ਕਠੋਪਨਿਸ਼ਦ੍ – ਅਧ੍ਯਾਯ 1, ਵਲ਼੍ਲ਼ੀ 3

ਅਧ੍ਯਾਯ 1
ਵਲ੍ਲੀ 3

ਰੁਰੁਇਤਂ ਪਿਬਂਤੌ ਸੁਕ੍ਰੁਰੁਇਤਸ੍ਯ ਲੋਕੇ ਗੁਹਾਂ ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਟੌ ਪਰਮੇ ਪਰਾਰ੍ਧੇ।
ਛਾਯਾਤਪੌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦੋ ਵਦਂਤਿ ਪਂਚਾਗ੍ਨਯੋ ਯੇ ਚ ਤ੍ਰਿਣਾਚਿਕੇਤਾਃ ॥1॥

ਯਃ ਸੇਤੁਰੀਜਾਨਾਨਾਮਕ੍ਸ਼ਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਯਤ੍ਪਰਮ੍।
ਅਭਯਂ ਤਿਤੀਰ੍​ਸ਼ਤਾਂ ਪਾਰਂ ਨਾਚਿਕੇਤਂ ਸ਼ਕੇਮਹਿ ॥2॥

ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਰਥਿਨਂ-ਵਿਁਦ੍ਧਿ ਸ਼ਰੀਰਂ ਰਥਮੇਵ ਤੁ।
ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਤੁ ਸਾਰਥਿਂ-ਵਿਁਦ੍ਧਿ ਮਨਃ ਪ੍ਰਗ੍ਰਹਮੇਵ ਚ ॥3॥

ਇਂਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਹਯਾਨਾਹੁਰ੍ਵਿਸ਼ਯਾਂਸ੍ਤੇਸ਼ੁ ਗੋਚਰਾਨ੍।
ਆਤ੍ਮੇਂਦ੍ਰਿਯਮਨੋਯੁਕ੍ਤਂ ਭੋਕ੍ਤੇਤ੍ਯਾਹੁਰ੍ਮਨੀਸ਼ਿਣਃ ॥4॥

ਯਸ੍ਤ੍ਵਵਿਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ਭਵਤ੍ਯਯੁਕ੍ਤੇਨ ਮਨਸਾ ਸਦਾ।
ਤਸ੍ਯੇਂਦ੍ਰਿਯਾਣ੍ਯਵਸ਼੍ਯਾਨਿ ਦੁਸ਼੍ਟਾਸ਼੍ਵਾ ਇਵ ਸਾਰਥੇਃ ॥5॥

ਯਸ੍ਤੁ ਵਿਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ਭਵਤਿ ਯੁਕ੍ਤੇਨ ਮਨਸਾ ਸਦਾ।
ਤਸ੍ਯੇਂਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਵਸ਼੍ਯਾਨਿ ਸਦਸ਼੍ਵਾ ਇਵ ਸਾਰਥੇਃ ॥6॥

ਯਸ੍ਤ੍ਵਵਿਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ਭਵਤ੍ਯਮਨਸ੍ਕਃ ਸਦਾ਽ਸ਼ੁਚਿਃ।
ਨ ਸ ਤਤ੍ਪਦਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸਂਸਾਰਂ ਚਾਧਿਗਚ੍ਛਤਿ ॥7॥

ਯਸ੍ਤੁ ਵਿਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ਭਵਤਿ ਸਮਨਸ੍ਕਃ ਸਦਾ ਸ਼ੁਚਿਃ।
ਸ ਤੁ ਤਤ੍ਪਦਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ ਭੂਯੋ ਨ ਜਾਯਤੇ ॥8॥

ਵਿਜ੍ਞਾਨਸਾਰਥਿਰ੍ਯਸ੍ਤੁ ਮਨਃ ਪ੍ਰਗ੍ਰਹਵਾਨ੍ਨਰਃ।
ਸੋ਽ਧ੍ਵਨਃ ਪਾਰਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ਤਦ੍ਵਿਸ਼੍ਣੋਃ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍ ॥9॥

ਇਂਦ੍ਰਿਯੇਭ੍ਯਃ ਪਰਾ ਹ੍ਯਰ੍ਥਾ ਅਰ੍ਥੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਪਰਂ ਮਨਃ।
ਮਨਸਸ੍ਤੁ ਪਰਾ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਬੁਦ੍ਧੇਰਾਤ੍ਮਾ ਮਹਾਨ੍ਪਰਃ ॥10॥

ਮਹਤਃ ਪਰਮਵ੍ਯਕ੍ਤਮਵ੍ਯਕ੍ਤਾਤ੍ਪੁਰੁਸ਼ਃ ਪਰਃ।
ਪੁਰੁਸ਼ਾਨ੍ਨ ਪਰਂ ਕਿਂਚਿਤ੍ਸਾ ਕਾਸ਼੍ਠਾ ਸਾ ਪਰਾ ਗਤਿਃ ॥11॥

ਏਸ਼ ਸਰ੍ਵੇਸ਼ੁ ਭੂਤੇਸ਼ੁ ਗੂਢੋ਽਽ਤ੍ਮਾ ਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ।
ਦ੍ਰੁਰੁਇਸ਼੍ਯਤੇ ਤ੍ਵਗ੍ਰ੍ਯਯਾ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਯਾ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਦਰ੍​ਸ਼ਿਭਿਃ ॥12॥

ਯਚ੍ਛੇਦ੍ਵਾਙ੍ਮਨਸੀ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਸ੍ਤਦ੍ਯਚ੍ਛੇਜ੍ਜ੍ਞਾਨ ਆਤ੍ਮਨਿ।
ਜ੍ਞਾਨਮਾਤ੍ਮਨਿ ਮਹਤਿ ਨਿਯਚ੍ਛੇਤ੍ਤਦ੍ਯਚ੍ਛੇਚ੍ਛਾਂਤ ਆਤ੍ਮਨਿ ॥13॥

ਉਤ੍ਤਿਸ਼੍ਠਤ ਜਾਗ੍ਰਤ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਵਰਾਨ੍ਨਿਬੋਧਤ।
ਕ੍ਸ਼ੁਰਸ੍ਯ ਧਾਰਾ ਨਿਸ਼ਿਤਾ ਦੁਰਤ੍ਯਯਾ ਦੁਰ੍ਗਂ ਪਥਸ੍ਤਤ੍ਕਵਯੋ ਵਦਂਤਿ ॥14॥

ਅਸ਼ਬ੍ਦਮਸ੍ਪਰ੍​ਸ਼ਮਰੂਪਮਵ੍ਯਯਂ ਤਥਾ਽ਰਸਂ ਨਿਤ੍ਯਮਗਂਧਵਚ੍ਚ ਯਤ੍।
ਅਨਾਦ੍ਯਨਂਤਂ ਮਹਤਃ ਪਰਂ ਧ੍ਰੁਵਂ ਨਿਚਾਯ੍ਯ ਤਨ੍ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਮੁਖਾਤ੍ ਪ੍ਰਮੁਚ੍ਯਤੇ ॥15॥

ਨਾਚਿਕੇਤਮੁਪਾਖ੍ਯਾਨਂ ਮ੍ਰੁਰੁਇਤ੍ਯੁਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਸਨਾਤਨਮ੍।
ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਚ ਮੇਧਾਵੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਮਹੀਯਤੇ ॥16॥

ਯ ਇਮਂ ਪਰਮਂ ਗੁਹ੍ਯਂ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਂਸਦਿ।
ਪ੍ਰਯਤਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਕਾਲੇ ਵਾ ਤਦਾਨਂਤ੍ਯਾਯ ਕਲ੍ਪਤੇ।
ਤਦਾਨਂਤ੍ਯਾਯ ਕਲ੍ਪਤ ਇਤਿ ॥17॥