દેવી માહાત્મ્યં દુર્ગા સપ્તશતિ ષષ્ઠોઽધ્યાયઃ

શુંભનિશુંભસેનાનીધૂમ્રલોચનવધો નામ ષષ્ટો ધ્યાયઃ ॥

ધ્યાનં
નગાધીશ્વર વિષ્ત્રાં ફણિ ફણોત્તંસોરુ રત્નાવળી
ભાસ્વદ્ દેહ લતાં નિભૌ નેત્રયોદ્ભાસિતામ્ ।
માલા કુંભ કપાલ નીરજ કરાં ચંદ્રા અર્ધ ચૂઢાંબરાં
સર્વેશ્વર ભૈરવાંગ નિલયાં પદ્માવતીચિંતયે ॥

ઋષિરુવાચ ॥1॥

ઇત્યાકર્ણ્ય વચો દેવ્યાઃ સ દૂતોઽમર્ષપૂરિતઃ ।
સમાચષ્ટ સમાગમ્ય દૈત્યરાજાય વિસ્તરાત્ ॥ 2 ॥

તસ્ય દૂતસ્ય તદ્વાક્યમાકર્ણ્યાસુરરાટ્ તતઃ ।
સ ક્રોધઃ પ્રાહ દૈત્યાનામધિપં ધૂમ્રલોચનમ્ ॥3॥

હે ધૂમ્રલોચનાશુ ત્વં સ્વસૈન્ય પરિવારિતઃ।
તામાનય બલ્લાદ્દુષ્ટાં કેશાકર્ષણ વિહ્વલામ્ ॥4॥

તત્પરિત્રાણદઃ કશ્ચિદ્યદિ વોત્તિષ્ઠતે¶ઃ।
સ હંતવ્યોઽમરોવાપિ યક્ષો ગંધર્વ એવ વા ॥5॥

ઋષિરુવાચ ॥6॥

તેનાજ્ઞપ્તસ્તતઃ શીઘ્રં સ દૈત્યો ધૂમ્રલોચનઃ।
વૃતઃ ષષ્ટ્યા સહસ્રાણાં અસુરાણાંદ્રુતંયમૌ ॥6॥

ન દૃષ્ટ્વા તાં તતો દેવીં તુહિનાચલ સંસ્થિતાં।
જગાદોચ્ચૈઃ પ્રયાહીતિ મૂલં શુંબનિશુંભયોઃ ॥8॥

ન ચેત્પ્રીત્યાદ્ય ભવતી મદ્ભર્તારમુપૈષ્યતિ
તતો બલાન્નયામ્યેષ કેશાકર્ષણવિહ્વલામ્ ॥9॥

દેવ્યુવાચ ॥10॥

દૈત્યેશ્વરેણ પ્રહિતો બલવાન્બલસંવૃતઃ।
બલાન્નયસિ મામેવં તતઃ કિં તે કરોમ્યહમ્ ॥11॥

ઋષિરુવાચ ॥12॥

ઇત્યુક્તઃ સોઽભ્યધાવત્તાં અસુરો ધૂમ્રલોચનઃ।
હૂંકારેણૈવ તં ભસ્મ સા ચકારાંબિકા તદા॥13॥

અથ ક્રુદ્ધં મહાસૈન્યં અસુરાણાં તથાંબિકા।
વવર્ષ સાયુકૈસ્તીક્ષ્ણૈસ્તથા શક્તિપરશ્વધૈઃ ॥14॥

તતો ધુતસટઃ કોપાત્કૃત્વા નાદં સુભૈરવમ્।
પપાતાસુર સેનાયાં સિંહો દેવ્યાઃ સ્વવાહનઃ ॥15॥

કાંશ્ચિત્કરપ્રહારેણ દૈત્યાનાસ્યેન ચાપારાન્।
આક્રાંત્યા ચાધરેણ્યાન્ જઘાન સ મહાસુરાન્ ॥16॥

કેષાંચિત્પાટયામાસ નખૈઃ કોષ્ઠાનિ કેસરી।
તથા તલપ્રહારેણ શિરાંસિ કૃતવાન્ પૃથક્ ॥17॥

વિચ્છિન્નબાહુશિરસઃ કૃતાસ્તેન તથાપરે।
પપૌચ રુધિરં કોષ્ઠાદન્યેષાં ધુતકેસરઃ ॥18॥

ક્ષણેન તદ્બલં સર્વં ક્ષયં નીતં મહાત્મના।
તેન કેસરિણા દેવ્યા વાહનેનાતિકોપિના ॥19॥

શ્રુત્વા તમસુરં દેવ્યા નિહતં ધૂમ્રલોચનમ્।
બલં ચ ક્ષયિતં કૃત્સ્નં દેવી કેસરિણા તતઃ॥20॥

ચુકોપ દૈત્યાધિપતિઃ શુંભઃ પ્રસ્ફુરિતાધરઃ।
આજ્ઞાપયામાસ ચ તૌ ચંડમુંડૌ મહાસુરૌ ॥21॥

હેચંડ હે મુંડ બલૈર્બહુભિઃ પરિવારિતૌ
તત્ર ગચ્છત ગત્વા ચ સા સમાનીયતાં લઘુ ॥22॥

કેશેષ્વાકૃષ્ય બદ્ધ્વા વા યદિ વઃ સંશયો યુધિ।
તદાશેષા યુધૈઃ સર્વૈર્ અસુરૈર્વિનિહન્યતાં ॥23॥

તસ્યાં હતાયાં દુષ્ટાયાં સિંહે ચ વિનિપાતિતે।
શીઘ્રમાગમ્યતાં બદ્વા ગૃહીત્વાતામથાંબિકામ્ ॥24॥

॥ સ્વસ્તિ શ્રી માર્કંડેય પુરાણે સાવર્નિકેમન્વંતરે દેવિ મહત્મ્યે શુંભનિશુંભસેનાનીધૂમ્રલોચનવધો નામ ષષ્ટો ધ્યાયઃ ॥

આહુતિ
ઓં ક્લીં જયંતી સાંગાયૈ સશક્તિકાયૈ સપરિવારાયૈ સવાહનાયૈ મહાહુતિં સમર્પયામિ નમઃ સ્વાહા ॥