ശ്രീ രാമ ചരിത മാനസ – കിഷ്കിംധാകാംഡ

ശ്രീഗണേശായ നമഃ
ശ്രീജാനകീവല്ലഭോ വിജയതേ
ശ്രീരാമചരിതമാനസ
ചതുര്ഥ സോപാന (കിഷ്കിംധാകാംഡ)

കുംദേംദീവരസുംദരാവതിബലൌ വിജ്ഞാനധാമാവുഭൌ
ശോഭാഢ്യൌ വരധന്വിനൌ ശ്രുതിനുതൌ ഗോവിപ്രവൃംദപ്രിയൌ।
മായാമാനുഷരൂപിണൌ രഘുവരൌ സദ്ധര്മവര്മൌം ഹിതൌ
സീതാന്വേഷണതത്പരൌ പഥിഗതൌ ഭക്തിപ്രദൌ തൌ ഹി നഃ ॥ 1 ॥

ബ്രഹ്മാംഭോധിസമുദ്ഭവം കലിമലപ്രധ്വംസനം ചാവ്യയം
ശ്രീമച്ഛംഭുമുഖേംദുസുംദരവരേ സംശോഭിതം സർവദാ।
സംസാരാമയഭേഷജം സുഖകരം ശ്രീജാനകീജീവനം
ധന്യാസ്തേ കൃതിനഃ പിബംതി സതതം ശ്രീരാമനാമാമൃതമ് ॥ 2 ॥

സോ. മുക്തി ജന്മ മഹി ജാനി ഗ്യാന ഖാനി അഘ ഹാനി കര
ജഹഁ ബസ സംഭു ഭവാനി സോ കാസീ സേഇഅ കസ ന ॥
ജരത സകല സുര ബൃംദ ബിഷമ ഗരല ജേഹിം പാന കിയ।
തേഹി ന ഭജസി മന മംദ കോ കൃപാല സംകര സരിസ ॥
ആഗേം ചലേ ബഹുരി രഘുരായാ। രിഷ്യമൂക പരവത നിഅരായാ ॥
തഹഁ രഹ സചിവ സഹിത സുഗ്രീവാ। ആവത ദേഖി അതുല ബല സീംവാ ॥
അതി സഭീത കഹ സുനു ഹനുമാനാ। പുരുഷ ജുഗല ബല രൂപ നിധാനാ ॥
ധരി ബടു രൂപ ദേഖു തൈം ജാഈ। കഹേസു ജാനി ജിയഁ സയന ബുഝാഈ ॥
പഠേ ബാലി ഹോഹിം മന മൈലാ। ഭാഗൌം തുരത തജൌം യഹ സൈലാ ॥
ബിപ്ര രൂപ ധരി കപി തഹഁ ഗയൂ। മാഥ നാഇ പൂഛത അസ ഭയൂ ॥
കോ തുമ്ഹ സ്യാമല ഗൌര സരീരാ। ഛത്രീ രൂപ ഫിരഹു ബന ബീരാ ॥
കഠിന ഭൂമി കോമല പദ ഗാമീ। കവന ഹേതു ബിചരഹു ബന സ്വാമീ ॥
മൃദുല മനോഹര സുംദര ഗാതാ। സഹത ദുസഹ ബന ആതപ ബാതാ ॥
കീ തുമ്ഹ തീനി ദേവ മഹഁ കോഊ। നര നാരായന കീ തുമ്ഹ ദോഊ ॥

ദോ. ജഗ കാരന താരന ഭവ ഭംജന ധരനീ ഭാര।
കീ തുമ്ഹ അകില ഭുവന പതി ലീന്ഹ മനുജ അവതാര ॥ 1 ॥

കോസലേസ ദസരഥ കേ ജാഏ । ഹമ പിതു ബചന മാനി ബന ആഏ ॥
നാമ രാമ ലഛിമന ദൂ ഭാഈ। സംഗ നാരി സുകുമാരി സുഹാഈ ॥
ഇഹാഁ ഹരി നിസിചര ബൈദേഹീ। ബിപ്ര ഫിരഹിം ഹമ ഖോജത തേഹീ ॥
ആപന ചരിത കഹാ ഹമ ഗാഈ। കഹഹു ബിപ്ര നിജ കഥാ ബുഝാഈ ॥
പ്രഭു പഹിചാനി പരേഉ ഗഹി ചരനാ। സോ സുഖ ഉമാ നഹിം ബരനാ ॥
പുലകിത തന മുഖ ആവ ന ബചനാ। ദേഖത രുചിര ബേഷ കൈ രചനാ ॥
പുനി ധീരജു ധരി അസ്തുതി കീന്ഹീ। ഹരഷ ഹൃദയഁ നിജ നാഥഹി ചീന്ഹീ ॥
മോര ന്യാഉ മൈം പൂഛാ സാഈം। തുമ്ഹ പൂഛഹു കസ നര കീ നാഈമ് ॥
തവ മായാ ബസ ഫിരുഁ ഭുലാനാ। താ തേ മൈം നഹിം പ്രഭു പഹിചാനാ ॥

ദോ. ഏകു മൈം മംദ മോഹബസ കുടില ഹൃദയ അഗ്യാന।
പുനി പ്രഭു മോഹി ബിസാരേഉ ദീനബംധു ഭഗവാന ॥ 2 ॥

ജദപി നാഥ ബഹു അവഗുന മോരേം। സേവക പ്രഭുഹി പരൈ ജനി ഭോരേമ് ॥
നാഥ ജീവ തവ മായാഁ മോഹാ। സോ നിസ്തരി തുമ്ഹാരേഹിം ഛോഹാ ॥
താ പര മൈം രഘുബീര ദോഹാഈ। ജാനുഁ നഹിം കഛു ഭജന ഉപാഈ ॥
സേവക സുത പതി മാതു ഭരോസേം। രഹി അസോച ബനി പ്രഭു പോസേമ് ॥
അസ കഹി പരേഉ ചരന അകുലാഈ। നിജ തനു പ്രഗടി പ്രീതി ഉര ഛാഈ ॥
തബ രഘുപതി ഉഠാഇ ഉര ലാവാ। നിജ ലോചന ജല സീംചി ജുഡ഼ആവാ ॥
സുനു കപി ജിയഁ മാനസി ജനി ഊനാ। തൈം മമ പ്രിയ ലഛിമന തേ ദൂനാ ॥
സമദരസീ മോഹി കഹ സബ കോഊ। സേവക പ്രിയ അനന്യഗതി സോഊ ॥

ദോ. സോ അനന്യ ജാകേം അസി മതി ന ടരി ഹനുമംത।
മൈം സേവക സചരാചര രൂപ സ്വാമി ഭഗവംത ॥ 3 ॥

ദേഖി പവന സുത പതി അനുകൂലാ। ഹൃദയഁ ഹരഷ ബീതീ സബ സൂലാ ॥
നാഥ സൈല പര കപിപതി രഹീ। സോ സുഗ്രീവ ദാസ തവ അഹീ ॥
തേഹി സന നാഥ മയത്രീ കീജേ। ദീന ജാനി തേഹി അഭയ കരീജേ ॥
സോ സീതാ കര ഖോജ കരാഇഹി। ജഹഁ തഹഁ മരകട കോടി പഠാഇഹി ॥
ഏഹി ബിധി സകല കഥാ സമുഝാഈ। ലിഏ ദുഔ ജന പീഠി ചഢ഼ആഈ ॥
ജബ സുഗ്രീവഁ രാമ കഹുഁ ദേഖാ। അതിസയ ജന്മ ധന്യ കരി ലേഖാ ॥
സാദര മിലേഉ നാഇ പദ മാഥാ। ഭൈംടേഉ അനുജ സഹിത രഘുനാഥാ ॥
കപി കര മന ബിചാര ഏഹി രീതീ। കരിഹഹിം ബിധി മോ സന ഏ പ്രീതീ ॥

ദോ. തബ ഹനുമംത ഉഭയ ദിസി കീ സബ കഥാ സുനാഇ ॥
പാവക സാഖീ ദേഇ കരി ജോരീ പ്രീതീ ദൃഢ഼ആഇ ॥ 4 ॥

കീന്ഹീ പ്രീതി കഛു ബീച ന രാഖാ। ലഛമിന രാമ ചരിത സബ ഭാഷാ ॥
കഹ സുഗ്രീവ നയന ഭരി ബാരീ। മിലിഹി നാഥ മിഥിലേസകുമാരീ ॥
മംത്രിന്ഹ സഹിത ഇഹാഁ ഏക ബാരാ। ബൈഠ രഹേഉഁ മൈം കരത ബിചാരാ ॥
ഗഗന പംഥ ദേഖീ മൈം ജാതാ। പരബസ പരീ ബഹുത ബിലപാതാ ॥
രാമ രാമ ഹാ രാമ പുകാരീ। ഹമഹി ദേഖി ദീന്ഹേഉ പട ഡാരീ ॥
മാഗാ രാമ തുരത തേഹിം ദീന്ഹാ। പട ഉര ലാഇ സോച അതി കീന്ഹാ ॥
കഹ സുഗ്രീവ സുനഹു രഘുബീരാ। തജഹു സോച മന ആനഹു ധീരാ ॥
സബ പ്രകാര കരിഹുഁ സേവകാഈ। ജേഹി ബിധി മിലിഹി ജാനകീ ആഈ ॥

ദോ. സഖാ ബചന സുനി ഹരഷേ കൃപാസിധു ബലസീംവ।
കാരന കവന ബസഹു ബന മോഹി കഹഹു സുഗ്രീവ ॥ 5 ॥

നാത ബാലി അരു മൈം ദ്വൌ ഭാഈ। പ്രീതി രഹീ കഛു ബരനി ന ജാഈ ॥
മയ സുത മായാവീ തേഹി ന്AUഁ। ആവാ സോ പ്രഭു ഹമരേം ഗ്AUഁ ॥
അര്ധ രാതി പുര ദ്വാര പുകാരാ। ബാലീ രിപു ബല സഹൈ ന പാരാ ॥
ധാവാ ബാലി ദേഖി സോ ഭാഗാ। മൈം പുനി ഗയുഁ ബംധു സഁഗ ലാഗാ ॥
ഗിരിബര ഗുഹാഁ പൈഠ സോ ജാഈ। തബ ബാലീം മോഹി കഹാ ബുഝാഈ ॥
പരിഖേസു മോഹി ഏക പഖവാരാ। നഹിം ആവൌം തബ ജാനേസു മാരാ ॥
മാസ ദിവസ തഹഁ രഹേഉഁ ഖരാരീ। നിസരീ രുധിര ധാര തഹഁ ഭാരീ ॥
ബാലി ഹതേസി മോഹി മാരിഹി ആഈ। സിലാ ദേഇ തഹഁ ചലേഉഁ പരാഈ ॥
മംത്രിന്ഹ പുര ദേഖാ ബിനു സാഈം। ദീന്ഹേഉ മോഹി രാജ ബരിആഈ ॥
ബാലി താഹി മാരി ഗൃഹ ആവാ। ദേഖി മോഹി ജിയഁ ഭേദ ബഢ഼ആവാ ॥
രിപു സമ മോഹി മാരേസി അതി ഭാരീ। ഹരി ലീന്ഹേസി സര്ബസു അരു നാരീ ॥
താകേം ഭയ രഘുബീര കൃപാലാ। സകല ഭുവന മൈം ഫിരേഉഁ ബിഹാലാ ॥
ഇഹാഁ സാപ ബസ ആവത നാഹീം। തദപി സഭീത രഹുഁ മന മാഹീഁ ॥
സുനി സേവക ദുഖ ദീനദയാലാ। ഫരകി ഉഠീം ദ്വൈ ഭുജാ ബിസാലാ ॥

ദോ. സുനു സുഗ്രീവ മാരിഹുഁ ബാലിഹി ഏകഹിം ബാന।
ബ്രഹ്മ രുദ്ര സരനാഗത ഗേഁ ന ഉബരിഹിം പ്രാന ॥ 6 ॥

ജേ ന മിത്ര ദുഖ ഹോഹിം ദുഖാരീ। തിന്ഹഹി ബിലോകത പാതക ഭാരീ ॥
നിജ ദുഖ ഗിരി സമ രജ കരി ജാനാ। മിത്രക ദുഖ രജ മേരു സമാനാ ॥
ജിന്ഹ കേം അസി മതി സഹജ ന ആഈ। തേ സഠ കത ഹഠി കരത മിതാഈ ॥
കുപഥ നിവാരി സുപംഥ ചലാവാ। ഗുന പ്രഗടേ അവഗുനന്ഹി ദുരാവാ ॥
ദേത ലേത മന സംക ന ധരീ। ബല അനുമാന സദാ ഹിത കരീ ॥
ബിപതി കാല കര സതഗുന നേഹാ। ശ്രുതി കഹ സംത മിത്ര ഗുന ഏഹാ ॥
ആഗേം കഹ മൃദു ബചന ബനാഈ। പാഛേം അനഹിത മന കുടിലാഈ ॥
ജാ കര ചിത അഹി ഗതി സമ ഭാഈ। അസ കുമിത്ര പരിഹരേഹി ഭലാഈ ॥
സേവക സഠ നൃപ കൃപന കുനാരീ। കപടീ മിത്ര സൂല സമ ചാരീ ॥
സഖാ സോച ത്യാഗഹു ബല മോരേം। സബ ബിധി ഘടബ കാജ മൈം തോരേമ് ॥
കഹ സുഗ്രീവ സുനഹു രഘുബീരാ। ബാലി മഹാബല അതി രനധീരാ ॥
ദുംദുഭീ അസ്ഥി താല ദേഖരാഏ। ബിനു പ്രയാസ രഘുനാഥ ഢഹാഏ ॥
ദേഖി അമിത ബല ബാഢ഼ഈ പ്രീതീ। ബാലി ബധബ ഇന്ഹ ഭി പരതീതീ ॥
ബാര ബാര നാവി പദ സീസാ। പ്രഭുഹി ജാനി മന ഹരഷ കപീസാ ॥
ഉപജാ ഗ്യാന ബചന തബ ബോലാ। നാഥ കൃപാഁ മന ഭയു അലോലാ ॥
സുഖ സംപതി പരിവാര ബഡ഼ആഈ। സബ പരിഹരി കരിഹുഁ സേവകാഈ ॥
ഏ സബ രാമഭഗതി കേ ബാധക। കഹഹിം സംത തബ പദ അവരാധക ॥
സത്രു മിത്ര സുഖ ദുഖ ജഗ മാഹീം। മായാ കൃത പരമാരഥ നാഹീമ് ॥
ബാലി പരമ ഹിത ജാസു പ്രസാദാ। മിലേഹു രാമ തുമ്ഹ സമന ബിഷാദാ ॥
സപനേം ജേഹി സന ഹോഇ ലരാഈ। ജാഗേം സമുഝത മന സകുചാഈ ॥
അബ പ്രഭു കൃപാ കരഹു ഏഹി ഭാഁതീ। സബ തജി ഭജനു കരൌം ദിന രാതീ ॥
സുനി ബിരാഗ സംജുത കപി ബാനീ। ബോലേ ബിഹഁസി രാമു ധനുപാനീ ॥
ജോ കഛു കഹേഹു സത്യ സബ സോഈ। സഖാ ബചന മമ മൃഷാ ന ഹോഈ ॥
നട മരകട ഇവ സബഹി നചാവത। രാമു ഖഗേസ ബേദ അസ ഗാവത ॥
ലൈ സുഗ്രീവ സംഗ രഘുനാഥാ। ചലേ ചാപ സായക ഗഹി ഹാഥാ ॥
തബ രഘുപതി സുഗ്രീവ പഠാവാ। ഗര്ജേസി ജാഇ നികട ബല പാവാ ॥
സുനത ബാലി ക്രോധാതുര ധാവാ। ഗഹി കര ചരന നാരി സമുഝാവാ ॥
സുനു പതി ജിന്ഹഹി മിലേഉ സുഗ്രീവാ। തേ ദ്വൌ ബംധു തേജ ബല സീംവാ ॥
കോസലേസ സുത ലഛിമന രാമാ। കാലഹു ജീതി സകഹിം സംഗ്രാമാ ॥

ദോ. കഹ ബാലി സുനു ഭീരു പ്രിയ സമദരസീ രഘുനാഥ।
ജൌം കദാചി മോഹി മാരഹിം തൌ പുനി ഹൌഁ സനാഥ ॥ 7 ॥

അസ കഹി ചലാ മഹാ അഭിമാനീ। തൃന സമാന സുഗ്രീവഹി ജാനീ ॥
ഭിരേ ഉഭൌ ബാലീ അതി തര്ജാ । മുഠികാ മാരി മഹാധുനി ഗര്ജാ ॥
തബ സുഗ്രീവ ബികല ഹോഇ ഭാഗാ। മുഷ്ടി പ്രഹാര ബജ്ര സമ ലാഗാ ॥
മൈം ജോ കഹാ രഘുബീര കൃപാലാ। ബംധു ന ഹോഇ മോര യഹ കാലാ ॥
ഏകരൂപ തുമ്ഹ ഭ്രാതാ ദോഊ। തേഹി ഭ്രമ തേം നഹിം മാരേഉഁ സോഊ ॥
കര പരസാ സുഗ്രീവ സരീരാ। തനു ഭാ കുലിസ ഗീ സബ പീരാ ॥
മേലീ കംഠ സുമന കൈ മാലാ। പഠവാ പുനി ബല ദേഇ ബിസാലാ ॥
പുനി നാനാ ബിധി ഭീ ലരാഈ। ബിടപ ഓട ദേഖഹിം രഘുരാഈ ॥

ദോ. ബഹു ഛല ബല സുഗ്രീവ കര ഹിയഁ ഹാരാ ഭയ മാനി।
മാരാ ബാലി രാമ തബ ഹൃദയ മാഝ സര താനി ॥ 8 ॥

പരാ ബികല മഹി സര കേ ലാഗേം। പുനി ഉഠി ബൈഠ ദേഖി പ്രഭു ആഗേമ് ॥
സ്യാമ ഗാത സിര ജടാ ബനാഏഁ। അരുന നയന സര ചാപ ചഢ഼ആഏഁ ॥
പുനി പുനി ചിതി ചരന ചിത ദീന്ഹാ। സുഫല ജന്മ മാനാ പ്രഭു ചീന്ഹാ ॥
ഹൃദയഁ പ്രീതി മുഖ ബചന കഠോരാ। ബോലാ ചിതി രാമ കീ ഓരാ ॥
ധര്മ ഹേതു അവതരേഹു ഗോസാഈ। മാരേഹു മോഹി ബ്യാധ കീ നാഈ ॥
മൈം ബൈരീ സുഗ്രീവ പിആരാ। അവഗുന കബന നാഥ മോഹി മാരാ ॥
അനുജ ബധൂ ഭഗിനീ സുത നാരീ। സുനു സഠ കന്യാ സമ ഏ ചാരീ ॥
ഇന്ഹഹി കുദ്ദഷ്ടി ബിലോകി ജോഈ। താഹി ബധേം കഛു പാപ ന ഹോഈ ॥
മുഢ഼ തോഹി അതിസയ അഭിമാനാ। നാരി സിഖാവന കരസി ന കാനാ ॥
മമ ഭുജ ബല ആശ്രിത തേഹി ജാനീ। മാരാ ചഹസി അധമ അഭിമാനീ ॥

ദോ. സുനഹു രാമ സ്വാമീ സന ചല ന ചാതുരീ മോരി।
പ്രഭു അജഹൂഁ മൈം പാപീ അംതകാല ഗതി തോരി ॥ 9 ॥

സുനത രാമ അതി കോമല ബാനീ। ബാലി സീസ പരസേഉ നിജ പാനീ ॥
അചല കരൌം തനു രാഖഹു പ്രാനാ। ബാലി കഹാ സുനു കൃപാനിധാനാ ॥
ജന്മ ജന്മ മുനി ജതനു കരാഹീം। അംത രാമ കഹി ആവത നാഹീമ് ॥
ജാസു നാമ ബല സംകര കാസീ। ദേത സബഹി സമ ഗതി അവിനാസീ ॥
മമ ലോചന ഗോചര സോഇ ആവാ। ബഹുരി കി പ്രഭു അസ ബനിഹി ബനാവാ ॥

ഛം. സോ നയന ഗോചര ജാസു ഗുന നിത നേതി കഹി ശ്രുതി ഗാവഹീം।
ജിതി പവന മന ഗോ നിരസ കരി മുനി ധ്യാന കബഹുഁക പാവഹീമ് ॥
മോഹി ജാനി അതി അഭിമാന ബസ പ്രഭു കഹേഉ രാഖു സരീരഹീ।
അസ കവന സഠ ഹഠി കാടി സുരതരു ബാരി കരിഹി ബബൂരഹീ ॥ 1 ॥

അബ നാഥ കരി കരുനാ ബിലോകഹു ദേഹു ജോ ബര മാഗൂഁ।
ജേഹിം ജോനി ജന്മൌം കര്മ ബസ തഹഁ രാമ പദ അനുരാഗൂഁ ॥
യഹ തനയ മമ സമ ബിനയ ബല കല്യാനപ്രദ പ്രഭു ലീജിഐ।
ഗഹി ബാഹഁ സുര നര നാഹ ആപന ദാസ അംഗദ കീജിഐ ॥ 2 ॥

ദോ. രാമ ചരന ദൃഢ഼ പ്രീതി കരി ബാലി കീന്ഹ തനു ത്യാഗ।
സുമന മാല ജിമി കംഠ തേ ഗിരത ന ജാനി നാഗ ॥ 10 ॥

രാമ ബാലി നിജ ധാമ പഠാവാ। നഗര ലോഗ സബ ബ്യാകുല ധാവാ ॥
നാനാ ബിധി ബിലാപ കര താരാ। ഛൂടേ കേസ ന ദേഹ സഁഭാരാ ॥
താരാ ബികല ദേഖി രഘുരായാ । ദീന്ഹ ഗ്യാന ഹരി ലീന്ഹീ മായാ ॥
ഛിതി ജല പാവക ഗഗന സമീരാ। പംച രചിത അതി അധമ സരീരാ ॥
പ്രഗട സോ തനു തവ ആഗേം സോവാ। ജീവ നിത്യ കേഹി ലഗി തുമ്ഹ രോവാ ॥
ഉപജാ ഗ്യാന ചരന തബ ലാഗീ। ലീന്ഹേസി പരമ ഭഗതി ബര മാഗീ ॥
ഉമാ ദാരു ജോഷിത കീ നാഈ। സബഹി നചാവത രാമു ഗോസാഈ ॥
തബ സുഗ്രീവഹി ആയസു ദീന്ഹാ। മൃതക കര്മ ബിധിബത സബ കീന്ഹാ ॥
രാമ കഹാ അനുജഹി സമുഝാഈ। രാജ ദേഹു സുഗ്രീവഹി ജാഈ ॥
രഘുപതി ചരന നാഇ കരി മാഥാ। ചലേ സകല പ്രേരിത രഘുനാഥാ ॥

ദോ. ലഛിമന തുരത ബോലാഏ പുരജന ബിപ്ര സമാജ।
രാജു ദീന്ഹ സുഗ്രീവ കഹഁ അംഗദ കഹഁ ജുബരാജ ॥ 11 ॥

ഉമാ രാമ സമ ഹിത ജഗ മാഹീം। ഗുരു പിതു മാതു ബംധു പ്രഭു നാഹീമ് ॥
സുര നര മുനി സബ കൈ യഹ രീതീ। സ്വാരഥ ലാഗി കരഹിം സബ പ്രീതീ ॥
ബാലി ത്രാസ ബ്യാകുല ദിന രാതീ। തന ബഹു ബ്രന ചിംതാഁ ജര ഛാതീ ॥
സോഇ സുഗ്രീവ കീന്ഹ കപിര്AU। അതി കൃപാല രഘുബീര സുഭ്AU ॥
ജാനതഹുഁ അസ പ്രഭു പരിഹരഹീം। കാഹേ ന ബിപതി ജാല നര പരഹീമ് ॥
പുനി സുഗ്രീവഹി ലീന്ഹ ബോലാഈ। ബഹു പ്രകാര നൃപനീതി സിഖാഈ ॥
കഹ പ്രഭു സുനു സുഗ്രീവ ഹരീസാ। പുര ന ജാഉഁ ദസ ചാരി ബരീസാ ॥
ഗത ഗ്രീഷമ ബരഷാ രിതു ആഈ। രഹിഹുഁ നികട സൈല പര ഛാഈ ॥
അംഗദ സഹിത കരഹു തുമ്ഹ രാജൂ। സംതത ഹൃദയ ധരേഹു മമ കാജൂ ॥
ജബ സുഗ്രീവ ഭവന ഫിരി ആഏ। രാമു പ്രബരഷന ഗിരി പര ഛാഏ ॥

ദോ. പ്രഥമഹിം ദേവന്ഹ ഗിരി ഗുഹാ രാഖേഉ രുചിര ബനാഇ।
രാമ കൃപാനിധി കഛു ദിന ബാസ കരഹിംഗേ ആഇ ॥ 12 ॥

സുംദര ബന കുസുമിത അതി സോഭാ। ഗുംജത മധുപ നികര മധു ലോഭാ ॥
കംദ മൂല ഫല പത്ര സുഹാഏ। ഭേ ബഹുത ജബ തേ പ്രഭു ആഏ ॥
ദേഖി മനോഹര സൈല അനൂപാ। രഹേ തഹഁ അനുജ സഹിത സുരഭൂപാ ॥
മധുകര ഖഗ മൃഗ തനു ധരി ദേവാ। കരഹിം സിദ്ധ മുനി പ്രഭു കൈ സേവാ ॥
മംഗലരുപ ഭയു ബന തബ തേ । കീന്ഹ നിവാസ രമാപതി ജബ തേ ॥
ഫടിക സിലാ അതി സുഭ്ര സുഹാഈ। സുഖ ആസീന തഹാഁ ദ്വൌ ഭാഈ ॥
കഹത അനുജ സന കഥാ അനേകാ। ഭഗതി ബിരതി നൃപനീതി ബിബേകാ ॥
ബരഷാ കാല മേഘ നഭ ഛാഏ। ഗരജത ലാഗത പരമ സുഹാഏ ॥

ദോ. ലഛിമന ദേഖു മോര ഗന നാചത ബാരിദ പൈഖി।
ഗൃഹീ ബിരതി രത ഹരഷ ജസ ബിഷ്നു ഭഗത കഹുഁ ദേഖി ॥ 13 ॥

ഘന ഘമംഡ നഭ ഗരജത ഘോരാ। പ്രിയാ ഹീന ഡരപത മന മോരാ ॥
ദാമിനി ദമക രഹ ന ഘന മാഹീം। ഖല കൈ പ്രീതി ജഥാ ഥിര നാഹീമ് ॥
ബരഷഹിം ജലദ ഭൂമി നിഅരാഏഁ। ജഥാ നവഹിം ബുധ ബിദ്യാ പാഏഁ ॥
ബൂഁദ അഘാത സഹഹിം ഗിരി കൈംസേമ് । ഖല കേ ബചന സംത സഹ ജൈസേമ് ॥
ഛുദ്ര നദീം ഭരി ചലീം തോരാഈ। ജസ ഥോരേഹുഁ ധന ഖല ഇതരാഈ ॥
ഭൂമി പരത ഭാ ഢാബര പാനീ। ജനു ജീവഹി മായാ ലപടാനീ ॥
സമിടി സമിടി ജല ഭരഹിം തലാവാ। ജിമി സദഗുന സജ്ജന പഹിം ആവാ ॥
സരിതാ ജല ജലനിധി മഹുഁ ജാഈ। ഹോഈ അചല ജിമി ജിവ ഹരി പാഈ ॥

ദോ. ഹരിത ഭൂമി തൃന സംകുല സമുഝി പരഹിം നഹിം പംഥ।
ജിമി പാഖംഡ ബാദ തേം ഗുപ്ത ഹോഹിം സദഗ്രംഥ ॥ 14 ॥

ദാദുര ധുനി ചഹു ദിസാ സുഹാഈ। ബേദ പഢ഼ഹിം ജനു ബടു സമുദാഈ ॥
നവ പല്ലവ ഭേ ബിടപ അനേകാ। സാധക മന ജസ മിലേം ബിബേകാ ॥
അര്ക ജബാസ പാത ബിനു ഭയൂ। ജസ സുരാജ ഖല ഉദ്യമ ഗയൂ ॥
ഖോജത കതഹുഁ മിലി നഹിം ധൂരീ। കരി ക്രോധ ജിമി ധരമഹി ദൂരീ ॥
സസി സംപന്ന സോഹ മഹി കൈസീ। ഉപകാരീ കൈ സംപതി ജൈസീ ॥
നിസി തമ ഘന ഖദ്യോത ബിരാജാ। ജനു ദംഭിന്ഹ കര മിലാ സമാജാ ॥
മഹാബൃഷ്ടി ചലി ഫൂടി കിആരീമ് । ജിമി സുതംത്ര ഭേഁ ബിഗരഹിം നാരീമ് ॥
കൃഷീ നിരാവഹിം ചതുര കിസാനാ। ജിമി ബുധ തജഹിം മോഹ മദ മാനാ ॥
ദേഖിഅത ചക്രബാക ഖഗ നാഹീം। കലിഹി പാഇ ജിമി ധര്മ പരാഹീമ് ॥
ഊഷര ബരഷി തൃന നഹിം ജാമാ। ജിമി ഹരിജന ഹിയഁ ഉപജ ന കാമാ ॥
ബിബിധ ജംതു സംകുല മഹി ഭ്രാജാ। പ്രജാ ബാഢ഼ ജിമി പാഇ സുരാജാ ॥
ജഹഁ തഹഁ രഹേ പഥിക ഥകി നാനാ। ജിമി ഇംദ്രിയ ഗന ഉപജേം ഗ്യാനാ ॥

ദോ. കബഹുഁ പ്രബല ബഹ മാരുത ജഹഁ തഹഁ മേഘ ബിലാഹിം।
ജിമി കപൂത കേ ഉപജേം കുല സദ്ധര്മ നസാഹിമ് ॥ 15(ക) ॥

കബഹുഁ ദിവസ മഹഁ നിബിഡ഼ തമ കബഹുഁക പ്രഗട പതംഗ।
ബിനസി ഉപജി ഗ്യാന ജിമി പാഇ കുസംഗ സുസംഗ ॥ 15(ഖ) ॥

ബരഷാ ബിഗത സരദ രിതു ആഈ। ലഛിമന ദേഖഹു പരമ സുഹാഈ ॥
ഫൂലേം കാസ സകല മഹി ഛാഈ। ജനു ബരഷാഁ കൃത പ്രഗട ബുഢ഼ആഈ ॥
ഉദിത അഗസ്തി പംഥ ജല സോഷാ। ജിമി ലോഭഹി സോഷി സംതോഷാ ॥
സരിതാ സര നിര്മല ജല സോഹാ। സംത ഹൃദയ ജസ ഗത മദ മോഹാ ॥
രസ രസ സൂഖ സരിത സര പാനീ। മമതാ ത്യാഗ കരഹിം ജിമി ഗ്യാനീ ॥
ജാനി സരദ രിതു ഖംജന ആഏ। പാഇ സമയ ജിമി സുകൃത സുഹാഏ ॥
പംക ന രേനു സോഹ അസി ധരനീ। നീതി നിപുന നൃപ കൈ ജസി കരനീ ॥
ജല സംകോച ബികല ഭിഁ മീനാ। അബുധ കുടുംബീ ജിമി ധനഹീനാ ॥
ബിനു ധന നിര്മല സോഹ അകാസാ। ഹരിജന ഇവ പരിഹരി സബ ആസാ ॥
കഹുഁ കഹുഁ ബൃഷ്ടി സാരദീ ഥോരീ। കൌ ഏക പാവ ഭഗതി ജിമി മോരീ ॥

ദോ. ചലേ ഹരഷി തജി നഗര നൃപ താപസ ബനിക ഭിഖാരി।
ജിമി ഹരിഭഗത പാഇ ശ്രമ തജഹി ആശ്രമീ ചാരി ॥ 16 ॥

സുഖീ മീന ജേ നീര അഗാധാ। ജിമി ഹരി സരന ന ഏകു ബാധാ ॥
ഫൂലേം കമല സോഹ സര കൈസാ। നിര്ഗുന ബ്രഹ്മ സഗുന ഭേഁ ജൈസാ ॥
ഗുംജത മധുകര മുഖര അനൂപാ। സുംദര ഖഗ രവ നാനാ രൂപാ ॥
ചക്രബാക മന ദുഖ നിസി പൈഖീ। ജിമി ദുര്ജന പര സംപതി ദേഖീ ॥
ചാതക രടത തൃഷാ അതി ഓഹീ। ജിമി സുഖ ലഹി ന സംകരദ്രോഹീ ॥
സരദാതപ നിസി സസി അപഹരീ। സംത ദരസ ജിമി പാതക ടരീ ॥
ദേഖി ഇംദു ചകോര സമുദാഈ। ചിതവതഹിം ജിമി ഹരിജന ഹരി പാഈ ॥
മസക ദംസ ബീതേ ഹിമ ത്രാസാ। ജിമി ദ്വിജ ദ്രോഹ കിഏഁ കുല നാസാ ॥

ദോ. ഭൂമി ജീവ സംകുല രഹേ ഗേ സരദ രിതു പാഇ।
സദഗുര മിലേ ജാഹിം ജിമി സംസയ ഭ്രമ സമുദാഇ ॥ 17 ॥

ബരഷാ ഗത നിര്മല രിതു ആഈ। സുധി ന താത സീതാ കൈ പാഈ ॥
ഏക ബാര കൈസേഹുഁ സുധി ജാനൌം। കാലഹു ജീത നിമിഷ മഹുഁ ആനൌമ് ॥
കതഹുഁ രഹു ജൌം ജീവതി ഹോഈ। താത ജതന കരി ആനേഉഁ സോഈ ॥
സുഗ്രീവഹുഁ സുധി മോരി ബിസാരീ। പാവാ രാജ കോസ പുര നാരീ ॥
ജേഹിം സായക മാരാ മൈം ബാലീ। തേഹിം സര ഹതൌം മൂഢ഼ കഹഁ കാലീ ॥
ജാസു കൃപാഁ ഛൂടഹീം മദ മോഹാ। താ കഹുഁ ഉമാ കി സപനേഹുഁ കോഹാ ॥
ജാനഹിം യഹ ചരിത്ര മുനി ഗ്യാനീ। ജിന്ഹ രഘുബീര ചരന രതി മാനീ ॥
ലഛിമന ക്രോധവംത പ്രഭു ജാനാ। ധനുഷ ചഢ഼ആഇ ഗഹേ കര ബാനാ ॥

ദോ. തബ അനുജഹി സമുഝാവാ രഘുപതി കരുനാ സീംവ ॥
ഭയ ദേഖാഇ ലൈ ആവഹു താത സഖാ സുഗ്രീവ ॥ 18 ॥

ഇഹാഁ പവനസുത ഹൃദയഁ ബിചാരാ। രാമ കാജു സുഗ്രീവഁ ബിസാരാ ॥
നികട ജാഇ ചരനന്ഹി സിരു നാവാ। ചാരിഹു ബിധി തേഹി കഹി സമുഝാവാ ॥
സുനി സുഗ്രീവഁ പരമ ഭയ മാനാ। ബിഷയഁ മോര ഹരി ലീന്ഹേഉ ഗ്യാനാ ॥
അബ മാരുതസുത ദൂത സമൂഹാ। പഠവഹു ജഹഁ തഹഁ ബാനര ജൂഹാ ॥
കഹഹു പാഖ മഹുഁ ആവ ന ജോഈ। മോരേം കര താ കര ബധ ഹോഈ ॥
തബ ഹനുമംത ബോലാഏ ദൂതാ। സബ കര കരി സനമാന ബഹൂതാ ॥
ഭയ അരു പ്രീതി നീതി ദേഖാഈ। ചലേ സകല ചരനന്ഹി സിര നാഈ ॥
ഏഹി അവസര ലഛിമന പുര ആഏ। ക്രോധ ദേഖി ജഹഁ തഹഁ കപി ധാഏ ॥

ദോ. ധനുഷ ചഢ഼ആഇ കഹാ തബ ജാരി കരുഁ പുര ഛാര।
ബ്യാകുല നഗര ദേഖി തബ ആയു ബാലികുമാര ॥ 19 ॥

ചരന നാഇ സിരു ബിനതീ കീന്ഹീ। ലഛിമന അഭയ ബാഁഹ തേഹി ദീന്ഹീ ॥
ക്രോധവംത ലഛിമന സുനി കാനാ। കഹ കപീസ അതി ഭയഁ അകുലാനാ ॥
സുനു ഹനുമംത സംഗ ലൈ താരാ। കരി ബിനതീ സമുഝാഉ കുമാരാ ॥
താരാ സഹിത ജാഇ ഹനുമാനാ। ചരന ബംദി പ്രഭു സുജസ ബഖാനാ ॥
കരി ബിനതീ മംദിര ലൈ ആഏ। ചരന പഖാരി പലഁഗ ബൈഠാഏ ॥
തബ കപീസ ചരനന്ഹി സിരു നാവാ। ഗഹി ഭുജ ലഛിമന കംഠ ലഗാവാ ॥
നാഥ ബിഷയ സമ മദ കഛു നാഹീം। മുനി മന മോഹ കരി ഛന മാഹീമ് ॥
സുനത ബിനീത ബചന സുഖ പാവാ। ലഛിമന തേഹി ബഹു ബിധി സമുഝാവാ ॥
പവന തനയ സബ കഥാ സുനാഈ। ജേഹി ബിധി ഗേ ദൂത സമുദാഈ ॥

ദോ. ഹരഷി ചലേ സുഗ്രീവ തബ അംഗദാദി കപി സാഥ।
രാമാനുജ ആഗേം കരി ആഏ ജഹഁ രഘുനാഥ ॥ 20 ॥

നാഇ ചരന സിരു കഹ കര ജോരീ। നാഥ മോഹി കഛു നാഹിന ഖോരീ ॥
അതിസയ പ്രബല ദേവ തബ മായാ। ഛൂടി രാമ കരഹു ജൌം ദായാ ॥
ബിഷയ ബസ്യ സുര നര മുനി സ്വാമീ। മൈം പാവഁര പസു കപി അതി കാമീ ॥
നാരി നയന സര ജാഹി ന ലാഗാ। ഘോര ക്രോധ തമ നിസി ജോ ജാഗാ ॥
ലോഭ പാഁസ ജേഹിം ഗര ന ബഁധായാ। സോ നര തുമ്ഹ സമാന രഘുരായാ ॥
യഹ ഗുന സാധന തേം നഹിം ഹോഈ। തുമ്ഹരീ കൃപാഁ പാവ കോഇ കോഈ ॥
തബ രഘുപതി ബോലേ മുസകാഈ। തുമ്ഹ പ്രിയ മോഹി ഭരത ജിമി ഭാഈ ॥
അബ സോഇ ജതനു കരഹു മന ലാഈ। ജേഹി ബിധി സീതാ കൈ സുധി പാഈ ॥

ദോ. ഏഹി ബിധി ഹോത ബതകഹീ ആഏ ബാനര ജൂഥ।
നാനാ ബരന സകല ദിസി ദേഖിഅ കീസ ബരുഥ ॥ 21 ॥

ബാനര കടക ഉമാ മേം ദേഖാ। സോ മൂരുഖ ജോ കരന ചഹ ലേഖാ ॥
ആഇ രാമ പദ നാവഹിം മാഥാ। നിരഖി ബദനു സബ ഹോഹിം സനാഥാ ॥
അസ കപി ഏക ന സേനാ മാഹീം। രാമ കുസല ജേഹി പൂഛീ നാഹീമ് ॥
യഹ കഛു നഹിം പ്രഭു കി അധികാഈ। ബിസ്വരൂപ ബ്യാപക രഘുരാഈ ॥
ഠാഢ഼ഏ ജഹഁ തഹഁ ആയസു പാഈ। കഹ സുഗ്രീവ സബഹി സമുഝാഈ ॥
രാമ കാജു അരു മോര നിഹോരാ। ബാനര ജൂഥ ജാഹു ചഹുഁ ഓരാ ॥
ജനകസുതാ കഹുഁ ഖോജഹു ജാഈ। മാസ ദിവസ മഹഁ ആഏഹു ഭാഈ ॥
അവധി മേടി ജോ ബിനു സുധി പാഏഁ। ആവി ബനിഹി സോ മോഹി മരാഏഁ ॥

ദോ. ബചന സുനത സബ ബാനര ജഹഁ തഹഁ ചലേ തുരംത ।
തബ സുഗ്രീവഁ ബോലാഏ അംഗദ നല ഹനുമംത ॥ 22 ॥

സുനഹു നീല അംഗദ ഹനുമാനാ। ജാമവംത മതിധീര സുജാനാ ॥
സകല സുഭട മിലി ദച്ഛിന ജാഹൂ। സീതാ സുധി പൂഁഛേഉ സബ കാഹൂ ॥
മന ക്രമ ബചന സോ ജതന ബിചാരേഹു। രാമചംദ്ര കര കാജു സഁവാരേഹു ॥
ഭാനു പീഠി സേഇഅ ഉര ആഗീ। സ്വാമിഹി സര്ബ ഭാവ ഛല ത്യാഗീ ॥
തജി മായാ സേഇഅ പരലോകാ। മിടഹിം സകല ഭവ സംഭവ സോകാ ॥
ദേഹ ധരേ കര യഹ ഫലു ഭാഈ। ഭജിഅ രാമ സബ കാമ ബിഹാഈ ॥
സോഇ ഗുനഗ്യ സോഈ ബഡ഼ഭാഗീ । ജോ രഘുബീര ചരന അനുരാഗീ ॥
ആയസു മാഗി ചരന സിരു നാഈ। ചലേ ഹരഷി സുമിരത രഘുരാഈ ॥
പാഛേം പവന തനയ സിരു നാവാ। ജാനി കാജ പ്രഭു നികട ബോലാവാ ॥
പരസാ സീസ സരോരുഹ പാനീ। കരമുദ്രികാ ദീന്ഹി ജന ജാനീ ॥
ബഹു പ്രകാര സീതഹി സമുഝാഏഹു। കഹി ബല ബിരഹ ബേഗി തുമ്ഹ ആഏഹു ॥
ഹനുമത ജന്മ സുഫല കരി മാനാ। ചലേഉ ഹൃദയഁ ധരി കൃപാനിധാനാ ॥
ജദ്യപി പ്രഭു ജാനത സബ ബാതാ। രാജനീതി രാഖത സുരത്രാതാ ॥

ദോ. ചലേ സകല ബന ഖോജത സരിതാ സര ഗിരി ഖോഹ।
രാമ കാജ ലയലീന മന ബിസരാ തന കര ഛോഹ ॥ 23 ॥

കതഹുഁ ഹോഇ നിസിചര സൈം ഭേടാ। പ്രാന ലേഹിം ഏക ഏക ചപേടാ ॥
ബഹു പ്രകാര ഗിരി കാനന ഹേരഹിം। കൌ മുനി മിലത താഹി സബ ഘേരഹിമ് ॥
ലാഗി തൃഷാ അതിസയ അകുലാനേ। മിലി ന ജല ഘന ഗഹന ഭുലാനേ ॥
മന ഹനുമാന കീന്ഹ അനുമാനാ। മരന ചഹത സബ ബിനു ജല പാനാ ॥
ചഢ഼ഇ ഗിരി സിഖര ചഹൂഁ ദിസി ദേഖാ। ഭൂമി ബിബിര ഏക കൌതുക പേഖാ ॥
ചക്രബാക ബക ഹംസ ഉഡ഼ആഹീം। ബഹുതക ഖഗ പ്രബിസഹിം തേഹി മാഹീമ് ॥
ഗിരി തേ ഉതരി പവനസുത ആവാ। സബ കഹുഁ ലൈ സോഇ ബിബര ദേഖാവാ ॥
ആഗേം കൈ ഹനുമംതഹി ലീന്ഹാ। പൈഠേ ബിബര ബിലംബു ന കീന്ഹാ ॥

ദോ. ദീഖ ജാഇ ഉപവന ബര സര ബിഗസിത ബഹു കംജ।
മംദിര ഏക രുചിര തഹഁ ബൈഠി നാരി തപ പുംജ ॥ 24 ॥

ദൂരി തേ താഹി സബന്ഹി സിര നാവാ। പൂഛേം നിജ ബൃത്താംത സുനാവാ ॥
തേഹിം തബ കഹാ കരഹു ജല പാനാ। ഖാഹു സുരസ സുംദര ഫല നാനാ ॥
മജ്ജനു കീന്ഹ മധുര ഫല ഖാഏ। താസു നികട പുനി സബ ചലി ആഏ ॥
തേഹിം സബ ആപനി കഥാ സുനാഈ। മൈം അബ ജാബ ജഹാഁ രഘുരാഈ ॥
മൂദഹു നയന ബിബര തജി ജാഹൂ। പൈഹഹു സീതഹി ജനി പഛിതാഹൂ ॥
നയന മൂദി പുനി ദേഖഹിം ബീരാ। ഠാഢ഼ഏ സകല സിംധു കേം തീരാ ॥
സോ പുനി ഗീ ജഹാഁ രഘുനാഥാ। ജാഇ കമല പദ നാഏസി മാഥാ ॥
നാനാ ഭാഁതി ബിനയ തേഹിം കീന്ഹീ। അനപായനീ ഭഗതി പ്രഭു ദീന്ഹീ ॥

ദോ. ബദരീബന കഹുഁ സോ ഗീ പ്രഭു അഗ്യാ ധരി സീസ ।
ഉര ധരി രാമ ചരന ജുഗ ജേ ബംദത അജ ഈസ ॥ 25 ॥

ഇഹാഁ ബിചാരഹിം കപി മന മാഹീം। ബീതീ അവധി കാജ കഛു നാഹീമ് ॥
സബ മിലി കഹഹിം പരസ്പര ബാതാ। ബിനു സുധി ലേഁ കരബ കാ ഭ്രാതാ ॥
കഹ അംഗദ ലോചന ഭരി ബാരീ। ദുഹുഁ പ്രകാര ഭി മൃത്യു ഹമാരീ ॥
ഇഹാഁ ന സുധി സീതാ കൈ പാഈ। ഉഹാഁ ഗേഁ മാരിഹി കപിരാഈ ॥
പിതാ ബധേ പര മാരത മോഹീ। രാഖാ രാമ നിഹോര ന ഓഹീ ॥
പുനി പുനി അംഗദ കഹ സബ പാഹീം। മരന ഭയു കഛു സംസയ നാഹീമ് ॥
അംഗദ ബചന സുനത കപി ബീരാ। ബോലി ന സകഹിം നയന ബഹ നീരാ ॥
ഛന ഏക സോച മഗന ഹോഇ രഹേ। പുനി അസ വചന കഹത സബ ഭേ ॥
ഹമ സീതാ കൈ സുധി ലിന്ഹേം ബിനാ। നഹിം ജൈംഹൈം ജുബരാജ പ്രബീനാ ॥
അസ കഹി ലവന സിംധു തട ജാഈ। ബൈഠേ കപി സബ ദര്ഭ ഡസാഈ ॥
ജാമവംത അംഗദ ദുഖ ദേഖീ। കഹിം കഥാ ഉപദേസ ബിസേഷീ ॥
താത രാമ കഹുഁ നര ജനി മാനഹു। നിര്ഗുന ബ്രഹ്മ അജിത അജ ജാനഹു ॥

ദോ. നിജ ഇച്ഛാ പ്രഭു അവതരി സുര മഹി ഗോ ദ്വിജ ലാഗി।
സഗുന ഉപാസക സംഗ തഹഁ രഹഹിം മോച്ഛ സബ ത്യാഗി ॥ 26 ॥

ഏഹി ബിധി കഥാ കഹഹി ബഹു ഭാഁതീ ഗിരി കംദരാഁ സുനീ സംപാതീ ॥
ബാഹേര ഹോഇ ദേഖി ബഹു കീസാ। മോഹി അഹാര ദീന്ഹ ജഗദീസാ ॥
ആജു സബഹി കഹഁ ഭച്ഛന കരൂഁ। ദിന ബഹു ചലേ അഹാര ബിനു മരൂഁ ॥
കബഹുഁ ന മില ഭരി ഉദര അഹാരാ। ആജു ദീന്ഹ ബിധി ഏകഹിം ബാരാ ॥
ഡരപേ ഗീധ ബചന സുനി കാനാ। അബ ഭാ മരന സത്യ ഹമ ജാനാ ॥
കപി സബ ഉഠേ ഗീധ കഹഁ ദേഖീ। ജാമവംത മന സോച ബിസേഷീ ॥
കഹ അംഗദ ബിചാരി മന മാഹീം। ധന്യ ജടായൂ സമ കൌ നാഹീമ് ॥
രാമ കാജ കാരന തനു ത്യാഗീ । ഹരി പുര ഗയു പരമ ബഡ഼ ഭാഗീ ॥
സുനി ഖഗ ഹരഷ സോക ജുത ബാനീ । ആവാ നികട കപിന്ഹ ഭയ മാനീ ॥
തിന്ഹഹി അഭയ കരി പൂഛേസി ജാഈ। കഥാ സകല തിന്ഹ താഹി സുനാഈ ॥
സുനി സംപാതി ബംധു കൈ കരനീ। രഘുപതി മഹിമാ ബധുബിധി ബരനീ ॥

ദോ. മോഹി ലൈ ജാഹു സിംധുതട ദേഉഁ തിലാംജലി താഹി ।
ബചന സഹാഇ കരവി മൈം പൈഹഹു ഖോജഹു ജാഹി ॥ 27 ॥

അനുജ ക്രിയാ കരി സാഗര തീരാ। കഹി നിജ കഥാ സുനഹു കപി ബീരാ ॥
ഹമ ദ്വൌ ബംധു പ്രഥമ തരുനാഈ । ഗഗന ഗേ രബി നികട ഉഡാഈ ॥
തേജ ന സഹി സക സോ ഫിരി ആവാ । മൈ അഭിമാനീ രബി നിഅരാവാ ॥
ജരേ പംഖ അതി തേജ അപാരാ । പരേഉഁ ഭൂമി കരി ഘോര ചികാരാ ॥
മുനി ഏക നാമ ചംദ്രമാ ഓഹീ। ലാഗീ ദയാ ദേഖീ കരി മോഹീ ॥
ബഹു പ്രകാര തേംഹി ഗ്യാന സുനാവാ । ദേഹി ജനിത അഭിമാനീ ഛഡ഼ആവാ ॥
ത്രേതാഁ ബ്രഹ്മ മനുജ തനു ധരിഹീ। താസു നാരി നിസിചര പതി ഹരിഹീ ॥
താസു ഖോജ പഠിഹി പ്രഭൂ ദൂതാ। തിന്ഹഹി മിലേം തൈം ഹോബ പുനീതാ ॥
ജമിഹഹിം പംഖ കരസി ജനി ചിംതാ । തിന്ഹഹി ദേഖാഇ ദേഹേസു തൈം സീതാ ॥
മുനി കി ഗിരാ സത്യ ഭി ആജൂ । സുനി മമ ബചന കരഹു പ്രഭു കാജൂ ॥
ഗിരി ത്രികൂട ഊപര ബസ ലംകാ । തഹഁ രഹ രാവന സഹജ അസംകാ ॥
തഹഁ അസോക ഉപബന ജഹഁ രഹീ ॥ സീതാ ബൈഠി സോച രത അഹീ ॥
ദോ. മൈം ദേഖുഁ തുമ്ഹ നാഹി ഗീഘഹി ദഷ്ടി അപാര ॥
ബൂഢ ഭയുഁ ന ത കരതേഉഁ കഛുക സഹായ തുമ്ഹാര ॥ 28 ॥

ജോ നാഘി സത ജോജന സാഗര । കരി സോ രാമ കാജ മതി ആഗര ॥
മോഹി ബിലോകി ധരഹു മന ധീരാ । രാമ കൃപാഁ കസ ഭയു സരീരാ ॥
പാപിഉ ജാ കര നാമ സുമിരഹീം। അതി അപാര ഭവസാഗര തരഹീമ് ॥
താസു ദൂത തുമ്ഹ തജി കദരാഈ। രാമ ഹൃദയഁ ധരി കരഹു ഉപാഈ ॥
അസ കഹി ഗരുഡ഼ ഗീധ ജബ ഗയൂ। തിന്ഹ കേം മന അതി ബിസമയ ഭയൂ ॥
നിജ നിജ ബല സബ കാഹൂഁ ഭാഷാ। പാര ജാഇ കര സംസയ രാഖാ ॥
ജരഠ ഭയുഁ അബ കഹി രിഛേസാ। നഹിം തന രഹാ പ്രഥമ ബല ലേസാ ॥
ജബഹിം ത്രിബിക്രമ ഭേ ഖരാരീ। തബ മൈം തരുന രഹേഉഁ ബല ഭാരീ ॥

ദോ. ബലി ബാഁധത പ്രഭു ബാഢേഉ സോ തനു ബരനി ന ജാഈ।
ഉഭയ ധരീ മഹഁ ദീന്ഹീ സാത പ്രദച്ഛിന ധാഇ ॥ 29 ॥

അംഗദ കഹി ജാഉഁ മൈം പാരാ। ജിയഁ സംസയ കഛു ഫിരതീ ബാരാ ॥
ജാമവംത കഹ തുമ്ഹ സബ ലായക। പഠിഅ കിമി സബ ഹീ കര നായക ॥
കഹി രീഛപതി സുനു ഹനുമാനാ। കാ ചുപ സാധി രഹേഹു ബലവാനാ ॥
പവന തനയ ബല പവന സമാനാ। ബുധി ബിബേക ബിഗ്യാന നിധാനാ ॥
കവന സോ കാജ കഠിന ജഗ മാഹീം। ജോ നഹിം ഹോഇ താത തുമ്ഹ പാഹീമ് ॥
രാമ കാജ ലഗി തബ അവതാരാ। സുനതഹിം ഭയു പർവതാകാരാ ॥
കനക ബരന തന തേജ ബിരാജാ। മാനഹു അപര ഗിരിന്ഹ കര രാജാ ॥
സിംഹനാദ കരി ബാരഹിം ബാരാ। ലീലഹീം നാഷുഁ ജലനിധി ഖാരാ ॥
സഹിത സഹായ രാവനഹി മാരീ। ആനുഁ ഇഹാഁ ത്രികൂട ഉപാരീ ॥
ജാമവംത മൈം പൂഁഛുഁ തോഹീ। ഉചിത സിഖാവനു ദീജഹു മോഹീ ॥
ഏതനാ കരഹു താത തുമ്ഹ ജാഈ। സീതഹി ദേഖി കഹഹു സുധി ആഈ ॥
തബ നിജ ഭുജ ബല രാജിവ നൈനാ। കൌതുക ലാഗി സംഗ കപി സേനാ ॥

ഛം. -കപി സേന സംഗ സഁഘാരി നിസിചര രാമു സീതഹി ആനിഹൈം।
ത്രൈലോക പാവന സുജസു സുര മുനി നാരദാദി ബഖാനിഹൈമ് ॥
ജോ സുനത ഗാവത കഹത സമുഝത പരമ പദ നര പാവീ।
രഘുബീര പദ പാഥോജ മധുകര ദാസ തുലസീ ഗാവീ ॥

ദോ. ഭവ ഭേഷജ രഘുനാഥ ജസു സുനഹി ജേ നര അരു നാരി।
തിന്ഹ കര സകല മനോരഥ സിദ്ധ കരിഹി ത്രിസിരാരി ॥ 30(ക) ॥

സോ. നീലോത്പല തന സ്യാമ കാമ കോടി സോഭാ അധിക।
സുനിഅ താസു ഗുന ഗ്രാമ ജാസു നാമ അഘ ഖഗ ബധിക ॥ 30(ഖ) ॥

മാസപാരായണ, തേഈസവാഁ വിശ്രാമ
ഇതി ശ്രീമദ്രാമചരിതമാനസേ സകലകലികലുഷവിധ്വംസനേ
ചതുര്ഥ സോപാനഃ സമാപ്തഃ।
(കിഷ്കിംധാകാംഡ സമാപ്ത)