లఘు స్తవః

ఐంద్రస్యేవ శరాసనస్య దధతీ మధ్యేలలాటం ప్రభాం
శౌక్లీం కాంతిమనుష్ణగోరివ శిరస్యాతన్వతీ సర్వతః ।
ఏషాసౌ త్రిపురా హృది ద్యుతిరివోష్ణాంశోః సదాహః స్థితాత్
ఛింద్యాన్నః సహసా పదైస్త్రిభిరఘం జ్యోతిర్మయీ వాఙ్మయీ ॥ 1 ॥

యా మాత్రా త్రపుసీలతాతనులసత్తంతూత్థితిస్పర్ధినీ
వాగ్బీజే ప్రథమే స్థితా తవ సదా తాం మన్మహే తే వయమ్ ।
శక్తిః కుండలినీతి విశ్వజననవ్యాపారబద్ధోద్యమాః
జ్ఞాత్వేత్థం న పునః స్పృశంతి జననీగర్భేఽర్భకత్వం నరాః ॥ 2 ॥

దృష్ట్వా సంభ్రమకారి వస్తు సహసా ఐ ఐ ఇతి వ్యాహృతం
యేనాకూతవశాదపీహ వరదే బిందుం వినాప్యక్షరమ్ ।
తస్యాపి ధ్రువమేవ దేవి తరసా జాతే తవానుగ్రహే
వాచఃసూక్తిసుధారసద్రవముచో నిర్యాంతి వక్త్రాంబుజాత్ ॥ 3 ॥

యన్నిత్యే తవ కామరాజమపరం మంత్రాక్షరం నిష్కలం
తత్సారస్వతమిత్యవైతి విరలః కశ్చిద్బుధశ్చేద్భువి ।
ఆఖ్యానం ప్రతిపర్వ సత్యతపసో యత్కీర్తయంతో ద్విజాః
ప్రారంభే ప్రణవాస్పదప్రణయితాం నీత్వోచ్చరంతి స్ఫుటమ్ ॥ 4 ॥

యత్సద్యో వచసాం ప్రవృత్తికరణే దృష్టప్రభావం బుధైః
తార్తీయం తదహం నమామి మనసా త్వద్బీజమిందుప్రభమ్ ।
అస్త్యౌర్వోఽపి సరస్వతీమనుగతో జాడ్యాంబువిచ్ఛిత్తయే
గోశబ్దో గిరి వర్తతే సనియతం యోగం వినా సిద్ధిదః ॥ 5 ॥

ఏకైకం తవ దేవి బీజమనఘం సవ్యంజనావ్యంజనం
కూటస్థం యది వా పృథక్ క్రమగతం యద్వా స్థితం వ్యుత్క్రమాత్ ।
యం యం కామమపేక్ష్య యేన విధినా కేనాపి వా చింతితం
జప్తం వా సఫలీకరోతి సతతం తం తం సమస్తం నృణామ్ ॥ 6 ॥

వామే పుస్తకధారిణీమభయదాం సాక్షస్రజం దక్షిణే
భక్తేభ్యో వరదానపేశలకరాం కర్పూరకుందోజ్జ్వలామ్ ।
ఉజ్జృంభాంబుజపత్రకాంతినయనస్నిగ్ధప్రభాలోకినీం
యే త్వామంబ న శీలయంతి మనసా తేషాం కవిత్వం కుతః ॥ 7 ॥

యే త్వాం పాండురపుండరీకపటలస్పష్టాభిరామప్రభాం
సించంతీమమృతద్రవైరివ శిరో ధ్యాయంతి మూర్ధ్ని స్థితామ్ ।
అశ్రాంతా వికటస్ఫుటాక్షరపదా నిర్యాతి వక్త్రాంబుజాత్
తేషాం భారతి భారతీ సురసరిత్కల్లోలలోలోర్మివత్ ॥ 8 ॥

యే సిందూరపరాగపింజపిహితాం త్వత్తేజసాద్యామిమాం
ఉర్వీం చాపి విలీనయావకరసప్రస్తారమగ్నామివ ।
పశ్యంతి క్షణమప్యనన్యమనసస్తేషామనంగజ్వర-
-క్లాంతస్రస్తకురంగశాబకదృశో వశ్యా భవంతి స్ఫుటమ్ ॥ 9 ॥

చంచత్కాంచనకుండలాంగదధరామాబద్ధకాంచీస్రజం
యే త్వాం చేతసి తద్గతే క్షణమపి ధ్యాయంతి కృత్వా స్థిరామ్ ।
తేషాం వేశ్మసు విభ్రమాదహరహః స్ఫారీభవంత్యశ్చిరం
మాద్యత్కుంజరకర్ణతాలతరలాః స్థైర్యం భజంతే శ్రియః ॥ 10 ॥

ఆర్భట్యా శశిఖండమండితజటాజూటాం నృముండస్రజం
బంధూకప్రసవారుణాంబరధరాం ప్రేతాసనాధ్యాసినీమ్ ।
త్వాం ధ్యాయంతి చతుర్భుజాం త్రినయనామాపీనతుంగస్తనీం
మధ్యే నిమ్నవలిత్రయాంకితతనుం త్వద్రూపసంవిత్తయే ॥ 11 ॥

జాతోఽప్యల్పపరిచ్ఛదే క్షితిభుజాం సామాన్యమాత్రే కులే
నిఃశేషావనిచక్రవర్తిపదవీం లబ్ధ్వా ప్రతాపోన్నతః ।
యద్విద్యాధర బృందవందితపదః శ్రీవత్సరాజోఽభవత్
దేవి త్వచ్చరణాంబుజ ప్రణతిజః సోఽయం ప్రసాదోదయః ॥ 12 ॥

చండి త్వచ్చరణాంబుజార్చనకృతే బిల్వాదిలోల్లుంఠన-
-త్రుట్యత్కంటకకోటిభిః పరిచయం యేషాం న జగ్ముః కరాః ।
తే దండాంకుశచక్రచాపకులిశశ్రీవత్సమత్స్యాంకితైః
జాయంతే పృథివీభుజః కథమివాంభోజప్రభైః పాణిభిః ॥ 13 ॥

విప్రాః క్షోణిభుజో విశస్తదితరే క్షీరాజ్యమధ్వాసవైః ।
త్వాం దేవి త్రిపురే పరాపరమయీం సంతర్ప్య పూజావిధౌ ।
యాం యాం ప్రార్థయతే మనః స్థిరధియాం తేషాం త ఏవ ధ్రువం
తాం తాం సిద్ధిమవాప్నువంతి తరసా విఘ్నైరవిఘ్నీకృతాః ॥ 14 ॥

శబ్దానాం జననీ త్వమత్ర భువనే వాగ్వాదినీత్యుచ్యసే
త్వత్తః కేశవవాసవ ప్రభృతయోఽప్యావిర్భవంతి స్ఫుటమ్ ।
లీయంతే ఖలు యత్ర కల్పవిరమే బ్రహ్మాదయస్తేఽప్యమీ
సా త్వం కాచిదచింత్యరూపమహిమా శక్తిః పరా గీయసే ॥ 15 ॥

దేవానాం త్రితయం త్రయీ హుతభుజాం శక్తిత్రయం త్రిః స్వరాః
త్రైలోక్యం త్రిపదీ త్రిపుష్కరమథో త్రిబ్రహ్మ వర్ణాస్త్రయః ।
యత్కించిజ్జగతి త్రిధా నియమితం వస్తు త్రివర్గాదికం
తత్సర్వం త్రిపురేతి నామ భగవత్యన్వేతి తే తత్త్వతః ॥ 16 ॥

లక్ష్మీం రాజకులే జయాం రణభువి క్షేమంకరీమధ్వని
క్రవ్యాదద్విపసర్పభాజి శబరీం కాంతారదుర్గే గిరౌ ।
భూతప్రేతపిశాచజంబుకభయే స్మృత్వా మహాభైరవీం
వ్యామోహే త్రిపురాం తరంతి విపదస్తారాం చ తోయప్లవే ॥ 17 ॥

మాయా కుండలినీ క్రియా మధుమతీ కాలీ కలామాలినీ
మాతంగీ విజయా జయా భగవతీ దేవీ శివా శాంభవీ ।
శక్తిః శంకరవల్లభా త్రినయనా వాగ్వాదినీ భైరవీ
హ్రీంకారీ త్రిపురా పరాపరమయీ మాతా కుమారీత్యసి ॥ 18 ॥

ఆఈపల్లవితైః పరస్పరయుతైర్ద్విత్రిక్రమాద్యక్షరై
కాద్యైః క్షాంతగతైః స్వరాదిభిరథ క్షాంతైశ్చ తైః సస్వరైః ।
నామాని త్రిపురే భవంతి ఖలు యాన్యత్యంతగుహ్యాని తే
తేభ్యో భైరవపత్ని వింశతిసహస్రేభ్యః పరేభ్యో నమః ॥ 19 ॥

బోద్ధవ్యా నిపుణం బుధైః స్తుతిరియం కృత్వా మనస్తద్గతం
భారత్యాస్త్రిపురేత్యనన్యమనసా యత్రాద్యవృత్తే స్ఫుటమ్ ।
ఏకద్విత్రిపదక్రమేణ కథితస్తత్పాదసంఖ్యాక్షరైః
మంత్రోద్ధార విధిర్విశేషసహితః సత్సంప్రదాయాన్వితః ॥ 20 ॥

సావద్యం నిరవద్యమస్తు యది వా కిం వానయా చింతయా
నూనం స్తోత్రమిదం పఠిష్యతి జనో యస్యాస్తి భక్తిస్త్వయి ।
సంచింత్యాపి లఘుత్వమాత్మని దృఢం సంజాయమానం హఠాత్
త్వద్భక్త్యా ముఖరీకృతేన రచితం యస్మాన్మయాపి ధృవమ్ ॥ 21 ॥

ఇతి శ్రీకాళిదాస విరచిత పంచస్తవ్యాం ప్రథమః లఘుస్తవః ।