සෞංදර්ය ලහරී

ප්රථම භාගඃ – ආනංද ලහරී

භූමෞ ස්ඛලිත පාදානාං භූමි-රේ-වාවලංබනම් ।
ත්වයි ජාතාපරාධානාං ත්වමේව ශරණං ශිවේ ॥

ශිවඃ ශක්ත්යා යුක්තෝ යදි භවති ශක්තඃ ප්රභවිතුං
න චේදේවං දේවෝ න ඛලු කුශලඃ ස්පංදිතුමපි ।
අතස්ත්වාමාරාධ්යාං හරිහරවිරිංචාදිභිරපි
ප්රණංතුං ස්තෝතුං වා කථමකෘතපුණ්යඃ ප්රභවති ॥ 1 ॥

තනීයාංසං පාංසුං තව චරණපංකේරුහභවං
විරිංචිස්සංචින්වන් විරචයති ලෝකානවිකලම් ।
වහත්යේනං ශෞරිඃ කථමපි සහස්රේණ ශිරසාං
හරස්සංක්ෂුද්යෛනං භජති භසිතෝද්ධූලනවිධිම් ॥ 2 ॥

අවිද්යානාමංත-ස්තිමිර-මිහිරද්වීපනගරී
ජඩානාං චෛතන්ය-ස්තබක-මකරංද-ස්රුතිඣරී ।
දරිද්රාණාං චිංතාමණිගුණනිකා ජන්මජලධෞ
නිමග්නානාං දංෂ්ට්රා මුරරිපු-වරාහස්ය භවති ॥ 3 ॥

ත්වදන්යඃ පාණිභ්යාමභයවරදෝ දෛවතගණඃ
ත්වමේකා නෛවාසි ප්රකටිතවරාභීත්යභිනයා ।
භයාත් ත්රාතුං දාතුං ඵලමපි ච වාංඡාසමධිකං
ශරණ්යේ ලෝකානාං තව හි චරණාවේව නිපුණෞ ॥ 4 ॥

හරිස්ත්වාමාරාධ්ය ප්රණතජනසෞභාග්යජනනීං
පුරා නාරී භූත්වා පුරරිපුමපි ක්ෂෝභමනයත් ।
ස්මරෝऽපි ත්වාං නත්වා රතිනයනලේහ්යේන වපුෂා
මුනීනාමප්යංතඃ ප්රභවති හි මෝහාය මහතාම් ॥ 5 ॥

ධනුඃ පෞෂ්පං මෞර්වී මධුකරමයී පංච විශිඛාඃ
වසංතඃ සාමංතෝ මලයමරුදායෝධනරථඃ ।
තථාප්යේකඃ සර්වං හිමගිරිසුතේ කාමපි කෘපාම්
අපාංගාත්තේ ලබ්ධ්වා ජගදිද-මනංගෝ විජයතේ ॥ 6 ॥

ක්වණත්කාංචීදාමා කරිකලභකුංභස්තනනතා
පරික්ෂීණා මධ්යේ පරිණතශරච්චංද්රවදනා ।
ධනුර්බාණාන් පාශං සෘණිමපි දධානා කරතලෛඃ
පුරස්තාදාස්තාං නඃ පුරමථිතුරාහෝපුරුෂිකා ॥ 7 ॥

සුධාසිංධෝර්මධ්යේ සුරවිටපිවාටීපරිවෘතේ
මණිද්වීපේ නීපෝපවනවති චිංතාමණිගෘහේ ।
ශිවාකාරේ මංචේ පරමශිවපර්යංකනිලයාං
භජංති ත්වාං ධන්යාඃ කතිචන චිදානංදලහරීම් ॥ 8 ॥

මහීං මූලාධාරේ කමපි මණිපූරේ හුතවහං
ස්ථිතං ස්වාධිෂ්ඨානේ හෘදි මරුතමාකාශමුපරි ।
මනෝऽපි භ්රූමධ්යේ සකලමපි භිත්වා කුලපථං
සහස්රාරේ පද්මේ සහ රහසි පත්යා විහරසේ ॥ 9 ॥

සුධාධාරාසාරෛශ්චරණයුගලාංතර්විගලිතෛඃ
ප්රපංචං සිංචංතී පුනරපි රසාම්නායමහසඃ ।
අවාප්ය ස්වාං භූමිං භුජගනිභමධ්යුෂ්ටවලයං
ස්වමාත්මානං කෘත්වා ස්වපිෂි කුලකුංඩේ කුහරිණි ॥ 10 ॥

චතුර්භිඃ ශ්රීකංඨෛඃ ශිවයුවතිභිඃ පංචභිරපි
ප්රභින්නාභිඃ ශංභෝර්නවභිරපි මූලප්රකෘතිභිඃ ।
චතුශ්චත්වාරිංශද්වසුදලකලාශ්රත්රිවලය- [ත්රයශ්චත්වාරි]
ත්රිරේඛාභිඃ සාර්ධං තව ශරණකෝණාඃ පරිණතාඃ ॥ 11 ॥ [චරණකෝණාඃ, භවනකිණාඃ]

ත්වදීයං සෞංදර්යං තුහිනගිරිකන්යේ තුලයිතුං
කවීංද්රාඃ කල්පංතේ කථමපි විරිංචිප්රභෘතයඃ ।
යදාලෝකෞත්සුක්යාදමරලලනා යාංති මනසා
තපෝභිර්දුෂ්ප්රාපාමපි ගිරිශසායුජ්යපදවීම් ॥ 12 ॥

නරං වර්ෂීයාංසං නයනවිරසං නර්මසු ජඩං
තවාපාංගාලෝකේ පතිතමනුධාවංති ශතශඃ ।
ගලද්වේණීබංධාඃ කුචකලශවිස්රස්තසිචයා
හඨාත් ත්රුට්යත්කාංච්යෝ විගලිතදුකූලා යුවතයඃ ॥ 13 ॥

ක්ෂිතෞ ෂට්පංචාශද් ද්විසමධිකපංචාශදුදකේ
හුතාශේ ද්වාෂෂ්ටිශ්චතුරධිකපංචාශදනිලේ ।
දිවි ද්විෂ්ෂට්ත්රිංශන්මනසි ච චතුෂ්ෂෂ්ටිරිති යේ
මයූඛාස්තේෂාමප්යුපරි තව පාදාංබුජයුගම් ॥ 14 ॥

ශරජ්ජ්යෝත්ස්නාශුද්ධාං ශශියුතජටාජූටමකුටාං
වරත්රාසත්රාණස්ඵටිකඝටිකාපුස්තකකරාම් ।
සකෘන්න ත්වා නත්වා කථමිව සතාං සංන්නිදධතේ
මධුක්ෂීරද්රාක්ෂාමධුරිමධුරීණාඃ භණිතයඃ ॥ 15॥ [ඵණිතයඃ]

කවීංද්රාණාං චේතඃකමලවනබාලාතපරුචිං
භජංතේ යේ සංතඃ කතිචිදරුණාමේව භවතීම් ।
විරිංචිප්රේයස්යාස්තරුණතරශෘංගාරලහරී-
ගභීරාභිර්වාග්භිර්විදධති සතාං රංජනමමී ॥ 16 ॥

සවිත්රීභිර්වාචාං ශශිමණිශිලාභංගරුචිභිඃ
වශින්යාද්යාභිස්ත්වාං සහ ජනනි සංචිංතයති යඃ ।
ස කර්තා කාව්යානාං භවති මහතාං භංගිරුචිභිඃ
වචෝභිර්වාග්දේවීවදනකමලාමෝදමධුරෛඃ ॥ 17 ॥

තනුච්ඡායාභිස්තේ තරුණතරණිශ්රීසරණිභිඃ
දිවං සර්වාමුර්වීමරුණිමනි මග්නාං ස්මරති යඃ ।
භවංත්යස්ය ත්රස්යද්වනහරිණශාලීනනයනාඃ
සහෝර්වශ්යා වශ්යාඃ කති කති න ගීර්වාණගණිකාඃ ॥ 18 ॥

මුඛං බිංදුං කෘත්වා කුචයුගමධස්තස්ය තදධෝ
හරාර්ධං ධ්යායේද්යෝ හරමහිෂි තේ මන්මථකලාම් ।
ස සද්යඃ සංක්ෂෝභං නයති වනිතා ඉත්යතිලඝු
ත්රිලෝකීමප්යාශු භ්රමයති රවීංදුස්තනයුගාම් ॥ 19 ॥

කිරංතීමංගේභ්යඃ කිරණනිකුරංබාමෘතරසං
හෘදි ත්වාමාධත්තේ හිමකරශිලාමූර්තිමිව යඃ ।
ස සර්පාණාං දර්පං ශමයති ශකුංතාධිප ඉව
ජ්වරප්ලුෂ්ටාන් දෘෂ්ට්යා සුඛයති සුධාධාරසිරයා ॥ 20 ॥

තටිල්ලේඛාතන්වීං තපනශශිවෛශ්වානරමයීං
නිෂණ්ණාං ෂණ්ණාමප්යුපරි කමලානාං තව කලාම් ।
මහාපද්මාටව්යාං මෘදිතමලමායේන මනසා
මහාංතඃ පශ්යංතෝ දධති පරමාහ්ලාදලහරීම් ॥ 21 ॥

භවානි ත්වං දාසේ මයි විතර දෘෂ්ටිං සකරුණා-
මිති ස්තෝතුං වාංඡන් කථයති භවානි ත්වමිති යඃ ।
තදෛව ත්වං තස්මෛ දිශසි නිජසායුජ්යපදවීං
මුකුංදබ්රහ්මේංද්රස්ඵුටමකුටනීරාජිතපදාම් ॥ 22 ॥

ත්වයා හෘත්වා වාමං වපුරපරි-තෘප්තේන මනසා
ශරීරාර්ධං ශංභෝරපරමපි ශංකේ හෘතමභූත් ।
යදේතත්ත්වද්රූපං සකලමරුණාභං ත්රිනයනං
කුචාභ්යාමානම්රං කුටිලශශිචූඩාලමකුටම් ॥ 23 ॥

ජගත්සූතේ ධාතා හරිරවති රුද්රඃ ක්ෂපයතේ
තිරස්කුර්වන්නේතත්ස්වමපි වපුරීශස්තිරයති ।
සදාපූර්වඃ සර්වං තදිදමනුගෘහ්ණාති ච ශිව-
ස්තවාජ්ඤාමාලංබ්ය ක්ෂණචලිතයෝර්භ්රූලතිකයෝඃ ॥ 24 ॥

ත්රයාණාං දේවානාං ත්රිගුණජනිතානාං තව ශිවේ
භවේත් පූජා පූජා තව චරණයෝර්යා විරචිතා ।
තථා හි ත්වත්පාදෝද්වහනමණිපීඨස්ය නිකටේ
ස්ථිතා හ්යේතේ ශශ්වන්මුකුලිතකරෝත්තංසමකුටාඃ ॥ 25 ॥

විරිංචිඃ පංචත්වං ව්රජති හරිරාප්නෝති විරතිං
විනාශං කීනාශෝ භජති ධනදෝ යාති නිධනම් ।
විතංද්රී මාහේංද්රී විතතිරපි සංමීලිතදෘශා
මහාසංහාරේऽස්මින් විහරති සති ත්වත්පතිරසෞ ॥ 26 ॥

ජපෝ ජල්පඃ ශිල්පං සකලමපි මුද්රාවිරචනා
ගතිඃ ප්රාදක්ෂිණ්යක්රමණමශනාද්යාහුතිවිධිඃ ।
ප්රණාමස්සංවේශස්සුඛමඛිලමාත්මාර්පණදෘශා
සපර්යාපර්යායස්තව භවතු යන්මේ විලසිතම් ॥ 27 ॥

සුධාමප්යාස්වාද්ය ප්රතිභයජරාමෘත්යුහරිණීං
විපද්යංතේ විශ්වේ විධිශතමඛාද්යා දිවිෂදඃ ।
කරාලං යත්ක්ෂ්වේලං කබලිතවතඃ කාලකලනා
න ශංභෝස්තන්මූලං තව ජනනි තාටංකමහිමා ॥ 28 ॥

කිරීටං වෛරිංචං පරිහර පුරඃ කෛටභභිදඃ
කඨෝරේ කෝටීරේ ස්ඛලසි ජහි ජංභාරිමුකුටම් ।
ප්රණම්රේෂ්වේතේෂු ප්රසභමුපයාතස්ය භවනං
භවස්යාභ්යුත්ථානේ තව පරිජනෝක්තිර්විජයතේ ॥ 29 ॥

ස්වදේහෝද්භූතාභිර්ඝෘණිභිරණිමාද්යාභිරභිතෝ
නිෂේව්යේ නිත්යේ ත්වාමහමිති සදා භාවයති යඃ ।
කිමාශ්චර්යං තස්ය ත්රිනයනසමෘද්ධිං තෘණයතෝ
මහාසංවර්තාග්නිර්විරචයති නිරාජනවිධිම් ॥ 30 ॥ [නීරාජනවිධිම්]

චතුෂ්ෂෂ්ට්යා තංත්රෛඃ සකලමතිසංධාය භුවනං
ස්ථිතස්තත්තත්සිද්ධිප්රසවපරතංත්රෛඃ පශුපතිඃ ।
පුනස්ත්වන්නිර්බංධාදඛිලපුරුෂාර්ථෛකඝටනා-
ස්වතංත්රං තේ තංත්රං ක්ෂිතිතලමවාතීතරදිදම් ॥ 31 ॥

ශිවඃ ශක්තිඃ කාමඃ ක්ෂිතිරථ රවිඃ ශීතකිරණඃ
ස්මරෝ හංසඃ ශක්රස්තදනු ච පරාමාරහරයඃ ।
අමී හෘල්ලේඛාභිස්තිසෘභිරවසානේෂු ඝටිතා
භජංතේ වර්ණාස්තේ තව ජනනි නාමාවයවතාම් ॥ 32 ॥

ස්මරං යෝනිං ලක්ෂ්මීං ත්රිතයමිදමාදෞ තව මනෝ-
ර්නිධායෛකේ නිත්යේ නිරවධිමහාභෝගරසිකාඃ ।
භජංති ත්වාං චිංතාමණිගුනනිබද්ධාක්ෂවලයාඃ
ශිවාග්නෞ ජුහ්වංතඃ සුරභිඝෘතධාරාහුතිශතෛඃ ॥ 33 ॥

ශරීරං ත්වං ශංභෝඃ ශශිමිහිරවක්ෂෝරුහයුගං
තවාත්මානං මන්යේ භගවති නවාත්මානමනඝම් ।
අතශ්ශේෂශ්ශේෂීත්යයමුභයසාධාරණතයා
ස්ථිතඃ සංබංධෝ වාං සමරසපරානංදපරයෝඃ ॥ 34 ॥

මනස්ත්වං ව්යෝම ත්වං මරුදසි මරුත්සාරථිරසි
ත්වමාපස්ත්වං භූමිස්ත්වයි පරිණතායාං න හි පරම් ।
ත්වමේව ස්වාත්මානං පරිණමයිතුං විශ්වවපුෂා
චිදානංදාකාරං ශිවයුවති භාවේන බිභෘෂේ ॥ 35 ॥

තවාජ්ඤාචක්රස්ථං තපනශශිකෝටිද්යුතිධරං
පරං ශංභුං වංදේ පරිමිලිතපාර්ශ්වං පරචිතා ।
යමාරාධ්යන් භක්ත්යා රවිශශිශුචීනාමවිෂයේ
නිරාලෝකේऽලෝකේ නිවසති හි භාලෝකභුවනේ ॥ 36 ॥

විශුද්ධෞ තේ ශුද්ධස්ඵටිකවිශදං ව්යෝමජනකං
ශිවං සේවේ දේවීමපි ශිවසමානව්යවසිතාම් ।
යයෝඃ කාංත්යා යාංත්යාඃ ශශිකිරණසාරූප්යසරණේ-
විධූතාංතර්ධ්වාංතා විලසති චකෝරීව ජගතී ॥ 37 ॥

සමුන්මීලත් සංවිත් කමලමකරංදෛකරසිකං
භජේ හංසද්වංද්වං කිමපි මහතාං මානසචරම් ।
යදාලාපාදෂ්ටාදශගුණිතවිද්යාපරිණති-
ර්යදාදත්තේ දෝෂාද් ගුණමඛිලමද්භ්යඃ පය ඉව ॥ 38 ॥

තව ස්වාධිෂ්ඨානේ හුතවහමධිෂ්ඨාය නිරතං
තමීඩේ සංවර්තං ජනනි මහතීං තාං ච සමයාම් ।
යදාලෝකේ ලෝකාන් දහති මහති ක්රෝධකලිතේ
දයාර්ද්රා යා දෘෂ්ටිඃ ශිශිරමුපචාරං රචයති ॥ 39 ॥

තටිත්ත්වංතං ශක්ත්යා තිමිරපරිපංථිස්ඵුරණයා
ස්ඵුරන්නානාරත්නාභරණපරිණද්ධේංද්රධනුෂම් ।
තව ශ්යාමං මේඝං කමපි මණිපූරෛකශරණං
නිෂේවේ වර්ෂංතං හරමිහිරතප්තං ත්රිභුවනම් ॥ 40 ॥

තවාධාරේ මූලේ සහ සමයයා ලාස්යපරයා
නවාත්මානං මන්යේ නවරසමහාතාංඩවනටම් ।
උභාභ්යාමේතාභ්යාමුදයවිධිමුද්දිශ්ය දයයා
සනාථාභ්යාං ජජ්ඤේ ජනකජනනීමජ්ජගදිදම් ॥ 41 ॥

ද්විතීය භාගඃ – සෞංදර්ය ලහරී

ගතෛර්මාණික්යත්වං ගගනමණිභිඃ සාංද්රඝටිතං
කිරීටං තේ හෛමං හිමගිරිසුතේ කීර්තයති යඃ ।
ස නීඩේයච්ඡායාච්ඡුරණශබලං චංද්රශකලං
ධනුඃ ශෞනාසීරං කිමිති න නිබධ්නාති ධිෂණාම් ॥ 42 ॥

ධුනෝතු ධ්වාංතං නස්තුලිතදලිතේංදීවරවනං
ඝනස්නිග්ධශ්ලක්ෂ්ණං චිකුරනිකුරුංබං තව ශිවේ ।
යදීයං සෞරභ්යං සහජමුපලබ්ධුං සුමනසෝ
වසංත්යස්මින් මන්යේ වලමථනවාටීවිටපිනාම් ॥ 43 ॥

තනෝතු ක්ෂේමං නස්තව වදනසෞංදර්යලහරී-
පරීවාහස්රෝතඃසරණිරිව සීමංතසරණිඃ ।
වහංතී සිංදූරං ප්රබලකබරීභාරතිමිර-
ද්විෂාං බෘංදෛර්බංදීකෘතමිව නවීනාර්කකිරණම් ॥ 44 ॥ [වෘංදෛර්බංදීකෘතමිව]

අරාලෛඃ ස්වාභාව්යාදලිකලභසශ්රීභිරලකෛඃ
පරීතං තේ වක්ත්රං පරිහසති පංකේරුහරුචිම් ।
දරස්මේරේ යස්මින් දශනරුචිකිංජල්කරුචිරේ
සුගංධෞ මාද්යංති ස්මරදහනචක්ෂුර්මධුලිහඃ ॥ 45 ॥

ලලාටං ලාවණ්යද්යුතිවිමලමාභාති තව ය-
ද්ද්විතීයං තන්මන්යේ මකුටඝටිතං චංද්රශකලම් ।
විපර්යාසන්යාසාදුභයමපි සංභූය ච මිථඃ
සුධාලේපස්යූතිඃ පරිණමති රාකාහිමකරඃ ॥ 46 ॥

භ්රුවෞ භුග්නේ කිංචිද්භුවනභයභංගව්යසනිනි
ත්වදීයේ නේත්රාභ්යාං මධුකරරුචිභ්යාං ධෘතගුණම් ।
ධනුර්මන්යේ සව්යේතරකරගෘහීතං රතිපතේඃ
ප්රකෝෂ්ඨේ මුෂ්ටෞ ච ස්ථගයති නිගූඪාංතරමුමේ ॥ 47 ॥

අහඃ සූතේ සව්යං තව නයනමර්කාත්මකතයා
ත්රියාමාං වාමං තේ සෘජති රජනීනායකතයා ।
තෘතීයා තේ දෘෂ්ටිර්දරදලිතහේමාංබුජරුචිඃ
සමාධත්තේ සංධ්යාං දිවසනිශයෝරංතරචරීම් ॥ 48 ॥

විශාලා කල්යාණී ස්ඵුටරුචිරයෝධ්යා කුවලයෛඃ
කෘපාධාරාධාරා කිමපි මධුරාභෝගවතිකා ।
අවංතී දෘෂ්ටිස්තේ බහුනගරවිස්තාරවිජයා
ධ්රුවං තත්තන්නාමව්යවහරණයෝග්යා විජයතේ ॥ 49 ॥

කවීනාං සංදර්භස්තබකමකරංදෛකරසිකං
කටාක්ෂව්යාක්ෂේපභ්රමරකලභෞ කර්ණයුගලම් ।
අමුංචංතෞ දෘෂ්ට්වා තව නවරසාස්වාදතරලා-
වසූයාසංසර්ගාදලිකනයනං කිංචිදරුණම් ॥ 50 ॥

ශිවේ ශෘංගාරාර්ද්රා තදිතරජනේ කුත්සනපරා
සරෝෂා ගංගායාං ගිරිශචරිතේ විස්මයවතී ।
හරාහිභ්යෝ භීතා සරසිරුහසෞභාග්යජනනී (ජයිනී)
සඛීෂු ස්මේරා තේ මයි ජනනී දෘෂ්ටිඃ සකරුණා ॥ 51 ॥

ගතේ කර්ණාභ්යර්ණං ගරුත ඉව පක්ෂ්මාණි දධතී
පුරාං භේත්තුශ්චිත්තප්රශමරසවිද්රාවණඵලේ ।
ඉමේ නේත්රේ ගෝත්රාධරපතිකුලෝත්තංසකලිකේ
තවාකර්ණාකෘෂ්ටස්මරශරවිලාසං කලයතඃ ॥ 52 ॥

විභක්තත්රෛවර්ණ්යං ව්යතිකරිතලීලාංජනතයා
විභාති ත්වන්නේත්රත්රිතයමිදමීශානදයිතේ ।
පුනඃ ස්රෂ්ටුං දේවාන් ද්රුහිණහරිරුද්රානුපරතාන්
රජඃ සත්ත්වං බිභ්රත්තම ඉති ගුණානාං ත්රයමිව ॥ 53 ॥

පවිත්රීකර්තුං නඃ පශුපතිපරාධීනහෘදයේ
දයාමිත්රෛර්නේත්රෛරරුණධවලශ්යාමරුචිභිඃ ।
නදඃ ශෝණෝ ගංගා තපනතනයේති ධ්රුවමමුං
ත්රයාණාං තීර්ථානාමුපනයසි සංභේදමනඝම් ॥ 54 ॥

නිමේෂෝන්මේෂාභ්යාං ප්රලයමුදයං යාති ජගතී
තවේත්යාහුඃ සංතෝ ධරණිධරරාජන්යතනයේ ।
ත්වදුන්මේෂාජ්ජාතං ජගදිදමශේෂං ප්රලයතඃ
පරිත්රාතුං ශංකේ පරිහෘතනිමේෂාස්තව දෘශඃ ॥ 55 ॥

තවාපර්ණේ කර්ණේජපනයනපෛශුන්යචකිතා
නිලීයංතේ තෝයේ නියතමනිමේෂාඃ ශඵරිකාඃ ।
ඉයං ච ශ්රීර්බද්ධච්ඡදපුටකවාටං කුවලයම්
ජහාති ප්රත්යූෂේ නිශි ච විඝටය්ය ප්රවිශති ॥ 56 ॥

දෘශා ද්රාඝීයස්යා දරදලිතනීලෝත්පලරුචා
දවීයාංසං දීනං ස්නපය කෘපයා මාමපි ශිවේ ।
අනේනායං ධන්යෝ භවති න ච තේ හානිරියතා
වනේ වා හර්ම්යේ වා සමකරනිපාතෝ හිමකරඃ ॥ 57 ॥

අරාලං තේ පාලීයුගලමගරාජන්යතනයේ
න කේෂාමාධත්තේ කුසුමශරකෝදංඩකුතුකම් ।
තිරශ්චීනෝ යත්ර ශ්රවණපථමුල්ලංඝ්ය විලස-
න්නපාංගව්යාසංගෝ දිශති ශරසංධානධිෂණාම් ॥ 58 ॥

ස්ඵුරද්ගංඩාභෝගප්රතිඵලිතතාටංකයුගලං
චතුශ්චක්රං මන්යේ තව මුඛමිදං මන්මථරථම් ।
යමාරුහ්ය ද්රුහ්යත්යවනිරථමර්කේංදුචරණං
මහාවීරෝ මාරඃ ප්රමථපතයේ සජ්ජිතවතේ ॥ 59 ॥

සරස්වත්යාඃ සූක්තීරමෘතලහරීකෞශලහරීඃ
පිබංත්යාඃ ශර්වාණි ශ්රවණචුලුකාභ්යාමවිරලම් ।
චමත්කාරශ්ලාඝාචලිතශිරසඃ කුංඩලගණෝ
ඣණත්කාරෛස්තාරෛඃ ප්රතිවචනමාචෂ්ට ඉව තේ ॥ 60 ॥

අසෞ නාසාවංශස්තුහිනගිරිවංශධ්වජපටි
ත්වදීයෝ නේදීයඃ ඵලතු ඵලමස්මාකමුචිතම් ।
වහන්නංතර්මුක්තාඃ ශිශිරතරනිශ්වාසගලිතං
සමෘද්ධ්යා යත්තාසාං බහිරපි ච මුක්තාමණිධරඃ ॥ 61 ॥

ප්රකෘත්යා රක්තායාස්තව සුදති දංතච්ඡදරුචේඃ
ප්රවක්ෂ්යේ සාදෘශ්යං ජනයතු ඵලං විද්රුමලතා ।
න බිංබං තද්බිංබප්රතිඵලනරාගාදරුණිතං
තුලාමධ්යාරෝඪුං කථමිව විලජ්ජේත කලයා ॥ 62 ॥

ස්මිතජ්යෝත්ස්නාජාලං තව වදනචංද්රස්ය පිබතාං
චකෝරාණාමාසීදතිරසතයා චංචුජඩිමා ।
අතස්තේ ශීතාංශෝරමෘතලහරීමම්ලරුචයඃ
පිබංති ස්වච්ඡංදං නිශි නිශි භෘශං කාංජිකධියා ॥ 63 ॥

අවිශ්රාංතං පත්යුර්ගුණගණකථාම්රේඩනජපා
ජපාපුෂ්පච්ඡායා තව ජනනි ජිහ්වා ජයති සා ।
යදග්රාසීනායාඃ ස්ඵටිකදෘෂදච්ඡච්ඡවිමයී
සරස්වත්යා මූර්තිඃ පරිණමති මාණික්යවපුෂා ॥ 64 ॥

රණේ ජිත්වා දෛත්යානපහෘතශිරස්ත්රෛඃ කවචිභිර්-
නිවෘත්තෛශ්චංඩාංශත්රිපුරහරනිර්මාල්යවිමුඛෛඃ ।
විශාඛේංද්රෝපේංද්රෛඃ ශශිවිශදකර්පූරශකලා
විලීයංතේ මාතස්තව වදනතාංබූලකබලාඃ ॥ 65 ॥

විපංච්යා ගායංතී විවිධමපදානං පශුපතේඃ
ත්වයාරබ්ධේ වක්තුං චලිතශිරසා සාධුවචනේ ।
තදීයෛර්මාධුර්යෛරපලපිතතංත්රීකලරවාං
නිජාං වීණාං වාණී නිචුලයති චෝලේන නිභෘතම් ॥ 66 ॥

කරාග්රේණ ස්පෘෂ්ටං තුහිනගිරිණා වත්සලතයා
ගිරීශේනෝදස්තං මුහුරධරපානාකුලතයා ।
කරග්රාහ්යං ශංභෝර්මුඛමුකුරවෘංතං ගිරිසුතේ
කථංකාරං බ්රූමස්තව චිබුකමෞපම්යරහිතම් ॥ 67 ॥

භුජාශ්ලේෂාන් නිත්යං පුරදමයිතුඃ කංටකවතී
තව ග්රීවා ධත්තේ මුඛකමලනාලශ්රියමියම් ।
ස්වතඃ ශ්වේතා කාලාගුරුබහුලජංබාලමලිනා
මෘණාලීලාලිත්යං වහති යදධෝ හාරලතිකා ॥ 68 ॥

ගලේ රේඛාස්තිස්රෝ ගතිගමකගීතෛකනිපුණේ
විවාහව්යානද්ධප්රගුණගුණසංඛ්යාප්රතිභුවඃ ।
විරාජංතේ නානාවිධමධුරරාගාකරභුවාං
ත්රයාණාං ග්රාමාණාං ස්ථිතිනියමසීමාන ඉව තේ ॥ 69 ॥

මෘණාලීමෘද්වීනාං තව භුජලතානාං චතසෘණාං
චතුර්භිඃ සෞංදර්යං සරසිජභවඃ ස්තෞති වදනෛඃ ।
නඛේභ්යඃ සංත්රස්යන් ප්රථමමථනාදංධකරිපෝ-
ශ්චතුර්ණාං ශීර්ෂාණාං සමමභයහස්තාර්පණධියා ॥ 70 ॥

නඛානාමුද්ද්යෝතෛර්නවනලිනරාගං විහසතාං
කරාණාං තේ කාංතිං කථය කථයාමඃ කථමුමේ ।
කයාචිද්වා සාම්යං භජතු කලයා හංත කමලං
යදි ක්රීඩල්ලක්ෂ්මීචරණතලලාක්ෂාරසඡණම් ॥ 71 ॥

සමං දේවි ස්කංදද්විපවදනපීතං ස්තනයුගං
තවේදං නඃ ඛේදං හරතු සතතං ප්රස්නුතමුඛම් ।
යදාලෝක්යාශංකාකුලිතහෘදයෝ හාසජනකඃ
ස්වකුංභෞ හේරංබඃ පරිමෘශති හස්තේන ඣඩිති ॥ 72 ॥

අමූ තේ වක්ෂෝජාවමෘතරසමාණික්යකුතුපෞ
න සංදේහස්පංදෝ නගපතිපතාකේ මනසි නඃ ।
පිබංතෞ තෞ යස්මාදවිදිතවධූසංගරසිකෞ
කුමාරාවද්යාපි ද්විරදවදනක්රෞංචදලනෞ ॥ 73 ॥

වහත්යංබ ස්තංබේරමදනුජකුංභප්රකෘතිභිඃ
සමාරබ්ධාං මුක්තාමණිභිරමලාං හාරලතිකාම් ।
කුචාභෝගෝ බිංබාධරරුචිභිරංතඃ ශබලිතාං
ප්රතාපව්යාමිශ්රාං පුරදමයිතුඃ කීර්තිමිව තේ ॥ 74 ॥

තව ස්තන්යං මන්යේ ධරණිධරකන්යේ හෘදයතඃ
පයඃපාරාවාරඃ පරිවහති සාරස්වතමිව ।
දයාවත්යා දත්තං ද්රවිඩශිශුරාස්වාද්ය තව යත්
කවීනාං ප්රෞඪානාමජනි කමනීයඃ කවයිතා ॥ 75 ॥

හරක්රෝධජ්වාලාවලිභිරවලීඪේන වපුෂා
ගභීරේ තේ නාභීසරසි කෘතසංගෝ මනසිජඃ ।
සමුත්තස්ථෞ තස්මාදචලතනයේ ධූමලතිකා
ජනස්තාං ජානීතේ තව ජනනි රෝමාවලිරිති ॥ 76 ॥

යදේතත් කාලිංදීතනුතරතරංගාකෘති ශිවේ
කෘශේ මධ්යේ කිංචිජ්ජනනි තව යද්භාති සුධියාම් ।
විමර්දාදන්යෝऽන්යං කුචකලශයෝරංතරගතං
තනූභූතං ව්යෝම ප්රවිශදිව නාභිං කුහරිණීම් ॥ 77 ॥

ස්ථිරෝ ගංගාවර්තඃ ස්තනමුකුලරෝමාවලිලතා-
කලාවාලං කුංඩං කුසුමශරතේජෝහුතභුජඃ ।
රතේර්ලීලාගාරං කිමපි තව නාභිර්ගිරිසුතේ
බිලද්වාරං සිද්ධේර්ගිරිශනයනානාං විජයතේ ॥ 78 ॥

නිසර්ගක්ෂීණස්ය ස්තනතටභරේණ ක්ලමජුෂෝ
නමන්මූර්තේර්නාරීතිලක ශනකෛස්ත්රුට්යත ඉව ।
චිරං තේ මධ්යස්ය ත්රුටිතතටිනීතීරතරුණා
සමාවස්ථාස්ථේම්නෝ භවතු කුශලං ශෛලතනයේ ॥ 79 ॥

කුචෞ සද්යඃස්විද්යත්තටඝටිතකූර්පාසභිදුරෞ
කෂංතෞ දෝර්මූලේ කනකකලශාභෞ කලයතා ।
තව ත්රාතුං භංගාදලමිති වලග්නං තනුභුවා
ත්රිධා නද්ධං දේවි ත්රිවලි ලවලීවල්ලිභිරිව ॥ 80 ॥

ගුරුත්වං විස්තාරං ක්ෂිතිධරපතිඃ පාර්වති නිජා-
න්නිතංබාදාච්ඡිද්ය ත්වයි හරණරූපේණ නිදධේ ।
අතස්තේ විස්තීර්ණෝ ගුරුරයමශේෂාං වසුමතීං
නිතංබප්රාග්භාරඃ ස්ථගයති ලඝුත්වං නයති ච ॥ 81 ॥

කරීංද්රාණාං ශුංඩාන් කනකකදලීකාංඩපටලී-
මුභාභ්යාමූරුභ්යාමුභයමපි නිර්ජිත්ය භවතී ।
සුවෘත්තාභ්යාං පත්යුඃ ප්රණතිකඨිනාභ්යාං ගිරිසුතේ
විධිජ්ඤේ ජානුභ්යාං විබුධකරිකුංභද්වයමසි ॥ 82 ॥

පරාජේතුං රුද්රං ද්විගුණශරගර්භෞ ගිරිසුතේ
නිෂංගෞ ජංඝේ තේ විෂමවිශිඛෝ බාඪමකෘත ।
යදග්රේ දෘශ්යංතේ දශශරඵලාඃ පාදයුගලී-
නඛාග්රච්ඡද්මානඃ සුරමකුටශාණෛකනිශිතාඃ ॥ 83 ॥

ශ්රුතීනාං මූර්ධානෝ දධති තව යෞ ශේඛරතයා
මමාප්යේතෞ මාතඃ ශිරසි දයයා ධේහි චරණෞ ।
යයෝඃ පාද්යං පාථඃ පශුපතිජටාජූටතටිනී
යයෝර්ලාක්ෂාලක්ෂ්මීරරුණහරිචූඩාමණිරුචිඃ ॥ 84 ॥

නමෝවාකං බ්රූමෝ නයනරමණීයාය පදයෝ-
ස්තවාස්මෛ ද්වංද්වාය ස්ඵුටරුචිරසාලක්තකවතේ ।
අසූයත්යත්යංතං යදභිහනනාය ස්පෘහයතේ
පශූනාමීශානඃ ප්රමදවනකංකේලිතරවේ ॥ 85 ॥

මෘෂා කෘත්වා ගෝත්රස්ඛලනමථ වෛලක්ෂ්යනමිතං
ලලාටේ භර්තාරං චරණකමලේ තාඩයති තේ ।
චිරාදංතඃශල්යං දහනකෘතමුන්මූලිතවතා
තුලාකෝටික්වාණෛඃ කිලිකිලිතමීශානරිපුණා ॥ 86 ॥

හිමානීහංතව්යං හිමගිරිනිවාසෛකචතුරෞ
නිශායාං නිද්රාණං නිශි චරමභාගේ ච විශදෞ ।
වරං ලක්ෂ්මීපාත්රං ශ්රියමතිසෘජංතෞ සමයිනාං
සරෝජං ත්වත්පාදෞ ජනනි ජයතශ්චිත්රමිහ කිම් ॥ 87 ॥

පදං තේ කීර්තීනාං ප්රපදමපදං දේවි විපදාං
කථං නීතං සද්භිඃ කඨිනකමඨීකර්පරතුලාම් ।
කථං වා බාහුභ්යාමුපයමනකාලේ පුරභිදා
යදාදාය න්යස්තං දෘෂදි දයමානේන මනසා ॥ 88 ॥

නඛෛර්නාකස්ත්රීණාං කරකමලසංකෝචශශිභි-
ස්තරූණාං දිව්යානාං හසත ඉව තේ චංඩි චරණෞ ।
ඵලානි ස්වඃස්ථේභ්යඃ කිසලයකරාග්රේණ දදතාං
දරිද්රේභ්යෝ භද්රාං ශ්රියමනිශමහ්නාය දදතෞ ॥ 89 ॥

දදානේ දීනේභ්යඃ ශ්රියමනිශමාශානුසදෘශී-
මමංදං සෞංදර්යප්රකරමකරංදං විකිරති ।
තවාස්මින් මංදාරස්තබකසුභගේ යාතු චරණේ
නිමජ්ජන්මජ්ජීවඃ කරණචරණඃ ෂට්චරණතාම් ॥ 90 ॥

පදන්යාසක්රීඩාපරිචයමිවාරබ්ධුමනසඃ
ස්ඛලංතස්තේ ඛේලං භවනකලහංසා න ජහති ।
අතස්තේෂාං ශික්ෂාං සුභගමණිමංජීරරණිත-
ච්ඡලාදාචක්ෂාණං චරණකමලං චාරුචරිතේ ॥ 91 ॥

ගතාස්තේ මංචත්වං ද්රුහිණහරිරුද්රේශ්වරභෘතඃ
ශිවඃ ස්වච්ඡච්ඡායාඝටිතකපටප්රච්ඡදපටඃ ।
ත්වදීයානාං භාසාං ප්රතිඵලනරාගාරුණතයා
ශරීරී ශෘංගාරෝ රස ඉව දෘශාං දෝග්ධි කුතුකම් ॥ 92 ॥

අරාලා කේශේෂු ප්රකෘතිසරලා මංදහසිතේ
ශිරීෂාභා චිත්තේ දෘෂදුපලශෝභා කුචතටේ ।
භෘශං තන්වී මධ්යේ පෘථුරුරසිජාරෝහවිෂයේ
ජගත්ත්රාතුං ශංභෝර්ජයති කරුණා කාචිදරුණා ॥ 93 ॥

කලංකඃ කස්තූරී රජනිකරබිංබං ජලමයං
කලාභිඃ කර්පූරෛර්මරකතකරංඩං නිබිඩිතම් ।
අතස්ත්වද්භෝගේන ප්රතිදිනමිදං රික්තකුහරං
විධිර්භූයෝ භූයෝ නිබිඩයති නූනං තව කෘතේ ॥ 94 ॥

පුරාරාතේරංතඃපුරමසි තතස්ත්වච්චරණයෝඃ
සපර්යාමර්යාදා තරලකරණානාමසුලභා ।
තථා හ්යේතේ නීතාඃ ශතමඛමුඛාඃ සිද්ධිමතුලාං
තව ද්වාරෝපාංතස්ථිතිභිරණිමාද්යාභිරමරාඃ ॥ 95 ॥

කලත්රං වෛධාත්රං කතිකති භජංතේ න කවයඃ
ශ්රියෝ දේව්යාඃ කෝ වා න භවති පතිඃ කෛරපි ධනෛඃ ।
මහාදේවං හිත්වා තව සති සතීනාමචරමේ
කුචාභ්යාමාසංගඃ කුරවකතරෝරප්යසුලභඃ ॥ 96 ॥

ගිරාමාහුර්දේවීං ද්රුහිණගෘහිණීමාගමවිදෝ
හරේඃ පත්නීං පද්මාං හරසහචරීමද්රිතනයාම් ।
තුරීයා කාපි ත්වං දුරධිගමනිඃසීමමහිමා
මහාමායා විශ්වං භ්රමයසි පරබ්රහ්මමහිෂි ॥ 97 ॥

කදා කාලේ මාතඃ කථය කලිතාලක්තකරසං
පිබේයං විද්යාර්ථී තව චරණනිර්ණේජනජලම් ।
ප්රකෘත්යා මූකානාමපි ච කවිතාකාරණතයා
කදා ධත්තේ වාණීමුඛකමලතාංබූලරසතාම් ॥ 98 ॥

සරස්වත්යා ලක්ෂ්ම්යා විධිහරිසපත්නෝ විහරතේ
රතේඃ පාතිව්රත්යං ශිථිලයති රම්යේණ වපුෂා ।
චිරං ජීවන්නේව ක්ෂපිතපශුපාශව්යතිකරඃ
පරානංදාභිඛ්යං රසයති රසං ත්වද්භජනවාන් ॥ 99 ॥

ප්රදීපජ්වාලාභිර්දිවසකරනීරාජනවිධිඃ
සුධාසූතේශ්චංද්රෝපලජලලවෛරර්ඝ්යරචනා ।
ස්වකීයෛරංභෝභිඃ සලිලනිධිසෞහිත්යකරණං
ත්වදීයාභිර්වාග්භිස්තව ජනනි වාචාං ස්තුතිරියම් ॥ 100 ॥

සෞංදර්යලහරී මුඛ්යස්තෝත්රං සංවාර්තදායකම් ।
භගවත්පාද සංක්ලෘප්තං පඨේ-න්මුක්තෞ භවේ-න්නරඃ ॥

॥ ඉති ශ්රීමත්පරමහංසපරිව්රාජකාචාර්යස්ය
ශ්රීගෝවිංදභගවත්පූජ්යපාදශිෂ්යස්ය
ශ්රීමච්ඡංකරභගවතඃ කෘතෞ සෞංදර්යලහරී සංපූර්ණා ॥

॥ ඕං තත්සත් ॥

(අනුබංධඃ)
සමානීතඃ පද්භ්යාං මණිමුකුරතාමංබරමණි-
ර්භයාදාස්යාදංතඃස්තිමිතකිරණශ්රේණිමසෘණඃ ।
(පාඨභේදඃ – භයාදාස්ය ස්නිග්ධස්තිමිත, භයාදාස්යස්යාංතඃස්තිමිත)
දධාති ත්වද්වක්ත්රංප්රතිඵලනමශ්රාංතවිකචං
නිරාතංකං චංද්රාන්නිජහෘදයපංකේරුහමිව ॥ 101 ॥

සමුද්භූතස්ථූලස්තනභරමුරශ්චාරු හසිතං
කටාක්ෂේ කංදර්පඃ කතිචන කදංබද්යුති වපුඃ ।
හරස්ය ත්වද්භ්රාංතිං මනසි ජනයංති ස්ම විමලාඃ
පාඨභේදඃ – ජනයාමාස මදනෝ, ජනයංතඃ සමතුලාං, ජනයංතා සුවදනේ
භවත්යා යේ භක්තාඃ පරිණතිරමීෂාමියමුමේ ॥ 102 ॥

නිධේ නිත්යස්මේරේ නිරවධිගුණේ නීතිනිපුණේ
නිරාඝාතජ්ඤානේ නියමපරචිත්තෛකනිලයේ ।
නියත්යා නිර්මුක්තේ නිඛිලනිගමාංතස්තුතිපදේ
නිරාතංකේ නිත්යේ නිගමය මමාපි ස්තුතිමිමාම් ॥ 103 ॥