नवग्रह नित्य पूजा विधानम्

आवश्यकानि वस्तूनि
– आसनं
– दीपः
– गंधः
– कुंकुमं
– अक्षताः
– पुष्पाणि
– धूपः
– नैवेद्यं
– तांबूलं
– आचमनीयं
– पूजा पात्रं
– कलशः
– शंखः [optional]
– नवग्रह प्रतिमाः वा चित्रपटाः वा नवग्रह मंडलं वा

पूर्वांग पूजा
श्रीमहागणाधिपतये नमः ।
श्री गुरुभ्यो नमः ।
हरिः ओम् ।

शुचिः
अपवित्रः पवित्रो वा सर्वावस्थां गतोऽपि वा ।
यः स्मरेत् पुंडरीकाक्षं स बाह्याभ्यंतरः शुचिः ॥
पुंडरीकाक्ष पुंडरीकाक्ष पुंडरीकाक्षाय नमः ॥

प्रार्थना
शुक्लांबरधरं विष्णुं शशिवर्णं चतुर्भुजम् ।
प्रसन्नवदनं ध्यायेत् सर्वविघ्नोपशांतये ॥

अगजानन पद्मार्कं गजाननमहर्निशम् ।
अनेकदं तं भक्तानां एकदंतमुपास्महे ॥

तदेव लग्नं सुदिनं तदेव
ताराबलं चंद्रबलं तदेव ।
विद्याबलं दैवबलं तदेव
लक्ष्मीपते तेऽंघ्रियुगं स्मरामि ॥

गुरुर्ब्रह्मा गुरुर्विष्णुः गुरुर्देवो महेश्वरः ।
गुरुः साक्षात् परब्रह्म तस्मै श्रीगुरवे नमः ॥

सर्वमंगल मांगल्ये शिवे सर्वार्थसाधिके ।
शरण्ये त्र्यंबके गौरी नारायणि नमोऽस्तु ते ॥

श्रीलक्ष्मीनारायणाभ्यां नमः ।
उमामहेश्वराभ्यां नमः ।
वाणीहिरण्यगर्भाभ्यां नमः ।
शचीपुरंदराभ्यां नमः ।
अरुंधतीवसिष्ठाभ्यां नमः ।
श्रीसीतारामाभ्यां नमः ।
मातापितृभ्यो नमः ।
सर्वेभ्यो महाजनेभ्यो नमः ।

आचमनं
ॐ केशवाय स्वाहा ।
ॐ नारायणाय स्वाहा ।
ॐ माधवाय स्वाहा ।
ॐ गोविंदाय नमः ।
ॐ विष्णवे नमः ।
ॐ मधुसूदनाय नमः ।
ॐ त्रिविक्रमाय नमः ।
ॐ वामनाय नमः ।
ॐ श्रीधराय नमः ।
ॐ हृषीकेशाय नमः ।
ॐ पद्मनाभाय नमः ।
ॐ दामोदराय नमः ।
ॐ संकर्षणाय नमः ।
ॐ वासुदेवाय नमः ।
ॐ प्रद्युम्नाय नमः ।
ॐ अनिरुद्धाय नमः ।
ॐ पुरुषोत्तमाय नमः ।
ॐ अधोक्षजाय नमः ।
ॐ नारसिंहाय नमः ।
ॐ अच्युताय नमः ।
ॐ जनार्दनाय नमः ।
ॐ उपेंद्राय नमः ।
ॐ हरये नमः ।
ॐ श्रीकृष्णाय नमः ।

दीपाराधनम्
दीपस्त्वं ब्रह्मरूपोऽसि ज्योतिषां प्रभुरव्ययः ।
सौभाग्यं देहि पुत्रांश्च सर्वान्कामांश्च देहि मे ॥
भो दीप देवि रूपस्त्वं कर्मसाक्षी ह्यविघ्नकृत् ।
यावत्पूजां करिष्यामि तावत्त्वं सुस्थिरो भव ॥
दीपाराधन मुहूर्तः सुमुहूर्तोऽस्तु ॥

भूतोच्चाटनम्
उत्तिष्ठंतु भूतपिशाचाः य एते भूमिभारकाः ।
एतेषामविरोधेन ब्रह्मकर्म समारभे ॥
अपसर्पंतु ते भूता ये भूता भूमिसंस्थिताः ।
ये भूता विघ्नकर्तारस्ते गच्छंतु शिवाऽज्ञया ॥

प्राणायामः

ॐ भूः । ॐ भुवः॑ । ओग्ं सुवः॑ । ॐ महः॑ । ॐ जनः॑ । ॐ तपः॑ । ओग्ं सत्यम् ।
ॐ तत्स॑वि॒तुर्वरे᳚ण्यं॒ भर्गो॑ दे॒वस्य॑ धीमहि ।
धियो॒ यो नः॑ प्रचो॒दया᳚त् ॥
ओमापो॒ ज्योती॒ रसो॒ऽमृतं॒ ब्रह्म॒ भूर्भुव॒स्सुव॒रोम् ॥

संकल्पः
मम उपात्त समस्त दुरितक्षय द्वारा श्रीपरमेश्वर प्रीत्यर्थं, मम/अस्माकं सहकुटुंबस्य क्षेम-स्थैर्य-धैर्य-वीर्य-विजय-अभय-आयुः-आरोग्य-ऐश्वर्य-अभिवृद्ध्यर्थं, ग्रहपीडा-शांत्यर्थं, अनुकूल-ग्रह-अनुग्रह-सिद्ध्यर्थं, धर्मार्थ-काम-मोक्ष-चतुर्विध-पुरुषार्थ-फल-सिद्ध्यर्थं, सूर्यादि नवग्रह देवता-प्रीत्यर्थं, यावच्छक्ति ध्यान-आवाहनादि-षोडशोपचार-पूजां करिष्ये ॥

तदंग कलशाराधनं करिष्ये ॥

कलशाराधनम्
कलशे गंध पुष्पाक्षतैरभ्यर्च्य ।
कलशे उदकं पूरयित्वा ।
कलशस्योपरि हस्तं निधाय ।

कलशस्य मुखे विष्णुः कंठे रुद्रः समाश्रितः ।
मूले त्वस्य स्थितो ब्रह्मा मध्ये मातृगणाः स्मृताः ॥
कुक्षौ तु सागराः सर्वे सप्तद्वीपा वसुंधरा ।
ऋग्वेदोऽथ यजुर्वेदो सामवेदो ह्यथर्वणः ॥
अंगैश्च सहिताः सर्वे कलशांबु समाश्रिताः ॥

गंगे च यमुने चैव गोदावरी सरस्वती ।
नर्मदे सिंधु कावेरी जलेऽस्मिन् सन्निधिं कुरु ॥
कावेरी तुंगभद्रा च कृष्णवेणी च गौतमी ।
भागीरथीति विख्याताः पंचगंगाः प्रकीर्तिताः ॥

आयांतु देवपूजार्थं मम दुरितक्षयकारकाः ।
कलशोदकेन पूजा द्रव्याणि संप्रोक्ष्य, देवं संप्रोक्ष्य, आत्मानं च संप्रोक्ष्य ॥

शंखपूजा
शंखं चंद्रार्क दैवतं मध्ये वरुण देवताम् ।
पृष्ठे प्रजापतिं विंद्यादग्रे गंगा सरस्वतीम् ॥
त्रैलोक्ये यानि तीर्थानि वासुदेवस्य आज्ञया ।
शंखे तिष्ठंतु विप्रेंद्राः तस्मात् शंखं प्रपूजयेत् ॥

ॐ शंखाय नमः ।
ॐ धवलाय नमः ।
ॐ पांचजन्याय नमः ।
ॐ शंखदेवताभ्यो नमः ।
सकलपूजार्थे अक्षतान् समर्पयामि ॥

घंटानादः
आगमार्थं तु देवानां गमनार्थं तु राक्षसाम् ।
घंटारवं करोम्यादौ देवताह्वान लांछनम् ॥
ॐ घंटादेवताभ्यो नमः ।
सकलोपचार पूजार्थे अक्षतान् समर्पयामि ॥

श्री महागणपति पूजा

ॐ ग॒णानां᳚ त्वा ग॒णप॑तिग्ं हवामहे क॒विं क॑वी॒नां उप॒मश्र॑वस्तवम् ।
ज्ये॒ष्ठ॒राजं॒ ब्रह्म॑णां ब्रह्मणस्पत॒ आ नः॑ शृ॒ण्वन्नू॒तिभि॑स्सीद॒ साद॑नम् ॥

सुमुखश्चैकदंतश्च कपिलो गजकर्णकः ।
लंबोदरश्च विकटो विघ्नराजो गणाधिपः ॥
धूमकेतुर्गणाध्यक्षः फालचंद्रो गजाननः ।
वक्रतुंडः शूर्पकर्णो हेरंबः स्कंदपूर्वजः ॥

ॐ श्रीमहागणपतये नमः ।
ध्यायामि । आवाहयामि । आसनं समर्पयामि ।
पाद्यं समर्पयामि । अर्घ्यं समर्पयामि । आचमनीयं समर्पयामि ।
स्नानं समर्पयामि । वस्त्रं समर्पयामि । यज्ञोपवीतं समर्पयामि ।
गंधं समर्पयामि । पुष्पाणि समर्पयामि ।
धूपमाघ्रापयामि । दीपं दर्शयामि ।
नैवेद्यं समर्पयामि । तांबूलं समर्पयामि ।
नीराजनं समर्पयामि । मंत्रपुष्पं समर्पयामि ।
प्रदक्षिण नमस्कारान् समर्पयामि ॥

षोडशोपचार पूजा
नवग्रह ध्यानम्
आदित्याय च सोमाय मंगलाय बुधाय च ।
गुरु शुक्र शनिभ्यश्च राहवे केतवे नमः ॥

ब्रह्मा मुरारिस्त्रिपुरांतकारी भानुः शशी भूमिसुतो बुधश्च ।
गुरुश्च शुक्रः शनि-राहु-केतवः सर्वे ग्रहाः शांतिकरा भवंतु ॥

ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
ध्यायामि । ध्यानं समर्पयामि ॥

आवाहनम्
ॐ सूर्य-चंद्र-मंगल-बुध-बृहस्पति-शुक्र-शनि-राहु-केतु-नवग्रहेभ्यो नमः ।
ॐ नवग्रहाः इहागच्छत इह तिष्ठत मम पूजां गृह्णीत ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
आवाहयामि । स्थापयामि । पूजयामि ॥

आसनम्
रत्नासनं सुशोभनं ग्रहमंडल मध्यगम् ।
सूर्यादिनवग्रहेभ्यो दत्तमासनमुत्तमम् ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
आसनं समर्पयामि ॥

पाद्यम्
गंगादि सर्वतीर्थेभ्यो नीतं तोयमुत्तमम् ।
सूर्यादिनवग्रहाणां पाद्यं भक्त्या समर्पये ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
पादयोः पाद्यं समर्पयामि ॥

अर्घ्यम्
गंध पुष्पाक्षतैर्युक्तं अर्घ्यं संपादितं मया ।
ग्रहानुग्रह सिद्ध्यर्थं गृह्यतां ग्रहनायकाः ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
शिरसि अर्घ्यं समर्पयामि ॥

आचमनीयम्
कर्पूरेण सुगंधेन वासितं स्वादु शीतलम् ।
आचमनं ग्रहाः सर्वे गृह्णीत भक्तवत्सलाः ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
मुखे आचमनीयं समर्पयामि ॥

स्नानम्

आपो॒ हिष्ठा म॑यो॒भुव॒स्ता न॑ ऊ॒र्जे द॑धातन ।
म॒हे रणा॑य॒ चक्ष॑से ॥
यो वः॑ शि॒वत॑मो रस॒स्तस्य॑ भाजयते॒ह नः॑ ।
उ॒श॒तीरि॑व मा॒त॑रः ॥
तस्मा॒ अरं॑ गमाम वो॒ यस्य॒ क्षया॑य॒ जिन्व॑थ ।
आपो॑ ज॒नय॑था च नः ॥

ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
शुद्धोदक स्नानं समर्पयामि ॥
स्नानानंतरं आचमनीयं समर्पयामि ॥

वस्त्रम्
शुक्ल-रक्त-पीत-नील-वर्ण वस्त्राणि शोभनानि च ।
ग्रहाणां प्रीतये भक्त्या वस्त्राणि प्रतिगृह्यताम् ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
वस्त्रं समर्पयामि ॥

यज्ञोपवीतम्
यज्ञोपवीतं परमं पवित्रं प्रजापतेर्यत्सहजं पुरस्तात् ।
आयुष्यमग्र्यं प्रतिमुंच शुभ्रं यज्ञोपवीतं बलमस्तु तेजः ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
यज्ञोपवीतं समर्पयामि ॥

गंधम्
गंधाक्षतान् समायुक्तान् ग्रहपीडा प्रशांतये ।
भक्त्या दद्यां ग्रहेभ्योऽद्य प्रसन्ना भवत प्रभो ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
गंधं समर्पयामि ॥

अर्चन
अक्षतान् धवलान् दिव्यान् पुष्पाणि च सुगंधीनि ।
भक्त्या दत्तानि गृह्यंतां नवग्रहाः प्रसीदत ॥

ग्रह पूजा
ॐ सूर्याय नमः – सूर्यग्रहं पूजयामि ।
ॐ सोमाय नमः – चंद्रग्रहं पूजयामि ।
ॐ भौमाय नमः – मंगलग्रहं पूजयामि ।
ॐ बुधाय नमः – बुधग्रहं पूजयामि ।
ॐ बृहस्पतये नमः – गुरुग्रहं पूजयामि ।
ॐ शुक्राय नमः – शुक्रग्रहं पूजयामि ।
ॐ शनैश्चराय नमः – शनिग्रहं पूजयामि ।
ॐ राहवे नमः – राहुग्रहं पूजयामि ।
ॐ केतवे नमः – केतुग्रहं पूजयामि ।
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः – सर्वान् ग्रहान् पूजयामि ॥

[Recite the navagraha aShTOttara Sata nAmAvaLI, or offer flowers to each of the nine grahas by name.]

अथवा नवग्रह नामावली पठनम् ॥

ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
अष्टोत्तर शत नामावली पूजां समर्पयामि ।
अक्षतान् पुष्पाणि च समर्पयामि ॥

धूपम्
वनस्पत्युद्भवैर्दिव्यैः नानागंधैः सुसंयुतः ।
आघ्रेयः सर्वदेवानां धूपोऽयं प्रतिगृह्यताम् ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
धूपमाघ्रापयामि ॥

दीपम्
साज्यं त्रिवर्ति संयुक्तं वह्निना योजितं प्रियम् ।
गृह्णीत मंगलं दीपं ग्रहाः सर्वे नमोऽस्तु वः ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
दीपं दर्शयामि ॥

नैवेद्यम्
नैवेद्यं गृह्यतां देवाः भक्त्या संपादितं मया ।
इदं फलं च पानीयं सर्वोपचार संयुतम् ॥

ॐ भूर्भुव॒स्सुवः॒ । तत्स॑वि॒तुर्वरे᳚ण्यं॒ भर्गो॑ दे॒वस्य॑ धीमहि ।
धि॒यो यो नः॑ प्रचो॒दया᳚त् ॥

सत्यं त्वा ऋतेन परिषिंचामि ।
अमृतमस्तु । अमृतोपस्तरणमसि ।
ॐ प्राणाय स्वाहा । ॐ अपानाय स्वाहा । ॐ व्यानाय स्वाहा ।
ॐ उदानाय स्वाहा । ॐ समानाय स्वाहा ।
मध्ये मध्ये पानीयं समर्पयामि ।
अमृतापिधानमसि ।
उत्तरापोशनं समर्पयामि ।
हस्तौ प्रक्षालयामि । पादौ प्रक्षालयामि ।
शुद्धाचमनीयं समर्पयामि ॥

ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
नैवेद्यं समर्पयामि ॥

तांबूलम्
पूगीफलश्च कर्पूरैः नागवल्लीदलैर्युतम् ।
मुक्ताचूर्ण संयुक्तं तांबूलं प्रतिगृह्यताम् ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
तांबूलं समर्पयामि ॥

नीराजनम्
नानादीपसमायुक्तं नीराजनं मनोहरम् ।
ग्रहताप प्रशांत्यर्थं गृह्यतां भक्तिपूर्वकम् ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
नीराजनं समर्पयामि ॥

मंत्रपुष्पम्
ब्रह्मा मुरारिस्त्रिपुरांतकारी भानुः शशी भूमिसुतो बुधश्च ।
गुरुश्च शुक्रः शनि-राहु-केतवः सर्वे ग्रहाः शांतिकरा भवंतु ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
मंत्रपुष्पं समर्पयामि ॥

प्रदक्षिणम्
यानि कानि च पापानि जन्मांतर कृतानि च ।
तानि तानि प्रणश्यंति प्रदक्षिण पदे पदे ॥
ग्रहपीडाः प्रशांयंतु ग्रहाः सर्वे प्रसीदत ।
आयुरारोग्य सौख्यं च ददत ग्रहनायकाः ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
प्रदक्षिण नमस्कारान् समर्पयामि ॥

नमस्कारः
उरसा शिरसा दृष्ट्या मनसा वचसा तथा ।
पद्भ्यां कराभ्यां कर्णाभ्यां प्रणामोऽष्टांग उच्यते ॥
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
नमस्कारान् समर्पयामि ॥

सर्वोपचाराः
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
छत्रं समर्पयामि ।
चामरं समर्पयामि ।
गीतं श्रावयामि ।
नृत्यं दर्शयामि ।
समस्त राजोपचारान् देवोपचारान् समर्पयामि ॥

स्तोत्र/सूक्त पठनम्

क्षमाप्रार्थना
मंत्रहीनं क्रियाहीनं भक्तिहीनं ग्रहेश्वराः ।
यत्पूजितं मया देवाः परिपूर्णं तदस्तु वः ॥
अज्ञानाद्वा प्रमादाद्वा वैकल्यात्साधनस्य वा ।
यन्न्यूनमतिरिक्तं च तत्सर्वं क्षंतुमर्हथ ॥

कायेन वाचा मनसेंद्रियैर्वा
बुद्ध्यात्मना वा प्रकृतेः स्वभावात् ।
करोमि यद्यत् सकलं परस्मै
नारायणायेति समर्पयामि ॥

अनया ध्यान-आवाहनादि-षोडशोपचार पूजया सूर्यादि नवग्रह देवताः सुप्रीताः सुप्रसन्नाः वरदाः भवंतु ॥

उद्वासनम्
ॐ सूर्यादि नवग्रहेभ्यो नमः ।
यथास्थानं उद्वासयामि ।
शोभनार्थे क्षेमाय पुनरागमनाय च ॥

प्रसाद ग्रहणम्
अकालमृत्युहरणं सर्वव्याधिनिवारणम् ।
समस्तपापक्षयकरं देवता पादोदकं शुभम् ॥

नवग्रह प्रसादं शिरसा गृह्णामि ॥

ॐ शांतिः शांतिः शांतिः ॥

ॐ तत्सत् ब्रह्मार्पणमस्तु ॥