍ୟାଵା॑ଣା ପ୍ରଥ॒ମା ୟ॑ଜଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପୁ॒ରା ଗୃଦ୍ଧ୍ରା॒ଦର॑ରୁଷଃ ପିବାଥଃ । ପ୍ରା॒ତର୍ହି ୟ॒ଜ୍ଞମ॒ଶ୍ଵିନା॒ ଦଧା॑ତେ । ପ୍ରଶଗ୍ମ୍॑ ସନ୍ତି କ॒ଵୟଃ॑ ପୂର୍ଵ॒ଭାଜଃ॑ ॥ ପ୍ରା॒ତର୍ୟ॑ଜଦ୍ଧ୍ଵମ॒ଶ୍ଵିନା॑ ହିନୋତ । ନ ସା॒ୟମ॑ସ୍ତି ଦେଵ॒ୟା ଅଜୁ॑ଷ୍ଟମ୍ । ଉ॒ତାନ୍ୟୋ ଅ॒ସ୍ମ-ଦ୍ୟ॑ଜତେ॒ ଵିଚା॑ୟଃ । ପୂର୍ଵଃ॑ ପୂର୍ଵୋ॒ ୟଜ॑ମାନୋ॒ ଵନୀ॑ୟାନ୍ ॥ 33 ॥
(ଚା॒ – ଶ୍ଵ॒ଜିଦ୍ୟୋ-ଗ॑ଚ୍ଛତ-ନ୍ନୋ॒ – ଦାଶ॒ନ୍ – ନାମା॑ – ଭି॒ଶ୍ରୀ–ର୍ ଗ॑ମେମ – ସ॒ପ୍ରଥା॑ – ଭଜାମହେ – ଵିଶନ୍ତୁ – ୟା॒ହ୍ୟ॑ର୍ଵାଂ – ଚ୍ଛ॑ – ପିବାଥ॒-ଷ୍ଷଟ୍ଚ॑) (ଅ. 3)
ଅନୁଵାକଂ 4 – ଉପହୋମାଃ
ନ॒କ୍ତ॒-ଞ୍ଜା॒ତା-ଽସ୍ୟୋ॑ଷଧେ । ରାମେ॒ କୃଷ୍ଣେ॒ ଅସି॑କ୍ନି ଚ । ଇ॒ଦଗ୍ମ୍ ର॑ଜନି ରଜୟ । କି॒ଲାସ॑-ମ୍ପଲି॒ତ-ଞ୍ଚ॒ ୟତ୍ ॥ କି॒ଲାସ॑-ଞ୍ଚ ପଲି॒ତ-ଞ୍ଚ॑ । ନିରି॒ତୋ ନା॑ଶୟା॒ ପୃଷ॑ତ୍ । ଆ ନ॒-ସ୍ସ୍ଵୋ ଅ॑ଶ୍ନୁତାଂ॒-ଵଁର୍ଣଃ॑ । ପରା᳚ ଶ୍ଵେ॒ତାନି॑ ପାତୟ ॥ ଅସି॑ତ-ନ୍ତେ ନି॒ଲୟ॑ନମ୍ । ଆ॒ସ୍ଥାନ॒ମସି॑ତ॒-ନ୍ତଵ॑ ॥ 34 ॥
ଅସି॑କ୍ନିୟସ୍ୟୋଷଧେ । ନିରି॒ତୋ ନା॑ଶୟା॒ ପୃଷ॑ତ୍ ॥ ଅ॒ସ୍ଥି॒ଜସ୍ୟ॑ କି॒ଲାସ॑ସ୍ୟ । ତ॒ନୂ॒ଜସ୍ୟ॑ ଚ॒ ୟତ୍ତ୍ଵ॒ଚି । କୃ॒ତ୍ୟୟା॑ କୃ॒ତସ୍ୟ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା । ଲକ୍ଷ୍ମ॑ ଶ୍ଵେ॒ତମ॑ନୀନଶମ୍ ॥ ସରୂ॑ପା॒ ନାମ॑ ତେ ମା॒ତା । ସରୂ॑ପୋ॒ ନାମ॑ ତେ ପି॒ତା । ସରୂ॑ପା ଽସ୍ୟୋଷଧେ॒ ସା । ସରୂ॑ପମି॒ଦ-ଙ୍କୃ॑ଧି ॥ 35 ॥
ଶୁ॒ନଗ୍ମ୍ ହୁ॑ଵେମ ମ॒ଘଵା॑ନ॒ମିନ୍ଦ୍ର᳚ମ୍ । ଅ॒ସ୍ମିନ୍ଭରେ॒ ନୃତ॑ମଂ॒-ଵାଁଜ॑ସାତୌ । ଶୃ॒ଣ୍ଵନ୍ତ॑-ମୁ॒ଗ୍ରମୂ॒ତୟେ॑ ସ॒ମଥ୍ସୁ॑ । ଘ୍ନନ୍ତଂ॑-ଵୃଁ॒ତ୍ରାଣି॑ ସ॒ଜିନ୍ତ॒-ନ୍ଧନା॑ନାମ୍ ॥ ଧୂ॒ନୁ॒ଥ ଦ୍ୟା-ମ୍ପର୍ଵ॑ତାନ୍ଦା॒ଶୁଷେ॒ ଵସୁ॑ । ନି ଵୋ॒ ଵନା॑ ଜିହତେ॒ ୟାମ॑ନୋ ଭି॒ୟା । କୋ॒ପୟ॑ଥ ପୃଥି॒ଵୀ-ମ୍ପୃ॑ଶ୍ନିମାତରଃ । ୟୁ॒ଧେ ୟଦୁ॑ଗ୍ରାଃ॒ ପୃଷ॑ତୀ॒-ରୟୁ॑ଗ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ ପ୍ରଵେ॑ପୟନ୍ତି॒ ପର୍ଵ॑ତାନ୍ । ଵିଵି॑ଞ୍ଚନ୍ତି॒ ଵନ॒ସ୍ପତୀନ୍॑ ॥ 36 ॥
ପ୍ରୋଵା॑ରତ ମରୁତୋ ଦୁ॒ର୍ମଦା॑ ଇଵ । ଦେଵା॑ସ॒-ସ୍ସର୍ଵ॑ୟା ଵି॒ଶା ॥ ପୁ॒ରୁ॒ତ୍ରା ହି ସ॒ଦୃଙ୍ଙସି॑ । ଵିଶୋ॒ ଵିଶ୍ଵା॒ ଅନୁ॑ ପ୍ର॒ଭୁ । ସ॒ମଥ୍ସୁ॑ ତ୍ଵା ହଵାମହେ ॥ ସ॒ମଥ୍ସ୍ଵ॒ଗ୍ନି-ମଵ॑ସେ । ଵା॒ଜ॒ୟନ୍ତୋ॑ ହଵାମହେ । ଵାଜେ॑ଷୁ ଚି॒ତ୍ରରା॑ଧସମ୍ ॥ ସଙ୍ଗ॑ଚ୍ଛଦ୍ଧ୍ଵ॒ଗ୍ମ୍॒ ସଂଵଁ॑ଦଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ସଂ-ଵୋଁ॒ ମନାଗ୍ମ୍॑ସି ଜାନତାମ୍ ॥ 37 ॥
ଦେ॒ଵା ଭା॒ଗଂ-ୟଁଥା॒ ପୂର୍ଵେ᳚ । ସ॒ଜା॒ନ୍ନା॒ନା ଉ॒ପାସ॑ତ ॥ ସ॒ମା॒ନୋ ମନ୍ତ୍ର॒-ସ୍ସମି॑ତି-ସ୍ସମା॒ନୀ । ସ॒ମା॒ନ-ମ୍ମନ॑-ସ୍ସ॒ହ ଚି॒ତ୍ତମେ॑ଷାମ୍ । ସ॒ମା॒ନ-ଙ୍କେତୋ॑ ଅ॒ଭି-ସଗ୍ମ୍ର॑ଭଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ସ॒ଜ୍ଞାନ୍ନେ॑ନ ଵୋ ହ॒ଵିଷା॑ ୟଜାମଃ ॥ ସ॒ମା॒ନୀ ଵ॒ ଆକୂ॑ତିଃ । ସ॒ମା॒ନା ହୃଦ॑ୟାନି ଵଃ । ସ॒ମା॒ନମ॑ସ୍ତୁ ଵୋ॒ ମନଃ॑ । ୟଥା॑ ଵ॒-ସ୍ସୁସ॒ହା-ଽସ॑ତି ॥ 38 ॥
ସ॒ଜ୍ଞାନ୍ନ॑-ନ୍ନ॒-ସ୍ସ୍ଵୈଃ । ସ॒ଜ୍ଞାନ୍ନ॒ମର॑ଣୈଃ । ସ॒ଜ୍ଞାନ୍ନ॑ମଶ୍ଵିନା ୟୁ॒ଵମ୍ । ଇ॒ହାସ୍ମାସୁ॒ ନିୟ॑ଚ୍ଛତମ୍ ॥ ସ॒ଜ୍ଞାନ୍ନ॑-ମ୍ମେ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତିଃ॑ । ସ॒ଜ୍ଞାନ୍ନଗ୍ମ୍॑ ସଵି॒ତା କ॑ରତ୍ । ସ॒ଜ୍ଞାନ୍ନ॑ମଶ୍ଵିନା ୟୁ॒ଵମ୍ । ଇ॒ହ ମହ୍ୟ॒-ନ୍ନିୟ॑ଚ୍ଛତମ୍ ॥ ଉପ॑ଚ୍ଛା॒ୟାମି॑ଵ॒ ଘୃଣେଃ᳚ । ଅଗ॑ନ୍ମ॒ ଶର୍ମ॑ ତେ ଵ॒ୟମ୍ ॥ 39 ॥
ଅଗ୍ନେ॒ ହିର॑ଣ୍ୟସନ୍ଦୃଶଃ ॥ ଅଦ॑ବ୍ଧେଭି-ସ୍ସଵିତଃ ପା॒ୟୁଭି॒ଷ୍ଟ୍ଵମ୍ । ଶି॒ଵେଭି॑ର॒ଦ୍ୟ ପରି॑ପାହି ନୋ॒ ଗୟ᳚ମ୍ । ହିର॑ଣ୍ୟଜିହ୍ଵ-ସ୍ସୁଵି॒ତାୟ॒ ନଵ୍ୟ॑ସେ । ରକ୍ଷା॒ମାକି॑ର୍ନୋ ଅ॒ଘଶଗ୍ମ୍॑ସ ଈଶତ ॥ ମଦେ॑ମଦେ॒ ହି ନୋ॑ ଦ॒ଦୁଃ । ୟୂ॒ଥା ଗଵା॑ମୃଜୁ॒କ୍ରତୁଃ॑ । ସଙ୍ଗୃ॑ଭାୟ ପୁ॒ରୂ ଶ॒ତା । ଉ॒ଭ॒ୟା ହ॒ସ୍ତ୍ୟା ଵସୁ॑ । ଶି॒ଶୀ॒ହି ରା॒ୟ ଆଭ॑ର ॥ 40 ॥
ଶିପ୍ରି॑ନ୍ ଵାଜାନା-ମ୍ପତେ । ଶଚୀ॑ଵ॒ସ୍ତଵ॑ ଦ॒ଗ୍ମ୍॒ସନା᳚ । ଆ ତୂ ନ॑ ଇନ୍ଦ୍ର ଭାଜୟ । ଗୋଷ୍ଵଶ୍ଵେ॑ଷୁ ଶୁ॒ଭ୍ରୁଷୁ॑ । ସ॒ହସ୍ରେ॑ଷୁ ତୁଵୀମଘ ॥ ୟ-ଦ୍ଦେ॑ଵା ଦେଵ॒ ହେଡ॑ନମ୍ । ଦେଵା॑ସଶ୍ଚକୃ॒ମା ଵ॒ୟମ୍ । ଆଦି॑ତ୍ୟା॒ସ୍ତସ୍ମା᳚ନ୍ମା ୟୂ॒ୟମ୍ । ଋ॒ତସ୍ୟ॒ର୍ତେନ॑ ମୁଞ୍ଚତ ॥ ଋ॒ତସ୍ୟ॒ର୍ତେ-ନା॑ଦିତ୍ୟାଃ ॥ 41 ॥
ୟଜ॑ତ୍ରା ମୁ॒ଞ୍ଚତେ॒ହ ମା᳚ । ୟ॒ଜ୍ଞୈର୍ଵୋ॑ ୟଜ୍ଞଵାହସଃ । ଆ॒ଶିକ୍ଷ॑ନ୍ତୋ॒ ନ ଶେ॑କିମ ॥ ମେଦ॑ସ୍ଵତା॒ ୟଜ॑ମାନାଃ । ସ୍ରୁ॒ଚା-ଽଽଜ୍ୟେ॑ନ॒ ଜୁହ୍ଵ॑ତଃ । ଅ॒କା॒ମା ଵୋ॑ ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵାଃ । ଶିକ୍ଷ॑ନ୍ତୋ॒ ନୋପ॑ ଶେକିମ ॥ ୟଦି॒ ଦିଵା॒ ୟଦି॒ ନକ୍ତ᳚ମ୍ । ଏନ॑ ଏନ॒ସ୍ୟୋ-ଽକ॑ରତ୍ । ଭୂ॒ତ-ମ୍ମା॒ ତସ୍ମା॒ଦ୍ଭଵ୍ୟ॑-ଞ୍ଚ ॥ 42 ॥
ଦ୍ରୁ॒ପ॒ଦାଦି॑ଵ ମୁଞ୍ଚତୁ ॥ ଦ୍ରୁ॒ପ॒ଦାଦି॒ଵେ-ନ୍ମୁ॑ମୁଚା॒ନଃ । ସ୍ଵି॒ନ୍ନ-ସ୍ସ୍ନା॒ତ୍ଵୀ ମଲା॑ଦିଵ । ପୂ॒ତ-ମ୍ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣେ॒ ଵାଜ୍ୟ᳚ମ୍ । ଵିଶ୍ଵେ॑ ମୁଞ୍ଚନ୍ତୁ॒ ମୈନ॑ସଃ ॥ ଉଦ୍ଵ॒ୟ-ନ୍ତମ॑ସ॒ସ୍ପରି॑ । ପଶ୍ୟ॑ନ୍ତୋ॒ ଜ୍ୟୋତି॒ରୁତ୍ତ॑ରମ୍ । ଦେ॒ଵ-ନ୍ଦେ॑ଵ॒ତ୍ରା ସୂର୍ୟ᳚ମ୍ । ଅଗ॑ନ୍ମ॒ ଜ୍ୟୋତି॑ରୁତ୍ତ॒ମମ୍ ॥ 43 ॥
(ତଵ॑ – କୃଧି॒ – ଵନ॒ସ୍ପତୀ᳚ – ଞ୍ଜାନତା॒ – ମସ॑ତି – ଵ॒ୟଂ – ଭ॑ରା – ଦିତ୍ୟା – ଶ୍ଚ॒ – +ନଵ॑ ଚ) (ଅ. 4)
ଅନୁଵାକଂ 5 – ଉପହୋମାଃ
ଵୃଷା॒ ସୋ ଅ॒ଗ୍ମ୍॒ଶୁଃ ପ॑ଵତେ ହ॒ଵିଷ୍ମା॒ନ୍-ଥ୍ସୋମଃ॑ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ ଭା॒ଗ ଋ॑ତ॒ୟୁ-ଶ୍ଶ॒ତାୟୁଃ॑ । ସ ମା॒ ଵୃଷା॑ଣଂ-ଵୃଁଷ॒ଭ-ଙ୍କୃ॑ଣୋତୁ । ପ୍ରି॒ୟଂ-ଵିଁ॒ଶାଗ୍ମ୍ ସର୍ଵ॑ଵୀରଗ୍ମ୍ ସୁ॒ଵୀର᳚ମ୍ ॥ କସ୍ୟ॒ ଵୃଷା॑ ସୁ॒ତେ ସଚା᳚ । ନି॒ୟୁତ୍ଵା᳚ନ୍ ଵୃଷ॒ଭୋ ର॑ଣତ୍ । ଵୃ॒ତ୍ର॒ହା ସୋମ॑ପୀତୟେ ॥ ୟସ୍ତେ॑ ଶୃଙ୍ଗ ଵୃଷୋ ନପାତ୍ । ପ୍ରଣ॑ପା-ତ୍କୁଣ୍ଡ॒ପାୟ୍ୟଃ॑ । ନ୍ୟ॑ସ୍ମିନ୍ଦଦ୍ଧ୍ର॒ ଆ ମନଃ॑ ॥ 44 ॥
ତଗ୍ମ୍ ସ॒ଦ୍ଧ୍ରୀଚୀ॑ରୂ॒ତୟୋ॒ ଵୃଷ୍ଣି॑ୟାନି । ପୌଗ୍ଗ୍ସ୍ୟା॑ନି ନି॒ୟୁତ॑-ସ୍ସଶ୍ଚୁ॒ରିନ୍ଦ୍ର᳚ମ୍ । ସ॒ମୁ॒ଦ୍ର-ନ୍ନ ସିନ୍ଧ॑ଵ ଉ॒କ୍ଥଶୁ॑ଷ୍ମାଃ । ଉ॒ରୁ॒ଵ୍ୟଚ॑ସ॒-ଙ୍ଗିର॒ ଆଵି॑ଶନ୍ତି ॥ ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ॒ ଗିରୋ॒ ଅନି॑ଶିତସର୍ଗାଃ । ଅ॒ପଃ ପ୍ରୈର॑ୟ॒ନ୍-ଥ୍ସଗ॑ରସ୍ୟ ବୁ॒ଦ୍ଧ୍ନାତ୍ । ୟୋ ଅକ୍ଷେ॑ଣେଵ ଚ॒କ୍ରିୟା॒ ଶଚୀ॑ଭିଃ । ଵିଷ୍ଵ॑କ୍ତ॒ସ୍ତମ୍ଭ॑ ପୃଥି॒ଵୀମୁ॒ତ ଦ୍ୟାମ୍ ॥ ଅକ୍ଷୋ॑ଦୟ॒ଚ୍ଛଵ॑ସା॒ କ୍ଷାମ॑ ବୁ॒ଦ୍ଧ୍ନମ୍ । ଵାର୍ଣଵା॑ତ॒ସ୍ତଵି॑ଷୀଭି॒ରିନ୍ଦ୍ରଃ॑ ॥ 45 ॥
ଦୃ॒ଢାନ୍ୟୌ᳚ଘ୍ନାଦୁ॒ଶମା॑ନ॒ ଓଜଃ॑ । ଅଵା॑ଭିନତ୍କ॒କୁଭଃ॒ ପର୍ଵ॑ତାନାମ୍ ॥ ଆ ନୋ॑ ଅଗ୍ନେ ସୁକେ॒ତୁନା᳚ । ର॒ୟିଂ-ଵିଁ॒ଶ୍ଵାୟୁ॑ପୋଷସମ୍ । ମା॒ର୍ଡୀ॒କ-ନ୍ଧେ॑ହି ଜୀ॒ଵସେ᳚ ॥ ତ୍ଵଗ୍ମ୍ ସୋ॑ମ ମ॒ହେ ଭଗ᳚ମ୍ । ତ୍ଵଂ-ୟୂଁନ॑ ଋତାୟ॒ତେ । ଦକ୍ଷ॑-ନ୍ଦଧାସି ଜୀ॒ଵସେ᳚ ॥ ରଥଂ॑-ୟୁଁଞ୍ଜତେ ମ॒ରୁତ॑-ଶ୍ଶୁ॒ଭେ ସ॒ଗମ୍ । ସୂରୋ॒ ନ ମି॑ତ୍ରାଵରୁଣା॒ ଗଵି॑ଷ୍ଟିଷୁ ॥ 46 ॥
ରଜାଗ୍ମ୍॑ସି ଚି॒ତ୍ରା ଵି ଚ॑ରନ୍ତି ତ॒ନ୍ୟଵଃ॑ । ଦି॒ଵ-ସ୍ସ॑ମ୍ରାଜା॒ ପୟ॑ସା ନ ଉକ୍ଷତମ୍ ॥ ଵାଚ॒ଗ୍ମ୍॒ ସୁ ମି॑ତ୍ରାଵରୁଣା॒ଵିରା॑ଵତୀମ୍ । ପ॒ର୍ଜନ୍ୟ॑ଶ୍ଚି॒ତ୍ରାଂ-ଵଁ॑ଦତି॒ ତ୍ଵିଷୀ॑ମତୀମ୍ । ଅ॒ଭ୍ରା ଵ॑ସତ ମରୁତ-ସ୍ସୁ ମା॒ୟୟା᳚ । ଦ୍ୟାଂ-ଵଁ॑ର୍ଷୟତ-ମରୁ॒ଣାମ॑ରେ॒ପସ᳚ମ୍ ॥ ଅୟୁ॑କ୍ତ ସ॒ପ୍ତ ଶୁ॒ନ୍ଧ୍ୟୁଵଃ॑ । ସୂରୋ॒ ରଥ॑ସ୍ୟ ନ॒ପ୍ତ୍ରିୟଃ॑ । ତାଭି॑ର୍ୟାତି॒ ସ୍ଵୟୁ॑କ୍ତିଭିଃ ॥ ଵହି॑ଷ୍ଠେଭିର୍ଵି॒ହର॑ନ୍. ୟାସି॒ ତନ୍ତୁ᳚ମ୍ ॥ 47 ॥
ଅ॒ଵ॒ଵ୍ୟୟ॒ନ୍ନସି॑ତ-ନ୍ଦେଵ॒ ଵସ୍ଵଃ॑ । ଦଵି॑ଦ୍ଧ୍ଵତୋ ର॒ଶ୍ମୟ॒-ସ୍ସୂର୍ୟ॑ସ୍ୟ । ଚର୍ମେ॒ଵାଵା॑ଧୁ॒ସ୍ତମୋ॑ ଅ॒ଫ୍ସ୍ଵ॑ନ୍ତଃ ॥ ପ॒ର୍ଜନ୍ୟା॑ୟ॒ ପ୍ରଗା॑ୟତ । ଦି॒ଵସ୍ପୁ॒ତ୍ରାୟ॑ ମୀ॒ଢୁଷେ᳚ । ସ ନୋ॑ ୟ॒ଵସ॑ମିଚ୍ଛତୁ ॥ ଅଚ୍ଛା॑ ଵଦ ତ॒ଵସ॑-ଙ୍ଗୀ॒ର୍ଭିରା॒ଭିଃ । ସ୍ତୁ॒ହି ପ॒ର୍ଜନ୍ୟ॒-ନ୍ନମ॒ସା ଵି॑ଵାସ । କନି॑କ୍ରଦ-ଦ୍ଵୃଷ॒ଭୋ ଜୀ॒ରଦା॑ନୁଃ । ରେତୋ॑ ଦଧା॒ତ୍ଵୋଷ॑ଧୀଷୁ॒ ଗର୍ଭ᳚ମ୍ ॥ 48 ॥
ୟୋ ଗର୍ଭ॒ମୋଷ॑ଧୀନାମ୍ । ଗଵା᳚-ଙ୍କୃ॒ଣୋତ୍ୟର୍ଵ॑ତାମ୍ । ପ॒ର୍ଜନ୍ୟଃ॑ ପୁରୁ॒ଷୀଣା᳚ମ୍ ॥ ତସ୍ମା॒ ଇଦା॒ସ୍ୟେ॑ ହ॒ଵିଃ । ଜୁ॒ହୋତା॒ ମଧୁ॑ମତ୍ତମମ୍ । ଇଡା᳚-ନ୍ନ-ସ୍ସଂ॒ୟଁତ॑-ଙ୍କରତ୍ ॥ ତି॒ସ୍ରୋ ୟଦ॑ଗ୍ନେ ଶ॒ରଦ॒ସ୍ତ୍ଵାମିତ୍ । ଶୁଚି॑-ଙ୍ଘୃ॒ତେନ॒ ଶୁଚ॑ୟ-ସ୍ସପ॒ର୍ୟନ୍ନ୍ । ନାମା॑ନି ଚିଦ୍ଦଧିରେ ୟ॒ଜ୍ଞିୟା॑ନି । ଅସୂ॑ଦୟନ୍ତ ତ॒ନୁଵ॒-ସ୍ସୁଜା॑ତାଃ ॥ 49 ॥
ଇନ୍ଦ୍ର॑ଶ୍ଚ ନ-ଶ୍ଶୁନାସୀରୌ । ଇ॒ମଂ-ୟଁ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ମି॑ମିକ୍ଷତମ୍ । ଗର୍ଭ॑-ନ୍ଧତ୍ତଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵ॒ସ୍ତୟେ᳚ ॥ ୟୟୋ॑ରି॒ଦଂ-ଵିଁଶ୍ଵ॒-ମ୍ଭୁଵ॑ନ-ମାଵି॒ଵେଶ॑ । ୟୟୋ॑ରାନ॒ନ୍ଦୋ ନିହି॑ତୋ॒ ମହ॑ଶ୍ଚ । ଶୁନା॑ସୀରାଵୃ॒ତୁଭି॑-ସ୍ସଂଵିଁଦା॒ନୌ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ଵନ୍ତୌ ହ॒ଵିରି॒ଦ-ଞ୍ଜୁ॑ଷେଥାମ୍ ॥ ଆ ଘା॒ ୟେ ଅ॒ଗ୍ନିମି॑ନ୍ଧ॒ତେ । ସ୍ତୃ॒ଣନ୍ତି॑ ବ॒ର୍॒ହିରା॑ନୁ॒ଷକ୍ । ୟେଷା॒ମିନ୍ଦ୍ରୋ॒ ୟୁଵା॒ ସଖା᳚ ॥ ଅଗ୍ନ॒ ଇନ୍ଦ୍ର॑ଶ୍ଚ ମେ॒ଦିନା᳚ । ହ॒ଥୋ ଵୃ॒ତ୍ରାଣ୍ୟ॑ପ୍ର॒ତି । ୟୁ॒ଵଗ୍ମ୍ ହି ଵୃ॑ତ୍ର॒ହନ୍ତ॑ମା ॥ ୟାଭ୍ୟା॒ଗ୍ମ୍॒ ସୁଵ॒ରଜ॑ୟ॒ନ୍ନଗ୍ର॑ ଏ॒ଵ । ୟାଵା॑ତସ୍ଥ॒ତୁ-ର୍ଭୁଵ॑ନସ୍ୟ॒ ମଦ୍ଧ୍ୟେ᳚ । ପ୍ରଚ॑ର୍ଷ॒ଣୀ ଵୃ॑ଷଣା॒ ଵଜ୍ର॑ବାହୂ । ଅ॒ଗ୍ନୀ ଇନ୍ଦ୍ରା॑ ଵୃତ୍ର॒ହଣା॑ ହୁଵେ ଵାମ୍ ॥ 50 ॥
(ମନ॒ – ଇନ୍ଦ୍ରୋ॒ – ଗାଵି॑ଷ୍ଟିଷୁ॒ – ତନ୍ତୁଂ॒ – ଗର୍ଭ॒ଗ୍ମ୍॒ – ସୁଜା॑ତାଃ॒ – ସଖା॑ ସ॒ପ୍ତ ଚ॑) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6 – ଉପହୋମାଃ
ଉ॒ତ ନଃ॑ ପ୍ରି॒ୟା ପ୍ରି॒ୟାସୁ॑ । ସ॒ପ୍ତସ୍ଵସା॒ ସୁଜୁ॑ଷ୍ଟା । ସର॑ସ୍ଵତୀ॒ ସ୍ତୋମ୍ୟା॑ ଽଭୂତ୍ ॥ ଇ॒ମା ଜୁହ୍ଵା॑ନା ୟୁ॒ଷ୍ମଦା ନମୋ॑ଭିଃ । ପ୍ରତି॒ ସ୍ତୋମଗ୍ମ୍॑ ସରସ୍ଵତି ଜୁଷସ୍ଵ । ତଵ॒ ଶର୍ମ॑-ନ୍ପ୍ରି॒ୟତ॑ମେ॒ ଦଧା॑ନାଃ । ଉପ॑ସ୍ଥେୟାମ ଶର॒ଣ-ନ୍ନ ଵୃ॒କ୍ଷମ୍ ॥ ତ୍ରୀଣି॑ ପ॒ଦା ଵିଚ॑କ୍ରମେ । ଵିଷ୍ଣୁ॑ର୍ଗୋ॒ପା ଅଦା᳚ଭ୍ୟଃ । ତତୋ॒ ଧର୍ମା॑ଣି ଧା॒ରୟନ୍ନ୍॑ ॥ 51 ॥
ତଦ॑ସ୍ୟ ପ୍ରି॒ୟମ॒ଭି ପାଥୋ॑ ଅଶ୍ୟାମ୍ । ନରୋ॒ ୟତ୍ର॑ ଦେଵ॒ୟଵୋ॒ ମଦ॑ନ୍ତି । ଉ॒ରୁ॒କ୍ର॒ମସ୍ୟ॒ ସ ହି ବନ୍ଧୁ॑ରି॒ତ୍ଥା । ଵିଷ୍ଣୋଃ᳚ ପ॒ଦେ ପ॑ର॒ମେ ମଦ୍ଧ୍ଵ॒ ଉଥ୍ସଃ॑ ॥ କ୍ର॒ତ୍ଵା॒ ଦା ଅ॑ସ୍ଥୁ॒ ଶ୍ରେଷ୍ଠଃ॑ । ଅ॒ଦ୍ୟ ତ୍ଵା॑ ଵ॒ନ୍ଵନ୍-ଥ୍ସୁ॒ରେକ୍ଣାଃ᳚ । ମର୍ତ॑ ଆନାଶ ସୁଵୃ॒କ୍ତିମ୍ ॥ ଇ॒ମା ବ୍ର॑ହ୍ମ ବ୍ରହ୍ମଵାହ । ପ୍ରି॒ୟା ତ॒ ଆ ବ॒ର॒ଃଇ-ସ୍ସୀ॑ଦ । ଵୀ॒ହି ସୂ॑ର ପୁରୋ॒ଡାଶ᳚ମ୍ ॥ 52 ॥
ଉପ॑ ନ-ସ୍ସୂ॒ନଵୋ॒ ଗିରଃ॑ । ଶୃ॒ଣ୍ଵନ୍ତ୍ଵ॒ମୃତ॑ସ୍ୟ॒ ୟେ । ସୁ॒ମୃ॒ଡୀ॒କା ଭ॑ଵନ୍ତୁ ନଃ ॥ ଅ॒ଦ୍ୟା ନୋ॑ ଦେଵ ସଵିତଃ । ପ୍ର॒ଜାଵ॑-ଥ୍ସାଵୀ॒-ସ୍ସୌଭ॑ଗମ୍ । ପରା॑ ଦୁ॒ସ୍ଷ୍ଵପ୍ନି॑ୟଗ୍ମ୍ ସୁଵ ॥ ଵିଶ୍ଵା॑ନି ଦେଵ ସଵିତଃ । ଦୁ॒ରି॒ତାନି॒ ପରା॑ସୁଵ । ୟ-ଦ୍ଭ॒ଦ୍ର-ନ୍ତନ୍ମ॒ ଆସୁ॑ଵ ॥ ଶୁଚି॑ମ॒ର୍କୈ-ର୍ବୃହ॒ସ୍ପତି᳚ମ୍ ॥ 53 ॥
ଅ॒ଦ୍ଧ୍ଵ॒ରେଷୁ॑ ନମସ୍ୟତ । ଅ॒ନା॒ମ୍ୟୋଜ॒ ଆଚ॑କେ ॥ ୟା ଧା॒ରୟ॑ନ୍ତ ଦେ॒ଵା ସୁ॒ଦକ୍ଷା॒ ଦକ୍ଷ॑ପିତାରା । ଅ॒ସୁ॒ର୍ୟା॑ୟ॒ ପ୍ରମ॑ହସା ॥ ସ ଇତ୍କ୍ଷେତି॒ ସୁଧି॑ତ॒ ଓକ॑ସି॒ ସ୍ଵେ । ତସ୍ମା॒ ଇଡା॑ ପିନ୍ଵତେ ଵିଶ୍ଵ॒ଦାନୀ᳚ । ତସ୍ମୈ॒ ଵିଶ॑-ସ୍ସ୍ଵ॒ୟମେ॒ଵାନ॑ମନ୍ତି । ୟସ୍ମି॑-ନ୍ବ୍ର॒ହ୍ମା ରାଜ॑ନି॒ ପୂର୍ଵ॒ ଏତି॑ ॥ ସକୂ॑ତିମିନ୍ଦ୍ର॒ ସଚ୍ୟୁ॑ତିମ୍ । ସଚ୍ୟୁ॑ତି-ଞ୍ଜ॒ଘନ॑ଚ୍ୟୁତିମ୍ ॥ 54 ॥
କ॒ନାତ୍କା॒ଭା-ନ୍ନ॒ ଆଭ॑ର । ପ୍ର॒ୟ॒ଫ୍ସ୍ୟନ୍ନି॑ଵ ସ॒କ୍ଥ୍ୟୌ᳚ ॥ ଵିନ॑ ଇନ୍ଦ୍ର॒ ମୃଧୋ॑ ଜହି । କନୀ॑ଖୁନଦିଵ ସା॒ପୟନ୍ନ୍॑ । ଅ॒ଭି ନ॒-ସ୍ସୁଷ୍ଟୁ॑ତି-ନ୍ନୟ ॥ ପ୍ର॒ଜାପ॑ତି-ସ୍ସ୍ତ୍ରି॒ୟାଂ-ୟଁଶଃ॑ । ମୁ॒ଷ୍କୟୋ॑ରଦଧା॒-ଥ୍ସପ᳚ମ୍ । କାମ॑ସ୍ୟ॒ ତୃପ୍ତି॑ମାନ॒ନ୍ଦମ୍ । ତସ୍ୟା᳚ଗ୍ନେ ଭାଜୟେ॒ହ ମା᳚ ॥ ମୋଦଃ॑ ପ୍ରମୋ॒ଦ ଆ॑ନ॒ନ୍ଦଃ ॥ 55 ॥
ମୁ॒ଷ୍କୟୋ॒ର୍ନିହି॑ତ॒-ସ୍ସପଃ॑ । ସୃ॒ତ୍ଵେଵ॒ କାମ॑ସ୍ୟ ତୃପ୍ୟାଣି । ଦକ୍ଷି॑ଣାନା-ମ୍ପ୍ରତିଗ୍ର॒ହେ ॥ ମନ॑ସଶ୍ଚି॒ତ୍ତ-ମାକୂ॑ତିମ୍ । ଵା॒ଚ-ସ୍ସ॒ତ୍ୟ-ମ॑ଶୀମହି । ପ॒ଶୂ॒ନାଗ୍ମ୍ ରୂ॒ପମନ୍ନ॑ସ୍ୟ । ୟଶ॒-ଶ୍ଶ୍ରୀ-ଶ୍ଶ୍ର॑ୟତା॒-ମ୍ମୟି॑ ॥ ୟଥା॒ ଽହମ॒ସ୍ୟା ଅତୃ॑ପଗ୍ଗ୍ ସ୍ତ୍ରି॒ୟୈ ପୁମାନ୍॑ । ୟଥା॒ ସ୍ତ୍ରୀ ତୃପ୍ୟ॑ତି ପୁ॒ଗ୍ମ୍॒ସି ପ୍ରି॒ୟେ ପ୍ରି॒ୟା । ଏ॒ଵ-ମ୍ଭଗ॑ସ୍ୟ ତୃପ୍ୟାଣି ॥ 56 ॥
ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॒ କାମ୍ୟଃ॑ ପ୍ରି॒ୟଃ ॥ ଦଦା॒ମୀତ୍ୟ॒ଗ୍ନିର୍ଵ॑ଦତି । ତଥେତି॑ ଵା॒ୟୁରା॑ହ॒ ତତ୍ । ହନ୍ତେତି॑ ସ॒ତ୍ୟ-ଞ୍ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମାଃ᳚ । ଆ॒ଦି॒ତ୍ୟ-ସ୍ସ॒ତ୍ୟମୋମିତି॑ ॥ ଆପ॒ସ୍ତ-ଥ୍ସ॒ତ୍ୟମାଭ॑ରନ୍ନ୍ । ୟଶୋ॑ ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॒ ଦକ୍ଷି॑ଣାମ୍ । ଅ॒ସୌ ମେ॒ କାମ॒-ସ୍ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ୟତାମ୍ ॥ ନ ହି ସ୍ପଶ॒ମଵି॑ଦ-ନ୍ନ॒ନ୍ୟମ॒ସ୍ମାତ୍ । ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ରା-ତ୍ପୁ॑ର ଏ॒ତାର॑ମ॒ଗ୍ନେଃ ॥ 57 ॥
ଅଥେ॑ମମନ୍ଥନ୍ନ॒ମୃତ॒ମମୂ॑ରାଃ । ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ର-ଙ୍କ୍ଷେ᳚ତ୍ର॒ଜିତ୍ୟା॑ୟ ଦେ॒ଵାଃ ॥ ୟେଷା॑ମି॒ମେ ପୂର୍ଵେ॒ ଅର୍ମା॑ସ॒ ଆସନ୍ନ୍॑ । ଅ॒ୟୂ॒ପା-ସ୍ସଦ୍ମ॒ ଵିଭୃ॑ତା ପୁ॒ରୂଣି॑ । ଵୈଶ୍ଵା॑ନର॒ ତ୍ଵୟା॒ ତେ ନୁ॒ତ୍ତାଃ । ପୃ॒ଥି॒ଵୀ-ମ॒ନ୍ୟାମ॒ଭିତ॑ସ୍ଥୁ॒-ର୍ଜନା॑ସଃ ॥ ପୃ॒ଥି॒ଵୀ-ମ୍ମା॒ତର॑-ମ୍ମ॒ହୀମ୍ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒-ମୁପ॑ବ୍ରୁଵେ । ବୃ॒ହ॒ତୀମୂ॒ତୟେ॒ ଦିଵ᳚ମ୍ ॥ ଵିଶ୍ଵ॑-ମ୍ବିଭର୍ତି ପୃଥି॒ଵୀ ॥ 58 ॥
ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷଂ॒-ଵିଁପ॑ପ୍ରଥେ । ଦୁ॒ହେ ଦ୍ୟୌ-ର୍ବୃ॑ହ॒ତୀ ପୟଃ॑ ॥ ନ ତା ନ॑ଶନ୍ତି॒ ନ ଦ॑ଭାତି॒ ତସ୍କ॑ରଃ । ନୈନା॑ ଅମି॒ତ୍ରୋ ଵ୍ୟଥି॒ରାଦ॑ଧର୍ଷତି । ଦେ॒ଵାଗ୍ଶ୍ଚ॒ ୟାଭି॒-ର୍ୟଜ॑ତେ॒ ଦଦା॑ତି ଚ । ଜ୍ୟୋଗିତ୍ତାଭି॑-ସ୍ସଚତେ॒ ଗୋପ॑ତି-ସ୍ସ॒ହ ॥ ନ ତା ଅର୍ଵା॑ ରେ॒ଣୁକ॑କାଟୋ ଅଶ୍ନୁତେ । ନ ସଗ୍ଗ୍॑ ସ୍କୃତ॒ତ୍ର-ମୁପ॑ୟନ୍ତି॒ ତା ଅ॒ଭି । ଉ॒ରୁ॒ଗା॒ୟମଭ॑ୟ॒-ନ୍ତସ୍ୟ॒ ତା ଅନୁ॑ । ଗାଵୋ॒ ମର୍ତ୍ୟ॑ସ୍ୟ॒ ଵିଚ॑ରନ୍ତି॒ ୟଜ୍ଵ॑ନଃ ॥ 59 ॥
ରାତ୍ରୀ॒ ଵ୍ୟ॑ଖ୍ୟଦାୟ॒ତୀ । ପୁ॒ରୁ॒ତ୍ରା ଦେ॒ଵ୍ୟ॑କ୍ଷଭିଃ॑ । ଵିଶ୍ଵା॒ ଅଧି॒ ଶ୍ରିୟୋ॑-ଽଧିତ ॥ ଉପ॑ ତେ॒ ଗା ଇ॒ଵାକ॑ରମ୍ । ଵୃ॒ଣୀ॒ଷ୍ଵ ଦୁ॑ହିତ-ର୍ଦିଵଃ । ରାତ୍ରୀ॒ ସ୍ତୋମ॒-ନ୍ନ ଜି॒ଗ୍ୟୁଷୀ᳚ ॥ ଦେ॒ଵୀଂ-ଵାଁଚ॑ମଜନୟନ୍ତ ଦେ॒ଵାଃ । ତାଂ-ଵିଁ॒ଶ୍ଵରୂ॑ପାଃ ପ॒ଶଵୋ॑ ଵଦନ୍ତି । ସା ନୋ॑ ମ॒ନ୍ଦ୍ରେଷ॒ମୂର୍ଜ॒-ନ୍ଦୁହା॑ନା । ଧେ॒ନୁର୍ଵାଗ॒ସ୍ମାନୁପ॒ ସୁଷ୍ଟୁ॒ତୈତୁ॑ ॥ 60 ॥
ୟ-ଦ୍ଵାଗ୍ଵଦ॑ନ୍ତ୍ୟ-ଵିଚେତ॒ନାନି॑ । ରାଷ୍ଟ୍ରୀ॑ ଦେ॒ଵାନା᳚-ନ୍ନିଷ॒ସାଦ॑ ମ॒ନ୍ଦ୍ରା । ଚତ॑ସ୍ର॒ ଊର୍ଜ॑-ନ୍ଦୁଦୁହେ॒ ପୟାଗ୍ମ୍॑ସି । କ୍ଵ॑ ସ୍ଵି ଦସ୍ୟାଃ ପର॒ମ-ଞ୍ଜ॑ଗାମ ॥ ଗୌ॒ରୀ ମି॑ମାୟ ସଲି॒ଲାନି॒ ତକ୍ଷ॑ତୀ । ଏକ॑ପଦୀ ଦ୍ଵି॒ପଦୀ॒ ସା ଚତୁ॑ଷ୍ପଦୀ । ଅ॒ଷ୍ଟାପ॑ଦୀ॒ ନଵ॑ପଦୀ ବଭୂ॒ଵୁଷୀ᳚ । ସ॒ହସ୍ରା᳚କ୍ଷରା ପର॒ମେ ଵ୍ୟୋ॑ମନ୍ନ୍ ॥ ତସ୍ୟାଗ୍ମ୍॑ ସମୁ॒ଦ୍ରା ଅଧି॒ ଵି କ୍ଷ॑ରନ୍ତି । ତେନ॑ ଜୀଵନ୍ତି ପ୍ର॒ଦିଶ॒ଶ୍ଚତ॑ସ୍ରଃ ॥ 61 ॥
ତତଃ॑, କ୍ଷରତ୍ୟ॒କ୍ଷର᳚ମ୍ । ତ-ଦ୍ଵିଶ୍ଵ॒-ମୁପ॑ଜୀଵତି ॥ ଇନ୍ଦ୍ରା॒ ସୂରା॑ ଜ॒ନୟ॑ନ୍-ଵି॒ଶ୍ଵକ॑ର୍ମା । ମ॒ରୁତ୍ଵାଗ୍ମ୍॑ ଅସ୍ତୁ ଗ॒ଣଵା᳚ନ୍-ଥ୍ସଜା॒ତଵାନ୍॑ । ଅ॒ସ୍ୟ ସ୍ନୁ॒ଷା-ଶ୍ଵଶୁ॑ରସ୍ୟ॒ ପ୍ରଶି॑ଷ୍ଟିମ୍ । ସ॒ପତ୍ନା॒ ଵାଚ॒-ମ୍ମନ॑ସା॒ ଉପା॑ସତାମ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॒-ସ୍ସୂରୋ॑ ଅତର॒-ଦ୍ରଜାଗ୍ମ୍॑ସି । ସ୍ନୁ॒ଷା ସ॒ପତ୍ନା॒-ଶ୍ଶ୍ଵଶୁ॑ରୋ॒-ଽୟମ॑ସ୍ତୁ । ଅ॒ୟଗ୍ମ୍ ଶତ୍ରୂ᳚ଞ୍ଜୟତୁ॒ ଜର୍ହୃ॑ଷାଣଃ । ଅ॒ୟଂ-ଵାଁଜ॑-ଞ୍ଜୟତୁ॒ ଵାଜ॑ସାତୌ ॥ ଅ॒ଗ୍ନିଃ, କ୍ଷ॑ତ୍ର॒ଭୃଦନି॑ଭୃଷ୍ଟ॒ମୋଜଃ॑ । ସ॒ହ॒ସ୍ରିୟୋ॑ ଦୀପ୍ୟତା॒-ମପ୍ର॑ୟୁଚ୍ଛନ୍ନ୍ । ଵି॒ଭ୍ରାଜ॑ମାନ-ସ୍ସମିଧା॒ନ ଉ॒ଗ୍ରଃ । ଆ-ଽନ୍ତରି॑କ୍ଷମରୁହ॒ଦ-ଗ॒ନ୍ଦ୍ୟାମ୍ ॥ 62 ॥
(ଧା॒ରୟ॑ନ୍ – ପୁରୋ॒ଡାଶଂ॒ – ବୃହ॒ସ୍ପତିଂ॑ – ଜ॒ଘନ॑ଚ୍ୟୁତି – ମାନ॒ନ୍ଦୋ – ଭଗ॑ସ୍ୟ ତୃପ୍ୟା – ଣ୍ୟ॒ଗ୍ନେଃ – ପୃ॑ଥି॒ଵୀ – ୟଜ୍ଵ॑ନ – ଏତୁ – ପ୍ର॒ଦିଶ॒ଶ୍ଚତ॑ସ୍ରୋ॒ – ଵାଜ॑ସାତୌ ଚ॒ତ୍ଵାରି॑ ଚ) (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7 – ଉପହୋମାଃ
ଵୃଷା᳚ ଽସ୍ୟ॒ଗ୍ମ୍॒ଶୁ-ର୍ଵୃ॑ଷ॒ଭାୟ॑ ଗୃହ୍ୟସେ । ଵୃଷା॒-ଽୟମୁ॒ଗ୍ରୋ ନୃ॒ଚକ୍ଷ॑ସେ । ଦି॒ଵ୍ୟଃ କ॑ର୍ମ॒ଣ୍ୟୋ॑ ହି॒ତୋ ବୃ॒ହନ୍ନାମ॑ । ଵୃ॒ଷ॒ଭସ୍ୟ॒ ୟା କ॒କୁତ୍ ॥ ଵି॒ଷୂ॒ଵାନ୍. ଵି॑ଷ୍ଣୋ ଭଵତୁ । ଅ॒ୟଂ-ୟୋଁ ମା॑ମ॒କୋ ଵୃଷା᳚ । ଅଥୋ॒ ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଇଵ ଦେ॒ଵେଭ୍ୟଃ॑ । ଵିବ୍ର॑ଵୀତୁ॒ ଜନେ᳚ଭ୍ୟଃ ॥ ଆୟୁ॑ଷ୍ମନ୍ତଂ॒-ଵଁର୍ଚ॑ସ୍ଵନ୍ତମ୍ । ଅଥୋ॒ ଅଧି॑ପତିଂ-ଵିଁ॒ଶାମ୍ ॥ 63 ॥
ଅ॒ସ୍ୟାଃ ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ୟା ଅଦ୍ଧ୍ୟ॑କ୍ଷମ୍ । ଇ॒ମମି॑ନ୍ଦ୍ର ଵୃଷ॒ଭ-ଙ୍କୃ॑ଣୁ ॥ ୟ-ସ୍ସୁ॒ଶୃଙ୍ଗ॑-ସ୍ସୁଵୃଷ॒ଭଃ । କ॒ଲ୍ୟାଣୋ॒ ଦ୍ରୋଣ॒ ଆହି॑ତଃ । କାର୍ଷୀ॑ଵଲପ୍ରଗାଣେନ । ଵୃ॒ଷ॒ଭେଣ॑ ୟଜାମହେ ॥ ଵୃ॒ଷ॒ଭେଣ॒ ୟଜ॑ମାନାଃ । ଅକ୍ରୂ॑ରେଣେଵ ସ॒ର୍ପିଷା᳚ । ମୃଧ॑ଶ୍ଚ॒ ସର୍ଵା॒ ଇନ୍ଦ୍ରେ॑ଣ । ପୃତ॑ନାଶ୍ଚ ଜୟାମସି ॥ 64 ॥
ୟସ୍ୟା॒ୟମୃ॑ଷ॒ଭୋ ହ॒ଵିଃ । ଇନ୍ଦ୍ରା॑ୟ ପରିଣୀ॒ୟତେ᳚ । ଜୟା॑ତି॒ ଶତ୍ରୁ॑ମା॒ୟନ୍ତ᳚ମ୍ । ଅଥୋ॑ ହନ୍ତି ପୃତନ୍ୟ॒ତଃ ॥ ନୃ॒ଣାମହ॑ ପ୍ର॒ଣୀରସ॑ତ୍ । ଅଗ୍ର॑ ଉଦ୍ଭିନ୍ଦ॒ତାମ॑ସତ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଶୁଷ୍ମ॑-ନ୍ତ॒ନୁଵା॒ ମେର॑ୟସ୍ଵ । ନୀ॒ଚା ଵିଶ୍ଵା॑ ଅ॒ଭିତି॑ଷ୍ଠା॒ଭିମା॑ତୀଃ । ନି ଶୃ॑ଣୀହ୍ୟାବା॒ଧଂ-ୟୋଁ ନୋ॒ ଅସ୍ତି॑ । ଉ॒ରୁ-ନ୍ନୋ॑ ଲୋ॒କ-ଙ୍କୃ॑ଣୁହି ଜୀରଦାନୋ ॥ 65 ॥
ପ୍ରେହ୍ୟ॒ଭିପ୍ରେହି॒ ପ୍ରଭ॑ରା॒ ସହ॑ସ୍ଵ । ମା ଵିଵେ॑ନୋ॒ ଵି ଶୃ॑ଣୁଷ୍ଵା॒ ଜନେ॑ଷୁ । ଉଦୀ॑ଡି॒ତୋ ଵୃ॑ଷଭ॒ ତିଷ୍ଠ॒ ଶୁଷ୍ମୈଃ᳚ । ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଶତ୍ରୂ᳚-ନ୍ପୁ॒ରୋ ଅ॒ସ୍ମାକ॑ ୟୁଦ୍ଧ୍ୟ ॥ ଅଗ୍ନେ॒ ଜେତା॒ ତ୍ଵ-ଞ୍ଜ॑ୟ । ଶତ୍ରୂ᳚ନ୍-ଥ୍ସହସ॒ ଓଜ॑ସା । ଵି ଶତ୍ରୂ॒ନ୍॒. ଵିମୃଧୋ॑ ନୁଦ ॥ ଏ॒ତ-ନ୍ତେ॒ ସ୍ତୋମ॑-ନ୍ତୁଵିଜାତ॒ ଵିପ୍ରଃ॑ । ରଥ॒-ନ୍ନ ଧୀର॒-ସ୍ସ୍ଵପା॑ ଅତକ୍ଷମ୍ । ୟଦୀଦ॑ଗ୍ନେ॒ ପ୍ରତି॒ ତ୍ଵ-ନ୍ଦେ॑ଵ॒ ହର୍ୟାଃ᳚ ॥ 66 ॥
ସୁଵ॑ର୍ଵତୀର॒ପ ଏ॑ନା ଜୟେମ ॥ ୟୋ ଘୃ॒ତେନା॒ଭିମା॑ନିତଃ । ଇନ୍ଦ୍ର॒ ଜୈତ୍ରା॑ୟ ଜଜ୍ଞିଷେ । ସ ନ॒-ସ୍ସଙ୍କା॑ସୁ ପାରୟ । ପୃ॒ତ॒ନା॒ସାହ୍ୟେ॑ଷୁ ଚ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଜିଗାୟ ପୃଥି॒ଵୀମ୍ । ଅ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ॒ଗ୍ମ୍॒ ସୁଵ॑ର୍ମ॒ହତ୍ । ଵୃ॒ତ୍ର॒ହା ପୁ॑ରୁ॒ଚେତ॑ନଃ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଜିଗାୟ॒ ସହ॑ସା॒ ସହାଗ୍ମ୍॑ସି । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଜିଗାୟ॒ ପୃତ॑ନାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ ॥ 67 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଜା॒ତୋ ଵି ପୁରୋ॑ ରୁରୋଜ । ସ ନଃ॑ ପର॒ସ୍ପା ଵରି॑ଵଃ କୃଣୋତୁ ॥ ଅ॒ୟ-ଙ୍କୃ॒ତ୍ନୁରଗୃ॑ଭୀତଃ । ଵି॒ଶ୍ଵ॒ଜି-ଦୁ॒ଦ୍ଭିଦି-ଥ୍ସୋମଃ॑ । ଋଷି॒-ର୍ଵିପ୍ରଃ॒ କାଵ୍ୟେ॑ନ ॥ ଵା॒ୟୁର॑ଗ୍ରେ॒ଗା ୟ॑ଜ୍ଞ॒ପ୍ରୀଃ । ସା॒କ-ଙ୍ଗ॒ନ୍ମନ॑ସା ୟ॒ଜ୍ଞମ୍ । ଶି॒ଵୋ ନି॒ୟୁଦ୍ଭି॑-ଶ୍ଶି॒ଵାଭିଃ॑ ॥ ଵାୟୋ॑ ଶୁ॒କ୍ରୋ ଅ॑ୟାମି ତେ । ମଦ୍ଧ୍ଵୋ॒ ଅଗ୍ର॒-ନ୍ଦିଵି॑ଷ୍ଟିଷୁ ॥ 68 ॥
ଆୟା॑ ହି॒ ସୋମ॑ପୀତୟେ । ସ୍ଵା॒ରୁ॒ହୋ ଦେ॑ଵ ନି॒ୟୁତ୍ଵ॑ତା ॥ ଇ॒ମମି॑ନ୍ଦ୍ର ଵର୍ଧୟ କ୍ଷ॒ତ୍ରିୟା॑ଣାମ୍ । ଅ॒ୟଂ-ଵିଁ॒ଶାଂ-ଵିଁ॒ଶ୍ପତି॑ରସ୍ତୁ॒ ରାଜା᳚ । ଅ॒ସ୍ମା ଇ॑ନ୍ଦ୍ର॒ ମହି॒ ଵର୍ଚାଗ୍ମ୍॑ସି ଧେହି । ଅ॒ଵ॒ର୍ଚସ॑-ଙ୍କୃଣୁହି॒ ଶତ୍ରୁ॑ମସ୍ୟ ॥ ଇ॒ମମାଭ॑ଜ॒ ଗ୍ରାମେ॒ ଅଶ୍ଵେ॑ଷୁ॒ ଗୋଷୁ॑ । ନିର॒ମୁ-ମ୍ଭ॑ଜ॒ ୟୋ॑-ଽମିତ୍ରୋ॑ ଅସ୍ୟ । ଵର୍ଷ୍ମ॑ନ୍ କ୍ଷ॒ତ୍ରସ୍ୟ॑ କ॒କୁଭି॑ ଶ୍ରୟସ୍ଵ । ତତୋ॑ ନ ଉ॒ଗ୍ରୋ ଵିଭ॑ଜା॒ ଵସୂ॑ନି ॥ 69 ॥
ଅ॒ସ୍ମେ ଦ୍ୟା॑ଵାପୃଥିଵୀ॒ ଭୂରି॑ ଵା॒ମମ୍ । ସ-ନ୍ଦୁ॑ହାଥା-ଙ୍ଘର୍ମ॒ଦୁଘେ॑ଵ ଧେ॒ନୁଃ । ଅ॒ୟଗ୍ମ୍ ରାଜା᳚ ପ୍ରି॒ୟ ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ୟ ଭୂୟାତ୍ । ପ୍ରି॒ୟୋ ଗଵା॒ମୋଷ॑ଧୀନା-ମୁ॒ତାପାମ୍ ॥ ୟୁ॒ନଜ୍ମି॑ ତ ଉତ୍ତ॒ରାଵ॑ନ୍ତ॒-ମିନ୍ଦ୍ର᳚ମ୍ । ୟେନ॒ ଜୟା॑ସି॒ ନ ପରା॒ଜୟା॑ସୈ । ସ ତ୍ଵା॑ ଽକରେକଵୃଷ॒ଭଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାନା᳚ମ୍ । ଅଥୋ॑ ରାଜନ୍ନୁତ୍ତ॒ମ-ମ୍ମା॑ନ॒ଵାନା᳚ମ୍ ॥ ଉତ୍ତ॑ର॒ସ୍ତ୍ଵମଧ॑ରେ ତେ ସ॒ପତ୍ନାଃ᳚ । ଏକ॑ଵୃଷା॒ ଇନ୍ଦ୍ର॑ସଖା ଜିଗୀ॒ଵାନ୍ ॥ 70 ॥
ଵିଶ୍ଵା॒ ଆଶାଃ॒ ପୃତ॑ନା-ସ୍ସ॒ଜଂୟଁ॒ଞ୍ଜୟନ୍ନ୍॑ । ଅ॒ଭିତି॑ଷ୍ଠ ଶତ୍ରୂୟ॒ତ-ସ୍ସ॑ହସ୍ଵ ॥ ତୁଭ୍ୟ॑-ମ୍ଭରନ୍ତି କ୍ଷି॒ତୟୋ॑ ୟଵିଷ୍ଠ । ବ॒ଲିମ॑ଗ୍ନେ॒ ଅନ୍ତି॑ ତ॒ ଓତ ଦୂ॒ରାତ୍ । ଆ ଭନ୍ଦି॑ଷ୍ଠସ୍ୟ ସୁମ॒ତି-ଞ୍ଚି॑କିଦ୍ଧି । ବୃ॒ହତ୍ତେ॑ ଅଗ୍ନେ॒ ମହି॒ ଶର୍ମ॑ ଭ॒ଦ୍ରମ୍ ॥ ୟୋ ଦେ॒ହ୍ୟୋ ଅନ॑ମୟଦ୍ଵଧ॒ସ୍ନୈଃ । ୟୋ ଅର୍ୟ॑ପତ୍ନୀ-ରୁ॒ଷସ॑ଶ୍ଚ॒କାର॑ । ସ ନି॒ରୁଦ୍ଧ୍ୟା॒ ନହୁ॑ଷୋ ୟ॒ହ୍ଵୋ ଅ॒ଗ୍ନିଃ । ଵିଶ॑ଶ୍ଚକ୍ରେ ବଲି॒ହୃତ॒-ସ୍ସହୋ॑ଭିଃ ॥ 71 ॥
ପ୍ର ସ॒ଦ୍ୟୋ ଅ॑ଗ୍ନେ॒ ଅତ୍ୟ᳚ଷ୍ୟ॒ନ୍ୟାନ୍ । ଆ॒ଵିର୍ୟସ୍ମୈ॒ ଚାରୁ॑ତରୋ ବ॒ଭୂଥ॑ । ଈ॒ଡେନ୍ୟୋ॑ ଵପୁ॒ଷ୍ୟୋ॑ ଵି॒ଭାଵା᳚ । ପ୍ରି॒ୟୋ ଵି॒ଶାମତି॑ଥି॒-ର୍ମାନୁ॑ଷୀଣାମ୍ ॥ ବ୍ରହ୍ମ॑ ଜ୍ୟେଷ୍ଠା ଵୀ॒ର୍ୟା॑ ସମ୍ଭୃ॑ତାନି । ବ୍ରହ୍ମାଗ୍ରେ॒ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ॒-ନ୍ଦିଵ॒ମାତ॑ତାନ । ଋ॒ତସ୍ୟ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ ପ୍ରଥ॒ମୋତ ଜ॑ଜ୍ଞେ । ତେନା॑ର୍ହତି॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ସ୍ପର୍ଧି॑ତୁ॒-ଙ୍କଃ ॥ ବ୍ରହ୍ମ॒ ସ୍ରୁଚୋ॑ ଘୃ॒ତଵ॑ତୀଃ । ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ସ୍ଵର॑ଵୋ ମି॒ତାଃ ॥ 72 ॥
ବ୍ରହ୍ମ॑ ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॒ ତନ୍ତ॑ଵଃ । ଋ॒ତ୍ଵିଜୋ॒ ୟେ ହ॑ଵି॒ଷ୍କୃତଃ॑ ॥ ଶୃଙ୍ଗା॑ଣୀ॒ଵେଚ୍ଛୃ॒ଙ୍ଗିଣା॒ଗ୍ମ୍॒ ସନ୍ଦ॑ଦୃଶ୍ରିରେ । ଚ॒ଷାଲ॑ଵନ୍ତ॒-ସ୍ସ୍ଵର॑ଵଃ ପୃଥି॒ଵ୍ୟାମ୍ । ତେ ଦେ॒ଵାସ॒-ସ୍ସ୍ଵର॑ଵସ୍ତସ୍ଥି॒ଵାଗ୍ମ୍ସଃ॑ । ନମ॒-ସ୍ସଖି॑ଭ୍ୟ-ସ୍ସ॒ନ୍ନାନ୍ମା ଽଵ॑ଗାତ ॥ ଅ॒ଭି॒ଭୂର॒ଗ୍ନିର॑ତର॒-ଦ୍ରଜାଗ୍ମ୍॑ସି । ସ୍ପୃଧୋ॑ ଵି॒ହତ୍ୟ॒ ପୃତ॑ନା ଅଭି॒ଶ୍ରୀଃ । ଜୁ॒ଷା॒ଣୋ ମ॒ ଆହୁ॑ତି-ମ୍ମା ମହିଷ୍ଟ । ହ॒ତ୍ଵା ସ॒ପତ୍ନା॒ନ୍॒. ଵରି॑ଵସ୍କରନ୍ନଃ ॥ ଈଶା॑ନ-ନ୍ତ୍ଵା॒ ଭୁଵ॑ନାନା-ମଭି॒ଶ୍ରିୟ᳚ମ୍ । ସ୍ତୌମ୍ୟ॑ଗ୍ନ ଉରୁ॒କୃତଗ୍ମ୍॑ ସୁ॒ଵୀର᳚ମ୍ । ହ॒ଵି-ର୍ଜୁ॑ଷା॒ଣ-ସ୍ସ॒ପତ୍ନାଗ୍ମ୍॑ ଅଭି॒ଭୂର॑ସି । ଜ॒ହି ଶତ୍ରୂ॒ଗ୍ମ୍॒ରପ॒ ମୃଧୋ॑ ନୁଦସ୍ଵ ॥ 73 ॥
(ଵି॒ଶାଂ – ଜ॑ୟାମସି – ଜୀରଦାନୋ॒ – ହର୍ୟା॒ – ଵିଶ୍ଵା॒ – ଦିଵି॑ଷ୍ଟିଷୁ॒ – ଵସୂ॑ନି – ଜିଗୀ॒ଵାନ୍ଥ୍ – ସହୋ॑ଭି–ର୍ ମି॒ତା – ନ॑ ଶ୍ଚ॒ତ୍ଵାରି॑ ଚ) (ଅ. 7)
ଅନୁଵାକଂ 8 – ଉପହୋମାଃ
ସ ପ୍ର॑ତ୍ନ॒ଵନ୍ନଵୀ॑ୟସା । ଅଗ୍ନେ᳚ ଦ୍ୟୁ॒ମ୍ନେନ॑ ସଂ॒ୟଁତା᳚ । ବୃ॒ହ-ତ୍ତ॑ତନ୍ଥ ଭା॒ନୁନା᳚ ॥ ନଵ॒-ନ୍ନୁ ସ୍ତୋମ॑ମ॒ଗ୍ନୟେ᳚ । ଦି॒ଵ-ଶ୍ଶ୍ୟେ॒ନାୟ॑ ଜୀଜନମ୍ । ଵସୋଃ᳚ କୁ॒ଵିଦ୍ଵ॒ନାତି॑ ନଃ ॥ ସ୍ଵା॒ରୁ॒ହା ୟସ୍ୟ॒ ଶ୍ରିୟୋ॑ ଦୃ॒ଶେ । ର॒ୟିର୍ଵୀ॒ରଵ॑ତୋ ୟଥା । ଅଗ୍ରେ॑ ୟ॒ଜ୍ଞସ୍ୟ॒ ଚେତ॑ତଃ ॥ ଅଦା᳚ଭ୍ୟଃ ପୁର ଏ॒ତା ॥ 74 ॥
ଅ॒ଗ୍ନିର୍ଵି॒ଶା-ମ୍ମାନୁ॑ଷୀଣାମ୍ । ତୂର୍ଣୀ॒ ରଥ॒-ସ୍ସଦା॒ ନଵଃ॑ ॥ ନଵ॒ଗ୍ମ୍॒ ସୋମା॑ୟ ଵା॒ଜିନେ᳚ । ଆଜ୍ୟ॒-ମ୍ପୟ॑ସୋ-ଽଜନି । ଜୁଷ୍ଟ॒ଗ୍ମ୍॒ ଶୁଚି॑ତମଂ॒-ଵଁସୁ॑ ॥ ନଵଗ୍ମ୍॑ ସୋମ ଜୁଷସ୍ଵ ନଃ । ପୀ॒ୟୂଷ॑ସ୍ୟେ॒ହ ତୃ॑ପ୍ଣୁହି । ୟସ୍ତେ॑ ଭା॒ଗ ଋ॒ତାଵ॒ୟମ୍ ॥ ନଵ॑ସ୍ୟ ସୋମ ତେ ଵ॒ୟମ୍ । ଆ ସୁ॑ମ॒ତିଂ-ଵୃଁ॑ଣୀମହେ ॥ 75 ॥
ସ ନୋ॑ ରାସ୍ଵ ସହ॒ସ୍ରିଣଃ॑ ॥ ନଵଗ୍ମ୍॑ ହ॒ଵିର୍ଜୁ॑ଷସ୍ଵ ନଃ । ଋ॒ତୁଭି॑-ସ୍ସୋମ॒ ଭୂତ॑ମମ୍ । ତଦ॒ଙ୍ଗ ପ୍ରତି॑ହର୍ୟ ନଃ । ରାଜନ᳚-ଥ୍ସୋମ ସ୍ଵ॒ସ୍ତୟେ᳚ ॥ ନଵ॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ତୋମ॒-ନ୍ନଵଗ୍ମ୍॑ ହ॒ଵିଃ । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରା॒ଗ୍ନିଭ୍ୟା॒-ନ୍ନିଵେ॑ଦୟ । ତଜ୍ଜୁ॑ଷେତା॒ଗ୍ମ୍॒ ସଚେ॑ତସା ॥ ଶୁଚି॒-ନ୍ନୁ ସ୍ତୋମ॒-ନ୍ନଵ॑ଜାତମ॒ଦ୍ୟ । ଇନ୍ଦ୍ରା᳚ଗ୍ନୀ ଵୃତ୍ରହଣା ଜୁ॒ଷେଥା᳚ମ୍ ॥ 76 ॥
ଉ॒ଭା ହି ଵାଗ୍ମ୍॑ ସୁ॒ହଵା॒ ଜୋହ॑ଵୀମି । ତା ଵାଜଗ୍ମ୍॑ ସ॒ଦ୍ୟ ଉ॑ଶ॒ତେ ଧେଷ୍ଠା᳚ ॥ ଅ॒ଗ୍ନିରିନ୍ଦ୍ରୋ॒ ନଵ॑ସ୍ୟ ନଃ । ଅ॒ସ୍ୟ ହ॒ଵ୍ୟସ୍ୟ॑ ତୃପ୍ୟତାମ୍ । ଇ॒ହ ଦେ॒ଵୌ ସ॑ହ॒ସ୍ରିଣୌ᳚ ॥ ୟ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ନ॒ ଆ ହି ଗଚ୍ଛ॑ତାମ୍ । ଵସୁ॑ମନ୍ତଗ୍ମ୍ ସୁଵ॒ର୍ଵିଦ᳚ମ୍ । ଅ॒ସ୍ୟ ହ॒ଵ୍ୟସ୍ୟ॑ ତୃପ୍ୟତାମ୍ । ଅ॒ଗ୍ନିରିନ୍ଦ୍ରୋ॒ ନଵ॑ସ୍ୟ ନଃ ॥ ଵିଶ୍ଵା᳚-ନ୍ଦେ॒ଵାଗ୍ ସ୍ତ॑ର୍ପୟତ ॥ 77 ॥
ହ॒ଵିଷୋ॒-ଽସ୍ୟ ନଵ॑ସ୍ୟ ନଃ । ସୁ॒ଵ॒ର୍ଵିଦୋ॒ ହି ଜ॑ଜ୍ଞି॒ରେ ॥ ଏଦ-ମ୍ବ॒ର୍॒ହି-ସ୍ସୁ॒ଷ୍ଟରୀ॑ମା॒ ନଵେ॑ନ । ଅ॒ୟଂ-ୟଁ॒ଜ୍ଞୋ ୟଜ॑ମାନସ୍ୟ ଭା॒ଗଃ । ଅ॒ୟ-ମ୍ବ॑ଭୂଵ॒ ଭୁଵ॑ନସ୍ୟ॒ ଗର୍ଭଃ॑ । ଵିଶ୍ଵେ॑ ଦେ॒ଵା ଇ॒ଦମ॒ଦ୍ୟାଗ॑ମିଷ୍ଠାଃ ॥ ଇ॒ମେ ନୁ ଦ୍ୟାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ସ॒ମୀଚୀ᳚ । ତ॒ନ୍ଵା॒ନେ ୟ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ପୁ॑ରୁ॒ପେଶ॑ସ-ନ୍ଧି॒ୟା । ଆ-ଽସ୍ମୈ॑ ପୃଣୀତା॒-ମ୍ଭୁଵ॑ନାନି॒ ଵିଶ୍ଵା᳚ । ପ୍ର॒ଜା-ମ୍ପୁଷ୍ଟି॑ମ॒ମୃତ॒-ନ୍ନଵେ॑ନ ॥ 78 ॥
ଇ॒ମେ ଧେ॒ନୂ ଅ॒ମୃତଂ॒-ୟେଁ ଦୁ॒ହାତେ᳚ । ପୟ॑ସ୍ଵ-ତ୍ୟୁତ୍ତ॒ରାମେ॑ତୁ॒ ପୁଷ୍ଟିଃ॑ । ଇ॒ମଂ-ୟଁ॒ଜ୍ଞ-ଞ୍ଜୁ॒ଷମା॑ଣେ॒ ନଵେ॑ନ । ସ॒ମୀଚୀ॒ ଦ୍ୟାଵା॑ପୃଥି॒ଵୀ ଘୃ॒ତାଚୀ᳚ ॥ ୟଵି॑ଷ୍ଠୋ ହଵ୍ୟ॒ଵାହ॑ନଃ । ଚି॒ତ୍ରଭା॑ନୁ-ର୍ଘୃ॒ତାସୁ॑ତିଃ । ନଵ॑ଜାତୋ॒ ଵିରୋ॑ଚସେ । ଅଗ୍ନେ॒ ତତ୍ତେ॑ ମହିତ୍ଵ॒ନମ୍ ॥ ତ୍ଵମ॑ଗ୍ନେ ଦେ॒ଵତା᳚ଭ୍ୟଃ । ଭା॒ଗେ ଦେ॑ଵ॒ ନ ମୀ॑ୟସେ ॥ 79 ॥
ସ ଏ॑ନା ଵି॒ଦ୍ଵାନ୍. ୟ॑କ୍ଷ୍ୟସି । ନଵ॒ଗ୍ଗ୍॒ ସ୍ତୋମ॑-ଞ୍ଜୁଷସ୍ଵ ନଃ ॥ ଅ॒ଗ୍ନିଃ ପ୍ର॑ଥ॒ମଃ ପ୍ରାଶ୍ଞା॑ତୁ । ସ ହି ଵେଦ॒ ୟଥା॑ ହ॒ଵିଃ । ଶି॒ଵା ଅ॒ସ୍ମଭ୍ୟ॒-ମୋଷ॑ଧୀଃ । କୃ॒ଣୋତୁ॑ ଵି॒ଶ୍ଵଚ॑ର୍ଷଣିଃ ॥ ଭ॒ଦ୍ରାନ୍ନ॒-ଶ୍ଶ୍ରେୟ॒-ସ୍ସମ॑ନୈଷ୍ଟ ଦେଵାଃ । ତ୍ଵୟା॑-ଽଵ॒ସେନ॒ ସମ॑ଶୀମହି ତ୍ଵା । ସ ନୋ॑ ମୟୋ॒ଭୂଃ ପି॑ତୋ॒ ଆଵି॑ଶସ୍ଵ । ଶ-ନ୍ତୋ॒କାୟ॑ ତ॒ନୁଵେ᳚ ସ୍ୟୋ॒ନଃ ॥ ଏ॒ତମୁ॒ ତ୍ୟ-ମ୍ମଧୁ॑ନା॒ ସଂୟୁଁ॑ତଂ॒-ୟଁଵ᳚ମ୍ । ସର॑ସ୍ଵତ୍ୟା॒ ଅଧି॑ମ॒ନାଵ॑ଚର୍କୃଷୁଃ । ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଆସୀ॒-ଥ୍ସୀର॑ପତି-ଶ୍ଶ॒ତକ୍ର॑ତୁଃ । କୀ॒ନାଶା॑ ଆସ-ନ୍ମ॒ରୁତ॑-ସ୍ସୁ॒ଦାନ॑ଵଃ ॥ 80 ॥
(ପୁ॒ର॒ ଏ॒ତା – ଵୃ॑ଣୀମହେ – ଜୁ॒ଷେଥା᳚ନ୍-ତର୍ପୟ-ତା॒ମୃତ॒-ନ୍ନଵେ॑ନ-ମୀୟସେ-ସ୍ୟୋ॒ନ ଶ୍ଚ॒ତ୍ଵାରି॑ ଚ) (ଅ. 8)
(ଜୁଷ୍ଟ॒ – ଶ୍ଚକ୍ଷୁ॑ଷୋ॒ – ଜୁଷ୍ଟୀ॑ ନରୋ – ନକ୍ତ-ଞ୍ଜା॒ତା – ଵୃଷା॒ ସ – ଉ॒ତ ନୋ॒ – ଵୃଷା᳚-ଽସ୍ୟ॒ଗ୍ମ୍॒ଶୁଃ – ସ ପ୍ର॑ତ୍ନ॒ଵଦ॒ଷ୍ଟୌ)
(ଜୁଷ୍ଟୋ॑ – ମ॒ନ୍ୟୁ-ର୍ଭଗୋ॒ – ଜୁଷ୍ଟୀ॑ ନରୋ॒ – ହରି॑ଵର୍ପସ॒-ଙ୍ଗିରଃ॒ – ଶିପ୍ରି॑ନ୍ ଵାଜାନା – ମୁ॒ତ ନୋ॒ – ୟ-ଦ୍ଵାଗ୍ଵଦ॑ନ୍ତୀ॒ – ଵିଶ୍ଵା॒ ଆଶା॒ ଅଶୀ॑ତିଃ )
(ଜୁଷ୍ଟଃ॑ – ସୁ॒ଦାନ॑ଵଃ )
॥ ହରିଃ॑ ଓମ୍ ।
॥ କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦୀୟ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ଦ୍ଵିତୀୟାଷ୍ଟକେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
What is 2.4 - ଉପହୋମାଃ - କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଠଃ - ଜୁଷ୍ଟୋ ଦମୂନା?
2.4 - ଉପହୋମାଃ - କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଠଃ - ଜୁଷ୍ଟୋ ଦମୂନା is a Sri Krishna Stotrams available on Bhakti Granth in the selected language or script.
Which language or script is this version in?
This edition is published in Odia. Use the language selector to view another available edition.
Can I read 2.4 - ଉପହୋମାଃ - କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଠଃ - ଜୁଷ୍ଟୋ ଦମୂନା online?
Yes. The imported text is available directly on this page for online reading and recitation.
Can I download 2.4 - ଉପହୋମାଃ - କୃଷ୍ଣ ୟଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଠଃ - ଜୁଷ୍ଟୋ ଦମୂନା as a PDF?
If a verified PDF resource was found on the source page, a PDF download button is automatically connected to this page.
How can I share this page?
Use Copy Link, WhatsApp or Facebook in the sticky sharing bar provided by the Bhakti Granth theme.
Are there related devotional texts on Bhakti Granth?
Yes. The Bhakti Granth theme automatically connects texts through language and topic relationships to strengthen navigation and topical coverage.