નારાયણીયં દશક 97 – ઉત્તમભક્તિપ્રાર્થના તથા માર્કંડેય કથા

ત્રૈગુણ્યાદ્ભિન્નરૂપં ભવતિ હિ ભુવને હીનમધ્યોત્તમં યત્
જ્ઞાનં શ્રદ્ધા ચ કર્તા વસતિરપિ સુખં કર્મ ચાહારભેદાઃ ।
ત્વત્ક્ષેત્રત્વન્નિષેવાદિ તુ યદિહ પુનસ્ત્વત્પરં તત્તુ સર્વં
પ્રાહુર્નૈગુણ્યનિષ્ઠં તદનુભજનતો મંક્ષુ સિદ્ધો ભવેયમ્ ॥1॥

ત્વય્યેવ ન્યસ્તચિત્તઃ સુખમયિ વિચરન્ સર્વચેષ્ટાસ્ત્વદર્થં
ત્વદ્ભક્તૈઃ સેવ્યમાનાનપિ ચરિતચરાનાશ્રયન્ પુણ્યદેશાન્ ।
દસ્યૌ વિપ્રે મૃગાદિષ્વપિ ચ સમમતિર્મુચ્યમાનાવમાન-
સ્પર્ધાસૂયાદિદોષઃ સતતમખિલભૂતેષુ સંપૂજયે ત્વામ્ ॥2॥

ત્વદ્ભાવો યાવદેષુ સ્ફુરતિ ન વિશદં તાવદેવં હ્યુપાસ્તિં
કુર્વન્નૈકાત્મ્યબોધે ઝટિતિ વિકસતિ ત્વન્મયોઽહં ચરેયમ્ ।
ત્વદ્ધર્મસ્યાસ્ય તાવત્ કિમપિ ન ભગવન્ પ્રસ્તુતસ્ય પ્રણાશ-
સ્તસ્માત્સર્વાત્મનૈવ પ્રદિશ મમ વિભો ભક્તિમાર્ગં મનોજ્ઞમ્ ॥3॥

તં ચૈનં ભક્તિયોગં દ્રઢયિતુમયિ મે સાધ્યમારોગ્યમાયુ-
ર્દિષ્ટ્યા તત્રાપિ સેવ્યં તવ ચરણમહો ભેષજાયેવ દુગ્ધમ્ ।
માર્કંડેયો હિ પૂર્વં ગણકનિગદિતદ્વાદશાબ્દાયુરુચ્ચૈઃ
સેવિત્વા વત્સરં ત્વાં તવ ભટનિવહૈર્દ્રાવયામાસ મૃત્યુમ્ ॥4॥

માર્કંડેયશ્ચિરાયુઃ સ ખલુ પુનરપિ ત્વત્પરઃ પુષ્પભદ્રા-
તીરે નિન્યે તપસ્યન્નતુલસુખરતિઃ ષટ્ તુ મન્વંતરાણિ ।
દેવેંદ્રઃ સપ્તમસ્તં સુરયુવતિમરુન્મન્મથૈર્મોહયિષ્યન્
યોગોષ્મપ્લુષ્યમાણૈર્ન તુ પુનરશકત્ત્વજ્જનં નિર્જયેત્ કઃ ॥5॥

પ્રીત્યા નારાયણાખ્યસ્ત્વમથ નરસખઃ પ્રાપ્તવાનસ્ય પાર્શ્વં
તુષ્ટ્યા તોષ્ટૂયમાનઃ સ તુ વિવિધવરૈર્લોભિતો નાનુમેને ।
દ્રષ્ટું માયાં ત્વદીયાં કિલ પુનરવૃણોદ્ભક્તિતૃપ્તાંતરાત્મા
માયાદુઃખાનભિજ્ઞસ્તદપિ મૃગયતે નૂનમાશ્ચર્યહેતોઃ ॥6॥

યાતે ત્વય્યાશુ વાતાકુલજલદગલત્તોયપૂર્ણાતિઘૂર્ણત્-
સપ્તાર્ણોરાશિમગ્ને જગતિ સ તુ જલે સંભ્રમન્ વર્ષકોટીઃ ।
દીનઃ પ્રૈક્ષિષ્ટ દૂરે વટદલશયનં કંચિદાશ્ચર્યબાલં
ત્વામેવ શ્યામલાંગં વદનસરસિજન્યસ્તપાદાંગુલીકમ્ ॥7॥

દૃષ્ટ્વા ત્વાં હૃષ્ટરોમા ત્વરિતમુપગતઃ સ્પ્રષ્ટુકામો મુનીંદ્રઃ
શ્વાસેનાંતર્નિવિષ્ટઃ પુનરિહ સકલં દૃષ્ટવાન્ વિષ્ટપૌઘમ્ ।
ભૂયોઽપિ શ્વાસવાતૈર્બહિરનુપતિતો વીક્ષિતસ્ત્વત્કટાક્ષૈ-
ર્મોદાદાશ્લેષ્ટુકામસ્ત્વયિ પિહિતતનૌ સ્વાશ્રમે પ્રાગ્વદાસીત્ ॥8॥

ગૌર્યા સાર્ધં તદગ્રે પુરભિદથ ગતસ્ત્વત્પ્રિયપ્રેક્ષણાર્થી
સિદ્ધાનેવાસ્ય દત્વા સ્વયમયમજરામૃત્યુતાદીન્ ગતોઽભૂત્ ।
એવં ત્વત્સેવયૈવ સ્મરરિપુરપિ સ પ્રીયતે યેન તસ્મા-
ન્મૂર્તિત્રય્યાત્મકસ્ત્વં નનુ સકલનિયંતેતિ સુવ્યક્તમાસીત્ ॥9॥

ત્ર્યંશેસ્મિન્ સત્યલોકે વિધિહરિપુરભિન્મંદિરાણ્યૂર્ધ્વમૂર્ધ્વં
તેભોઽપ્યૂર્ધ્વં તુ માયાવિકૃતિવિરહિતો ભાતિ વૈકુંઠલોકઃ ।
તત્ર ત્વં કારણાંભસ્યપિ પશુપકુલે શુદ્ધસત્ત્વૈકરૂપી
સચ્ચિત્બ્રહ્માદ્વયાત્મા પવનપુરપતે પાહિ માં સર્વરોગાત્ ॥10॥