புருஷ ஸூக்தம்

ஓம் தச்ச²ம்॒ யோராவ்ரு॑ணீமஹே । கா॒³தும் ய॒ஜ்ஞாய॑ । கா॒³தும் ய॒ஜ்ஞப॑தயே । தை³வீ᳚ ஸ்வ॒ஸ்திர॑ஸ்து ந: । ஸ்வ॒ஸ்திர்மானு॑ஷேப்⁴ய: । ஊ॒ர்த்⁴வம் ஜி॑கா³து பே⁴ஷ॒ஜம் । ஶம் நோ॑ அஸ்து த்³வி॒பதே᳚³ । ஶம் சது॑ஷ்பதே³ ।
ஓம் ஶாந்தி:॒ ஶாந்தி:॒ ஶாந்தி:॑ ॥

ஸ॒ஹஸ்ர॑ஶீர்​ஷா॒ புரு॑ஷ: । ஸ॒ஹ॒ஸ்ரா॒க்ஷ: ஸ॒ஹஸ்ர॑பாத் ।
ஸ பூ⁴மிம்॑ வி॒ஶ்வதோ॑ வ்ரு॒த்வா । அத்ய॑திஷ்ட²த்³த³ஶாங்கு॒³லம் ॥

புரு॑ஷ ஏ॒வேத³க்³ம் ஸர்வம்᳚ । யத்³பூ॒⁴தம் யச்ச॒ ப⁴வ்யம்᳚ ।
உ॒தாம்ரு॑த॒த்வ ஸ்யேஶா॑ன: । யத³ன்னே॑னாதி॒ரோஹ॑தி ॥

ஏ॒தாவா॑னஸ்ய மஹி॒மா । அதோ॒ ஜ்யாயாக்॑³ஶ்ச॒ பூரு॑ஷ: ।
பாதோ᳚³ஸ்ய॒ விஶ்வா॑ பூ॒⁴தானி॑ । த்ரி॒பாத॑³ஸ்யா॒ம்ருதம்॑ தி॒³வி ॥

த்ரி॒பாதூ॒³ர்த்⁴வ உதை॒³த்புரு॑ஷ: । பாதோ᳚³ஸ்யே॒ஹாப॑⁴வா॒த்புன:॑ ।
ததோ॒ விஷ்வ॒ங்​வ்ய॑க்ராமத் । ஸா॒ஶ॒னா॒ன॒ஶ॒னே அ॒பி⁴ ॥

தஸ்மா᳚த்³வி॒ராட॑³ஜாயத । வி॒ராஜோ॒ அதி॒⁴ பூரு॑ஷ: ।
ஸ ஜா॒தோ அத்ய॑ரிச்யத । ப॒ஶ்சாத்³பூ⁴மி॒மதோ॑² பு॒ர: ॥

யத்புரு॑ஷேண ஹ॒விஷா᳚ । தே॒³வா ய॒ஜ்ஞமத॑ன்வத ।
வ॒ஸ॒ந்தோ அ॑ஸ்யாஸீ॒தா³ஜ்யம்᳚ । க்³ரீ॒ஷ்ம இ॒த்⁴மஶ்ஶ॒ரத்⁴த॒⁴வி: ॥

ஸ॒ப்தாஸ்யா॑ஸன்பரி॒த⁴ய:॑ । த்ரி: ஸ॒ப்த ஸ॒மித:॑⁴ க்ரு॒தா: ।
தே॒³வா யத்³ய॒ஜ்ஞம் த॑ன்வா॒னா: । அப॑³த்⁴ன॒ன்-புரு॑ஷம் ப॒ஶும் ॥

தம் ய॒ஜ்ஞம் ப॒³ர்॒ஹிஷி॒ ப்ரௌக்ஷன்॑ । புரு॑ஷம் ஜா॒தம॑க்³ர॒த: ।
தேன॑ தே॒³வா அய॑ஜந்த । ஸா॒த்⁴யா ருஷ॑யஶ்ச॒ யே ॥

தஸ்மா᳚த்³ய॒ஜ்ஞாத்²ஸ॑ர்வ॒ஹுத:॑ । ஸம்ப்⁴ரு॑தம் ப்ருஷதா॒³ஜ்யம் ।
ப॒ஶூக்³க்³-ஸ்தாக்³க்³-ஶ்ச॑க்ரே வாய॒வ்யான்॑ । ஆ॒ர॒ண்யான்-க்³ரா॒ம்யாஶ்ச॒ யே ॥

தஸ்மா᳚த்³ய॒ஜ்ஞாத்²ஸ॑ர்வ॒ஹுத:॑ । ருச:॒ ஸாமா॑னி ஜஜ்ஞிரே ।
ச²ந்தா³க்³ம்॑ஸி ஜஜ்ஞிரே॒ தஸ்மா᳚த் । யஜு॒ஸ்தஸ்மா॑தஜ³ாயத ॥

தஸ்மா॒த³ஶ்வா॑ அஜாயந்த । யே கே சோ॑ப॒⁴யாத॑³த: ।
கா³வோ॑ ஹ ஜஜ்ஞிரே॒ தஸ்மா᳚த் । தஸ்மா᳚ஜ்ஜா॒தா அ॑ஜா॒வய:॑ ॥

யத்புரு॑ஷம்॒ வ்ய॑த³து⁴: । க॒தி॒தா² வ்ய॑கல்பயன்ன் ।
முக²ம்॒ கிம॑ஸ்ய॒ கௌ பா॒³ஹூ । காவூ॒ரூ பாதா॑³வுச்யேதே ॥

ப்³ரா॒ஹ்ம॒ணோ᳚ஸ்ய॒ முக॑²மாஸீத் । பா॒³ஹூ ரா॑ஜ॒ன்ய:॑ க்ரு॒த: ।
ஊ॒ரூ தத॑³ஸ்ய॒ யத்³வைஶ்ய:॑ । ப॒த்³ப்⁴யாக்³ம் ஶூ॒த்³ரோ அ॑ஜாயத ॥

ச॒ந்த்³ரமா॒ மன॑ஸோ ஜா॒த: । சக்ஷோ:॒ ஸூர்யோ॑ அஜாயத ।
முகா॒²தி³ந்த்³ர॑ஶ்சா॒க்³னிஶ்ச॑ । ப்ரா॒ணாத்³வா॒யுர॑ஜாயத ॥

நாப்⁴யா॑ ஆஸீத॒³ந்தரி॑க்ஷம் । ஶீ॒ர்​ஷ்ணோ த்³யௌ: ஸம॑வர்தத ।
ப॒த்³ப்⁴யாம் பூ⁴மி॒ர்தி³ஶ:॒ ஶ்ரோத்ரா᳚த் । ததா॑² லோ॒காக்³ம் அ॑கல்பயன்ன் ॥

வேதா॒³ஹமே॒தம் புரு॑ஷம் ம॒ஹாந்தம்᳚ । ஆ॒தி॒³த்யவ॑ர்ணம்॒ தம॑ஸ॒ஸ்து பா॒ரே ।
ஸர்வா॑ணி ரூ॒பாணி॑ வி॒சித்ய॒ தீ⁴ர:॑ । நாமா॑னி க்ரு॒த்வாபி॒⁴வத॒³ன்॒, யதா³ஸ்தே᳚ ॥

தா॒⁴தா பு॒ரஸ்தா॒த்³யமு॑தா³ஜ॒ஹார॑ । ஶ॒க்ர: ப்ரவி॒த்³வா-ன்ப்ர॒தி³ஶ॒ஶ்சத॑ஸ்ர: ।
தமே॒வம் வி॒த்³வான॒ம்ருத॑ இ॒ஹ ப॑⁴வதி । நான்ய: பந்தா॒² அய॑னாய வித்³யதே ॥

ய॒ஜ்ஞேன॑ ய॒ஜ்ஞம॑யஜந்த தே॒³வா: । தானி॒ த⁴ர்மா॑ணி ப்ரத॒²மான்யா॑ஸன்ன் ।
தே ஹ॒ நாகம்॑ மஹி॒மான:॑ ஸசந்தே । யத்ர॒ பூர்வே॑ ஸா॒த்⁴யா: ஸந்தி॑ தே॒³வா: ॥

அ॒த்³ப்⁴ய: ஸம்பூ॑⁴த: ப்ருதி॒²வ்யை ரஸா᳚ச்ச । வி॒ஶ்வக॑ர்மண:॒ ஸம॑வர்த॒தாதி॑⁴ ।
தஸ்ய॒ த்வஷ்டா॑ வி॒த³த॑⁴த்³ரூ॒பமே॑தி । தத்புரு॑ஷஸ்ய॒ விஶ்வ॒மாஜா॑ன॒மக்³ரே᳚ ॥

வேதா॒³ஹமே॒தம் புரு॑ஷம் ம॒ஹாந்தம்᳚ । ஆ॒தி॒³த்யவ॑ர்ணம்॒ தம॑ஸ:॒ பர॑ஸ்தாத் ।
தமே॒வம் வி॒த்³வான॒ம்ருத॑ இ॒ஹ ப॑⁴வதி । நான்ய: பந்தா॑² வித்³ய॒தேய॑னாய ॥

ப்ர॒ஜாப॑திஶ்சரதி॒ க³ர்பே॑⁴ அ॒ந்த: । அ॒ஜாய॑மானோ ப³ஹு॒தா⁴ விஜா॑யதே ।
தஸ்ய॒ தீ⁴ரா:॒ பரி॑ஜானந்தி॒ யோனிம்᳚ । மரீ॑சீனாம் ப॒த³மி॑ச்ச²ந்தி வே॒த⁴ஸ:॑ ॥

யோ தே॒³வேப்⁴ய॒ ஆத॑பதி । யோ தே॒³வானாம்᳚ பு॒ரோஹி॑த: ।
பூர்வோ॒ யோ தே॒³வேப்⁴யோ॑ ஜா॒த: । நமோ॑ ரு॒சாய॒ ப்³ராஹ்ம॑யே ॥

ருசம்॑ ப்³ரா॒ஹ்மம் ஜ॒னய॑ந்த: । தே॒³வா அக்³ரே॒ தத॑³ப்³ருவன்ன் ।
யஸ்த்வை॒வம் ப்³ரா᳚ஹ்ம॒ணோ வி॒த்³யாத் । தஸ்ய॑ தே॒³வா அஸ॒ன் வஶே᳚ ॥

ஹ்ரீஶ்ச॑ தே ல॒க்ஷ்மீஶ்ச॒ பத்ன்யௌ᳚ । அ॒ஹோ॒ரா॒த்ரே பா॒ர்​ஶ்வே ।
நக்ஷ॑த்ராணி ரூ॒பம் । அ॒ஶ்வினௌ॒ வ்யாத்தம்᳚ ।
இ॒ஷ்டம் ம॑னிஷாண । அ॒மும் ம॑னிஷாண । ஸர்வம்॑ மனிஷாண ॥

தச்ச²ம்॒ யோராவ்ரு॑ணீமஹே । கா॒³தும் ய॒ஜ்ஞாய॑ । கா॒³தும் ய॒ஜ்ஞப॑தயே । தை³வீ᳚ ஸ்வ॒ஸ்திர॑ஸ்து ந: । ஸ்வ॒ஸ்திர்மானு॑ஷேப்⁴ய: । ஊ॒ர்த்⁴வம் ஜி॑கா³து பே⁴ஷ॒ஜம் । ஶம் நோ॑ அஸ்து த்³வி॒பதே᳚³ । ஶம் சது॑ஷ்பதே³ ।
ஓம் ஶாந்தி:॒ ஶாந்தி:॒ ஶாந்தி:॑ ॥